مباشرت - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Wasity: /* مقدمه */

2025-12-15T09:33:07Z

مقدمه

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۵ دسامبر ۲۰۲۵، ساعت ۱۳:۰۳
خط ۷:		خط ۷:

	== مقدمه ==		== مقدمه ==
	از روش‌های زمینه‌ساز پیش از تولد در [[سیره پیامبر]]{{صل}} و [[اهل بیت]]{{عم}} [[معاشرت]] و روابط صحیح و سالم پدر و مادر است. روابط درست ~~والدین،~~ علاوه بر اینکه الگوی سالم معاشرت را فراروی [[فرزندان]] می‌گذارد، موجب می‌شود فرزندان نیز برای والدین [[احترام]] ویژه‌ای قائل شوند و از آنها حرف‌شنوی داشته باشند. روابط والدین دامنه گسترده‌ای دارد. آنچه در اینجا مورد نظر است، بخشی از روابط والدین است که مربوط به پیش از تولد فرزند، یعنی روابط آنها در خصوص «آمیزش» و «مباشرت» است. در متون [[~~اسلامی~~]]، [[روایات]] بسیاری از بزرگان [[دین]] درباره آداب آمیزش و تأثیر آن در [[روح]] و جسم فرزند آمده است. آنچه در [[سیره معصومان]]{{عم}} آمده، سفارش‌های [[پیامبر]]{{صل}} به علی{{ع}} در زمینه [[زمان]]، مکان، حالات [[روحی]] [[حاکم]] بر [[همسران]] در زمان آمیزش کرده است. [[پیامبر اکرم]]{{صل}} در پایان سفارش خود می‌فرماید: {{متن حدیث\|يَا عَلِيُّ احْفَظْ وَصِيَّتِي هَذِهِ كَمَا حَفِظْتُهَا عَنْ جَبْرَئِيلَ{{ع}}}}<ref>طبرسی، حسن بن فضل، مکارم الاخلاق، ص۲۱۹.</ref>؛ ای علی این [[وصیت]] مرا بیاموز و به آن عمل کن؛ چنان که من آن را از برادرم [[جبرئیل]] آموختم و بدان عمل کردم.		از روش‌های زمینه‌ساز پیش از تولد در [[سیره پیامبر]]{{صل}} و [[اهل بیت]]{{عم}} [[معاشرت]] و [[روابط صحیح و سالم پدر و مادر]] است. [[روابط درست والدین]]، علاوه بر اینکه الگوی سالم معاشرت را فراروی [[فرزندان]] می‌گذارد، موجب می‌شود فرزندان نیز برای والدین [[احترام]] ویژه‌ای قائل شوند و از آنها [[حرف‌شنوی]] داشته باشند.

	حالات روحی و [[معنوی]] [[انسان]] و حتی نوع غذا به قدری در پیدایش فرزند مؤثر است که پیامبر{{صل}} قبل از انعقاد نطفه [[فاطمه زهرا]]{{س}}، تنها یادگار خود، به [[دستور خداوند]]، ~~چهل~~ [[روز]] خلوت گزید و به [[روزه]] و [[عبادت]] پرداخت؛ در پایان چهل روز هم از غذاهای بهشتی‌ای که جبرئیل برای او آورد، تناول کرد<ref>قمی، شیخ عباس، منتهی الآمال، ج۱، ص۲۴۷.</ref> و نتیجه آن [[فرزندی]] شد که یازده [[امام]] [[معصوم]] از نسل او به [[بشریت]] [[روشنایی]] بخشید.		«[[روابط والدین]]» دامنه گسترده‌ای دارد. آنچه در اینجا مورد نظر است، بخشی از روابط والدین است که مربوط به پیش از تولد فرزند، یعنی روابط آنها در خصوص «آمیزش» و «مباشرت» است. در متون [[اسلامی]]، [[روایات]] بسیاری از بزرگان [[دین]] درباره آداب آمیزش و تأثیر آن در [[روح]] و جسم فرزند آمده است. آنچه در [[سیره معصومان]]{{عم}} آمده، [[سفارش‌های پیامبر]]{{صل}} به علی{{ع}} در زمینه [[زمان]]، مکان، [[حالات روحی]] حاکم بر [[همسران]] در زمان آمیزش کرده است. [[پیامبر اکرم]]{{صل}} در پایان سفارش خود می‌فرماید: {{متن حدیث\|يَا عَلِيُّ احْفَظْ وَصِيَّتِي هَذِهِ كَمَا حَفِظْتُهَا عَنْ جَبْرَئِيلَ{{ع}}}}<ref>طبرسی، حسن بن فضل، مکارم الاخلاق، ص۲۱۹.</ref>؛ ای علی این [[وصیت]] مرا بیاموز و به آن عمل کن؛ چنان که من آن را از برادرم [[جبرئیل]] آموختم و بدان عمل کردم.

			حالات [[روحی]] و [[معنوی]] [[انسان]] و حتی نوع غذا به قدری در پیدایش فرزند مؤثر است که پیامبر{{صل}} قبل از انعقاد نطفه [[فاطمه زهرا]]{{س}}، تنها یادگار خود، به [[دستور خداوند]]، [[چهل روز]] خلوت گزید و به [[روزه]] و [[عبادت]] پرداخت؛ در پایان چهل روز هم از غذاهای بهشتی‌ای که جبرئیل برای او آورد، تناول کرد<ref>قمی، شیخ عباس، منتهی الآمال، ج۱، ص۲۴۷.</ref> و نتیجه آن [[فرزندی]] شد که یازده [[امام]] [[معصوم]] از نسل او به [[بشریت]] [[روشنایی]] بخشید.

	تأثیر آداب آمیزش در [[تربیت فرزند]]، که در سیره معصومان{{عم}} و روایات ذکر شده، بر دو گونه است:		تأثیر آداب آمیزش در [[تربیت فرزند]]، که در سیره معصومان{{عم}} و روایات ذکر شده، بر دو گونه است:

Wasity در ‏۱۵ دسامبر ۲۰۲۵، ساعت ۰۹:۲۹

2025-12-15T09:29:18Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۵ دسامبر ۲۰۲۵، ساعت ۱۲:۵۹
خط ۷:		خط ۷:

	== مقدمه ==		== مقدمه ==
	از روش‌های زمینه‌ساز پیش از تولد در [[سیره پیامبر]]{{صل}} و [[اهل بیت]]{{عم}} [[معاشرت]] و روابط صحیح و سالم پدر و مادر است. روابط درست والدین، علاوه بر اینکه الگوی سالم معاشرت را فراروی [[فرزندان]] می‌گذارد، موجب می‌شود فرزندان نیز برای والدین [[احترام]] ویژه‌ای قائل شوند و از آنها حرف‌شنوی داشته باشند. روابط والدین دامنه گسترده‌ای دارد. آنچه در اینجا مورد نظر است، بخشی از روابط والدین است که مربوط به پیش از تولد فرزند، یعنی روابط آنها در خصوص ~~آمیزش~~ و ~~مباشرت~~ است. در متون [[اسلامی]]، [[روایات]] بسیاری از بزرگان [[دین]] درباره آداب آمیزش و تأثیر آن در [[روح]] و جسم فرزند آمده است. آنچه در [[سیره معصومان]]{{عم}} آمده، سفارش‌های [[پیامبر]]{{صل}} به علی{{ع}} در زمینه [[زمان]]، مکان، حالات [[روحی]] [[حاکم]] بر [[همسران]] در زمان آمیزش کرده است. [[پیامبر اکرم]]{{صل}} در پایان سفارش خود می‌فرماید: {{متن حدیث\|يَا عَلِيُّ احْفَظْ وَصِيَّتِي هَذِهِ كَمَا حَفِظْتُهَا عَنْ جَبْرَئِيلَ{{ع}}}}<ref>طبرسی، حسن بن فضل، مکارم الاخلاق، ص۲۱۹.</ref>؛ ای علی این [[وصیت]] مرا بیاموز و به آن عمل کن؛ چنان که من آن را از برادرم [[جبرئیل]] آموختم و بدان عمل کردم.		از روش‌های زمینه‌ساز پیش از تولد در [[سیره پیامبر]]{{صل}} و [[اهل بیت]]{{عم}} [[معاشرت]] و روابط صحیح و سالم پدر و مادر است. روابط درست والدین، علاوه بر اینکه الگوی سالم معاشرت را فراروی [[فرزندان]] می‌گذارد، موجب می‌شود فرزندان نیز برای والدین [[احترام]] ویژه‌ای قائل شوند و از آنها حرف‌شنوی داشته باشند. روابط والدین دامنه گسترده‌ای دارد. آنچه در اینجا مورد نظر است، بخشی از روابط والدین است که مربوط به پیش از تولد فرزند، یعنی روابط آنها در خصوص «آمیزش» و «مباشرت» است. در متون [[اسلامی]]، [[روایات]] بسیاری از بزرگان [[دین]] درباره آداب آمیزش و تأثیر آن در [[روح]] و جسم فرزند آمده است. آنچه در [[سیره معصومان]]{{عم}} آمده، سفارش‌های [[پیامبر]]{{صل}} به علی{{ع}} در زمینه [[زمان]]، مکان، حالات [[روحی]] [[حاکم]] بر [[همسران]] در زمان آمیزش کرده است. [[پیامبر اکرم]]{{صل}} در پایان سفارش خود می‌فرماید: {{متن حدیث\|يَا عَلِيُّ احْفَظْ وَصِيَّتِي هَذِهِ كَمَا حَفِظْتُهَا عَنْ جَبْرَئِيلَ{{ع}}}}<ref>طبرسی، حسن بن فضل، مکارم الاخلاق، ص۲۱۹.</ref>؛ ای علی این [[وصیت]] مرا بیاموز و به آن عمل کن؛ چنان که من آن را از برادرم [[جبرئیل]] آموختم و بدان عمل کردم.

	حالات روحی و [[معنوی]] [[انسان]] و حتی نوع غذا به قدری در پیدایش فرزند مؤثر است که پیامبر{{صل}} قبل از انعقاد نطفه [[فاطمه زهرا]]{{س}}، تنها یادگار خود، به [[دستور خداوند]]، چهل [[روز]] خلوت گزید و به [[روزه]] و [[عبادت]] پرداخت؛ در پایان چهل روز هم از غذاهای بهشتی‌ای که جبرئیل برای او آورد، تناول کرد<ref>قمی، شیخ عباس، منتهی الآمال، ج۱، ص۲۴۷.</ref> و نتیجه آن [[فرزندی]] شد که یازده [[امام]] [[معصوم]] از نسل او به [[بشریت]] [[روشنایی]] بخشید.		حالات روحی و [[معنوی]] [[انسان]] و حتی نوع غذا به قدری در پیدایش فرزند مؤثر است که پیامبر{{صل}} قبل از انعقاد نطفه [[فاطمه زهرا]]{{س}}، تنها یادگار خود، به [[دستور خداوند]]، چهل [[روز]] خلوت گزید و به [[روزه]] و [[عبادت]] پرداخت؛ در پایان چهل روز هم از غذاهای بهشتی‌ای که جبرئیل برای او آورد، تناول کرد<ref>قمی، شیخ عباس، منتهی الآمال، ج۱، ص۲۴۷.</ref> و نتیجه آن [[فرزندی]] شد که یازده [[امام]] [[معصوم]] از نسل او به [[بشریت]] [[روشنایی]] بخشید.

Bahmani در ‏۱۵ دسامبر ۲۰۲۵، ساعت ۰۸:۱۸

2025-12-15T08:18:19Z

نمایش تغییرات

Bahmani در ‏۱۵ دسامبر ۲۰۲۵، ساعت ۰۸:۱۴

2025-12-15T08:14:40Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۵ دسامبر ۲۰۲۵، ساعت ۱۱:۴۴
خط ۲:		خط ۲:
	\| موضوع مرتبط =		\| موضوع مرتبط =
	\| عنوان مدخل =		\| عنوان مدخل =
	\| مداخل مرتبط =		\| مداخل مرتبط = [[مباشرت در فقه اسلامی]]
	\| پرسش مرتبط =		\| پرسش مرتبط =
	}}		}}

Jaafari در ‏۱۵ دسامبر ۲۰۲۵، ساعت ۰۷:۴۶

2025-12-15T07:46:54Z

نمایش تغییرات

Jaafari: صفحه‌ای تازه حاوی «{{مدخل مرتبط | موضوع مرتبط = | عنوان مدخل = | مداخل مرتبط = | پرسش مرتبط = }} ==مقدمه== مُباشَرَت: انجام دادن کارِی بدون واسطه، مقابل تسبیب، استمتاع از همسر. مباشرت وقتِی به امر ِیا امورِی اضافه شود بدِین معنا است که شخص، خـود اقدام به انجام دا...» ایجاد کرد

2025-12-15T07:45:23Z

صفحه‌ای تازه حاوی «{{مدخل مرتبط | موضوع مرتبط = | عنوان مدخل = | مداخل مرتبط = | پرسش مرتبط = }} ==مقدمه== مُباشَرَت: انجام دادن کارِی بدون واسطه، مقابل تسبیب، استمتاع از همسر. مباشرت وقتِی به امر ِیا امورِی اضافه شود بدِین معنا است که شخص، خـود اقدام به انجام دا...» ایجاد کرد

صفحهٔ تازه

{{مدخل مرتبط
| موضوع مرتبط =
| عنوان مدخل =
| مداخل مرتبط =
| پرسش مرتبط =
}}

==مقدمه==
مُباشَرَت: انجام دادن کارِی بدون واسطه، مقابل [[تسبیب]]، استمتاع از [[همسر]].

مباشرت وقتِی به امر ِیا امورِی اضافه شود بدِین معنا است که شخص، خـود اقدام به انجام دادن کارِی کند، بدون آنکه وکِیل، اجِیر ِیا ناِیب بگِیرد. مباشرت مقابل تسبِیب اِین است که شخص به طور مستقِیم مبادرت به انجام دادن کارِی کند، نه به طور غِیر مستقِیم با فراهم کردن مقدمات و زمِینه هاِی آن. و مباشرت وقتِی به [[نساء]] ِیا مرأه اضافه مِی شود عبارت است از استمتاع از [[زن]] از طرِیق آمِیزش، لمس کردن، بوسِیدن و مانند اِینها.
از [[احکام]] مباشرت به معناِی نخست در بابهاِی [[طهارت]]، [[صلات]]، [[حج]]، [[اجاره]]، [[وکالت]] و قسم سخن گفته‌اند.

'''طهارت''': از شراِیط [[صحت]] [[وضو]]، [[غسل]] و تِیمم، مباشرت در انجام دادن آنها است. بنابر اِین، اگر دِیگرِی، [[مکلف]] را وضو ِیا غسل و ِیا تِیمم دهد، [[باطل]] است، مگر در صورت [[اضطرار]] و ناتوانِی از وضو گرفتن و غسل و تِیمم کردن که در اِین صورت، جاِیز و صحِیح است<ref>جواهر الکلام، ج۲، ص۳۱۱؛ مصابیح الظلام، ج۳، ص۳۴۹، ۳۵۱؛، ج۴، ص۱۱۶ و ۳۵۷</ref>.
به قول مشهور، تجهِیز مِیّت توسط غِیر ولِی، منوط به [[اذن]] ولِی است. در صورت خوددارِی از اذن و عدم مباشرت در تجهِیز مِیت، اذن وِی ساقط است.
[[مستحب]] است غسل عِید [[فطر]] در [[نهر]] انجام گِیرد. در صورت عدم امکان، مستحب است مکلف خود براِی غسل از [[چاه]] و مانند آن با [[خشوع]] آب بکشد<ref>العروة الوثقی، ج۲، ص۱۵۱</ref>.

'''صلات و حج''': اصل در [[عبادت]]، آن است که مکلف خود آن را به جا آورد؛ زِیرا مطلوب در عمل عبادِی، [[خضوع]] و خشوع و اظهار بندگِی است و با انجام دادن دِیگرِی اِین [[هدف]] محقق نمِی شود؛ از اِین رو، اجِیر و ناِیب گرفتن براِی به جا آوردن [[عبادات]] صحِیح نِیست؛ بلکه به جا آوردن تبرعِی عبادت براِی کسِی کفاِیت نمِیکند، حتِی اگر مکلف [[ناتوان]] از انجام دادن آن باشد، مگر حج که در صورت مستطِیع بودن [[مکلف]] و نگزاردن [[حج]] در سال [[استطاعت]]، چنانچه پس از آن بر اثر پِیرِی ِیا بِیمارِی براِی همِیشه تواناِیِی گزاردن حج را از دست بدهد، بنابر قول مشهور، [[واجب]] است ناِیب بگِیرد<ref>جواهر الکلام، ج۱۷، ص۲۷۵؛ العروة الوثقی، ج۳، ص۷۵-۷۶؛ کلمة التقوی، ج۴، ص۳۴۰</ref>.
انجام دادن برخِی [[عبادات]] [[مستحب]]، مانند حج و [[نماز]] مستحب، از طرف فرد زنده جاِیز است؛<ref>العروة الوثقی، ج۳، ص۷۶؛ منهاج الصالحِین (خوِیِی)، ج۱، ص۲۰۶؛ سفینة النجاة (کاشف الغطاء)، ج۲، ص۶۸؛ کلمة التقوی، ج۴، ص۳۴۰</ref> لِیکن به تصرِیح برخِی، دلِیلِی بر [[مشروع]] بودن نِیابت در آنها به گونه اِی که [[خطاب]] [[استحباب]] آن از مکلّف ساقط شود وجود ندارد؛ هر چند براِی منوب عنه [[ثواب]] مترتب مِی شود<ref>جواهر الکلام، ج۲۷، ص۳۷۹</ref>.

'''[[اجاره]]''': قضاِی [[روزه]] و نمازهاِی [[واجب]] فوت شده مِیت بر ولِی او واجب است؛ لِیکن در اِینکه مباشرت شرط است و ولِی نمِی تواند دِیگرِی را بر انجام دادن آنها اجِیر کند، ِیا شرط نِیست و اجِیر کردن جاِیز است، مسئله محل [[اختلاف]] است. بنابر قول نخست اگر کسِی حتِی تبرعِی اِین کار را انجام دهد، از عهده ولِی مِیت ساقط نمِی شود<ref>تذکرة الفقهاء، ج۶، ص۱۷۷؛ ذکری الشیعة، ج۲، ص۴۴۹؛ کتاب الاجارة (رشتِی) ص۲۷۲ و ۲۷۶؛ العروة الوثقی، ج۳، ص۱۰۵</ref>.
کسِی که در سالِی معِین براِی گزاردن حج اجِیر شده است، نمِی تواند در همان سال براِی به جا آوردن حج دِیگرِی اجِیر گردد<ref>جواهر الکلام، ج۱۷، ص۳۷۷-۳۷۸</ref>.
همچنِین اگر شرط شود که اجِیر، خود عبادتِی را انجام دهد، وِی نمِی تواند فردِی دِیگر را براِی انجام دادن آن اجِیر کند<ref>مستمسک العروة، ج۷، ص۱۳۲ – ۱۳۳</ref>. در اِین فرض، چنانچه قبل از انجام دادن عمل بمِیرد، اجاره [[باطل]] و [[اجرت]] درِیافتِی از ترکه او برداشته و به موجر بازگردانده مِی شود<ref>تحریر الوسیلة، ج۱، ص۲۲۹</ref>.

ِ'''یمِین''': اگر کسِی بر انجام دادن ِیا ندادن کارِی قسم بخورد، تنها در صورت مباشرت در [[تخلف]]، قسمش شکسته و [[کفاره]] واجب مِی شود؛ اما اگر کسِی را در فعل ِیا ترک آن کار اجِیر ِیا وکِیل کند، قسم شکسته نمِی شود. همچنِین اگر قسم بخورد فلان کالا را نمِی خرم ِیا نمِی فروشم، در صورتِی که کسِی را در خرِیدن ِیا فروختن آن وکِیل کند، قسمش شکسته نمِی شود، مگر آنکه نِیت او هنگام قسم انجام ندادن آن کار در هر صورت، حتِی با [[اذن]] دادن و امر کردن دِیگرِی و مانند آن، باشد<ref>جواهر الکلام، ج۳۵، ص۳۱۸</ref>.

'''[[عقود]] و اِیقاعات''': در اجراِی صِیغه [[عقد]]، همچون بِیع، [[نکاح]] و [[اجاره]] و نِیز اِیقاع، همچون [[طلاق]]، شفعه و ابراء، مباشرت شرط نِیست و شخص مِی تواند براِی اجراِی آن وکِیل بگِیرد؛ مگر آنکه نِیابت پذِیر نباشد، مانند [[نذر]]، قسم، ظهار و [[لعان]]<ref>جواهر الکلام، ج۲۷، ص۳۸۰</ref>.
از مباشرت به معناِی دوم در باب [[غصب]] و دِیات سخن گفته‌اند.
تلف کردن [[مال]]، [[جان]] و ِیا عضو دِیگرِی موجب [[ضمان]] است؛ چه به گونه مباشرت انجام گِیرد ِیا به گونه تسبِیب، مگر جاِیِی که مباشر قوِی‌تر از مسبِّب باشد.<ref>[[سید محمود هاشمی شاهرودی|هاشمی شاهرودی، سید محمود]]، [[فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بیت ج۷ (کتاب)|فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بیت ج۷]]، ص ۴۷۸.</ref>

== منابع ==
{{منابع}}
# [[پرونده:IM010834.jpg|22px]] [[سید محمود هاشمی شاهرودی|هاشمی شاهرودی، سید محمود]]، [[فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بیت ج۷ (کتاب)|'''فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بیت ج۷''']]
{{پایان منابع}}

== پانویس ==
{{پانویس}}

[[رده:مباشرت]]