عمر بن خطاب در تاریخ اسلامی - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Bahmani: /* دلایل مؤمن الطاق بر عدم فضیلت خلیفه دوم عمر بن خطاب */

2026-02-09T09:21:55Z

دلایل مؤمن الطاق بر عدم فضیلت خلیفه دوم عمر بن خطاب

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۹ فوریهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۱۲:۵۱
خط ۱۱۵:		خط ۱۱۵:
	برخی از نقاط ضعفی که برای [[عمر]] بیان شده و دلالت دارد بر اینکه او صلاحیت [[خلافت]] نداشته عبارت است از:		برخی از نقاط ضعفی که برای [[عمر]] بیان شده و دلالت دارد بر اینکه او صلاحیت [[خلافت]] نداشته عبارت است از:
	# [[عمر]] نمی‌دانست حکمِ نمازِ شخصِ جنبی که آب برای [[غسل]] پیدا نکرده چیست و گفته: شخص جنب [[نماز]] نخواند حتی اگر یک سال طول بکشد.		# [[عمر]] نمی‌دانست حکمِ نمازِ شخصِ جنبی که آب برای [[غسل]] پیدا نکرده چیست و گفته: شخص جنب [[نماز]] نخواند حتی اگر یک سال طول بکشد.
	# او به [[اشتباه]] در مورد زنی [[حکم]] کرد که در غیاب و [[مسافرت]] شوهر [[ازدواج]] و [[حکم]] کرده بود اگر با [[همسر]] دوم همبستر شده، [[زن]] اوست، ولی اگر همبستر نشده [[زن]] [[فرد]] اول است.		# او به [[اشتباه]] در مورد زنی [[حکم]] کرد که در غیاب و [[مسافرت]] شوهر [[ازدواج]] و [[حکم]] کرده بود اگر با [[همسر]] دوم همبستر شده، [[زن]] اوست، ولی اگر همبستر نشده [[زن]] فرد اول است.
	# در مورد زنی که شوهرش چهار سال به [[مسافرت]] رفته بود اجازه داد در صورت [[تمایل]] [[ازدواج]] کند و حال آنکه [[امت اسلامی]] جملگی معتقدند وی نمی‌تواند [[ازدواج]] نماید؛ مگر [[گواهان]] بر [[مرگ]] شوهرش [[شهادت]] دهند یا به طلاقش [[گواهی]] دهند.		# در مورد زنی که شوهرش چهار سال به [[مسافرت]] رفته بود اجازه داد در صورت [[تمایل]] [[ازدواج]] کند و حال آنکه [[امت اسلامی]] جملگی معتقدند وی نمی‌تواند [[ازدواج]] نماید؛ مگر [[گواهان]] بر [[مرگ]] شوهرش [[شهادت]] دهند یا به طلاقش [[گواهی]] دهند.
	# [[دستور]] داد هفت نفر از یمنی‌ها را به [[جرم]] کشتن یک نفر بکشند و گفت: اگر نبود رویه‌ای که [[اهل]] [[صنعا]] دارند همه را به واسطه این یک نفر می‌کشتم.		# [[دستور]] داد هفت نفر از یمنی‌ها را به [[جرم]] کشتن یک نفر بکشند و گفت: اگر نبود رویه‌ای که [[اهل]] [[صنعا]] دارند همه را به واسطه این یک نفر می‌کشتم.
خط ۱۲۲:		خط ۱۲۲:
	# او نمی‌دانست کلاله چیست. از [[پیامبر اکرم]] {{صل}} پرسید، آن جناب برایش توضیح داد باز نفهمید. از دخترش [[حفصه]] خواست که از [[پیامبر اکرم]] {{صل}} بپرسد، وقتی [[حفصه]] پرسید آن جناب فرمود: پدرت از تو خواسته و به تو [[دستور]] داده؟ گفت: آری، فرمود: پدر تو این مطلب را نخواهد فهمید تا بمیرد. آن گاه [[مؤمن الطاق]] از [[ابوحنیفه]] می‌پرسد: کسی که معنای کلاله را نمی‌داند چگونه [[احکام دین]] را می‌داند؟		# او نمی‌دانست کلاله چیست. از [[پیامبر اکرم]] {{صل}} پرسید، آن جناب برایش توضیح داد باز نفهمید. از دخترش [[حفصه]] خواست که از [[پیامبر اکرم]] {{صل}} بپرسد، وقتی [[حفصه]] پرسید آن جناب فرمود: پدرت از تو خواسته و به تو [[دستور]] داده؟ گفت: آری، فرمود: پدر تو این مطلب را نخواهد فهمید تا بمیرد. آن گاه [[مؤمن الطاق]] از [[ابوحنیفه]] می‌پرسد: کسی که معنای کلاله را نمی‌داند چگونه [[احکام دین]] را می‌داند؟

	[[مؤمن الطاق]] در [[حقیقت]] با به رخ کشاندن ناآگاهی‌های [[عمر]]، او را فردی نامناسب برای [[تصدی]] [[منصب امامت]] می‌شمارد و تلویحاً در مقابل، کسی را که به گفته خودِ [[عمر]]، عالم‌تر از اوست برای چنین مقامی لایق معرفی می‌کند<ref>مفید، الاختصاص، ص۱۱۱؛ مجلسی، بحارالأنوار، ج۱۰، ص۲۳۰.</ref>.<ref>[[اکبر اقوام کرباسی\|اقوام کرباسی، اکبر]]، [[مؤمن الطاق (کتاب)\|مؤمن الطاق]]، ص۲۱۸-۲۱۹.</ref>		[[مؤمن الطاق]] در [[حقیقت]] با به رخ کشاندن ناآگاهی‌های [[عمر]]، او را فردی نامناسب برای تصدی [[منصب امامت]] می‌شمارد و تلویحاً در مقابل، کسی را که به گفته خودِ [[عمر]]، عالم‌تر از اوست برای چنین مقامی لایق معرفی می‌کند<ref>مفید، الاختصاص، ص۱۱۱؛ مجلسی، بحارالأنوار، ج۱۰، ص۲۳۰.</ref>.<ref>[[اکبر اقوام کرباسی\|اقوام کرباسی، اکبر]]، [[مؤمن الطاق (کتاب)\|مؤمن الطاق]]، ص۲۱۸-۲۱۹.</ref>

	== منابع ==		== منابع ==

Bahmani: /* قتل عمر */

2026-02-09T09:21:18Z

قتل عمر

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۹ فوریهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۱۲:۵۱
خط ۱۰۴:		خط ۱۰۴:

	== قتل عمر ==		== قتل عمر ==
	[[عمر]] سرانجام به‌دست [[غلام]] ایرانی مغیره، [[ابولؤلؤ]] در سال ۲۳ هجری و پس از ده سال و پنج ماه [[حکومت]] بر [[مسلمانان]] کشته شد. وی در بستر [[مرگ]] با تعیین شواریی متشکل از شش نفر از [[صحابه پیامبر]]، امر [[جانشینی]] را به تصمیم [[شورا]] واگذار کرد<ref>[[سید حسین دین‌پرور\|دین‌پرور، سید حسین]]، [[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)\|دانشنامه نهج البلاغه ج۲]]، ص ۵۸۹-۵۹۱.</ref>.		[[عمر]] سرانجام به‌دست [[غلام]] ایرانی مغیره، ابولؤلؤ در سال ۲۳ هجری و پس از ده سال و پنج ماه [[حکومت]] بر [[مسلمانان]] کشته شد. وی در بستر [[مرگ]] با تعیین شواریی متشکل از شش نفر از [[صحابه پیامبر]]، امر [[جانشینی]] را به تصمیم [[شورا]] واگذار کرد<ref>[[سید حسین دین‌پرور\|دین‌پرور، سید حسین]]، [[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)\|دانشنامه نهج البلاغه ج۲]]، ص ۵۸۹-۵۹۱.</ref>.

	== نموداری از [[رفتار]] [[عمر]]<ref>به کتاب نص و اجتهاد سید شرف الدین، ص۱۴۸ مراجعه شود.</ref>==		== نموداری از [[رفتار]] [[عمر]]<ref>به کتاب نص و اجتهاد سید شرف الدین، ص۱۴۸ مراجعه شود.</ref>==

Bahmani: /* قتل عمر */

2026-02-09T09:20:49Z

قتل عمر

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۹ فوریهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۱۲:۵۰
خط ۸۷:		خط ۸۷:

	[[عمر]] در دوران [[خلافت]] خود، دست به بدعت‌هایی در [[دین اسلام]] و [[سنت پیامبر]] زد، از جمله [[متعه نساء]] و [[متعه حج]] که در زمان [[پیامبر]] رواج داشت و در زمان [[خلیفه]] [[تحریم]] شد<ref>[[سید حسین دین‌پرور\|دین‌پرور، سید حسین]]، [[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)\|دانشنامه نهج البلاغه ج۲]]، ص ۵۸۹-۵۹۱.</ref>.		[[عمر]] در دوران [[خلافت]] خود، دست به بدعت‌هایی در [[دین اسلام]] و [[سنت پیامبر]] زد، از جمله [[متعه نساء]] و [[متعه حج]] که در زمان [[پیامبر]] رواج داشت و در زمان [[خلیفه]] [[تحریم]] شد<ref>[[سید حسین دین‌پرور\|دین‌پرور، سید حسین]]، [[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)\|دانشنامه نهج البلاغه ج۲]]، ص ۵۸۹-۵۹۱.</ref>.

			== فتوحات عمر بن خطاب ==
			پس از مدتی که از [[حاکمیت]] [[ابوموسی]] گذشت، [[عمر]] به وی نامه نوشت و او را از [[سپاه]] پارسیان [[آگاه]] کرد که در [[اهواز]]، تستر، [[شوش]] و مناذر جمع شده بودند و قصد حمله به [[مسلمانان]] را داشتنند و به او متذکر شد تا با [[مردم]] [[مهربانی]] کند و [[امنیت]] [[مال]] و [[اهل]] و فرزندانشان را تأمین کند و آنان را به [[جنگ]] و [[جهاد در راه خدا]] بخواند. ابوموسی نیز پس از دریافت نامه به [[منبر]] رفت و مردم را برای [[جهاد]] [[تحریض]] کرد و نامه عمر را برای آنان خواند و از منبر فرود آمد و مهیای جهاد شد. عمر نیز [[عمران بن حصین]] را به [[بصره]] فرستاد تا به مردم [[فقه]] و [[قرآن]] بیاموزد و هنگامی که ابوموسی از بصره خارج شد، [[جانشینی]] او را بر عهده داشته باشد<ref>فتوح البلدان، ص۵۲۵.</ref>. این واقعه در سال هفده هجری رخ داد.

			ابوموسی از [[شهر]] خارج شد و در ابله [[اردو]] زد؛ تا اینکه مردم گروه‌گروه به او پیوستند. پس از گردآمدن سپاه، به سمت اهواز حرکت کرد<ref>فتوح، ص۲۱۱.</ref>. پیش از این [[مغیره]] در آخر سال پانزده هجری یا اوایل سال شانزده هجری، هنگامی که [[عتبة بن غزوان]] بصره را ترک کرده بود به جنگ در [[سوق الاهواز]]<ref>سوق‌الاهواز: نام کهن سرزمین خوزستان بود که مرکز آن را سوق‌الاهواز می‌نامیدند. اهواز نام هفت خوره در میان بصره به فارس بود که علاوه بر این که نام‌های مجزا داشتند، همه را اهواز می‌نامیدند. اهواز را در فارسی هرمشیر یا هرمز شیر می‌خواندند؛ حتی به آن اخواز نیز می‌گفتند؛ ولی اعراب آن را معرب کردند و اهواز نامیدند. گویند شاپور اردشیر در خوزستان دو شهر بنا کرد که بعدها هر دو را یکی کرد و آن را هرمزداد شاپور (داده خدا به شاپور) نام گذاردند که اعراب آن را سوق‌الاهواز به معنی بازار خوره نامیدند (معجم البلدان، ج۱، صص ۲۸۴-۲۸۵).</ref> پرداخت. ابتدا با [[پیروان]]، [[دهقان]] آن منطقه، جنگید؛ ولی بعد با او برای پرداخت [[مالی]] [[مصالحه]] کرد. پس [[ابوموسی]] به [[اهواز]] رسید و آنجا را به [[زور]] و با [[قتل]] و [[غارت]] فتح کرد و [[غنائم]] زیادی نیز به دست آورد و [[سمرة بن جندب]] را از طرف خود [[حاکم]] آنجا قرار داد<ref>فتوح البلدان، ص۵۲۵.</ref>. سپس به سمت مناذر حرکت کرد و آن محل را محاصره کرد و با [[مردم]] مناذر به [[جنگ]] پرداخت. در همین [[زمان]] نامه‌ای از [[عمر]] به ابوموسی رسید که از او خواسته شده بود فردی را در مناذر به [[نیابت]] خود بگذارد و به سرعت به سمت [[شوش]] حرکت کند. ابوموسی نیز [[ربیع بن زیاد]] را در مناذر به جای خود قرار داد و به سمت شوش رهسپار شد. ربیع نیز به [[قهر و غلبه]] مناذر را گشود و گروه زیادی از مردم را از دم تیغ گذراند و بسیاری را نیز به [[اسارت]] درآورد<ref>فتوح البلدان، ص۵۲۷.</ref>.

			چون ابوموسی به شوش رسید، [[شهر]] را به محاصره درآورد؛ تا اینکه محاصره طولانی شد و [[انبار]] شهر از آذوقه خالی گشت. پس حاکم شوش به ناچار از ابوموسی خواست در ازای گشودن دروازه شهر به هشتاد یا صد نفراز [[اهل]] او [[امان]] دهد. ابوموسی قبول کرد و [[پیمان]] بست. پس دروازه شهر را گشود و [[مسلمانان]] وارد شهر شدند و به غارت و [[کشتار]] پرداختند. سپس ابوموسی به حاکم گفت تا افراد امان‌داده‌شده را جدا کند. حاکم پس از جدا نمودن افراد، خود را در بین آنان قرار نداد. ابوموسی دستور داد تا گردن او را زدند؛ ولی طبق [[عهدنامه]]، افراد امان‌داده‌شده را [[آزاد]] کرد. ابوموسی سپاهیانش را به سمت رامهرمز حرکت داد. مردم شهر از ابوموسی مهلت خواستند تا بیندیشند. چون زمان ایشان به پایان رسید ابوموسی، [[ابومریم]] [[حنفی]] را به سوی آنان فرستاد. اهل رامهرمز با پرداخت هشتصد یا ۹۰۰ هزار درهم با او [[صلح]] کردند؛ اما پس از مدتی [[صلح]] را زیر پا گذاشتند. [[ابوموسی]] نیز [[شهر]] را به‌زور و [[قهر]] فتح کرد و در این فتح افراد زیادی نیز کشته شدند. [[مردم]] سُرِّق<ref>سرّق [سُ ر ر ق] یکی از بلوکات اهواز است.</ref> نیز مانند [[اهل]] رامهرمز در ابتدا با ابوموسی صلح کردند و [[جزیه]] پرداختند؛ ولی پس از مدتی صلح را شکستند و به [[دفاع]] پرداختند. ابوموسی، [[حارثة بن بدر غدانی]] را با سپاهی به سوی آنان فرستاد؛ ولی او در فتح شهر ناکام ماند و این شهر گشوده نشد تا [[زمان]] [[حاکمیت]] ابن عامر بر [[بصره]] که او با [[کشتار]] و [[زور]] شهر را فتح کرد<ref>فتوح البلدان، ص۵۲۵-۵۳۰.</ref>.

			ابوموسی به سمت شوشتر حرکت کرد. [[ایرانیان]] در شوشتر [[سپاه]] بزرگی گرد آورده بودند و در آنجا اردو زده بودند و خود را برای [[جنگ]] با [[مسلمانان]] آماده می‌کردند. همچنین برای اینکه در صورت محاصره به زحمت نیفتند، خواروبار و مواد غذایی زیادی را فراهم آورده بودند و حتی افرادی را به شهرهای مجاور فرستاده بودند تا از آنان برای مقابله با مسلمانان [[یاری]] بخواهند و افراد بیشتری را گرد خود جمع کنند. ابوموسی در نامه‌ای، وضعیت ایرانیان را از نظر کثرت سپاهیانشان، برای [[عمر]] نوشت و از او کمک خواست. عمر به [[عمار یاسر]] که در آن زمان [[حاکم کوفه]] بود نوشت تا با [[اهل کوفه]] به کمک ابوموسی بشتابد. [[عمار]]، [[عبدالله مسعود]] را [[نایب]] خود در [[کوفه]] قرار داد و به همراه اهل کوفه برای یاری ابوموسی حرکت کرد. هنگامی که اهل کوفه به سپاهیان بصره پیوستند، مسلمانان و ایرانیان مهیای جنگ شدند و دو سپاه در برابر هم [[صف‌آرایی]] کردند و [[نبرد]] شدیدی درگرفت که نتیجه‌ای جز به هزیمت رفتن سپاه [[ایران]] نداشت. پس ایرانیان به حالت بسیار وخیمی به داخل شهر [[هجوم]] بردند و دروازه شهر را بستند. مسلمانان شهر را محاصره کردند. بسیاری از ایرانیان نیز به دست مسلمانان به [[اسارت]] گرفته شدند که [[ابوموسی]] در ابتدا به آنان [[اسلام]] را عرضه داشت، گروهی به اسلام روی آوردند؛ ولی آنان که از پذیرش سرباز زدند به دستور او گردن زده شدند. مدت زیادی شوشتر در [[محاصره]] [[مسلمانان]] بود در حالی که نمی‌توانستند وارد [[شهر]] شوند. تا اینکه یک شب بعد از [[نماز]] عشا، یکی از [[مردم]] شوشتر که [[ابن اعثم کوفی]] او را [[نسیبة بن دادویه]] نامیده است، مخفیانه به اردوگاه مسلمانان آمد و بعد از اظهار [[مسلمانی]] از ابوموسی [[تعهد]] گرفت که راه ورود به شهر را به آنان نشان دهد به شرطی که [[جان]] خود و [[فرزندان]] و خویشانش در [[امان]] باشد و نیز به اموالش [[تعدی]] نشود. ابوموسی قبول کرد و شخصی [[اشرس]] نام را با او فرستاد تا راه مخفی رسیدن به دروازه را به او بیاموزد. نسیبه راه ورود به شهر و [[خانه]] امرا را به اشرس نشان داد. پس اشرس به همراه ۲۰۰ تن از مسلمانان از راه مخفی وارد شهر شدند و خود را به دروازه شهر رسانیدند. [[نگهبانان]] را از دم تیغ گذراندند و دروازه شهر را برای ابوموسی و مسلمانان باز کردند. هنگامی که بزرگان شهر از این واقعه اطلاع یافتند، گفتند که یکی از خود مردم شهر راه مخفی را به [[اعراب]] نشان داده است وگرنه آنان راه [[نفوذ]] به داخل شهر را هرگز نمی‌یافتند تا بر ما [[غلبه]] یابند. با ورود اعراب به داخل [[شهر شوشتر]]، گروهی از دروازه شهر فرار کردند. گروهی دیگر، خود و فرزندانشان را به رودخانه می‌انداختند یا از حصار شهر به بیرون پرت می‌کردند تا به دست تازیان نیفتند. [[سپاهیان]] با ورود به شهر به [[قتل]] و [[غارت]] پرداخت و بسیاری را کشتند و یا به [[اسارت]] گرفتند و [[اموال]] بسیاری را به غارت بردند. سپس ابوموسی بانگ زد تا [[غنائم]] را جمع کنند. یک پنچم آن را جدا کرد تا به نزد [[خلیفه]] بفرستد و بقیه را بین سپاهیان تقسیم کرد<ref>فتوح البلدان، ص۵۳۱.</ref>.

			در الفتوح آمده است هرمزان که سردار [[ایرانیان]] در [[جنگ]] با [[مسلمانان]] در شوشتر بود، پس از [[سقوط]] [[شهر]]، به همراه نزدیکانش به قلعه‌ای در نزدیکی شوشتر [[پناه]] برد. [[ابوموسی]] بعد از [[تقسیم غنائم]] بین مسلمانان به همراه سپاهیان از شهر خارج شد و قلعه را محاصره کرد. چون محاصره طولانی شد و کار بر هرمزان سخت شد، کسی را به نزد ابوموسی فرستاد و از او [[امان]] خواست به شرطی که چنانچه از قلعه خارج شد کسی متعرض او و نزدیکانش نشود و به آنان آسیبی نرساند و هرمزان و هرکسی که با او هست را به نزد [[خلیفه]] بفرستد. ابوموسی [[سوگند]] یاد کرد و عهدنامه‌ای برای او فرستاد. پس هرمزان و اطرافیانش از قلعه خارج شدند. به دستور ابوموسی، بندی بر پای هرمزان قرار دادند، او و همراهانش را با [[خمس]] [[غنائم]] به دست آمده از [[فتح شوشتر]]، به نزد خلیفه فرستادند<ref>فتوح البلدان، ص۲۲۴.</ref>.

			پس از فتح شوشتر و [[قلعه]] هرمزان، بین [[اهل کوفه]] و [[بصره]] به جهت فتح این دو منطقه [[دشمنی]] و مخاصمتی ایجاد شد؛ بدین ترتیب که بصریان، فتح این مناطق را از آن خود می‌دانستند و [[کوفیان]] می‌گفتند فتح به دست ما انجام یافته است. این [[خصومت]] تا جایی پیش رفت که نزدیک بود بین طرفین [[شمشیر]] [[حاکم]] شود. [[عاقبت]]، [[تصمیم]] بر آن شد تا نامه‌ای به [[عمر]] بنویسند و از او کسب [[تکلیف]] نمایند و [[عهد]] کردند که هرچه او بگوید مورد [[رضایت]] همگان قرار بگیرد. پس عمر این‌گونه پاسخ داد: «شوشتر به دست بصریان فتح نگردید؛ مگر آن‌که کوفیان آنان را کمک نمودند و مدد رسانیدند. پس فتح از آن بصریان است و کوفیان در [[غنیمت]] با آنان شریک‌اند».

			هنگامی که نامه عمر به [[سپاه اسلام]] رسید، خصومت و دشمنی را کنار گذاشتند و هر یک از دو [[سپاه]] به شهر خود بازگشتند. اهل کوفه با [[امیر]] خود [[عمار یاسر]]، به [[کوفه]] رفتند و بصریان نیز با [[ابوموسی اشعری]] به [[بصره]] بازگشتند<ref>فتوح البلدان، ص۲۲۹.</ref>.<ref>[[سید امیر حسینی\|حسینی، سید امیر]]، [[بصره و نقش آن در تحولات قرن اول هجری (کتاب)\|بصره و نقش آن در تحولات قرن اول هجری]]، ص۱۰۷.</ref>

	== قتل عمر ==		== قتل عمر ==

Bahmani در ‏۹ فوریهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۰۹:۲۰

2026-02-09T09:20:25Z

نمایش تغییرات

Jaafari: /* منابع */

2023-02-01T08:38:56Z

منابع

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱ فوریهٔ ۲۰۲۳، ساعت ۱۲:۰۸
خط ۱۰۸:		خط ۱۰۸:

	[[مؤمن الطاق]] در [[حقیقت]] با به رخ کشاندن ناآگاهی‌های [[عمر]]، او را فردی نامناسب برای [[تصدی]] [[منصب امامت]] می‌شمارد و تلویحاً در مقابل، کسی را که به گفته خودِ [[عمر]]، عالم‌تر از اوست برای چنین مقامی لایق معرفی می‌کند<ref>مفید، الاختصاص، ص۱۱۱؛ مجلسی، بحارالأنوار، ج۱۰، ص۲۳۰.</ref>.<ref>[[اکبر اقوام کرباسی\|اقوام کرباسی، اکبر]]، [[مؤمن الطاق (کتاب)\|مؤمن الطاق]]، ص۲۱۸-۲۱۹.</ref>		[[مؤمن الطاق]] در [[حقیقت]] با به رخ کشاندن ناآگاهی‌های [[عمر]]، او را فردی نامناسب برای [[تصدی]] [[منصب امامت]] می‌شمارد و تلویحاً در مقابل، کسی را که به گفته خودِ [[عمر]]، عالم‌تر از اوست برای چنین مقامی لایق معرفی می‌کند<ref>مفید، الاختصاص، ص۱۱۱؛ مجلسی، بحارالأنوار، ج۱۰، ص۲۳۰.</ref>.<ref>[[اکبر اقوام کرباسی\|اقوام کرباسی، اکبر]]، [[مؤمن الطاق (کتاب)\|مؤمن الطاق]]، ص۲۱۸-۲۱۹.</ref>

			==[[فتوحات عمر بن خطاب]]==
			پس از مدتی که از [[حاکمیت]] [[ابوموسی]] گذشت، [[عمر]] به وی [[نامه]] نوشت و او را از [[سپاه]] پارسیان [[آگاه]] کرد که در [[اهواز]]، تستر، [[شوش]] و مناذر جمع شده بودند و قصد [[حمله]] به [[مسلمانان]] را داشتنند و به او متذکر شد تا با [[مردم]] [[مهربانی]] کند و [[امنیت]] [[مال]] و [[اهل]] و فرزندانشان را تأمین کند و آنان را به [[جنگ]] و [[جهاد در راه خدا]] بخواند. ابوموسی نیز پس از دریافت نامه به [[منبر]] رفت و مردم را برای [[جهاد]] [[تحریض]] کرد و نامه عمر را برای آنان خواند و از منبر فرود آمد و مهیای جهاد شد. عمر نیز [[عمران بن حصین]] را به [[بصره]] فرستاد تا به مردم [[فقه]] و [[قرآن]] بیاموزد و هنگامی که ابوموسی از بصره خارج شد، [[جانشینی]] او را بر عهده داشته باشد<ref>فتوح البلدان، ص۵۲۵.</ref>. این واقعه در سال هفده [[هجری]] رخ داد.
			ابوموسی از [[شهر]] خارج شد و در ابله [[اردو]] زد؛ تا اینکه مردم گروه‌گروه به او پیوستند. پس از گردآمدن سپاه، به سمت اهواز حرکت کرد<ref>فتوح، ص۲۱۱.</ref>. پیش از این [[مغیره]] در آخر سال پانزده هجری یا اوایل سال شانزده هجری، هنگامی که [[عتبة بن غزوان]] بصره را ترک کرده بود به جنگ در [[سوق الاهواز]]<ref>سوق‌الاهواز: نام کهن سرزمین خوزستان بود که مرکز آن را سوق‌الاهواز می‌نامیدند. اهواز نام هفت خوره در میان بصره به فارس بود که علاوه بر این که نام‌های مجزا داشتند، همه را اهواز می‌نامیدند. اهواز را در فارسی هرمشیر یا هرمز شیر می‌خواندند؛ حتی به آن اخواز نیز می‌گفتند؛ ولی اعراب آن را معرب کردند و اهواز نامیدند. گویند شاپور اردشیر در خوزستان دو شهر بنا کرد که بعدها هر دو را یکی کرد و آن را هرمزداد شاپور (داده خدا به شاپور) نام گذاردند که اعراب آن را سوق‌الاهواز به معنی بازار خوره نامیدند (معجم البلدان، ج۱، صص ۲۸۴-۲۸۵).</ref> پرداخت. ابتدا با [[پیروان]]، [[دهقان]] آن منطقه، جنگید؛ ولی بعد با او برای پرداخت [[مالی]] [[مصالحه]] کرد. پس [[ابوموسی]] به [[اهواز]] رسید و آنجا را به [[زور]] و با [[قتل]] و [[غارت]] فتح کرد و [[غنائم]] زیادی نیز به دست آورد و [[سمرة بن جندب]] را از طرف خود [[حاکم]] آنجا قرار داد<ref>فتوح البلدان، ص۵۲۵.</ref>. سپس به سمت مناذر حرکت کرد و آن محل را محاصره کرد و با [[مردم]] مناذر به [[جنگ]] پرداخت. در همین [[زمان]] نامه‌ای از [[عمر]] به ابوموسی رسید که از او خواسته شده بود فردی را در مناذر به [[نیابت]] خود بگذارد و به سرعت به سمت [[شوش]] حرکت کند. ابوموسی نیز [[ربیع بن زیاد]] را در مناذر به جای خود قرار داد و به سمت شوش رهسپار شد. ربیع نیز به [[قهر و غلبه]] مناذر را گشود و گروه زیادی از مردم را از دم تیغ گذراند و بسیاری را نیز به [[اسارت]] درآورد<ref>فتوح البلدان، ص۵۲۷.</ref>.

			چون ابوموسی به شوش رسید، [[شهر]] را به محاصره درآورد؛ تا اینکه محاصره طولانی شد و [[انبار]] شهر از آذوقه خالی گشت. پس حاکم شوش به ناچار از ابوموسی خواست در ازای گشودن دروازه شهر به هشتاد یا صد نفراز [[اهل]] او [[امان]] دهد. ابوموسی قبول کرد و [[پیمان]] بست. پس دروازه شهر را گشود و [[مسلمانان]] وارد شهر شدند و به غارت و [[کشتار]] پرداختند. سپس ابوموسی به حاکم گفت تا افراد امان‌داده‌شده را جدا کند. حاکم پس از جدا نمودن افراد، خود را در بین آنان قرار نداد. ابوموسی دستور داد تا گردن او را زدند؛ ولی طبق [[عهدنامه]]، افراد امان‌داده‌شده را [[آزاد]] کرد. ابوموسی سپاهیانش را به سمت رامهرمز حرکت داد. مردم شهر از ابوموسی مهلت خواستند تا بیندیشند. چون زمان ایشان به پایان رسید ابوموسی، [[ابومریم]] [[حنفی]] را به سوی آنان فرستاد. اهل رامهرمز با پرداخت هشتصد یا ۹۰۰ هزار درهم با او [[صلح]] کردند؛ اما پس از مدتی [[صلح]] را زیر پا گذاشتند. [[ابوموسی]] نیز [[شهر]] را به‌زور و [[قهر]] فتح کرد و در این فتح افراد زیادی نیز کشته شدند. [[مردم]] سُرِّق<ref>سرّق [سُ ر ر ق] یکی از بلوکات اهواز است.</ref> نیز مانند [[اهل]] رامهرمز در ابتدا با ابوموسی صلح کردند و [[جزیه]] پرداختند؛ ولی پس از مدتی صلح را شکستند و به [[دفاع]] پرداختند. ابوموسی، [[حارثة بن بدر غدانی]] را با سپاهی به سوی آنان فرستاد؛ ولی او در فتح شهر ناکام ماند و این شهر گشوده نشد تا [[زمان]] [[حاکمیت]] ابن عامر بر [[بصره]] که او با [[کشتار]] و [[زور]] شهر را فتح کرد<ref>فتوح البلدان، ص۵۲۵-۵۳۰.</ref>.
			ابوموسی به سمت شوشتر حرکت کرد. [[ایرانیان]] در شوشتر [[سپاه]] بزرگی گرد آورده بودند و در آنجا [[اردو]] زده بودند و خود را برای [[جنگ]] با [[مسلمانان]] آماده می‌کردند. همچنین برای اینکه در صورت محاصره به [[زحمت]] نیفتند، خواروبار و مواد غذایی زیادی را فراهم آورده بودند و حتی افرادی را به شهرهای مجاور فرستاده بودند تا از آنان برای مقابله با مسلمانان [[یاری]] بخواهند و افراد بیشتری را گرد خود جمع کنند. ابوموسی در نامه‌ای، وضعیت ایرانیان را از نظر کثرت سپاهیانشان، برای [[عمر]] نوشت و از او کمک خواست. عمر به [[عمار یاسر]] که در آن زمان [[حاکم کوفه]] بود نوشت تا با [[اهل کوفه]] به کمک ابوموسی بشتابد. [[عمار]]، [[عبدالله مسعود]] را [[نایب]] خود در [[کوفه]] قرار داد و به همراه اهل کوفه برای یاری ابوموسی حرکت کرد. هنگامی که اهل کوفه به [[سپاهیان]] بصره پیوستند، مسلمانان و ایرانیان مهیای جنگ شدند و دو سپاه در برابر هم [[صف‌آرایی]] کردند و [[نبرد]] شدیدی درگرفت که نتیجه‌ای جز به هزیمت رفتن سپاه [[ایران]] نداشت. پس ایرانیان به حالت بسیار وخیمی به داخل شهر [[هجوم]] بردند و دروازه شهر را بستند. مسلمانان شهر را محاصره کردند. بسیاری از ایرانیان نیز به دست مسلمانان به [[اسارت]] گرفته شدند که [[ابوموسی]] در ابتدا به آنان [[اسلام]] را عرضه داشت، گروهی به اسلام روی آوردند؛ ولی آنان که از پذیرش سرباز زدند به دستور او گردن زده شدند. مدت زیادی شوشتر در [[محاصره]] [[مسلمانان]] بود در حالی که نمی‌توانستند وارد [[شهر]] شوند. تا اینکه یک شب بعد از [[نماز]] عشا، یکی از [[مردم]] شوشتر که [[ابن اعثم کوفی]] او را [[نسیبة بن دادویه]] نامیده است، مخفیانه به اردوگاه مسلمانان آمد و بعد از اظهار [[مسلمانی]] از ابوموسی [[تعهد]] گرفت که راه ورود به شهر را به آنان نشان دهد به شرطی که [[جان]] خود و [[فرزندان]] و خویشانش در [[امان]] باشد و نیز به اموالش [[تعدی]] نشود. ابوموسی قبول کرد و شخصی [[اشرس]] نام را با او فرستاد تا راه مخفی رسیدن به دروازه را به او بیاموزد. نسیبه راه ورود به شهر و [[خانه]] امرا را به اشرس نشان داد. پس اشرس به همراه ۲۰۰ تن از مسلمانان از راه مخفی وارد شهر شدند و خود را به دروازه شهر رسانیدند. [[نگهبانان]] را از دم تیغ گذراندند و دروازه شهر را برای ابوموسی و مسلمانان باز کردند. هنگامی که بزرگان شهر از این واقعه اطلاع یافتند، گفتند که یکی از خود مردم شهر راه مخفی را به [[اعراب]] نشان داده است وگرنه آنان راه [[نفوذ]] به داخل شهر را هرگز نمی‌یافتند تا بر ما [[غلبه]] یابند. با ورود اعراب به داخل [[شهر شوشتر]]، گروهی از دروازه شهر فرار کردند. گروهی دیگر، خود و فرزندانشان را به رودخانه می‌انداختند یا از حصار شهر به بیرون پرت می‌کردند تا به دست تازیان نیفتند. [[سپاهیان]] با ورود به شهر به [[قتل]] و [[غارت]] پرداخت و بسیاری را کشتند و یا به [[اسارت]] گرفتند و [[اموال]] بسیاری را به غارت بردند. سپس ابوموسی بانگ زد تا [[غنائم]] را جمع کنند. یک پنچم آن را جدا کرد تا به نزد [[خلیفه]] بفرستد و بقیه را بین [[سپاهیان]] تقسیم کرد<ref>فتوح البلدان، ص۵۳۱.</ref>.

			در الفتوح آمده است [[هرمزان]] که سردار [[ایرانیان]] در [[جنگ]] با [[مسلمانان]] در شوشتر بود، پس از [[سقوط]] [[شهر]]، به همراه نزدیکانش به قلعه‌ای در نزدیکی شوشتر [[پناه]] برد. [[ابوموسی]] بعد از [[تقسیم غنائم]] بین مسلمانان به همراه سپاهیان از شهر خارج شد و قلعه را محاصره کرد. چون محاصره طولانی شد و کار بر هرمزان سخت شد، کسی را به نزد ابوموسی فرستاد و از او [[امان]] خواست به شرطی که چنانچه از قلعه خارج شد کسی متعرض او و نزدیکانش نشود و به آنان آسیبی نرساند و هرمزان و هرکسی که با او هست را به نزد [[خلیفه]] بفرستد. ابوموسی [[سوگند]] یاد کرد و عهدنامه‌ای برای او فرستاد. پس هرمزان و اطرافیانش از قلعه خارج شدند. به دستور ابوموسی، بندی بر پای هرمزان قرار دادند، او و همراهانش را با [[خمس]] [[غنائم]] به دست آمده از [[فتح شوشتر]]، به نزد خلیفه فرستادند<ref>فتوح البلدان، ص۲۲۴.</ref>.
			پس از فتح شوشتر و [[قلعه]] هرمزان، بین [[اهل کوفه]] و [[بصره]] به جهت فتح این دو منطقه [[دشمنی]] و مخاصمتی ایجاد شد؛ بدین ترتیب که بصریان، فتح این مناطق را از آن خود می‌دانستند و [[کوفیان]] می‌گفتند فتح به دست ما انجام یافته است. این [[خصومت]] تا جایی پیش رفت که نزدیک بود بین طرفین [[شمشیر]] [[حاکم]] شود. [[عاقبت]]، [[تصمیم]] بر آن شد تا نامه‌ای به [[عمر]] بنویسند و از او کسب [[تکلیف]] نمایند و [[عهد]] کردند که هرچه او بگوید مورد [[رضایت]] همگان قرار بگیرد. پس عمر این‌گونه پاسخ داد:
			«شوشتر به دست بصریان فتح نگردید؛ مگر آن‌که کوفیان آنان را کمک نمودند و مدد رسانیدند. پس فتح از آن بصریان است و کوفیان در [[غنیمت]] با آنان شریک‌اند».
			هنگامی که [[نامه]] عمر به [[سپاه اسلام]] رسید، خصومت و دشمنی را کنار گذاشتند و هر یک از دو [[سپاه]] به شهر خود بازگشتند. اهل کوفه با [[امیر]] خود [[عمار یاسر]]، به [[کوفه]] رفتند و بصریان نیز با [[ابوموسی اشعری]] به [[بصره]] بازگشتند<ref>فتوح البلدان، ص۲۲۹.</ref>.<ref>[[سید امیر حسینی\|حسینی، سید امیر]]، [[بصره و نقش آن در تحولات قرن اول هجری (کتاب)\|بصره و نقش آن در تحولات قرن اول هجری]]، ص۱۰۷.</ref>

	== منابع ==		== منابع ==
خط ۱۱۵:		خط ۱۲۷:
	# [[پرونده:1100522.jpg\|22px]] [[اکبر اقوام کرباسی\|اقوام کرباسی، اکبر]]، [[مؤمن الطاق (کتاب)\|'''مؤمن الطاق''']]		# [[پرونده:1100522.jpg\|22px]] [[اکبر اقوام کرباسی\|اقوام کرباسی، اکبر]]، [[مؤمن الطاق (کتاب)\|'''مؤمن الطاق''']]
	# [[پرونده:13681049.jpg\|22px]] [[سید حسین دین‌پرور\|دین‌پرور، سید حسین]]، [[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)\|'''دانشنامه نهج البلاغه ج۲''']]		# [[پرونده:13681049.jpg\|22px]] [[سید حسین دین‌پرور\|دین‌پرور، سید حسین]]، [[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)\|'''دانشنامه نهج البلاغه ج۲''']]
			# [[پرونده: IM010553.jpg\|22px]] [[سید امیر حسینی\|حسینی، سید امیر]]، [[بصره و نقش آن در تحولات قرن اول هجری (کتاب)\|'''بصره و نقش آن در تحولات قرن اول هجری''']]
	{{پایان منابع}}		{{پایان منابع}}

Wasity: جایگزینی متن - 'ref>دین‌پرور، سید حسین، [[دانشنامه نهج البلاغه'

2022-10-09T19:41:45Z

جایگزینی متن - 'ref>[[دانشنامه نهج البلاغه' به 'ref>دین‌پرور، سید حسین، [[دانشنامه نهج البلاغه'

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۹ اکتبر ۲۰۲۲، ساعت ۲۳:۱۱
خط ۱۳:		خط ۱۳:

	== مقدمه ==		== مقدمه ==
	عمر بن خطاب، ملقب به "ابوحفص"، از [[قبیله قریش]]، [[تیره عدی بن کعب]]، مادرش حَنتَمَه و پسرش [[عبدالله بن عمر]]، دخترش [[حفصه]]، [[همسر پیامبر اکرم]]. او مردی بلند قامت، گندم‌گون و دارای هیبت و جذبه، با [[اراده]] و [[قاطع]] و در تصمیم‌گیری [[ساده‌زیست]] و بی‌تکلف می‌نمود. او در تمام [[غزوات]] در رکاب [[پیامبر اکرم]] {{صل}} حضور داشت، گرچه [[تاریخ]]، گزارشی از رشادت‌های او همپای [[امام علی]] {{ع}} [[روایت]] نکرده است. [[روایت]] مشهوری است مبنی بر اینکه [[عمر]] هنگام [[احتضار]] [[پیامبر اکرم]]، آن‌گاه که [[پیامبر]] خواست وصیتی بنویسد تا پس از او [[امت اسلام]] [[گمراه]] نشوند، [[پیامبر]] را به هذیان و استیلای [[مرض]] بر او متهم کرد<ref>[[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)\|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۲، ص ۵۸۹-۵۹۱.</ref>.		عمر بن خطاب، ملقب به "ابوحفص"، از [[قبیله قریش]]، [[تیره عدی بن کعب]]، مادرش حَنتَمَه و پسرش [[عبدالله بن عمر]]، دخترش [[حفصه]]، [[همسر پیامبر اکرم]]. او مردی بلند قامت، گندم‌گون و دارای هیبت و جذبه، با [[اراده]] و [[قاطع]] و در تصمیم‌گیری [[ساده‌زیست]] و بی‌تکلف می‌نمود. او در تمام [[غزوات]] در رکاب [[پیامبر اکرم]] {{صل}} حضور داشت، گرچه [[تاریخ]]، گزارشی از رشادت‌های او همپای [[امام علی]] {{ع}} [[روایت]] نکرده است. [[روایت]] مشهوری است مبنی بر اینکه [[عمر]] هنگام [[احتضار]] [[پیامبر اکرم]]، آن‌گاه که [[پیامبر]] خواست وصیتی بنویسد تا پس از او [[امت اسلام]] [[گمراه]] نشوند، [[پیامبر]] را به هذیان و استیلای [[مرض]] بر او متهم کرد<ref>[[سید حسین دین‌پرور\|دین‌پرور، سید حسین]]، [[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)\|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۲، ص ۵۸۹-۵۹۱.</ref>.

	== [[مسلمانی]] عمر ==		== [[مسلمانی]] عمر ==
خط ۷۹:		خط ۷۹:

	== عمر پس از پیامبر {{صل}} ==		== عمر پس از پیامبر {{صل}} ==
	[[عمر]] پس از [[ارتحال پیامبر]]، در ابتدا [[مرگ]] ایشان را [[انکار]] کرد، سپس با [[همراهی]] [[ابوبکر]] سردمدار ماجرایی شدند که در آن حق مسلم [[امام علی]] {{ع}} در [[وصایت]] و [[جانشینی پیامبر اکرم]] {{صل}} [[غصب]] شد. از این ماجرا با عنوان ماجرای [[سقیفه بنی‌ساعده]] یاد می‌شود. به موجب [[واقعه سقیفه]]، [[خلافت]] پس از [[پیامبر اکرم]] {{صل}} به [[ابوبکر]] رسید. او نیز هنگام وفاتش [[عمر]] را به [[جانشینی]] خویش برگزید<ref>[[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)\|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۲، ص ۵۸۹-۵۹۱.</ref>.		[[عمر]] پس از [[ارتحال پیامبر]]، در ابتدا [[مرگ]] ایشان را [[انکار]] کرد، سپس با [[همراهی]] [[ابوبکر]] سردمدار ماجرایی شدند که در آن حق مسلم [[امام علی]] {{ع}} در [[وصایت]] و [[جانشینی پیامبر اکرم]] {{صل}} [[غصب]] شد. از این ماجرا با عنوان ماجرای [[سقیفه بنی‌ساعده]] یاد می‌شود. به موجب [[واقعه سقیفه]]، [[خلافت]] پس از [[پیامبر اکرم]] {{صل}} به [[ابوبکر]] رسید. او نیز هنگام وفاتش [[عمر]] را به [[جانشینی]] خویش برگزید<ref>[[سید حسین دین‌پرور\|دین‌پرور، سید حسین]]، [[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)\|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۲، ص ۵۸۹-۵۹۱.</ref>.

	== خلافت عمر ==		== خلافت عمر ==
خط ۸۶:		خط ۸۶:
	[[خلیفه دوم]] گرچه از [[مدیریتی]] قوی برخوردار بود، اما [[آگاهی]] ناچیزی از [[احکام شرع]] و امر [[قضا]] داشت. به دفعات فتوایی می‌داد، [[امام]] آن را نقض می‌کرد. وی مکرر از [[امام علی]] {{ع}} در حل مشکلات [[فقهی]] و [[حقوقی]] [[حکومت]] بهره برد و این جمله به [[تواتر]] از وی [[نقل]] شده است که "اگر [[علی]] نبود، [[عمر]] هلاک شده بود." زود عصبانی می‌شد و هنگام [[خشم]] حکمی می‌داد و سپس از [[حکم]] خویش صرف‌نظر می‌کرد.		[[خلیفه دوم]] گرچه از [[مدیریتی]] قوی برخوردار بود، اما [[آگاهی]] ناچیزی از [[احکام شرع]] و امر [[قضا]] داشت. به دفعات فتوایی می‌داد، [[امام]] آن را نقض می‌کرد. وی مکرر از [[امام علی]] {{ع}} در حل مشکلات [[فقهی]] و [[حقوقی]] [[حکومت]] بهره برد و این جمله به [[تواتر]] از وی [[نقل]] شده است که "اگر [[علی]] نبود، [[عمر]] هلاک شده بود." زود عصبانی می‌شد و هنگام [[خشم]] حکمی می‌داد و سپس از [[حکم]] خویش صرف‌نظر می‌کرد.

	[[عمر]] در دوران [[خلافت]] خود، دست به بدعت‌هایی در [[دین اسلام]] و [[سنت پیامبر]] زد، از جمله [[متعه نساء]] و [[متعه حج]] که در زمان [[پیامبر]] رواج داشت و در زمان [[خلیفه]] [[تحریم]] شد<ref>[[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)\|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۲، ص ۵۸۹-۵۹۱.</ref>.		[[عمر]] در دوران [[خلافت]] خود، دست به بدعت‌هایی در [[دین اسلام]] و [[سنت پیامبر]] زد، از جمله [[متعه نساء]] و [[متعه حج]] که در زمان [[پیامبر]] رواج داشت و در زمان [[خلیفه]] [[تحریم]] شد<ref>[[سید حسین دین‌پرور\|دین‌پرور، سید حسین]]، [[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)\|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۲، ص ۵۸۹-۵۹۱.</ref>.

	== قتل عمر ==		== قتل عمر ==
	[[عمر]] سرانجام به‌دست [[غلام]] ایرانی مغیره، [[ابولؤلؤ]] در سال ۲۳ هجری و پس از ده سال و پنج ماه [[حکومت]] بر [[مسلمانان]] کشته شد. وی در بستر [[مرگ]] با تعیین شواریی متشکل از شش نفر از [[صحابه پیامبر]]، امر [[جانشینی]] را به تصمیم [[شورا]] واگذار کرد<ref>[[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)\|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۲، ص ۵۸۹-۵۹۱.</ref>.		[[عمر]] سرانجام به‌دست [[غلام]] ایرانی مغیره، [[ابولؤلؤ]] در سال ۲۳ هجری و پس از ده سال و پنج ماه [[حکومت]] بر [[مسلمانان]] کشته شد. وی در بستر [[مرگ]] با تعیین شواریی متشکل از شش نفر از [[صحابه پیامبر]]، امر [[جانشینی]] را به تصمیم [[شورا]] واگذار کرد<ref>[[سید حسین دین‌پرور\|دین‌پرور، سید حسین]]، [[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)\|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۲، ص ۵۸۹-۵۹۱.</ref>.

	== نموداری از [[رفتار]] [[عمر]]<ref>به کتاب نص و اجتهاد سید شرف الدین، ص۱۴۸ مراجعه شود.</ref>==		== نموداری از [[رفتار]] [[عمر]]<ref>به کتاب نص و اجتهاد سید شرف الدین، ص۱۴۸ مراجعه شود.</ref>==

Wasity: جایگزینی متن - 'jpg|22px]] 22px دین‌پرور، سید حسین، [[دانشنامه نهج البلاغه'

2022-10-09T19:33:36Z

جایگزینی متن - 'jpg|22px]] 22px دین‌پرور، سید حسین، [[دانشنامه نهج البلاغه'

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۹ اکتبر ۲۰۲۲، ساعت ۲۳:۰۳
خط ۱۱۴:		خط ۱۱۴:
	# [[پرونده:151916.jpg\|22px]] [[سید منذر حکیم\|حکیم، سید منذر]]، [[پیشوایان هدایت ج۲ (کتاب)\|‌'''پیشوایان هدایت ج۲''']]		# [[پرونده:151916.jpg\|22px]] [[سید منذر حکیم\|حکیم، سید منذر]]، [[پیشوایان هدایت ج۲ (کتاب)\|‌'''پیشوایان هدایت ج۲''']]
	# [[پرونده:1100522.jpg\|22px]] [[اکبر اقوام کرباسی\|اقوام کرباسی، اکبر]]، [[مؤمن الطاق (کتاب)\|'''مؤمن الطاق''']]		# [[پرونده:1100522.jpg\|22px]] [[اکبر اقوام کرباسی\|اقوام کرباسی، اکبر]]، [[مؤمن الطاق (کتاب)\|'''مؤمن الطاق''']]
	# [[پرونده:13681049.jpg\|22px]] [[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)\|'''دانشنامه نهج البلاغه ج۲''']]		# [[پرونده:13681049.jpg\|22px]] [[سید حسین دین‌پرور\|دین‌پرور، سید حسین]]، [[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)\|'''دانشنامه نهج البلاغه ج۲''']]
	{{پایان منابع}}		{{پایان منابع}}

Bahmani در ‏۹ اکتبر ۲۰۲۲، ساعت ۰۵:۲۴

2022-10-09T05:24:06Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۹ اکتبر ۲۰۲۲، ساعت ۰۸:۵۴
خط ۵:		خط ۵:
	\| پرسش مرتبط =		\| پرسش مرتبط =
	}}		}}

			'''عمر بن خطاب'''، [[چهل]] [[سال]] پیش از [[هجرت]] در [[مکه]] متولّد شد و بیشتر عمر خویش را در [[جاهلیت]] گذراند. پنج سال پیش از [[هجرت]] [[مسلمان]] شد. او در تمام [[غزوات]] در رکاب [[پیامبر اکرم]] {{صل}} حضور داشت، گرچه گزارشی از رشادت‌های او ثبت نشده است. [[روایت]] مشهوری است مبنی بر اینکه [[عمر]] هنگام [[احتضار]] [[پیامبر اکرم]]، آن‌گاه که [[پیامبر]] خواست وصیتی بنویسد تا پس از او [[امت اسلام]] [[گمراه]] نشوند، [[پیامبر]] را به هذیان متهم کرد.

			[[عمر]] پس از [[ارتحال پیامبر]]، با [[همراهی]] [[ابوبکر]] سردمدار ماجرایی شدند که در آن حق مسلم [[امام علی]] {{ع}} در [[وصایت]] و [[جانشینی پیامبر اکرم]] [[غصب]] شد و [[خلافت]] به [[ابوبکر]] رسید. ابوبکر نیز هنگام وفاتش [[عمر]] را به [[جانشینی]] خویش برگزید.

			عمر بن خطاب در سال ۱۳ هجری بر کرسی [[خلافت]] تکیه زد و ده سال [[حکومت]] کرد و در سال ۲۳ هجری با خنجر ابو لؤلؤ مجروح شد و درگذشت. وی در بستر [[مرگ]] با تعیین شواریی متشکل از شش نفر از [[صحابه پیامبر]]، امر [[جانشینی]] را به تصمیم [[شورا]] واگذار کرد.

	== مقدمه ==		== مقدمه ==

Wasity: /* مقدمه */

2022-10-09T04:16:03Z

مقدمه

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۹ اکتبر ۲۰۲۲، ساعت ۰۷:۴۶
خط ۷:		خط ۷:

	== مقدمه ==		== مقدمه ==
	عمر بن خطاب، ملقب به "ابوحفص"، از [[قبیله قریش]]، تیره عدی بن ~~کعب،~~ مادرش حَنتَمَه و پسرش [[عبدالله بن عمر]]، دخترش [[حفصه]]، [[همسر پیامبر اکرم]] ~~و [[ام‌کلثوم]]، فرزند [[امام علی]] {{ع}} یکی از [[همسران]] او بود~~. او مردی بلند قامت، گندم‌گون و دارای هیبت و جذبه، با [[اراده]] و [[قاطع]] و در تصمیم‌گیری [[ساده‌زیست]] و بی‌تکلف می‌نمود. او در تمام [[غزوات]] در رکاب [[پیامبر اکرم]] {{صل}} حضور داشت، گرچه [[تاریخ]]، گزارشی از رشادت‌های او همپای [[امام علی]] {{ع}} [[روایت]] نکرده است. [[روایت]] مشهوری است مبنی بر اینکه [[عمر]] هنگام [[احتضار]] [[پیامبر اکرم]]، آن‌گاه که [[پیامبر]] خواست وصیتی بنویسد تا پس از او [[امت اسلام]] [[گمراه]] نشوند، [[پیامبر]] را به هذیان و استیلای [[مرض]] بر او متهم کرد<ref>[[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)\|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۲، ص ۵۸۹-۵۹۱.</ref>.		عمر بن خطاب، ملقب به "ابوحفص"، از [[قبیله قریش]]، [[تیره عدی بن کعب]]، مادرش حَنتَمَه و پسرش [[عبدالله بن عمر]]، دخترش [[حفصه]]، [[همسر پیامبر اکرم]]. او مردی بلند قامت، گندم‌گون و دارای هیبت و جذبه، با [[اراده]] و [[قاطع]] و در تصمیم‌گیری [[ساده‌زیست]] و بی‌تکلف می‌نمود. او در تمام [[غزوات]] در رکاب [[پیامبر اکرم]] {{صل}} حضور داشت، گرچه [[تاریخ]]، گزارشی از رشادت‌های او همپای [[امام علی]] {{ع}} [[روایت]] نکرده است. [[روایت]] مشهوری است مبنی بر اینکه [[عمر]] هنگام [[احتضار]] [[پیامبر اکرم]]، آن‌گاه که [[پیامبر]] خواست وصیتی بنویسد تا پس از او [[امت اسلام]] [[گمراه]] نشوند، [[پیامبر]] را به هذیان و استیلای [[مرض]] بر او متهم کرد<ref>[[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)\|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۲، ص ۵۸۹-۵۹۱.</ref>.

	== [[مسلمانی]] عمر ==		== [[مسلمانی]] عمر ==

Bahmani: /* مقدمه */

2022-10-08T16:21:35Z

مقدمه

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۸ اکتبر ۲۰۲۲، ساعت ۱۹:۵۱
خط ۷:		خط ۷:

	== مقدمه ==		== مقدمه ==
	عمر بن خطاب، ملقب به "ابوحفص"، از [[قبیله قریش]]، تیره عدی بن کعب، مادرش حَنتَمَه و پسرش [[عبدالله بن عمر]]، دخترش [[حفصه]]، [[همسر پیامبر اکرم]] و [[ام‌کلثوم]]، فرزند [[امام علی]] {{ع}} یکی از [[همسران]] او بود. او مردی بلند قامت، گندم‌گون و دارای هیبت و جذبه، با [[اراده]] و [[قاطع]] و در تصمیم‌گیری [[ساده‌زیست]] و بی‌تکلف می‌نمود. او در تمام [[غزوات]] در رکاب [[پیامبر اکرم]] {{صل}} حضور داشت، گرچه [[تاریخ]]، گزارشی از رشادت‌های او همپای [[امام علی]] {{ع}} [[روایت]] نکرده است. [[روایت]] مشهوری است مبنی بر اینکه [[عمر]] هنگام [[احتضار پیامبر اکرم]]، آن‌گاه که [[پیامبر]] خواست وصیتی بنویسد تا پس از او [[امت اسلام]] [[گمراه]] نشوند، [[پیامبر]] را به [[هذیان]] و استیلای [[مرض]] بر او متهم کرد<ref>[[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)\|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۲، ص ۵۸۹-۵۹۱.</ref>.		عمر بن خطاب، ملقب به "ابوحفص"، از [[قبیله قریش]]، تیره عدی بن کعب، مادرش حَنتَمَه و پسرش [[عبدالله بن عمر]]، دخترش [[حفصه]]، [[همسر پیامبر اکرم]] و [[ام‌کلثوم]]، فرزند [[امام علی]] {{ع}} یکی از [[همسران]] او بود. او مردی بلند قامت، گندم‌گون و دارای هیبت و جذبه، با [[اراده]] و [[قاطع]] و در تصمیم‌گیری [[ساده‌زیست]] و بی‌تکلف می‌نمود. او در تمام [[غزوات]] در رکاب [[پیامبر اکرم]] {{صل}} حضور داشت، گرچه [[تاریخ]]، گزارشی از رشادت‌های او همپای [[امام علی]] {{ع}} [[روایت]] نکرده است. [[روایت]] مشهوری است مبنی بر اینکه [[عمر]] هنگام [[احتضار]] [[پیامبر اکرم]]، آن‌گاه که [[پیامبر]] خواست وصیتی بنویسد تا پس از او [[امت اسلام]] [[گمراه]] نشوند، [[پیامبر]] را به هذیان و استیلای [[مرض]] بر او متهم کرد<ref>[[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)\|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۲، ص ۵۸۹-۵۹۱.</ref>.

	== [[مسلمانی]] عمر ==		== [[مسلمانی]] عمر ==