غیب در لغت - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Bahmani در ‏۲ مارس ۲۰۲۴، ساعت ۰۸:۱۳

2024-03-02T08:13:26Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲ مارس ۲۰۲۴، ساعت ۱۱:۴۳
خط ۱:		خط ۱:
	{{مدخل مرتبط \| موضوع مرتبط = \| عنوان مدخل = \| مداخل مرتبط = [[غیب در لغت]] - [[غیب در قرآن~~]] - [[غیب در حدیث~~]] - [[غیب در کلام اسلامی~~]] - [[غیب در نهج البلاغه~~]] - [[غیب در معارف مهدویت]]\| پرسش مرتبط = ~~غیب (پرسش)~~}}		{{مدخل مرتبط
			\| موضوع مرتبط = غیب
			\| عنوان مدخل = غیب
			\| مداخل مرتبط = [[غیب در لغت]] - [[غیب در قرآن]] - [[غیب در کلام اسلامی]] - [[غیب در معارف مهدویت]]
			\| پرسش مرتبط =
			}}

	== معناشناسی ==		== معناشناسی ==
	~~=== معنای لغوی ===~~
	[[غیب]]، مصدر "غابَ"، به‌معنای ناپدید و پنهان بودن و در برابر "[[شهادت]]" به [[کار]] می‌رود<ref>[[محمد فاضل لنکرانی\|فاضل لنکرانی]]، [[پاسداران وحی (کتاب)\|پاسداران وحی]]، ص ۱۶۷.</ref>.		[[غیب]]، مصدر "غابَ"، به‌معنای ناپدید و پنهان بودن و در برابر "[[شهادت]]" به [[کار]] می‌رود<ref>[[محمد فاضل لنکرانی\|فاضل لنکرانی]]، [[پاسداران وحی (کتاب)\|پاسداران وحی]]، ص ۱۶۷.</ref>.

خط ۵۶:		خط ۶۰:

	لغت‌شناسان بر این نکته پای می‌فشارند که نهان بودن از دیدگان، به معنای پنهان بودن از [[دل]] و [[جان]] نیست: {{عربی\|الغيب ما غاب عن العيون و ان كان محصلا في القلوب}}<ref>ابن منظور، محمد، لسان العرب، ج۱۰، ص۱۵۱، و ر.ک: طریحی، فخرالدین، مجمع البحرین، ج۲، ص۱۳۵.</ref>. بنابراین، [[ایمان به غیب]]، [[پذیرفتن]] اموری است نادیدنی که وجود آنها با دلایلی همچون [[عقل]] و [[فطرت]] به [[اثبات]] رسیده است<ref>ر.ک: تفسیر البیضاوی، ج۱، ص۲۸؛ جعفری، محمدتقی، ترجمه و تفسیر نهج‌البلاغه، ج۸، ص۵۳.</ref>. بر این اساس نزد [[امام علی]]{{ع}}، [[خداوند]] اگرچه [[غیب]] است و از دسترس دیدگان دور، در دل [[مؤمنان]]، در نهایت روشنی است و ظهور<ref>{{متن حدیث\|لمْ أَكُنْ بِالَّذِي أَعْبُدُ رَبّاً لَمْ أَرَهُ‌}}. (بحار الانوار، ج۴، ص۲۷ و ج۱۰، ص۱۱۸)</ref>: «بدو [[ایمان]] داریم؛ ایمان کسی که غیب‌ها را به چشم دیده و بر آنچه [[وعده]] داده‌اند، [[آگاه]] گردیده»<ref>نهج البلاغه، خطبه ۱۱۴، ص۱۱۲.</ref>. با این همه، برخی اقسام غیب، نه تنها نادیدنی، بلکه اساساً برای [[انسان]] عادی دست نایافتنی‌اند و در اینجا است که سخن از [[علم غیب]] [[آدمیان]]، گاه با [[انکار]] و تردید روبه رو می‌گردد و از چند و چون آن [[پرسش]] می‌شود.		لغت‌شناسان بر این نکته پای می‌فشارند که نهان بودن از دیدگان، به معنای پنهان بودن از [[دل]] و [[جان]] نیست: {{عربی\|الغيب ما غاب عن العيون و ان كان محصلا في القلوب}}<ref>ابن منظور، محمد، لسان العرب، ج۱۰، ص۱۵۱، و ر.ک: طریحی، فخرالدین، مجمع البحرین، ج۲، ص۱۳۵.</ref>. بنابراین، [[ایمان به غیب]]، [[پذیرفتن]] اموری است نادیدنی که وجود آنها با دلایلی همچون [[عقل]] و [[فطرت]] به [[اثبات]] رسیده است<ref>ر.ک: تفسیر البیضاوی، ج۱، ص۲۸؛ جعفری، محمدتقی، ترجمه و تفسیر نهج‌البلاغه، ج۸، ص۵۳.</ref>. بر این اساس نزد [[امام علی]]{{ع}}، [[خداوند]] اگرچه [[غیب]] است و از دسترس دیدگان دور، در دل [[مؤمنان]]، در نهایت روشنی است و ظهور<ref>{{متن حدیث\|لمْ أَكُنْ بِالَّذِي أَعْبُدُ رَبّاً لَمْ أَرَهُ‌}}. (بحار الانوار، ج۴، ص۲۷ و ج۱۰، ص۱۱۸)</ref>: «بدو [[ایمان]] داریم؛ ایمان کسی که غیب‌ها را به چشم دیده و بر آنچه [[وعده]] داده‌اند، [[آگاه]] گردیده»<ref>نهج البلاغه، خطبه ۱۱۴، ص۱۱۲.</ref>. با این همه، برخی اقسام غیب، نه تنها نادیدنی، بلکه اساساً برای [[انسان]] عادی دست نایافتنی‌اند و در اینجا است که سخن از [[علم غیب]] [[آدمیان]]، گاه با [[انکار]] و تردید روبه رو می‌گردد و از چند و چون آن [[پرسش]] می‌شود.
	نکته‌ای دیگر که باید در اینجا بیفزاییم، این است که [[غیبی]] بودن، امری نسبی و اضافی است<ref>ر.ک: سبحانی، جعفر، منشور جاوید، ج۱، ص۲۸۶-۲۸۵؛ حسینی تهرانی، محمد حسین، امام‌شناسی، ج۱۲، ص۲۱؛ غرویان، محسن و دیگران، بحثی مبسوط در آموزش عقاید، ج۲، ص۲۵-۲۴.</ref>؛ زیرا اولاً همه آنچه برای ما [[نهان]] است، برای خداوند آشکار و عیان است: {{متن حدیث\|كُلُّ سِرٍّ عِنْدَكَ عَلَانِيَةٌ وَ كُلُّ غَيْبٍ عِنْدَكَ شَهَادَةٌ}}<ref>نهج‌البلاغه، خطبه ۱۰۹، ص۱۰۳. نیز ر.ک: بحارالانوار، ج۴، ص۸۲.</ref>؛ «هر رازی نزد تو آشکار است و هر نهانی نزد تو پدیدار». ثانیاً اگر کسی از رویدادی مربوط به [[آینده]] خبر دهد، یا از واقعه‌ای که در مکانی دیگر رخ داده، پرده بردارد، بی‌گمان [[غیب‌گویی]] کرده است؛ در حالی که همین رویداد برای کسانی که آن را دیده‌اند یا خواهند دید، غیبی نیست.<ref>[[حسن یوسفیان\|یوسفیان، حسن]]، [[علم غیب امام (مقاله)\| مقاله «علم غیب امام»]]، [[دانشنامه امام علی ج۳ (کتاب)\|دانشنامه امام علی ج۳]] ص ۳۳۷.</ref>		نکته‌ای دیگر که باید در اینجا بیفزاییم، این است که [[غیبی]] بودن، امری نسبی و اضافی است<ref>ر.ک: سبحانی، جعفر، منشور جاوید، ج۱، ص۲۸۶-۲۸۵؛ حسینی تهرانی، محمد حسین، امام‌شناسی، ج۱۲، ص۲۱؛ غرویان، محسن و دیگران، بحثی مبسوط در آموزش عقاید، ج۲، ص۲۵-۲۴.</ref>؛ زیرا اولاً همه آنچه برای ما [[نهان]] است، برای خداوند آشکار و عیان است: {{متن حدیث\|كُلُّ سِرٍّ عِنْدَكَ عَلَانِيَةٌ وَ كُلُّ غَيْبٍ عِنْدَكَ شَهَادَةٌ}}<ref>نهج‌البلاغه، خطبه ۱۰۹، ص۱۰۳. نیز ر.ک: بحارالانوار، ج۴، ص۸۲.</ref>؛ «هر رازی نزد تو آشکار است و هر نهانی نزد تو پدیدار». ثانیاً اگر کسی از رویدادی مربوط به [[آینده]] خبر دهد، یا از واقعه‌ای که در مکانی دیگر رخ داده، پرده بردارد، بی‌گمان [[غیب‌گویی]] کرده است؛ در حالی که همین رویداد برای کسانی که آن را دیده‌اند یا خواهند دید، غیبی نیست<ref>[[حسن یوسفیان\|یوسفیان، حسن]]، [[علم غیب امام (مقاله)\| مقاله «علم غیب امام»]]، [[دانشنامه امام علی ج۳ (کتاب)\|دانشنامه امام علی ج۳]]، ص ۳۳۷.</ref>.

	== منابع ==		== منابع ==

Jaafari: /* منابع */

2023-10-31T07:44:44Z

منابع

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۳۱ اکتبر ۲۰۲۳، ساعت ۱۱:۱۴
خط ۴۸:		خط ۴۸:
	بر اساس این [[روایت]] ایشان به [[اذن خداوند]] به تمامی [[واقعیات]] گذشته و [[آینده]] این عالم (یا [[عوالم]] گذشته) و [[حقایق]] [[علمی]] که وجود دارد و [[دانشمندان]] با ابزار [[تجربی]] با زحمت‌های [[طاقت]] فرسا پس از سالیان طولانی به آن می‌رسند و شاید به [[حقیقت]] آن نیز کاملاً واقف نشوند، واقف بوده و احاطه دارند، چنانچه خود به آن [[اقرار]] نموده‌اند<ref>تحریری، جلوه‌های لاهوتی، ج۱، ص۱۳۳.</ref>.		بر اساس این [[روایت]] ایشان به [[اذن خداوند]] به تمامی [[واقعیات]] گذشته و [[آینده]] این عالم (یا [[عوالم]] گذشته) و [[حقایق]] [[علمی]] که وجود دارد و [[دانشمندان]] با ابزار [[تجربی]] با زحمت‌های [[طاقت]] فرسا پس از سالیان طولانی به آن می‌رسند و شاید به [[حقیقت]] آن نیز کاملاً واقف نشوند، واقف بوده و احاطه دارند، چنانچه خود به آن [[اقرار]] نموده‌اند<ref>تحریری، جلوه‌های لاهوتی، ج۱، ص۱۳۳.</ref>.
	در کافی بابی با عنوان {{عربی\|أَنَّ الْأَئِمَّةَ{{عم}} يَعْلَمُونَ عِلْمَ مَا كَانَ وَ مَا يَكُونُ وَ أَنَّهُ لَا يَخْفَى عَلَيْهِمُ الشَّيْ‌ءُ صَلَوَاتُ اللَّهِ عَلَيْهِمْ‌}}<ref>اینکه امامان معصوم{{عم}} نسبت به دانش گذشته و آینده آگاهند و اینکه هیچ چیزی نسبت به ایشان مخفی نیست.</ref> آمده است. در [[روایات]] این باب، این مسئله مطرح شده است که [[ائمه]]{{عم}} از همه امور گذشته و آینده آگاهند. بنابراین [[علم غیب]] در روایات شامل همه امور مخفی از [[حس ظاهری]] [[انسان]] و تمام نهان‌هاست؛ اعم از گذشته، حال و آینده.<ref>[[علم غیب ائمه - ضیایی (مقاله)\|مقاله «علم غیب ائمه»]]، [[موسوعه رد شبهات ج۱۷ (کتاب)\|موسوعه رد شبهات ج۱۷]] ص ۳۹.</ref>		در کافی بابی با عنوان {{عربی\|أَنَّ الْأَئِمَّةَ{{عم}} يَعْلَمُونَ عِلْمَ مَا كَانَ وَ مَا يَكُونُ وَ أَنَّهُ لَا يَخْفَى عَلَيْهِمُ الشَّيْ‌ءُ صَلَوَاتُ اللَّهِ عَلَيْهِمْ‌}}<ref>اینکه امامان معصوم{{عم}} نسبت به دانش گذشته و آینده آگاهند و اینکه هیچ چیزی نسبت به ایشان مخفی نیست.</ref> آمده است. در [[روایات]] این باب، این مسئله مطرح شده است که [[ائمه]]{{عم}} از همه امور گذشته و آینده آگاهند. بنابراین [[علم غیب]] در روایات شامل همه امور مخفی از [[حس ظاهری]] [[انسان]] و تمام نهان‌هاست؛ اعم از گذشته، حال و آینده.<ref>[[علم غیب ائمه - ضیایی (مقاله)\|مقاله «علم غیب ائمه»]]، [[موسوعه رد شبهات ج۱۷ (کتاب)\|موسوعه رد شبهات ج۱۷]] ص ۳۹.</ref>

			==معنای لغوی [[غیب]]==
			«غیب» در [[زبان عرب]] به معنای چیز [[ناپیدا]] و نهانی است<ref>در واقع، کاربرد «غیب» در معنای مورد اشاره، از قبیل استعمال مصدر به معنای اسم فاعل است. ر.ک: راغب اصفهانی، حسین، مفردات القرآن، ص۳۷۳؛ تفسیر ابوالفتوح رازی، ج۱، ص۶۰.</ref> و در برابر «[[شهادت]]» به کار می‌رود. از این رو، کسانی را که در جمعی حضور ندارند، «غایب» می‌گویند؛ چنان‌که [[پیامبر اکرم]]{{صل}} در [[غدیر خم]] فرمود: {{متن حدیث\|أَلَا فَلْيُبَلِّغِ الشَّاهِدُ الْغَائِبَ‌}}<ref>ابن صباغ مالکی، علی، الفصول المهمه، ص۴۰؛ بحار الانوار، ج۴۲، ص۱۵۶.</ref> «کسانی که در اینجا حاضرند، سخن مرا به دیگران برسانند که غایبند». همچنین [[امام علی]]{{ع}} در [[گلایه]] از برخی [[یاران]] سست‌پیمان خویش، این تعبیر را به کار گرفته است: {{متن حدیث\|مَا أَرَاكُمْ إِلَّا أَشْبَاحاً بِلَا أَرْوَاحٍ وَ أَرْوَاحاً بِلَا أَشْبَاحٍ... أَيْقَاظاً نُوَّماً وَ شُهُوداً غُيَّباً}}<ref>نهج البلاغه، خطبه ۱۰۸، ص۱۰۱. همچنین، ر.ک: خطبه ۱۷۳، ص۱۷۹ و نامه ۷۴، ص۳۵۷؛ ابن حنبل، احمد، المسند، ج۱، ص۱۸۰.</ref> «چیست که شما را چون کالبدهایی می‌بینم بی‌جان، و جان‌هایی بی‌کالبد و [در کار [[ناتوان]]]... بیدارانی خوابیده، حاضرانی [[نهان]] از دیده».
			غیب و مشتقاتش در برابر واژه «حضور» نیز به کار می‌روند؛ چنان‌که [[سعدی]] شیرازی می‌گوید:
			هرگز وجود حاضر غایب شنیده‌ای من در میان جمع و دلم جای دیگر است<ref>کلیات سعدی، غزلیات، ص۴۳۵.</ref>
			نمونه‌ای دیگر از این کاربرد را در سخنان امیربیان، علی{{ع}} پی می‌گیریم و واژه‌شناسی را بهانه‌ای برای بهره‌مندی از پندهای [[حکیمانه]] می‌سازیم {{متن حدیث\|مَنْ لَا يَنْفَعُهُ حَاضِرُ لُبِّهِ فَعَازِبُهُ عَنْهُ أَعْجَزُ وَ غَائِبُهُ أَعْوَزُ...}}<ref>نهج البلاغه، خطبه ۱۲۰، ص۱۱۸.</ref>؛ «آن را که سودش ندهد خردی که دارد، چگونه از خردی که با او نیست<ref>به عقیده ابن ابی الحدید، مقصود از عقل غایب، عقل و خرد دیگران است. (ر.ک: شرح نهج‌البلاغه، ج۷، ص۲۹۰)</ref> [[سود]] بردارد، که آن غایب، ناتوان‌تر است از آنچه پیدا است، و آن پنهان، محتاج‌تر است از آنچه هویدا است».

			لغت‌شناسان بر این نکته پای می‌فشارند که نهان بودن از دیدگان، به معنای پنهان بودن از [[دل]] و [[جان]] نیست: {{عربی\|الغيب ما غاب عن العيون و ان كان محصلا في القلوب}}<ref>ابن منظور، محمد، لسان العرب، ج۱۰، ص۱۵۱، و ر.ک: طریحی، فخرالدین، مجمع البحرین، ج۲، ص۱۳۵.</ref>. بنابراین، [[ایمان به غیب]]، [[پذیرفتن]] اموری است نادیدنی که وجود آنها با دلایلی همچون [[عقل]] و [[فطرت]] به [[اثبات]] رسیده است<ref>ر.ک: تفسیر البیضاوی، ج۱، ص۲۸؛ جعفری، محمدتقی، ترجمه و تفسیر نهج‌البلاغه، ج۸، ص۵۳.</ref>. بر این اساس نزد [[امام علی]]{{ع}}، [[خداوند]] اگرچه [[غیب]] است و از دسترس دیدگان دور، در دل [[مؤمنان]]، در نهایت روشنی است و ظهور<ref>{{متن حدیث\|لمْ أَكُنْ بِالَّذِي أَعْبُدُ رَبّاً لَمْ أَرَهُ‌}}. (بحار الانوار، ج۴، ص۲۷ و ج۱۰، ص۱۱۸)</ref>: «بدو [[ایمان]] داریم؛ ایمان کسی که غیب‌ها را به چشم دیده و بر آنچه [[وعده]] داده‌اند، [[آگاه]] گردیده»<ref>نهج البلاغه، خطبه ۱۱۴، ص۱۱۲.</ref>. با این همه، برخی اقسام غیب، نه تنها نادیدنی، بلکه اساساً برای [[انسان]] عادی دست نایافتنی‌اند و در اینجا است که سخن از [[علم غیب]] [[آدمیان]]، گاه با [[انکار]] و تردید روبه رو می‌گردد و از چند و چون آن [[پرسش]] می‌شود.
			نکته‌ای دیگر که باید در اینجا بیفزاییم، این است که [[غیبی]] بودن، امری نسبی و اضافی است<ref>ر.ک: سبحانی، جعفر، منشور جاوید، ج۱، ص۲۸۶-۲۸۵؛ حسینی تهرانی، محمد حسین، امام‌شناسی، ج۱۲، ص۲۱؛ غرویان، محسن و دیگران، بحثی مبسوط در آموزش عقاید، ج۲، ص۲۵-۲۴.</ref>؛ زیرا اولاً همه آنچه برای ما [[نهان]] است، برای خداوند آشکار و عیان است: {{متن حدیث\|كُلُّ سِرٍّ عِنْدَكَ عَلَانِيَةٌ وَ كُلُّ غَيْبٍ عِنْدَكَ شَهَادَةٌ}}<ref>نهج‌البلاغه، خطبه ۱۰۹، ص۱۰۳. نیز ر.ک: بحارالانوار، ج۴، ص۸۲.</ref>؛ «هر رازی نزد تو آشکار است و هر نهانی نزد تو پدیدار». ثانیاً اگر کسی از رویدادی مربوط به [[آینده]] خبر دهد، یا از واقعه‌ای که در مکانی دیگر رخ داده، پرده بردارد، بی‌گمان [[غیب‌گویی]] کرده است؛ در حالی که همین رویداد برای کسانی که آن را دیده‌اند یا خواهند دید، غیبی نیست.<ref>[[حسن یوسفیان\|یوسفیان، حسن]]، [[علم غیب امام (مقاله)\| مقاله «علم غیب امام»]]، [[دانشنامه امام علی ج۳ (کتاب)\|دانشنامه امام علی ج۳]] ص ۳۳۷.</ref>

	== منابع ==		== منابع ==
خط ۵۶:		خط ۶۵:
	# [[پرونده:1379152.jpg\|22px]] [[محمد تقی فیاض‌بخش\|فیاض‌بخش]] و [[فرید محسنی\|محسنی]]، [[ولایت و امامت از منظر عقل و نقل ج۳ (کتاب)\|'''ولایت و امامت از منظر عقل و نقل ج۳''']]		# [[پرونده:1379152.jpg\|22px]] [[محمد تقی فیاض‌بخش\|فیاض‌بخش]] و [[فرید محسنی\|محسنی]]، [[ولایت و امامت از منظر عقل و نقل ج۳ (کتاب)\|'''ولایت و امامت از منظر عقل و نقل ج۳''']]
	# [[پرونده:IM009896.jpg\|22px]] [[علم غیب ائمه - ضیایی (مقاله)\|مقاله «علم غیب ائمه»]]، [[موسوعه رد شبهات ج۱۷ (کتاب)\|'''موسوعه رد شبهات ج۱۷''']]		# [[پرونده:IM009896.jpg\|22px]] [[علم غیب ائمه - ضیایی (مقاله)\|مقاله «علم غیب ائمه»]]، [[موسوعه رد شبهات ج۱۷ (کتاب)\|'''موسوعه رد شبهات ج۱۷''']]
			# [[پرونده:1368101.jpg\|22px]] [[حسن یوسفیان\|یوسفیان، حسن]]، [[علم غیب امام (مقاله)\| مقاله «علم غیب امام»]]، [[دانشنامه امام علی ج۳ (کتاب)\|'''دانشنامه امام علی ج۳''']]
	{{پایان منابع}}		{{پایان منابع}}

Wasity: جایگزینی متن - '==مفهوم‌شناسی==' به '== معناشناسی =='

2023-04-02T14:58:24Z

جایگزینی متن - '==مفهوم‌شناسی==' به '== معناشناسی =='

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲ آوریل ۲۰۲۳، ساعت ۱۸:۲۸
خط ۳۵:		خط ۳۵:
	بنابر آنچه بیان شد، مشخص می‌گردد که معنای «غیب» در بیان [[قرآن]]، به تناسب مُدرِکین، متفاوت است. برخی از امور از همه [[مخلوقات]] پنهان هستند و چنانچه خداوند بخواهد، به تناسب [[استعداد]] و ظرفیت اشخاص، مقداری از آن را برایشان آشکار می‌نماید. چنان که در [[آیة الکرسی]] می‌فرماید: {{متن قرآن\|اللَّهُ لَا إِلَهَ إِلَّا هُوَ الْحَيُّ الْقَيُّومُ... وَلَا يُحِيطُونَ بِشَيْءٍ مِنْ عِلْمِهِ إِلَّا بِمَا شَاءَ}}<ref>«خداوند است که هیچ خدایی جز آن زنده پایدار نیست... و آنان بر چیزی از دانش وی جز آنچه او بخواهد چیرگی ندارند» سوره بقره، آیه ۲۵۵.</ref>.<ref>[[محمد تقی فیاض‌بخش\|فیاض‌بخش]] و [[فرید محسنی\|محسنی]]، [[ولایت و امامت از منظر عقل و نقل ج۳ (کتاب)\|ولایت و امامت از منظر عقل و نقل ج۳]] ص ۱۹.</ref>		بنابر آنچه بیان شد، مشخص می‌گردد که معنای «غیب» در بیان [[قرآن]]، به تناسب مُدرِکین، متفاوت است. برخی از امور از همه [[مخلوقات]] پنهان هستند و چنانچه خداوند بخواهد، به تناسب [[استعداد]] و ظرفیت اشخاص، مقداری از آن را برایشان آشکار می‌نماید. چنان که در [[آیة الکرسی]] می‌فرماید: {{متن قرآن\|اللَّهُ لَا إِلَهَ إِلَّا هُوَ الْحَيُّ الْقَيُّومُ... وَلَا يُحِيطُونَ بِشَيْءٍ مِنْ عِلْمِهِ إِلَّا بِمَا شَاءَ}}<ref>«خداوند است که هیچ خدایی جز آن زنده پایدار نیست... و آنان بر چیزی از دانش وی جز آنچه او بخواهد چیرگی ندارند» سوره بقره، آیه ۲۵۵.</ref>.<ref>[[محمد تقی فیاض‌بخش\|فیاض‌بخش]] و [[فرید محسنی\|محسنی]]، [[ولایت و امامت از منظر عقل و نقل ج۳ (کتاب)\|ولایت و امامت از منظر عقل و نقل ج۳]] ص ۱۹.</ref>

	==~~مفهوم‌شناسی~~==		== معناشناسی ==
	[[غیب]]، مصدر ثلاثی مجرد از ماده «غ ی ب»، به معنای ناپدید، دور و جدا گشتن و مخالف ظهور و [[شهادت]] است. [[امر غیبی]] نیز آن است که ناپدید و دور از دسترس [[حس]] و اشاره باشد<ref>ابن منظور، لسان العرب، ج۱، ص۶۵۴؛ واحدی نیشابوری، التفسیر البسیط، ج۲، ص۶۸.</ref>. راغب «غیب» را مقابل [[شهود]]، به معنای چیزی که از حس پوشیده و پنهان باشد، معنا کرده است<ref>راغب اصفهانی، المفردات، ص۶۱۶.</ref>.		[[غیب]]، مصدر ثلاثی مجرد از ماده «غ ی ب»، به معنای ناپدید، دور و جدا گشتن و مخالف ظهور و [[شهادت]] است. [[امر غیبی]] نیز آن است که ناپدید و دور از دسترس [[حس]] و اشاره باشد<ref>ابن منظور، لسان العرب، ج۱، ص۶۵۴؛ واحدی نیشابوری، التفسیر البسیط، ج۲، ص۶۸.</ref>. راغب «غیب» را مقابل [[شهود]]، به معنای چیزی که از حس پوشیده و پنهان باشد، معنا کرده است<ref>راغب اصفهانی، المفردات، ص۶۱۶.</ref>.
	غیب در اصطلاح به همان معنای لغوی استعمال شده است. [[علامه]] [[تهانوی]] در معنای «غیب» گفته است: {{عربی\|هو الأمر الخفي لا يدركه الحس}}<ref>تهانوی، موسوعة کشاف اصطلاحات الفنون و العلوم، ج۲، ص۱۲۵۶.</ref>؛ «غیب امری خفی است که حس آن را [[درک]] نمی‌کند».		غیب در اصطلاح به همان معنای لغوی استعمال شده است. [[علامه]] [[تهانوی]] در معنای «غیب» گفته است: {{عربی\|هو الأمر الخفي لا يدركه الحس}}<ref>تهانوی، موسوعة کشاف اصطلاحات الفنون و العلوم، ج۲، ص۱۲۵۶.</ref>؛ «غیب امری خفی است که حس آن را [[درک]] نمی‌کند».

Jaafari: /* منابع */

2022-12-17T07:06:39Z

منابع

@@ خط ۳۴: / خط ۳۴: @@
 بنابر آنچه بیان شد، مشخص می‌گردد که معنای «غیب» در بیان [[قرآن]]، به تناسب مُدرِکین، متفاوت است. برخی از امور از همه [[مخلوقات]] پنهان هستند و چنانچه خداوند بخواهد، به تناسب [[استعداد]] و ظرفیت اشخاص، مقداری از آن را برایشان آشکار می‌نماید. چنان که در [[آیة الکرسی]] می‌فرماید: {{متن قرآن|اللَّهُ لَا إِلَهَ إِلَّا هُوَ الْحَيُّ الْقَيُّومُ... وَلَا يُحِيطُونَ بِشَيْءٍ مِنْ عِلْمِهِ إِلَّا بِمَا شَاءَ}}<ref>«خداوند است که هیچ خدایی جز آن زنده پایدار نیست... و آنان بر چیزی از دانش وی جز آنچه او بخواهد چیرگی ندارند» سوره بقره، آیه ۲۵۵.</ref>.<ref>[[محمد تقی فیاض‌بخش|فیاض‌بخش]] و [[فرید محسنی|محسنی]]، [[ولایت و امامت از منظر عقل و نقل ج۳ (کتاب)|ولایت و امامت از منظر عقل و نقل ج۳]] ص ۱۹.</ref>
 == منابع ==
@@ خط ۴۱: / خط ۵۵: @@
 # [[پرونده:6337381.jpg|22px]] [[سید محمود جزائری|جزائری، سید محمود]]، [[کارکردهای علم غیب امامان معصوم در شئون ایشان (پایان‌نامه)|'''کارکردهای علم غیب امامان معصوم در شئون ایشان''']]
 # [[پرونده:1379152.jpg|22px]] [[محمد تقی فیاض‌بخش|فیاض‌بخش]] و [[فرید محسنی|محسنی]]، [[ولایت و امامت از منظر عقل و نقل ج۳ (کتاب)|'''ولایت و امامت از منظر عقل و نقل ج۳''']]
 {{پایان منابع}}

HeydariBot: وظیفهٔ شمارهٔ ۵، قسمت دوم

2022-08-25T07:29:50Z

وظیفهٔ شمارهٔ ۵، قسمت دوم

نمایش تغییرات

HeydariBot: وظیفهٔ شمارهٔ ۵

2022-07-31T09:07:26Z

وظیفهٔ شمارهٔ ۵

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۳۱ ژوئیهٔ ۲۰۲۲، ساعت ۱۲:۳۷
خط ۱:		خط ۱:
	~~{{امامت}}~~
	{{مدخل مرتبط \| موضوع مرتبط = \| عنوان مدخل = \| مداخل مرتبط = [[غیب در لغت]] - [[غیب در قرآن]] - [[غیب در حدیث]] - [[غیب در کلام اسلامی]] - [[غیب در نهج البلاغه]] - [[غیب در معارف مهدویت]]\| پرسش مرتبط = غیب (پرسش)}}		{{مدخل مرتبط \| موضوع مرتبط = \| عنوان مدخل = \| مداخل مرتبط = [[غیب در لغت]] - [[غیب در قرآن]] - [[غیب در حدیث]] - [[غیب در کلام اسلامی]] - [[غیب در نهج البلاغه]] - [[غیب در معارف مهدویت]]\| پرسش مرتبط = غیب (پرسش)}}

خط ۲۴:		خط ۲۳:
	===معنای اصطلاحی===		===معنای اصطلاحی===
	#هر حقیقت و واقعیتی که ماورای درک انسان جاهل قرار گرفته است، برای او نوعی غیب است. مفهوم خاص غیب عبارت است از حقایق پشت پرده واقعیات و رویدادهای عالم طبیعت که حواس و ذهن و دیگر ابزار شناخت معمولی راهی به آنها ندارد<ref>[[محمد تقی جعفری\|جعفری، محمد تقی]]، [http://tahoor.com/fa/Article/View/400433 قرآن نماد حیات معقول، ص۱۶۶-۱۷۱.].</ref>.		#هر حقیقت و واقعیتی که ماورای درک انسان جاهل قرار گرفته است، برای او نوعی غیب است. مفهوم خاص غیب عبارت است از حقایق پشت پرده واقعیات و رویدادهای عالم طبیعت که حواس و ذهن و دیگر ابزار شناخت معمولی راهی به آنها ندارد<ref>[[محمد تقی جعفری\|جعفری، محمد تقی]]، [http://tahoor.com/fa/Article/View/400433 قرآن نماد حیات معقول، ص۱۶۶-۱۷۱.].</ref>.
	#[[غیب]] آن چیزی است که دستگاه‌های [[حس\|حسی]] و [[ادراک\|ادراکی]] توانایی درک آن را نداشته باشد و شامل همه آن چیزهایی می‌شود که به نحوی دور از دید بشر است<ref>[[محمد حسن نادم]]؛ علم غیب از نگاه عقل و وحی، صفحه ۷۵.</ref>.		# [[غیب]] آن چیزی است که دستگاه‌های [[حس\|حسی]] و [[ادراک\|ادراکی]] توانایی درک آن را نداشته باشد و شامل همه آن چیزهایی می‌شود که به نحوی دور از دید بشر است<ref>[[محمد حسن نادم]]؛ علم غیب از نگاه عقل و وحی، صفحه ۷۵.</ref>.
	#مراد از غیب در اصطلاح، غیبی است که شناخت آن بدون توسل به دلیل، علل و اسباب عادی تحقق پذیرد، اما اطلاع یافتن از [[غیب]] از شیوه‌های عادی و اسباب طبیعی مثل خبر دادن از خسوف و کسوف و... هر چند علم به غیب است و شناخت به امری غائب از حس عموم انسان‌هاست، اما این آگاهی علم به [[غیب]] در اصطلاح قرآن و حدیث گفته نمی‌شود، چنین آگاهی و شناختی را خداوند سبحان به تمامی کسانی که راه و شیوه آن را بیاموزند اجازه فرموده و این نوع آگاهی در سایۀ آموزش و رقابت علمی محقق می‌گردد و دلیلی بر وصول به خدا و عوالم غیبی آگاهِ از این امور نیست، بلکه تنها می‌تواند دلیل نبوغ و تخصص در یک امر و یا اموری باشد<ref>[[محمد تقی شاکر]]، [[محمد تقی شاکر\|شاکر]]، [[منابع علم امام در قرآن و روایات (پایان‌نامه)\|منابع علم امام در قرآن و روایات]]، ص۱۱۹.</ref>.		#مراد از غیب در اصطلاح، غیبی است که شناخت آن بدون توسل به دلیل، علل و اسباب عادی تحقق پذیرد، اما اطلاع یافتن از [[غیب]] از شیوه‌های عادی و اسباب طبیعی مثل خبر دادن از خسوف و کسوف و... هر چند علم به غیب است و شناخت به امری غائب از حس عموم انسان‌هاست، اما این آگاهی علم به [[غیب]] در اصطلاح قرآن و حدیث گفته نمی‌شود، چنین آگاهی و شناختی را خداوند سبحان به تمامی کسانی که راه و شیوه آن را بیاموزند اجازه فرموده و این نوع آگاهی در سایۀ آموزش و رقابت علمی محقق می‌گردد و دلیلی بر وصول به خدا و عوالم غیبی آگاهِ از این امور نیست، بلکه تنها می‌تواند دلیل نبوغ و تخصص در یک امر و یا اموری باشد<ref>[[محمد تقی شاکر]]، [[محمد تقی شاکر\|شاکر]]، [[منابع علم امام در قرآن و روایات (پایان‌نامه)\|منابع علم امام در قرآن و روایات]]، ص۱۱۹.</ref>.

خط ۳۸:		خط ۳۷:
	== منابع ==		== منابع ==
	{{منابع}}		{{منابع}}
	#[[پرونده:9030760879.jpg\|22px]] [[محمد فاضل‌ لنکرانی\|فاضل‌ لنکرانی، محمد]]، [[پاسداران وحی (کتاب)\|'''پاسداران وحی''']]		# [[پرونده:9030760879.jpg\|22px]] [[محمد فاضل‌ لنکرانی\|فاضل‌ لنکرانی، محمد]]، [[پاسداران وحی (کتاب)\|'''پاسداران وحی''']]
	#[[پرونده:136887.jpg\|22px]] [[جعفر سبحانی\|سبحانی، جعفر]]، [[منشور جاوید (کتاب)\|'''منشور جاوید''']]		# [[پرونده:136887.jpg\|22px]] [[جعفر سبحانی\|سبحانی، جعفر]]، [[منشور جاوید (کتاب)\|'''منشور جاوید''']]
	# [[پرونده:6337381.jpg\|22px]] [[سید محمود جزائری\|جزائری، سید محمود]]، [[کارکردهای علم غیب امامان معصوم در شئون ایشان (پایان‌نامه)\|'''کارکردهای علم غیب امامان معصوم در شئون ایشان''']]		# [[پرونده:6337381.jpg\|22px]] [[سید محمود جزائری\|جزائری، سید محمود]]، [[کارکردهای علم غیب امامان معصوم در شئون ایشان (پایان‌نامه)\|'''کارکردهای علم غیب امامان معصوم در شئون ایشان''']]
	# [[پرونده:1379152.jpg\|22px]] [[محمد تقی فیاض‌بخش\|فیاض‌بخش]] و [[فرید محسنی\|محسنی]]، [[ولایت و امامت از منظر عقل و نقل ج۳ (کتاب)\|'''ولایت و امامت از منظر عقل و نقل ج۳''']]		# [[پرونده:1379152.jpg\|22px]] [[محمد تقی فیاض‌بخش\|فیاض‌بخش]] و [[فرید محسنی\|محسنی]]، [[ولایت و امامت از منظر عقل و نقل ج۳ (کتاب)\|'''ولایت و امامت از منظر عقل و نقل ج۳''']]
خط ۴۷:		خط ۴۶:
	{{پانویس}}		{{پانویس}}

	~~[[رده:مدخل]]~~
	[[رده:مدخل لغوی]]		[[رده:مدخل لغوی]]
	[[رده:غیب]]		[[رده:غیب]]

HeydariBot: وظیفهٔ شمارهٔ ۱

2022-07-10T16:43:11Z

وظیفهٔ شمارهٔ ۱

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۰ ژوئیهٔ ۲۰۲۲، ساعت ۲۰:۱۳
خط ۱:		خط ۱:
	{{امامت}}		{{امامت}}
	~~<div style~~=~~"background-color: rgb(252, 252, 233); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">اين~~ مدخل ~~از چند منظر متفاوت، بررسی می‌شود:</div>~~		{{مدخل مرتبط \| موضوع مرتبط = \| عنوان مدخل = \| مداخل مرتبط = [[غیب در لغت]] - [[غیب در قرآن]] - [[غیب در حدیث]] - [[غیب در کلام اسلامی]] - [[غیب در نهج البلاغه]] - [[غیب در معارف مهدویت]]\| پرسش مرتبط = غیب (پرسش)}}
	~~<div style~~=~~"background-color: rgb(255, 245, 227); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">~~[[غیب در لغت]] - [[غیب در قرآن]] - [[غیب در حدیث]] - [[غیب در کلام اسلامی]] - [[غیب در نهج البلاغه]] - [[غیب در معارف مهدویت]]~~</div>~~
	~~<div style~~="background-color: rgb(206,242, 299); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">در این باره، تعداد بسیاری از پرسش‌های عمومی و مصداقی مرتبط، وجود دارند که در مدخل '''[[غیب (پرسش)~~]]''' قابل دسترسی خواهند بود.</div>~~

	==معناشناسی==		==معناشناسی==

Heydari: ربات: جایگزینی خودکار متن (-==پانویس== +== پانویس ==)

2021-12-18T01:37:32Z

ربات: جایگزینی خودکار متن (-==پانویس== +== پانویس ==)

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۸ دسامبر ۲۰۲۱، ساعت ۰۵:۰۷
خط ۴۶:		خط ۴۶:
	{{پایان منابع}}		{{پایان منابع}}

	==پانویس==		== پانویس ==
	{{پانویس}}		{{پانویس}}

Heydari: ربات: جایگزینی خودکار متن (-==منابع== +== منابع ==)

2021-12-17T22:40:54Z

ربات: جایگزینی خودکار متن (-==منابع== +== منابع ==)

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۸ دسامبر ۲۰۲۱، ساعت ۰۲:۱۰
خط ۳۸:		خط ۳۸:
	بنابر آنچه بیان شد، مشخص می‌گردد که معنای «غیب» در بیان [[قرآن]]، به تناسب مُدرِکین، متفاوت است. برخی از امور از همه [[مخلوقات]] پنهان هستند و چنانچه خداوند بخواهد، به تناسب [[استعداد]] و ظرفیت اشخاص، مقداری از آن را برایشان آشکار می‌نماید. چنان که در [[آیة الکرسی]] می‌فرماید: {{متن قرآن\|اللَّهُ لَا إِلَهَ إِلَّا هُوَ الْحَيُّ الْقَيُّومُ... وَلَا يُحِيطُونَ بِشَيْءٍ مِنْ عِلْمِهِ إِلَّا بِمَا شَاءَ}}<ref>«خداوند است که هیچ خدایی جز آن زنده پایدار نیست... و آنان بر چیزی از دانش وی جز آنچه او بخواهد چیرگی ندارند» سوره بقره، آیه ۲۵۵.</ref>.<ref>[[محمد تقی فیاض‌بخش\|فیاض‌بخش]] و [[فرید محسنی\|محسنی]]، [[ولایت و امامت از منظر عقل و نقل ج۳ (کتاب)\|ولایت و امامت از منظر عقل و نقل ج۳]] ص ۱۹.</ref>		بنابر آنچه بیان شد، مشخص می‌گردد که معنای «غیب» در بیان [[قرآن]]، به تناسب مُدرِکین، متفاوت است. برخی از امور از همه [[مخلوقات]] پنهان هستند و چنانچه خداوند بخواهد، به تناسب [[استعداد]] و ظرفیت اشخاص، مقداری از آن را برایشان آشکار می‌نماید. چنان که در [[آیة الکرسی]] می‌فرماید: {{متن قرآن\|اللَّهُ لَا إِلَهَ إِلَّا هُوَ الْحَيُّ الْقَيُّومُ... وَلَا يُحِيطُونَ بِشَيْءٍ مِنْ عِلْمِهِ إِلَّا بِمَا شَاءَ}}<ref>«خداوند است که هیچ خدایی جز آن زنده پایدار نیست... و آنان بر چیزی از دانش وی جز آنچه او بخواهد چیرگی ندارند» سوره بقره، آیه ۲۵۵.</ref>.<ref>[[محمد تقی فیاض‌بخش\|فیاض‌بخش]] و [[فرید محسنی\|محسنی]]، [[ولایت و امامت از منظر عقل و نقل ج۳ (کتاب)\|ولایت و امامت از منظر عقل و نقل ج۳]] ص ۱۹.</ref>

	==منابع==		== منابع ==
	{{منابع}}		{{منابع}}
	#[[پرونده:9030760879.jpg\|22px]] [[محمد فاضل‌ لنکرانی\|فاضل‌ لنکرانی، محمد]]، [[پاسداران وحی (کتاب)\|'''پاسداران وحی''']]		#[[پرونده:9030760879.jpg\|22px]] [[محمد فاضل‌ لنکرانی\|فاضل‌ لنکرانی، محمد]]، [[پاسداران وحی (کتاب)\|'''پاسداران وحی''']]

Heydari: ربات: جایگزینی خودکار متن (-\n
+
)

2021-11-11T13:40:30Z

ربات: جایگزینی خودکار متن (-</div>\n<div style="padding: 0.4em 0em 0.0em;"> +</div>)

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۱ نوامبر ۲۰۲۱، ساعت ۱۷:۱۰
خط ۳:		خط ۳:
	<div style="background-color: rgb(255, 245, 227); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">[[غیب در لغت]] - [[غیب در قرآن]] - [[غیب در حدیث]] - [[غیب در کلام اسلامی]] - [[غیب در نهج البلاغه]] - [[غیب در معارف مهدویت]]</div>		<div style="background-color: rgb(255, 245, 227); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">[[غیب در لغت]] - [[غیب در قرآن]] - [[غیب در حدیث]] - [[غیب در کلام اسلامی]] - [[غیب در نهج البلاغه]] - [[غیب در معارف مهدویت]]</div>
	<div style="background-color: rgb(206,242, 299); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">در این باره، تعداد بسیاری از پرسش‌های عمومی و مصداقی مرتبط، وجود دارند که در مدخل '''[[غیب (پرسش)]]''' قابل دسترسی خواهند بود.</div>		<div style="background-color: rgb(206,242, 299); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">در این باره، تعداد بسیاری از پرسش‌های عمومی و مصداقی مرتبط، وجود دارند که در مدخل '''[[غیب (پرسش)]]''' قابل دسترسی خواهند بود.</div>
	~~<div style="padding: 0.4em 0em 0.0em;">~~

	==معناشناسی==		==معناشناسی==

غیب در لغت - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Bahmani در ‏۲ مارس ۲۰۲۴، ساعت ۰۸:۱۳

Jaafari: /* منابع */

Wasity: جایگزینی متن - '==مفهوم‌شناسی==' به '== معناشناسی =='

Jaafari: /* منابع */

HeydariBot: وظیفهٔ شمارهٔ ۵، قسمت دوم

HeydariBot: وظیفهٔ شمارهٔ ۵

HeydariBot: وظیفهٔ شمارهٔ ۱

Heydari: ربات: جایگزینی خودکار متن (-==پانویس== +== پانویس ==)

Heydari: ربات: جایگزینی خودکار متن (-==منابع== +== منابع ==)

Heydari: ربات: جایگزینی خودکار متن (-\n +)

Heydari: ربات: جایگزینی خودکار متن (-\n
+
)