فرمانده نظامی - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Wasity: /* تواضع و همسانی فرمانده با سربازان */

2025-11-12T07:18:08Z

تواضع و همسانی فرمانده با سربازان

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۲ نوامبر ۲۰۲۵، ساعت ۱۰:۴۸
خط ۸:		خط ۸:
	== ویژگی‌های فرمانده نظامی ==		== ویژگی‌های فرمانده نظامی ==
	=== تواضع و همسانی فرمانده با سربازان ===		=== تواضع و همسانی فرمانده با سربازان ===
	{{اصلی\|تواضع فرمانده ~~نظامی~~ با سربازان}}		{{اصلی\|تواضع فرمانده با سربازان}}
	از [[سیره رسول‌خدا]]{{صل}} دور بود که خود در کاخی مرمرین [[زندگی]] کند اما سربازانش را به حال خویش رها سازد تا با [[گرسنگی]] و دشواری‌‌های زندگی دست‌وپنجه نرم کنند؛ بلکه حضرتش در [[آسایش]] و [[دشواری]]، با سربازان سپاهش همراه بود و لحظه‌‌ای آنها را ترک نمی‌‌کرد. هرگاه پیاده حرکت می‌‌کردند، او نیز پیاده می‌‌رفت و هرگاه بر پشت مرکب‌ها سوار بودند، او نیز بر مرکبی می‌‌نشست و هرگاه آنها را [[مأمور]] انجام دادن کاری می‌‌کرد، خود نیز با آنها کار می‌‌کرد و حتی دشوارترین کارها را برای خود بر می‌‌گزید و آنها را انجام می‌‌داد.		از [[سیره رسول‌خدا]]{{صل}} دور بود که خود در کاخی مرمرین [[زندگی]] کند اما سربازانش را به حال خویش رها سازد تا با [[گرسنگی]] و دشواری‌‌های زندگی دست‌وپنجه نرم کنند؛ بلکه حضرتش در [[آسایش]] و [[دشواری]]، با سربازان سپاهش همراه بود و لحظه‌‌ای آنها را ترک نمی‌‌کرد. هرگاه پیاده حرکت می‌‌کردند، او نیز پیاده می‌‌رفت و هرگاه بر پشت مرکب‌ها سوار بودند، او نیز بر مرکبی می‌‌نشست و هرگاه آنها را [[مأمور]] انجام دادن کاری می‌‌کرد، خود نیز با آنها کار می‌‌کرد و حتی دشوارترین کارها را برای خود بر می‌‌گزید و آنها را انجام می‌‌داد.

Wasity: /* تواضع و همسانی فرمانده با سربازان */

2025-11-12T07:15:42Z

تواضع و همسانی فرمانده با سربازان

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۲ نوامبر ۲۰۲۵، ساعت ۱۰:۴۵
خط ۸:		خط ۸:
	== ویژگی‌های فرمانده نظامی ==		== ویژگی‌های فرمانده نظامی ==
	=== تواضع و همسانی فرمانده با سربازان ===		=== تواضع و همسانی فرمانده با سربازان ===
	{{اصلی\|~~یکی بودن~~ فرمانده با سربازان}}		{{اصلی\|تواضع فرمانده نظامی با سربازان}}
	از [[سیره~~]] [[~~رسول‌خدا]]{{صل}} دور بود که خود در کاخی مرمرین [[زندگی]] کند اما سربازانش را به حال خویش رها سازد تا با [[گرسنگی]] و دشواری‌‌های زندگی دست‌وپنجه نرم کنند؛ بلکه حضرتش در [[آسایش]] و [[دشواری]]، با سربازان سپاهش همراه بود و لحظه‌‌ای آنها را ترک نمی‌‌کرد. هرگاه پیاده حرکت می‌‌کردند، او نیز پیاده می‌‌رفت و هرگاه بر پشت مرکب‌ها سوار بودند، او نیز بر مرکبی می‌‌نشست و هرگاه آنها را [[مأمور]] انجام دادن کاری می‌‌کرد، خود نیز با آنها کار می‌‌کرد و حتی دشوارترین کارها را برای خود بر می‌‌گزید و آنها را انجام می‌‌داد.		از [[سیره رسول‌خدا]]{{صل}} دور بود که خود در کاخی مرمرین [[زندگی]] کند اما سربازانش را به حال خویش رها سازد تا با [[گرسنگی]] و دشواری‌‌های زندگی دست‌وپنجه نرم کنند؛ بلکه حضرتش در [[آسایش]] و [[دشواری]]، با سربازان سپاهش همراه بود و لحظه‌‌ای آنها را ترک نمی‌‌کرد. هرگاه پیاده حرکت می‌‌کردند، او نیز پیاده می‌‌رفت و هرگاه بر پشت مرکب‌ها سوار بودند، او نیز بر مرکبی می‌‌نشست و هرگاه آنها را [[مأمور]] انجام دادن کاری می‌‌کرد، خود نیز با آنها کار می‌‌کرد و حتی دشوارترین کارها را برای خود بر می‌‌گزید و آنها را انجام می‌‌داد.

	[[احمد بن حنبل]]، از [[عبدالله بن مسعود]] [[روایت]] کرده است: در [[بدر]]، هر سه تن سپاهی [[مسلمان]]، یک شتر داشتند. [[ابولبابه]] و [[علی بن ابی‌طالب]]{{ع}}، هم‌مرکبان [[پیامبر]]{{صل}} بودند. که به حضرت عرض کردند: «کنار تو پیاده حرکت خواهیم کرد!»		[[احمد بن حنبل]]، از [[عبدالله بن مسعود]] [[روایت]] کرده است: در [[بدر]]، هر سه تن سپاهی [[مسلمان]]، یک شتر داشتند. [[ابولبابه]] و [[علی بن ابی‌طالب]]{{ع}}، هم‌مرکبان [[پیامبر]]{{صل}} بودند. که به حضرت عرض کردند: «کنار تو پیاده حرکت خواهیم کرد!»

Bahmani: صفحه‌ای تازه حاوی «{{مدخل مرتبط | موضوع مرتبط = سیره نظامی | عنوان مدخل = | مداخل مرتبط = | پرسش مرتبط = }} == ویژگی‌های فرمانده نظامی == === تواضع و همسانی فرمانده با سربازان === {{اصلی|یکی بودن فرمانده با سربازان}} از سیره رسول‌خدا{{صل}} دور بود که خود در کاخی مرمرین ...» ایجاد کرد

2025-11-12T07:11:17Z

صفحه‌ای تازه حاوی «{{مدخل مرتبط | موضوع مرتبط = سیره نظامی | عنوان مدخل = | مداخل مرتبط = | پرسش مرتبط = }} == ویژگی‌های فرمانده نظامی == === تواضع و همسانی فرمانده با سربازان === {{اصلی|یکی بودن فرمانده با سربازان}} از سیره رسول‌خدا{{صل}} دور بود که خود در کاخی مرمرین ...» ایجاد کرد

صفحهٔ تازه

{{مدخل مرتبط
| موضوع مرتبط = سیره نظامی
| عنوان مدخل =
| مداخل مرتبط =
| پرسش مرتبط =
}}

== ویژگی‌های فرمانده نظامی ==
=== تواضع و همسانی فرمانده با سربازان ===
{{اصلی|یکی بودن فرمانده با سربازان}}
از [[سیره]] [[رسول‌خدا]]{{صل}} دور بود که خود در کاخی مرمرین [[زندگی]] کند اما سربازانش را به حال خویش رها سازد تا با [[گرسنگی]] و دشواری‌‌های زندگی دست‌وپنجه نرم کنند؛ بلکه حضرتش در [[آسایش]] و [[دشواری]]، با سربازان سپاهش همراه بود و لحظه‌‌ای آنها را ترک نمی‌‌کرد. هرگاه پیاده حرکت می‌‌کردند، او نیز پیاده می‌‌رفت و هرگاه بر پشت مرکب‌ها سوار بودند، او نیز بر مرکبی می‌‌نشست و هرگاه آنها را [[مأمور]] انجام دادن کاری می‌‌کرد، خود نیز با آنها کار می‌‌کرد و حتی دشوارترین کارها را برای خود بر می‌‌گزید و آنها را انجام می‌‌داد.

[[احمد بن حنبل]]، از [[عبدالله بن مسعود]] [[روایت]] کرده است: در [[بدر]]، هر سه تن سپاهی [[مسلمان]]، یک شتر داشتند. [[ابولبابه]] و [[علی بن ابی‌طالب]]{{ع}}، هم‌مرکبان [[پیامبر]]{{صل}} بودند. که به حضرت عرض کردند: «کنار تو پیاده حرکت خواهیم کرد!»

حضرت پاسخ داد: «نه شما از من نیرومندترید و نه من برای [[پاداش]] از شما بی‌نیازترم»<ref>مسند احمد، ج۱، ص۳؛ نک: الطبقات الکبری، ج۲، ص۲۱.</ref>. حضرت، شبانگاه وقتی [[مسلمانان]] [[خواب]] بودند، برای آسایش سربازان سپاهش، تا [[صبح]] بیدار می‌‌ماند و به درگاه پروردگارش [[دعا]] می‌‌کرد و از او [[نصرت]] و [[پیروزی]] می‌‌طلبید. علی بن ابی‌طالب{{ع}} روایت می‌‌کند: در [[جنگ بدر]]، تنها [[مجاهد]] سوارکار سپاه اسلام [[مقداد]] بود. و [در شب [[نبرد]]] اردوگاه مسلمانان را دیدم که در آن، تنها رسول‌خدا{{صل}}، ایستاده بود و تا سپیده‌‌دم، [[نماز]] می‌‌گزارد و می‌‌گریست<ref>موارد الظمآن الی زوائد ابن حبان، ص۴۰۶.</ref>.

در [[غزوه احزاب]] که رسول‌خدا{{صل}} با پیشنهاد سلمان‌فارسی، تصمیم گرفت به دست مسلمانان، خندقی گرداگرد [[مدینه]] حفر کند، [[جوانان]] و [[پیران]]، زنبیل‌‌های پر از خاک را بر سر خود نهاده و جابه‌‌جا می‌‌کردند و پس از تخلیه‌کردن، آنها را از سنگ‌های [[کوه]] «[[سلع]]» پرکرده و بازمی‌گرداندند تا اگر سربازان [[احزاب]] به [[خندق]] نزدیک شدند، با سنگ آنها را مضروب سازند<ref>غزوة الاحزاب، ص۹۹.</ref>.

[[همراهی]] و مشارکت پیامبر{{صل}} با یارانش [[حقیقی]] و راستین بود؛ چنان‌که آن حضرت، خود خاک را جابه‌‌جا و سنگ‌ها را [[خرد]] می‌‌کرد. این [[رفتار پیامبر]]{{صل}}، با ظاهر‌‌سازی‌‌های بسیاری از [[رهبران]] و فرماندهان دوران ما، تفاوت بسیار دارد.

نمونه دیگر این [[رفتار]] در [[سیره پیامبر]]{{صل}}، وقتی است که در یکی از سفرهای گروهی‌اش، هنگام فراهم‌آوردن مقدمات طبخ غذا، دشوارترین کار را خود برگزید. آنگاه هنگامی که یکی از [[یاران]]، [[ذبح]] گوسفند، دیگری، پوست کندن آن و نفر سوم، طبخش را عهده‌‌دار شدند، پیامبر{{صل}} هیزم جمع کرد که سخت‌‌ترین کار بود. البته، حضرت برای ظاهر‌‌سازی دست به این کار نزد تا یارانش او را از آن بازدارند و وی کار را رها سازد، بلکه عملاً به این کار مبادرت ورزید و حتی هنگامی که یارانش از او خواستند این کار را واگذارد و استراحت کند، حضرت نپذیرفت و از اینکه میان خود و یاران تفاوتی قائل شود و آنان را به کار وادارد و خود به نظاره بپردازد، [[اِبا]] نمود.

از دیگر جلوه‌های افتادگی پیامبر اسلام{{صل}} آن است که حضرت در [[روز فتح مکه]]، هنگام ورود به آن، به نشان [[تواضع]]، چنان سر [[مبارک]] خود را به زیر افکنده بود که نزدیک بود محاسن شریفش با پشت مرکب، تماس یابد.

این [[رفتار]] فرمانده [[پیروزی]] است که بر سخت‌ترین و کینه‌توزترین [[دشمنان]] خویش و دینش غالب آمده است و چنان [[هیمنه]] و شکوهشان را در هم کوبیده است که کمتر فرماندهی را می‌توان یافت که [[دشمنی]] سرسخت و ماهر در فنون [[نبرد]] را، چنین از پای درآورد و [[خوار]] سازد.

بی‌شک، پیروزی نظامی چون این، فرماندهان [[دنیاگرا]] و [[دوستداران]] [[شهرت]] و جاه را خواهد فریفت و [[خودبرتربینی]] و [[غرور]] ناشی از آن، سراپای وجودشان را در خود [[غرق]] خواهد کرد و آنان را به گردنکشی بر [[مردمان]] شکست‌خورده وامی‌دارد تا برای‌شان جشن‌ها و مراسم [[قدردانی]] بر پا شود و نشان‌های نظامی و [[حکومتی]] بر سینه‌هاشان [[نصب]] گردد.

اما این اندیشه‌های [[دنیایی]] نزد آنان که سرای [[آخرت]] همتشان را به خود مصروف داشته است جایگاهی ندارد. دغدغه [[حقیقی]] آنها آن است که جهادشان نزد [[خداوند متعال]] مقبول واقع شود و [[پروردگار]]، [[اخلاص]] را قرین تلاش‌ها و جهادشان سازد. این تواضع سبب می‌شود که آنها تمام پیروزی‌های [[قاطع]] خود بر دشمنان را جلوه‌ای از [[قدرت]] و [[یاری]] [[خدای متعال]] بشمارند و او را کسی بدانند که پیروزی را به آنها ارزانی داشته و سزاوار [[شکر]]، [[ستایش]] و [[بندگی]] است. آنان در آن حال، [[خشوع]] و افتادگی در برابر [[خداوند]] را از عالی‌ترین مظاهر بندگی می‌بینند.

بر همین اساس است که [[پیامبر اسلام]]{{صل}}، این فرمانده فاتح که بزرگ‌ترین پیروزی بر سران [[شرک]] را محقق ساخته است، چنان [[متواضعانه]] و سربه‌زیر در برابر پروردگارش وارد [[مکه]] فتح‌شده می‌شود که نزدیک است محاسن شریفش، به پشت مرکب ساییده شود؛ چون هر کس در برابر [[خدای متعال]] [[تواضع]] ورزد، در [[دنیا]] و [[آخرت]]، جایگاهی والا خواهد داشت و هر کس [[تکبر]] ورزد و گردن فرازد، خود را در صفت «کبریا»، از صفات متمایزکننده خداوند از مخلوقاتش، با او [[شریک]] پنداشته است: {{متن قرآن|وَلَهُ الْكِبْرِيَاءُ فِي السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضِ وَهُوَ الْعَزِيزُ الْحَكِيمُ}}<ref>«و در آسمان‌ها و زمین، بزرگی او راست و او پیروزمند فرزانه است» سوره جاثیه، آیه ۳۷.</ref>.<ref>[[محمد عبدالقادر ابوفارس|ابوفارس، محمد عبدالقادر]]، [[مکتب نظامی پیامبر اعظم (کتاب)|مکتب نظامی پیامبر اعظم]]، ص ۲۵-۳۵.</ref>

=== شجاعت، پایداری و فداکاری فرمانده ===
{{اصلی|شجاعت فرمانده نظامی}}
از مهم‌ترین ویژگی‌های هر فرمانده نظامی است که به [[زیور]] شجاعت و پیش‌گامی آراسته باشد تا بی‌هراس از [[مرگ]]، دلاورانه در عرصه‌های [[نبرد]] حضور یابد. دیگر آنکه باید [[اراده]] آهنین داشته باشد و در اجرای رسالتی که بر دوش دارد و اصولی که به آن گردن نهاده است، در برابر [[دشمن]]، تا فداکردن [[جان]] خود، پایداری و [[ثبات قدم]] داشته باشد.

بی‌بهره بودن فرمانده از هر یک از این ویژگی‌ها، شکست او و کسانی را که تحت فرماندهی‌اش هستند سبب خواهد شد؛ زیرا همچنان که شجاعت فرمانده، در سربازان او نیز شجاعت و [[اشتیاق]] به نبرد را پرورش می‌دهد، [[بیم]] او از مرگ، روحیه جنگاوری را در سربازان تضعیف می‌کند و به [[شکست]] می‌انجامد. پایداری فرمانده نیز ثبات قدم را در سربازان برمی‌انگیزد و آنان را بدان وامی‌دارد و در مقابل، [[سستی]] و تزلزل او، نه‌تنها به تضعیف و تزلزل سربازان می‌انجامد، بلکه حتی اگر آنان در پی [[ایستادگی]] در [[سایه]] فرمانده خود باشند، چون این ویژگی را در او نمی‌یابند، در نهایت، از پایداری خود نتیجه‌ای نخواهند گرفت.

نکته دیگر، اینکه باید دانست شایسته‌ترین فرد به [[فداکاری]] در راه [[رسالت]]، اصول، [[آبرو]]، [[جان]] و [[مال]] [[مسلمانان]] کسی است که منصب [[فرماندهی]] آنان بر عهده او نهاده شده و جان و مالشان تحت [[مدیریت]] او قرار گرفته است.

با بررسی [[سیره پیامبر]]{{صل}} می‌توان آشکارا دریافت که آن حضرت، به‌عنوان کسی که [[رسالت الهی]] و [[ابلاغ]] مبانی اسلام بر عهده‌اش نهاده شده است، نه‌تنها تمام توان، ظرفیت و دارایی‌اش، بلکه جان خویش را نیز [[وقف]] تحقق رسالت خویش کرده بود و در اجرای این رسالت، سخت‌ترین دشواری‌ها را بر خود هموار ساخته و با هجوم ناجوانمردانه مخالفان و دردناک‌ترین [[شکنجه‌ها]] روبه‌رو شده بود. او و ایمان‌آورندگانش، در [[شعب ابوطالب]]، در [[مکه]] محاصره شدند و حلقه‌های این محاصره چنان بر آنها تنگ شد که برای رهایی از فشار [[گرسنگی]]، برگ درختان را می‌خوردند. اما [[پیامبر اسلام]]{{صل}}، سخت [[شکیبایی]] ورزید و بی‌آنکه اراده‌اش [[سست]] یا انگیزه‌اش تضعیف شود، برای ابلاغ رسالت و گسترش دعوتش پایداری کرد و با وجودی سرشار از [[اخلاص]]، در این راه گام برداشت تا [[خداوند]] او را بر دشمنانش غالب ساخت و بر بدخواهان و [[کینه‌توزان]] [[پیروز]] کرد. بدین ترتیب حضرت{{صل}}، نسلی [[قرآنی]] و بی‌همتا [[تربیت]] کرد و بهترین امتی را که برای [[مردم]] پدیدار شده بود، شکل داد و [[حکومتی]] بر پایه‌های [[عدالت]] و [[برابری]] بنیان نهاد.

[[پیامبر]]{{صل}} پس از برپاسازی [[حکومت]] خود، با سریّه‌هایی که اعزام می‌کرد یا غزوه‌هایی به فرماندهی خود، [[مبارزه]] با دشمنان دین را آغازید. [[تأمل]] در این سریّه‌ها و [[غزوه‌ها]]، می‌نمایاند که پیامبر اسلام{{صل}} فرمانده نظامی بی‌همتایی بود که [[دلاوری]] [[شجاعان]] [[عرب]] در برابر شجاعتش، بی‌فروغ می‌نمود. پایداری‌اش در سخت‌ترین زمان‌ها و تنگناها، چون [[ایستادگی]] کوه‌های [[استوار]] بود. او با تمام وجود در اجرای رسالت خود فداکار بود و چنان مهارت و تجربه‌ای داشت که در دام حیله‌های [[دشمنان]] گرفتار نمی‌شد. پیامبر{{صل}} در میدان [[نبرد]]، پیشاپیش صفوف جنگجویان سپاهش قرار می‌گرفت. دشوارترین [[مسئولیت‌ها]] را عهده‌دار می‌شد و حتی دلاورترین جنگجویانش، چون [[علی بن ابی‌طالب]]{{ع}} و دیگران، در سخت‌ترین لحظات نبرد، به او پناه می‌آوردند. علی{{ع}} نقل می‌کند: «آنگاه که [[جنگ]] شدّت می‌یافت و [[چشم‌ها]] چون کاسه [[خون]] می‌شد، به [[رسول‌خدا]]{{صل}} پناه می‌آوردیم؛ حال‌آنکه او از هر کس دیگر به [[دشمن]] نزدیک‌تر بود»<ref>الرحیق المختوم، ص۵۴۵.</ref>.<ref>[[محمد عبدالقادر ابوفارس|ابوفارس، محمد عبدالقادر]]، [[مکتب نظامی پیامبر اعظم (کتاب)|مکتب نظامی پیامبر اعظم]]، ص ۳۹ ـ ۴۷.</ref>

=== توانایی حل مشکلات ===
{{اصلی|تدبیر فرمانده در حل مشکلات}}
فرمانده نظامی موفق کسی است که از روبه‌روشدن با [[مشکلات]] نمی‌گریزد بلکه افزون بر [[اندیشیدن]] جدّی به راهکارهای حل آنها، برای مرتفع ساختن آنها، گام‌های عملی بر می‌دارد؛ زیرا [[سستی]] و اهمال در رسیدگی به مشکلات، خطرهای بسیاری در پی دارد و چه‌بسا [[امنیت جامعه]] یا [[حکومت]] را به خطر بیندازد؛ چراکه اهمال در رفع مشکلات، [[فتنه‌ها]] را به دنبال خواهد داشت، فتنه‌ها به [[کشمکش]] می‌انجامد و کشمکش به تضعیف [[کشور]]. چنان‌که [[خدای متعال]] فرموده است: {{متن قرآن|وَلَا تَنَازَعُوا فَتَفْشَلُوا وَتَذْهَبَ رِيحُكُمْ}}<ref>«و در هم نیفتید که سست شوید و شکوهتان از میان برود» سوره انفال، آیه ۴۶.</ref>.

خطرناک‌ترین [[تهدیدها]] برای یک کشور، مشکلات داخلی است؛ زیرا کشور را از [[دشمن]] [[غافل]] می‌کند، توان و ظرفیت‌های آن را به هدر می‌دهد و به تضعیف ساختارهای آن می‌انجامد. به همین دلیل، [[پیامبر]]{{صل}} نیز به برطرف ساختن مشکلات نظامی، [[اقتصادی]]، [[اجتماعی]] و [[سیاسی]] درون حکومت خود، توجهی ویژه داشت<ref>[[محمد عبدالقادر ابوفارس|ابوفارس، محمد عبدالقادر]]، [[مکتب نظامی پیامبر اعظم (کتاب)|مکتب نظامی پیامبر اعظم]]، ص ۵۶ ـ ۷۰.</ref>.

=== شناخت دقیق فرماندهان دشمن و ویژگی‌های آنان ===
{{اصلی|شناخت دشمن در معارف و سیره نبوی}}
[[پیامبر اکرم]]{{صل}} شناخت کاملی از فرماندهان دشمن، ویژگی‌ها و مواضعشان در قبال [[مسلمانان]] داشت که به او کمک می‌کرد رفتارهای آنان را پیش‌بینی کند و با فهم دقیق و تحلیل آن، تدابیری مناسب بیندیشد.

در [[غزوه حدیبیه]]، [[قریشیان]]، «حلیس»، بزرگ طایفه احابیش<ref>احابیش، مجموعه گروه‌هایی از قبیله‌های مختلف را گویند. «حلیس» نیز رئیس قبایل غیرقرشی مکه و هم‌پیمان با قریش بود.</ref> را به‌سوی پیامبر{{صل}} فرستادند. حضرت با مشاهده او فرمود: «او از قومی [[خداپرست]] است. شترهای [[قربانی]] را به سویش بفرستید تا آنها را ببیند». حلیس با دیدن شتران قلاده در گردن (نشان‌دار) که پشم آنها به دلیل طول اقامت در آن محل ریخته بود و در دشت به‌سوی او می‌آمدند، به دلیل [[تعجب]] از آنچه دیده بود، بی‌آنکه نزد پیامبر{{صل}} برود، به‌سوی قریشیان بازگشت و دیده‌هایش را برای آنان شرح داد. قریشیان به او گفتند: «تو خود را کنار بکش، تو یک [[بادیه‌نشین]] [[ناآگاه]] بیشتر نیستی».

حلیس از این سخن به [[خشم]] آمد و گفت: «ای قریشیان! به [[خدا]] [[سوگند]]، آنچه از شما سر زد، در [[پیمان]] میان ما نبود. آیا کسی را که برای [[بزرگداشت]] بیت‌الله به‌سوی آن روانه است، از راه خود بازمی‌دارید؟ به خدا سوگند تمام احابیش را یک‌باره بر ضدتان خواهم شوراند». قریشیان در پاسخ گفتند: «ای حلیس! دست از سر ما بردار تا تصمیمی را بگیریم که خوش داریم».

پس از آنکه قریشیان بر نظر خود پای فشردند و درخواست حلیس را نپذیرفتند، مکرز بن حفص از آنها [[اجازه]] خواست نزد پیامبر{{صل}} برود و با او سخن بگوید و سپس شنیده‌هایش را به آنان منتقل کند. به وی اجازه دادند و او به‌سوی پیامبر{{صل}} روانه شد. حضرت تا او را دید، به [[مسلمانان]] فرمود: «این مرد، نیرنگ‌باز است».

مکرز، نظر [[پیامبر]]{{صل}} درباره خود را [[تأیید]] کرد؛ زیرا همو بود که در اثنای تبادل سفیران میان مسلمانان و قریشیان، همراه پنجاه تن از قریشیان، پنهانی به اردوگاه مسلمانان نفوذ کرد تا با استفاده از غفلت‌شان، آسیبی به آنان برساند. اما چون پیامبر{{صل}} و مسلمانان در کمین‌شان بودند، اسیرشان کردند<ref>غزوة الحدیبیة، ص۸۰، به نقل از سیره نبوی ابن هشام، ج۲، ص۳۱۲.</ref>.<ref>[[محمد عبدالقادر ابوفارس|ابوفارس، محمد عبدالقادر]]، [[مکتب نظامی پیامبر اعظم (کتاب)|مکتب نظامی پیامبر اعظم]]، ص ۷۱.</ref>

== منابع ==
{{منابع}}
# [[پرونده:IM010889.jpg|22px]] [[محمد عبدالقادر ابوفارس|ابوفارس، محمد عبدالقادر]]، [[مکتب نظامی پیامبر اعظم (کتاب)|'''مکتب نظامی پیامبر اعظم''']]
{{پایان منابع}}

== پانویس ==
{{پانویس}}

[[رده:سیره پیامبر خاتم]]
[[رده:سیره نظامی]]