مسئولیت در نهج البلاغه - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Bahmani: /* پانویس */

2023-04-13T12:06:44Z

پانویس

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۳ آوریل ۲۰۲۳، ساعت ۱۵:۳۶
خط ۴۷:		خط ۴۷:
	{{پانویس}}		{{پانویس}}

	~~[[رده:امام علی]]~~
	[[رده:مسئولیت]]		[[رده:مسئولیت]]
			[[رده:مفاهیم در نهج البلاغه]]
	[[رده:مدخل نهج البلاغه]]		[[رده:مدخل نهج البلاغه]]

Bahmani در ‏۲۴ اکتبر ۲۰۲۲، ساعت ۱۰:۱۷

2022-10-24T10:17:37Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۴ اکتبر ۲۰۲۲، ساعت ۱۳:۴۷
خط ۱:		خط ۱:
	{{سیره معصوم}}		{{سیره معصوم}}
	{{مدخل مرتبط \| موضوع مرتبط = مسئولیت \| عنوان مدخل = مسئولیت \| مداخل مرتبط = [[مسئولیت در کلام اسلامی]] - [[مسئولیت در فقه سیاسی]] - [[مسئولیت در معارف و سیره نبوی]] - [[مسئولیت در معارف و سیره علوی]]\| پرسش مرتبط = }}		{{مدخل مرتبط \| موضوع مرتبط = مسئولیت \| عنوان مدخل = مسئولیت \| مداخل مرتبط = [[مسئولیت در نهج البلاغه]] - [[مسئولیت در کلام اسلامی]] - [[مسئولیت در فقه سیاسی]] - [[مسئولیت در معارف و سیره نبوی]] - [[مسئولیت در معارف و سیره علوی]]\| پرسش مرتبط = }}

	'''مسئولیت''' به معنای پرسیدنی و بازخواستنی است. [[انسان]] در طول [[زندگی]] همیشه با [[تعهد]] و مسئولیت رو‌به‌روست و این، یکی از امتیازهای [[انسان]] نسبت به دیگر موجودات است. [[انسان]] به حکم عقل به [[تعهد]] خویش پای‌بند است و درمی‌یابد که زندگی اجتماعی زمانی امکان دارد که [[انسان‌ها]] نسبت به یکدیگر [[حس]] مسئولیت‌شناسی و [[مسئولیت‌پذیری]] داشته باشند و از [[قانون‌شکنی]] و [[تجاوز]] به [[حقوق]] دیگران بپرهیزند.		'''مسئولیت''' به معنای پرسیدنی و بازخواستنی است. [[انسان]] در طول [[زندگی]] همیشه با [[تعهد]] و مسئولیت رو‌به‌روست و این، یکی از امتیازهای [[انسان]] نسبت به دیگر موجودات است. [[انسان]] به حکم عقل به [[تعهد]] خویش پای‌بند است و درمی‌یابد که زندگی اجتماعی زمانی امکان دارد که [[انسان‌ها]] نسبت به یکدیگر [[حس]] مسئولیت‌شناسی و [[مسئولیت‌پذیری]] داشته باشند و از [[قانون‌شکنی]] و [[تجاوز]] به [[حقوق]] دیگران بپرهیزند.

Bahmani در ‏۲۴ اکتبر ۲۰۲۲، ساعت ۱۰:۱۶

2022-10-24T10:16:17Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۴ اکتبر ۲۰۲۲، ساعت ۱۳:۴۶
خط ۱:		خط ۱:
	{{سیره معصوم}}		{{سیره معصوم}}
	{{مدخل مرتبط \| موضوع مرتبط = مسئولیت\| عنوان مدخل = [[مسئولیت]]\| مداخل مرتبط = [[مسئولیت در ~~قرآن~~]] - [[مسئولیت در ~~حدیث~~]] - [[مسئولیت در ~~نهج البلاغه~~]] - [[مسئولیت در معارف ~~دعا~~ و ~~زیارات]] - [[مسئولیت در کلام اسلامی]] - [[مسئولیت در اخلاق اسلامی]] - [[مسئولیت در~~ سیره ~~پیامبر خاتم~~]]\| پرسش مرتبط = ~~مسئولیت (پرسش)~~}}		{{مدخل مرتبط \| موضوع مرتبط = مسئولیت \| عنوان مدخل = مسئولیت \| مداخل مرتبط = [[مسئولیت در کلام اسلامی]] - [[مسئولیت در فقه سیاسی]] - [[مسئولیت در معارف و سیره نبوی]] - [[مسئولیت در معارف و سیره علوی]]\| پرسش مرتبط = }}

	'''مسئولیت''' به معنای پرسیدنی و بازخواستنی است. [[انسان]] در طول [[زندگی]] همیشه با [[تعهد]] و مسئولیت رو‌به‌روست و این، یکی از امتیازهای [[انسان]] نسبت به دیگر موجودات است. [[انسان]] به حکم عقل به [[تعهد]] خویش پای‌بند است و درمی‌یابد که زندگی اجتماعی زمانی امکان دارد که [[انسان‌ها]] نسبت به یکدیگر [[حس]] مسئولیت‌شناسی و [[مسئولیت‌پذیری]] داشته باشند و از [[قانون‌شکنی]] و [[تجاوز]] به [[حقوق]] دیگران بپرهیزند.		'''مسئولیت''' به معنای پرسیدنی و بازخواستنی است. [[انسان]] در طول [[زندگی]] همیشه با [[تعهد]] و مسئولیت رو‌به‌روست و این، یکی از امتیازهای [[انسان]] نسبت به دیگر موجودات است. [[انسان]] به حکم عقل به [[تعهد]] خویش پای‌بند است و درمی‌یابد که زندگی اجتماعی زمانی امکان دارد که [[انسان‌ها]] نسبت به یکدیگر [[حس]] مسئولیت‌شناسی و [[مسئولیت‌پذیری]] داشته باشند و از [[قانون‌شکنی]] و [[تجاوز]] به [[حقوق]] دیگران بپرهیزند.
خط ۴۹:		خط ۴۹:
	[[رده:امام علی]]		[[رده:امام علی]]
	[[رده:مسئولیت]]		[[رده:مسئولیت]]
	~~[[رده:مسئولیت در نهج البلاغه]]~~
	[[رده:مدخل نهج البلاغه]]		[[رده:مدخل نهج البلاغه]]

Wasity: جایگزینی متن - 'ref>دین‌پرور، سید حسین، [[دانشنامه نهج البلاغه'

2022-10-09T19:43:32Z

جایگزینی متن - 'ref>[[دانشنامه نهج البلاغه' به 'ref>دین‌پرور، سید حسین، [[دانشنامه نهج البلاغه'

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۹ اکتبر ۲۰۲۲، ساعت ۲۳:۱۳
خط ۷:		خط ۷:
	[[انسان]] در طول [[زندگی]] خویش همیشه با [[تعهد]] و مسئولیت رو‌به‌روست. این، یکی از امتیازهای [[انسان]] نسبت به دیگر موجودات است. اگرچه همه موجودات به سبب [[غریزه]] در برخی از [[مسئولیت‌ها]] ایفای نقش می‌کنند، برای مثال همه جانوران نسبت به بچه‌های خود به‌طور غریزی [[حس]] مسئولیت دارند، اما تنها [[انسان]] است که براساس [[اختیار]] و [[اراده]] و در عرصه‌های گوناگون [[زندگی]] خود مسئولیت‌هایی را می‌پذیرد و نسبت به آن [[مسئولیت‌شناس]] است. [[آدمی]] به [[حکم عقل]] به [[تعهد]] خویش پای‌بند است و به [[حکم عقل]] درمی‌یابد که [[زندگی اجتماعی]] آنگاه میسر است که [[انسان‌ها]] نسبت به یکدیگر [[حس]] [[مسئولیت‌شناسی]] و [[مسئولیت‌پذیری]] داشته باشند و از [[قانون‌شکنی]] و [[تجاوز]] به [[حقوق]] دیگران بپرهیزند. [[خداوند]] نیز براساس [[اختیار]] و [[آزادی]] که به [[انسان‌ها]] داده است، آنها را مورد بازخواست قرار می‌دهد و حتی از [[پیامبران]] نیز درباره مسئولیتشان بازخواست می‌کند<ref>{{متن قرآن\| فَلَنَسْأَلَنَّ الَّذِینَ أُرْسِلَ إِلَیْهِمْ وَلَنَسْأَلَنَّ الْمُرْسَلِینَ}}؛ سوره اعراف، آیه ۶.</ref>.		[[انسان]] در طول [[زندگی]] خویش همیشه با [[تعهد]] و مسئولیت رو‌به‌روست. این، یکی از امتیازهای [[انسان]] نسبت به دیگر موجودات است. اگرچه همه موجودات به سبب [[غریزه]] در برخی از [[مسئولیت‌ها]] ایفای نقش می‌کنند، برای مثال همه جانوران نسبت به بچه‌های خود به‌طور غریزی [[حس]] مسئولیت دارند، اما تنها [[انسان]] است که براساس [[اختیار]] و [[اراده]] و در عرصه‌های گوناگون [[زندگی]] خود مسئولیت‌هایی را می‌پذیرد و نسبت به آن [[مسئولیت‌شناس]] است. [[آدمی]] به [[حکم عقل]] به [[تعهد]] خویش پای‌بند است و به [[حکم عقل]] درمی‌یابد که [[زندگی اجتماعی]] آنگاه میسر است که [[انسان‌ها]] نسبت به یکدیگر [[حس]] [[مسئولیت‌شناسی]] و [[مسئولیت‌پذیری]] داشته باشند و از [[قانون‌شکنی]] و [[تجاوز]] به [[حقوق]] دیگران بپرهیزند. [[خداوند]] نیز براساس [[اختیار]] و [[آزادی]] که به [[انسان‌ها]] داده است، آنها را مورد بازخواست قرار می‌دهد و حتی از [[پیامبران]] نیز درباره مسئولیتشان بازخواست می‌کند<ref>{{متن قرآن\| فَلَنَسْأَلَنَّ الَّذِینَ أُرْسِلَ إِلَیْهِمْ وَلَنَسْأَلَنَّ الْمُرْسَلِینَ}}؛ سوره اعراف، آیه ۶.</ref>.

	[[آدمی]] فارغ از [[حکم عقل]]، از راه [[وجدان]] نیز [[متعهد]] به [[مسئولیت‌شناسی]] است. [[وجدان]]، [[هدایتگری]] درونی است که همیشه با [[انسان]] [[سخن]] می‌گوید و از [[درون انسان]] را [[پند]] می‌دهد. وقتی [[آدمی]] مسئولیتی را می‌پذیرد، از طریق [[وجدان]] خویش نیز به [[مسئولیت‌شناسی]] [[متعهد]] می‌شود<ref>[[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)\|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۲، ص ۶۹۰.</ref>.		[[آدمی]] فارغ از [[حکم عقل]]، از راه [[وجدان]] نیز [[متعهد]] به [[مسئولیت‌شناسی]] است. [[وجدان]]، [[هدایتگری]] درونی است که همیشه با [[انسان]] [[سخن]] می‌گوید و از [[درون انسان]] را [[پند]] می‌دهد. وقتی [[آدمی]] مسئولیتی را می‌پذیرد، از طریق [[وجدان]] خویش نیز به [[مسئولیت‌شناسی]] [[متعهد]] می‌شود<ref>[[سید حسین دین‌پرور\|دین‌پرور، سید حسین]]، [[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)\|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۲، ص ۶۹۰.</ref>.

	== معیار مسئولیت ==		== معیار مسئولیت ==
	محور مسئولیت مسئله [[حق]] است. در واقع تن دادن [[آدمی]] به [[حق]] در برابر هر ذی‌حقی از هر مسلک و مذهبی که باشد و انجام مسئولیت‌هایی که نسبت به دیگران دارد، اصل اساسی در ادای [[تکلیف]] و [[تعهد]] است. حرکت [[انسان]] حول محور [[حق]]، امری بس مشکل است، چون هرجا [[منافع]] [[انسان‌ها]] با [[حق]] درگیر می‌شود، آن‌گاه اجرای [[حق]]، امری سخت خواهد بود. از این‌رو [[امام]] به [[فرزند]] خویش می‌فرماید: "در برابر [[سختی‌ها]] [[شکیبا]] باش و [[جان]] خویش را با [[پایداری]] در راه [[حق]] کارآزموده کن. چه زیباست [[فرشته]] [[صبر]]، آن هم در راه [[حق]]!"<ref>نهج البلاغه، نامه ۳۱: {{متن حدیث\|وَ عَوِّدْ نَفْسَكَ التَّصَبُّرَ عَلَى الْمَكْرُوهِ وَ نِعْمَ الْخُلُقُ التَّصَبُرُ فِي الْحَقِّ}}.</ref>.<ref>[[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)\|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۲، ص ۶۹۰.</ref>		محور مسئولیت مسئله [[حق]] است. در واقع تن دادن [[آدمی]] به [[حق]] در برابر هر ذی‌حقی از هر مسلک و مذهبی که باشد و انجام مسئولیت‌هایی که نسبت به دیگران دارد، اصل اساسی در ادای [[تکلیف]] و [[تعهد]] است. حرکت [[انسان]] حول محور [[حق]]، امری بس مشکل است، چون هرجا [[منافع]] [[انسان‌ها]] با [[حق]] درگیر می‌شود، آن‌گاه اجرای [[حق]]، امری سخت خواهد بود. از این‌رو [[امام]] به [[فرزند]] خویش می‌فرماید: "در برابر [[سختی‌ها]] [[شکیبا]] باش و [[جان]] خویش را با [[پایداری]] در راه [[حق]] کارآزموده کن. چه زیباست [[فرشته]] [[صبر]]، آن هم در راه [[حق]]!"<ref>نهج البلاغه، نامه ۳۱: {{متن حدیث\|وَ عَوِّدْ نَفْسَكَ التَّصَبُّرَ عَلَى الْمَكْرُوهِ وَ نِعْمَ الْخُلُقُ التَّصَبُرُ فِي الْحَقِّ}}.</ref>.<ref>[[سید حسین دین‌پرور\|دین‌پرور، سید حسین]]، [[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)\|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۲، ص ۶۹۰.</ref>

	== گستره [[مسئولیت‌های انسانی]] ==		== گستره [[مسئولیت‌های انسانی]] ==
	[[مسئولیت‌های انسانی]] گستره وسیعی را پیش روی [[انسان]] می‌گشاید؛ مسئولیت‌هایی که گاه بسیار [[برتر]] و فراتر از حوزه وجودی [[انسان]] برعهده او گذاشته می‌شود. [[آدمی]] در برابر [[پروردگار]] خویش [[مسئول]] است و البته تمام مسئولیت‌های او در سایه امر [[پروردگار]] معنا می‌یابد. [[آدمی]] در برابر راهنمایان ([[کتاب خدا]]، [[پیامبران الهی]] و [[امامان معصوم]] {{عم}}) [[مسئول]] است. اما در گام نخست باید خویشتن را در نظر آورد و [[سعادت]] و [[تیره‌بختی]] خود را در نظر گیرد و خود را موجودی [[متعهد]] و [[مسئول]] بشناسد. مسأله مسئولیت در برابر خود، همه فرازهای وجودی [[انسان]] را دربرمی‌گیرد و [[انسان]] باید مراقب باشد از نعمت‌هایی که [[خداوند]] در اختیارش نهاده است به بهترین‌وجه استفاده و بهره‌برداری کند. در غیر این صورت به خود زیان رسانده است. [[امام علی]] {{ع}} در [[نکوهش]] این امر می‌فرماید: و زیان‌دیده کسی است که به نفس خویش زیان رساند<ref>[[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)\|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۲، ص ۶۹۱.</ref>.		[[مسئولیت‌های انسانی]] گستره وسیعی را پیش روی [[انسان]] می‌گشاید؛ مسئولیت‌هایی که گاه بسیار [[برتر]] و فراتر از حوزه وجودی [[انسان]] برعهده او گذاشته می‌شود. [[آدمی]] در برابر [[پروردگار]] خویش [[مسئول]] است و البته تمام مسئولیت‌های او در سایه امر [[پروردگار]] معنا می‌یابد. [[آدمی]] در برابر راهنمایان ([[کتاب خدا]]، [[پیامبران الهی]] و [[امامان معصوم]] {{عم}}) [[مسئول]] است. اما در گام نخست باید خویشتن را در نظر آورد و [[سعادت]] و [[تیره‌بختی]] خود را در نظر گیرد و خود را موجودی [[متعهد]] و [[مسئول]] بشناسد. مسأله مسئولیت در برابر خود، همه فرازهای وجودی [[انسان]] را دربرمی‌گیرد و [[انسان]] باید مراقب باشد از نعمت‌هایی که [[خداوند]] در اختیارش نهاده است به بهترین‌وجه استفاده و بهره‌برداری کند. در غیر این صورت به خود زیان رسانده است. [[امام علی]] {{ع}} در [[نکوهش]] این امر می‌فرماید: و زیان‌دیده کسی است که به نفس خویش زیان رساند<ref>[[سید حسین دین‌پرور\|دین‌پرور، سید حسین]]، [[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)\|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۲، ص ۶۹۱.</ref>.

	== [[تکلیف عقلی]] ==		== [[تکلیف عقلی]] ==
خط ۳۷:		خط ۳۷:
	در فرهنگ دینی، گستره مسئولیت [[انسان‌ها]] نه‌تنها شامل [[انسان‌ها]] و [[جامعه انسانی]]، بلکه شامل محیط‌زیست و حیوانات نیز می‌شود. این‌ها همه نشان از اهمیت موضوع دارند. از این‌رو [[امام]] {{ع}} فرمود: از [[خدا]] بترسید، در [[حق]] بندگانش و بلادش، زیرا شما مسئولید حتی در برابر زمین‌ها و ستوران<ref>نهج البلاغه، خطبه ۱۶٧: {{متن حدیث\|"اتَّقُوا اللَّهَ فِي عِبَادِهِ وَ بِلَادِهِ، فَإِنَّكُمْ مَسْئُولُونَ حَتَّى عَنِ الْبِقَاعِ وَ الْبَهَائِمِ. [وَ] أَطِيعُوا اللَّهَ وَ لَا تَعْصُوهُ، وَ إِذَا رَأَيْتُمُ الْخَيْرَ فَخُذُوا بِهِ، وَ إِذَا رَأَيْتُمُ الشَّرَّ فَأَعْرِضُوا عَنْهُ"}}.</ref>.		در فرهنگ دینی، گستره مسئولیت [[انسان‌ها]] نه‌تنها شامل [[انسان‌ها]] و [[جامعه انسانی]]، بلکه شامل محیط‌زیست و حیوانات نیز می‌شود. این‌ها همه نشان از اهمیت موضوع دارند. از این‌رو [[امام]] {{ع}} فرمود: از [[خدا]] بترسید، در [[حق]] بندگانش و بلادش، زیرا شما مسئولید حتی در برابر زمین‌ها و ستوران<ref>نهج البلاغه، خطبه ۱۶٧: {{متن حدیث\|"اتَّقُوا اللَّهَ فِي عِبَادِهِ وَ بِلَادِهِ، فَإِنَّكُمْ مَسْئُولُونَ حَتَّى عَنِ الْبِقَاعِ وَ الْبَهَائِمِ. [وَ] أَطِيعُوا اللَّهَ وَ لَا تَعْصُوهُ، وَ إِذَا رَأَيْتُمُ الْخَيْرَ فَخُذُوا بِهِ، وَ إِذَا رَأَيْتُمُ الشَّرَّ فَأَعْرِضُوا عَنْهُ"}}.</ref>.

	این موارد حاکی از [[مسئولیت انسان]] در برابر [[طبیعت]] مانند هوا، آب‌ها، جنگل‌ها، مراتع، حیوانات و گیاهان است و [[اعمال انسان]] در محیط‌زیست بر آن‌ها اثر خواهد گذاشت<ref>[[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)\|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۲، ص ۶۹۲.</ref>.		این موارد حاکی از [[مسئولیت انسان]] در برابر [[طبیعت]] مانند هوا، آب‌ها، جنگل‌ها، مراتع، حیوانات و گیاهان است و [[اعمال انسان]] در محیط‌زیست بر آن‌ها اثر خواهد گذاشت<ref>[[سید حسین دین‌پرور\|دین‌پرور، سید حسین]]، [[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)\|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۲، ص ۶۹۲.</ref>.

	== منابع ==		== منابع ==

Wasity: جایگزینی متن - 'jpg|22px]] 22px دین‌پرور، سید حسین، [[دانشنامه نهج البلاغه'

2022-10-09T19:35:54Z

جایگزینی متن - 'jpg|22px]] 22px دین‌پرور، سید حسین، [[دانشنامه نهج البلاغه'

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۹ اکتبر ۲۰۲۲، ساعت ۲۳:۰۵
خط ۴۱:		خط ۴۱:
	== منابع ==		== منابع ==
	{{منابع}}		{{منابع}}
	# [[پرونده:13681049.jpg\|22px]] [[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)\|'''دانشنامه نهج البلاغه ج۲''']]		# [[پرونده:13681049.jpg\|22px]] [[سید حسین دین‌پرور\|دین‌پرور، سید حسین]]، [[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)\|'''دانشنامه نهج البلاغه ج۲''']]
	{{پایان منابع}}		{{پایان منابع}}

HeydariBot: وظیفهٔ شمارهٔ ۵، قسمت دوم

2022-08-25T08:03:51Z

وظیفهٔ شمارهٔ ۵، قسمت دوم

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۵ اوت ۲۰۲۲، ساعت ۱۱:۳۳
خط ۴:		خط ۴:
	'''مسئولیت''' به معنای پرسیدنی و بازخواستنی است. [[انسان]] در طول [[زندگی]] همیشه با [[تعهد]] و مسئولیت رو‌به‌روست و این، یکی از امتیازهای [[انسان]] نسبت به دیگر موجودات است. [[انسان]] به حکم عقل به [[تعهد]] خویش پای‌بند است و درمی‌یابد که زندگی اجتماعی زمانی امکان دارد که [[انسان‌ها]] نسبت به یکدیگر [[حس]] مسئولیت‌شناسی و [[مسئولیت‌پذیری]] داشته باشند و از [[قانون‌شکنی]] و [[تجاوز]] به [[حقوق]] دیگران بپرهیزند.		'''مسئولیت''' به معنای پرسیدنی و بازخواستنی است. [[انسان]] در طول [[زندگی]] همیشه با [[تعهد]] و مسئولیت رو‌به‌روست و این، یکی از امتیازهای [[انسان]] نسبت به دیگر موجودات است. [[انسان]] به حکم عقل به [[تعهد]] خویش پای‌بند است و درمی‌یابد که زندگی اجتماعی زمانی امکان دارد که [[انسان‌ها]] نسبت به یکدیگر [[حس]] مسئولیت‌شناسی و [[مسئولیت‌پذیری]] داشته باشند و از [[قانون‌شکنی]] و [[تجاوز]] به [[حقوق]] دیگران بپرهیزند.

	==مقدمه==		== مقدمه ==
	[[انسان]] در طول [[زندگی]] خویش همیشه با [[تعهد]] و مسئولیت رو‌به‌روست. این، یکی از امتیازهای [[انسان]] نسبت به دیگر موجودات است. اگرچه همه موجودات به سبب [[غریزه]] در برخی از [[مسئولیت‌ها]] ایفای نقش می‌کنند، برای مثال همه جانوران نسبت به بچه‌های خود به‌طور غریزی [[حس]] مسئولیت دارند، اما تنها [[انسان]] است که براساس [[اختیار]] و [[اراده]] و در عرصه‌های گوناگون [[زندگی]] خود مسئولیت‌هایی را می‌پذیرد و نسبت به آن [[مسئولیت‌شناس]] است. [[آدمی]] به [[حکم عقل]] به [[تعهد]] خویش پای‌بند است و به [[حکم عقل]] درمی‌یابد که [[زندگی اجتماعی]] آنگاه میسر است که [[انسان‌ها]] نسبت به یکدیگر [[حس]] [[مسئولیت‌شناسی]] و [[مسئولیت‌پذیری]] داشته باشند و از [[قانون‌شکنی]] و [[تجاوز]] به [[حقوق]] دیگران بپرهیزند. [[خداوند]] نیز براساس [[اختیار]] و [[آزادی]] که به [[انسان‌ها]] داده است، آنها را مورد بازخواست قرار می‌دهد و حتی از [[پیامبران]] نیز درباره مسئولیتشان بازخواست می‌کند<ref>{{متن قرآن\| فَلَنَسْأَلَنَّ الَّذِینَ أُرْسِلَ إِلَیْهِمْ وَلَنَسْأَلَنَّ الْمُرْسَلِینَ}}؛ سوره اعراف، آیه ۶.</ref>.		[[انسان]] در طول [[زندگی]] خویش همیشه با [[تعهد]] و مسئولیت رو‌به‌روست. این، یکی از امتیازهای [[انسان]] نسبت به دیگر موجودات است. اگرچه همه موجودات به سبب [[غریزه]] در برخی از [[مسئولیت‌ها]] ایفای نقش می‌کنند، برای مثال همه جانوران نسبت به بچه‌های خود به‌طور غریزی [[حس]] مسئولیت دارند، اما تنها [[انسان]] است که براساس [[اختیار]] و [[اراده]] و در عرصه‌های گوناگون [[زندگی]] خود مسئولیت‌هایی را می‌پذیرد و نسبت به آن [[مسئولیت‌شناس]] است. [[آدمی]] به [[حکم عقل]] به [[تعهد]] خویش پای‌بند است و به [[حکم عقل]] درمی‌یابد که [[زندگی اجتماعی]] آنگاه میسر است که [[انسان‌ها]] نسبت به یکدیگر [[حس]] [[مسئولیت‌شناسی]] و [[مسئولیت‌پذیری]] داشته باشند و از [[قانون‌شکنی]] و [[تجاوز]] به [[حقوق]] دیگران بپرهیزند. [[خداوند]] نیز براساس [[اختیار]] و [[آزادی]] که به [[انسان‌ها]] داده است، آنها را مورد بازخواست قرار می‌دهد و حتی از [[پیامبران]] نیز درباره مسئولیتشان بازخواست می‌کند<ref>{{متن قرآن\| فَلَنَسْأَلَنَّ الَّذِینَ أُرْسِلَ إِلَیْهِمْ وَلَنَسْأَلَنَّ الْمُرْسَلِینَ}}؛ سوره اعراف، آیه ۶.</ref>.

	[[آدمی]] فارغ از [[حکم عقل]]، از راه [[وجدان]] نیز [[متعهد]] به [[مسئولیت‌شناسی]] است. [[وجدان]]، [[هدایتگری]] درونی است که همیشه با [[انسان]] [[سخن]] می‌گوید و از [[درون انسان]] را [[پند]] می‌دهد. وقتی [[آدمی]] مسئولیتی را می‌پذیرد، از طریق [[وجدان]] خویش نیز به [[مسئولیت‌شناسی]] [[متعهد]] می‌شود<ref>[[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)\|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۲، ص ۶۹۰.</ref>.		[[آدمی]] فارغ از [[حکم عقل]]، از راه [[وجدان]] نیز [[متعهد]] به [[مسئولیت‌شناسی]] است. [[وجدان]]، [[هدایتگری]] درونی است که همیشه با [[انسان]] [[سخن]] می‌گوید و از [[درون انسان]] را [[پند]] می‌دهد. وقتی [[آدمی]] مسئولیتی را می‌پذیرد، از طریق [[وجدان]] خویش نیز به [[مسئولیت‌شناسی]] [[متعهد]] می‌شود<ref>[[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)\|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۲، ص ۶۹۰.</ref>.

	==معیار مسئولیت==		== معیار مسئولیت ==
	محور مسئولیت مسئله [[حق]] است. در واقع تن دادن [[آدمی]] به [[حق]] در برابر هر ذی‌حقی از هر مسلک و مذهبی که باشد و انجام مسئولیت‌هایی که نسبت به دیگران دارد، اصل اساسی در ادای [[تکلیف]] و [[تعهد]] است. حرکت [[انسان]] حول محور [[حق]]، امری بس مشکل است، چون هرجا [[منافع]] [[انسان‌ها]] با [[حق]] درگیر می‌شود، آن‌گاه اجرای [[حق]]، امری سخت خواهد بود. از این‌رو [[امام]] به [[فرزند]] خویش می‌فرماید: "در برابر [[سختی‌ها]] [[شکیبا]] باش و [[جان]] خویش را با [[پایداری]] در راه [[حق]] کارآزموده کن. چه زیباست [[فرشته]] [[صبر]]، آن هم در راه [[حق]]!"<ref>نهج البلاغه، نامه ۳۱: {{متن حدیث\|وَ عَوِّدْ نَفْسَكَ التَّصَبُّرَ عَلَى الْمَكْرُوهِ وَ نِعْمَ الْخُلُقُ التَّصَبُرُ فِي الْحَقِّ}}.</ref>.<ref>[[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)\|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۲، ص ۶۹۰.</ref>		محور مسئولیت مسئله [[حق]] است. در واقع تن دادن [[آدمی]] به [[حق]] در برابر هر ذی‌حقی از هر مسلک و مذهبی که باشد و انجام مسئولیت‌هایی که نسبت به دیگران دارد، اصل اساسی در ادای [[تکلیف]] و [[تعهد]] است. حرکت [[انسان]] حول محور [[حق]]، امری بس مشکل است، چون هرجا [[منافع]] [[انسان‌ها]] با [[حق]] درگیر می‌شود، آن‌گاه اجرای [[حق]]، امری سخت خواهد بود. از این‌رو [[امام]] به [[فرزند]] خویش می‌فرماید: "در برابر [[سختی‌ها]] [[شکیبا]] باش و [[جان]] خویش را با [[پایداری]] در راه [[حق]] کارآزموده کن. چه زیباست [[فرشته]] [[صبر]]، آن هم در راه [[حق]]!"<ref>نهج البلاغه، نامه ۳۱: {{متن حدیث\|وَ عَوِّدْ نَفْسَكَ التَّصَبُّرَ عَلَى الْمَكْرُوهِ وَ نِعْمَ الْخُلُقُ التَّصَبُرُ فِي الْحَقِّ}}.</ref>.<ref>[[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)\|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۲، ص ۶۹۰.</ref>

	==گستره [[مسئولیت‌های انسانی]]==		== گستره [[مسئولیت‌های انسانی]] ==
	[[مسئولیت‌های انسانی]] گستره وسیعی را پیش روی [[انسان]] می‌گشاید؛ مسئولیت‌هایی که گاه بسیار [[برتر]] و فراتر از حوزه وجودی [[انسان]] برعهده او گذاشته می‌شود. [[آدمی]] در برابر [[پروردگار]] خویش [[مسئول]] است و البته تمام مسئولیت‌های او در سایه امر [[پروردگار]] معنا می‌یابد. [[آدمی]] در برابر راهنمایان ([[کتاب خدا]]، [[پیامبران الهی]] و [[امامان معصوم]]{{عم}}) [[مسئول]] است. اما در گام نخست باید خویشتن را در نظر آورد و [[سعادت]] و [[تیره‌بختی]] خود را در نظر گیرد و خود را موجودی [[متعهد]] و [[مسئول]] بشناسد. مسأله مسئولیت در برابر خود، همه فرازهای وجودی [[انسان]] را دربرمی‌گیرد و [[انسان]] باید مراقب باشد از نعمت‌هایی که [[خداوند]] در اختیارش نهاده است به بهترین‌وجه استفاده و بهره‌برداری کند. در غیر این صورت به خود زیان رسانده است. [[امام علی]]{{ع}} در [[نکوهش]] این امر می‌فرماید: و زیان‌دیده کسی است که به نفس خویش زیان رساند<ref>[[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)\|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۲، ص ۶۹۱.</ref>.		[[مسئولیت‌های انسانی]] گستره وسیعی را پیش روی [[انسان]] می‌گشاید؛ مسئولیت‌هایی که گاه بسیار [[برتر]] و فراتر از حوزه وجودی [[انسان]] برعهده او گذاشته می‌شود. [[آدمی]] در برابر [[پروردگار]] خویش [[مسئول]] است و البته تمام مسئولیت‌های او در سایه امر [[پروردگار]] معنا می‌یابد. [[آدمی]] در برابر راهنمایان ([[کتاب خدا]]، [[پیامبران الهی]] و [[امامان معصوم]] {{عم}}) [[مسئول]] است. اما در گام نخست باید خویشتن را در نظر آورد و [[سعادت]] و [[تیره‌بختی]] خود را در نظر گیرد و خود را موجودی [[متعهد]] و [[مسئول]] بشناسد. مسأله مسئولیت در برابر خود، همه فرازهای وجودی [[انسان]] را دربرمی‌گیرد و [[انسان]] باید مراقب باشد از نعمت‌هایی که [[خداوند]] در اختیارش نهاده است به بهترین‌وجه استفاده و بهره‌برداری کند. در غیر این صورت به خود زیان رسانده است. [[امام علی]] {{ع}} در [[نکوهش]] این امر می‌فرماید: و زیان‌دیده کسی است که به نفس خویش زیان رساند<ref>[[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)\|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۲، ص ۶۹۱.</ref>.

	==[[تکلیف عقلی]]==		== [[تکلیف عقلی]] ==

	==[[تکلیف شرعی]]==		== [[تکلیف شرعی]] ==

	==[[مسئولیت انسان در حوزه باورها]]==		== [[مسئولیت انسان در حوزه باورها]] ==
	از جمله: [[مسئولیت‌های انسان درباره حق]] و [[مسئولیت‌های انسان درباره حقیقت\|حقیقت]]		از جمله: [[مسئولیت‌های انسان درباره حق]] و [[مسئولیت‌های انسان درباره حقیقت\|حقیقت]]

	==[[مسئولیت‌های انسان درباره خدا]]==		== [[مسئولیت‌های انسان درباره خدا]] ==

	==[[مسئولیت‌های انسان درباره خویشتن]]==		== [[مسئولیت‌های انسان درباره خویشتن]] ==
	'''مسئولیت درباره [[عقل]]:''' [[عقل]] [[راهبرد]] [[انسان]] در مسیر [[زندگی]] و دربردارنده قوای استعداد و تشخیص [[انسان]] است. [[آدمی]] به کمک [[عقل]] خویش به [[کشف]] ناشناخته‌ها می‌پردازد و پرده از مجهولات برمی‌دارد و می‌تواند [[زندگی دنیوی]] و اخروی را آباد و راحت سازد. از این‌رو [[به‌کارگیری عقل]] در [[جایگاه]] خود امری ویژه به‌شمار می‌آید و نتیجه آن مسئولیت‌شناسی و [[مسئولیت‌پذیری]] در حوزه [[عقل]] و [[خرد]] است. از این‌رو [[امام علی]] {{ع}} نقش [[عقل]] را جداکننده راه [[رستگاری]] از [[شقاوت]] می‌داند و می‌فرماید: [[بردباری]] پرده‌ای است پوشنده و [[عقل]]، شمشیری است برنده. پس عیب‌های اخلاقت را به [[بردباری]] بپوش و با هوای نفست به نیروی عقلت [[پیکار]] کن<ref>نهج البلاغه، حکمت ۴٢۴: {{متن حدیث\|"الْحِلْمُ غِطَاءٌ سَاتِرٌ، وَ الْعَقْلُ حُسَامٌ قَاطِعٌ؛ فَاسْتُرْ خَلَلَ خُلُقِكَ بِحِلْمِكَ، وَ قَاتِلْ هَوَاكَ بِعَقْلِكَ"}}.</ref>.		'''مسئولیت درباره [[عقل]]:''' [[عقل]] [[راهبرد]] [[انسان]] در مسیر [[زندگی]] و دربردارنده قوای استعداد و تشخیص [[انسان]] است. [[آدمی]] به کمک [[عقل]] خویش به [[کشف]] ناشناخته‌ها می‌پردازد و پرده از مجهولات برمی‌دارد و می‌تواند [[زندگی دنیوی]] و اخروی را آباد و راحت سازد. از این‌رو [[به‌کارگیری عقل]] در [[جایگاه]] خود امری ویژه به‌شمار می‌آید و نتیجه آن مسئولیت‌شناسی و [[مسئولیت‌پذیری]] در حوزه [[عقل]] و [[خرد]] است. از این‌رو [[امام علی]] {{ع}} نقش [[عقل]] را جداکننده راه [[رستگاری]] از [[شقاوت]] می‌داند و می‌فرماید: [[بردباری]] پرده‌ای است پوشنده و [[عقل]]، شمشیری است برنده. پس عیب‌های اخلاقت را به [[بردباری]] بپوش و با هوای نفست به نیروی عقلت [[پیکار]] کن<ref>نهج البلاغه، حکمت ۴٢۴: {{متن حدیث\|"الْحِلْمُ غِطَاءٌ سَاتِرٌ، وَ الْعَقْلُ حُسَامٌ قَاطِعٌ؛ فَاسْتُرْ خَلَلَ خُلُقِكَ بِحِلْمِكَ، وَ قَاتِلْ هَوَاكَ بِعَقْلِكَ"}}.</ref>.

HeydariBot: وظیفهٔ شمارهٔ ۵

2022-07-31T03:06:21Z

وظیفهٔ شمارهٔ ۵

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۳۱ ژوئیهٔ ۲۰۲۲، ساعت ۰۶:۳۶
خط ۳۸:		خط ۳۸:

	این موارد حاکی از [[مسئولیت انسان]] در برابر [[طبیعت]] مانند هوا، آب‌ها، جنگل‌ها، مراتع، حیوانات و گیاهان است و [[اعمال انسان]] در محیط‌زیست بر آن‌ها اثر خواهد گذاشت<ref>[[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)\|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۲، ص ۶۹۲.</ref>.		این موارد حاکی از [[مسئولیت انسان]] در برابر [[طبیعت]] مانند هوا، آب‌ها، جنگل‌ها، مراتع، حیوانات و گیاهان است و [[اعمال انسان]] در محیط‌زیست بر آن‌ها اثر خواهد گذاشت<ref>[[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)\|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۲، ص ۶۹۲.</ref>.

	~~== جستارهای وابسته ==~~

	== منابع ==		== منابع ==
خط ۴۹:		خط ۴۷:
	{{پانویس}}		{{پانویس}}

	~~[[رده:مدخل]]~~
	[[رده:امام علی]]		[[رده:امام علی]]
	[[رده:مسئولیت]]		[[رده:مسئولیت]]
	[[رده:مسئولیت در نهج البلاغه]]		[[رده:مسئولیت در نهج البلاغه]]
	[[رده:مدخل نهج البلاغه]]		[[رده:مدخل نهج البلاغه]]

Hosein در ‏۲۱ ژوئیهٔ ۲۰۲۲، ساعت ۰۶:۵۵

2022-07-21T06:55:19Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۱ ژوئیهٔ ۲۰۲۲، ساعت ۱۰:۲۵
خط ۱:		خط ۱:
	{{سیره معصوم}}		{{سیره معصوم}}
	{{مدخل مرتبط \| موضوع مرتبط = مسئولیت\| عنوان مدخل = [[مسئولیت]]\| مداخل مرتبط = [[مسئولیت در قرآن]] - [[مسئولیت در حدیث]] - [[مسئولیت در نهج البلاغه]] - [[مسئولیت در معارف دعا و زیارات]] - [[مسئولیت در کلام اسلامی]] - [[مسئولیت در اخلاق اسلامی]] - [[مسئولیت در سیره پیامبر خاتم]]\| پرسش مرتبط = }}		{{مدخل مرتبط \| موضوع مرتبط = مسئولیت\| عنوان مدخل = [[مسئولیت]]\| مداخل مرتبط = [[مسئولیت در قرآن]] - [[مسئولیت در حدیث]] - [[مسئولیت در نهج البلاغه]] - [[مسئولیت در معارف دعا و زیارات]] - [[مسئولیت در کلام اسلامی]] - [[مسئولیت در اخلاق اسلامی]] - [[مسئولیت در سیره پیامبر خاتم]]\| پرسش مرتبط = مسئولیت (پرسش)}}
	<div style="background-color: rgb(255, 245, 227); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">[[مسئولیت عقلی]] - [[مسئولیت شرعی]] - [[مسئولیت عرفی]] - [[مسئولیت فردی]] - [[مسئولیت خانوادگی]] - [[مسئولیت اجتماعی]] - [[مسئولیت معصوم]]</div>
	<div style="background-color: rgb(206,242, 299); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">در این باره، تعداد بسیاری از پرسش‌های عمومی و مصداقی مرتبط، وجود دارند که در مدخل '''[[مسئولیت (پرسش)~~]]''' قابل دسترسی خواهند بود.</div>~~

	'''مسئولیت''' به معنای پرسیدنی و بازخواستنی است. [[انسان]] در طول [[زندگی]] همیشه با [[تعهد]] و مسئولیت رو‌به‌روست و این، یکی از امتیازهای [[انسان]] نسبت به دیگر موجودات است. [[انسان]] به حکم عقل به [[تعهد]] خویش پای‌بند است و درمی‌یابد که زندگی اجتماعی زمانی امکان دارد که [[انسان‌ها]] نسبت به یکدیگر [[حس]] مسئولیت‌شناسی و [[مسئولیت‌پذیری]] داشته باشند و از [[قانون‌شکنی]] و [[تجاوز]] به [[حقوق]] دیگران بپرهیزند.		'''مسئولیت''' به معنای پرسیدنی و بازخواستنی است. [[انسان]] در طول [[زندگی]] همیشه با [[تعهد]] و مسئولیت رو‌به‌روست و این، یکی از امتیازهای [[انسان]] نسبت به دیگر موجودات است. [[انسان]] به حکم عقل به [[تعهد]] خویش پای‌بند است و درمی‌یابد که زندگی اجتماعی زمانی امکان دارد که [[انسان‌ها]] نسبت به یکدیگر [[حس]] مسئولیت‌شناسی و [[مسئولیت‌پذیری]] داشته باشند و از [[قانون‌شکنی]] و [[تجاوز]] به [[حقوق]] دیگران بپرهیزند.

HeydariBot: وظیفهٔ شمارهٔ ۱

2022-07-11T17:31:27Z

وظیفهٔ شمارهٔ ۱

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۱ ژوئیهٔ ۲۰۲۲، ساعت ۲۱:۰۱
خط ۱:		خط ۱:
	{{سیره معصوم}}		{{سیره معصوم}}
	~~<div style~~=~~"background-color: rgb(252, 252, 233); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">اين~~ مدخل ~~از زیرشاخه‌های بحث '''~~[[مسئولیت]]~~''' است. "'''[[مسئولیت]]'''" از چند منظر متفاوت، بررسی می‌شود:</div>~~		{{مدخل مرتبط \| موضوع مرتبط = مسئولیت\| عنوان مدخل = [[مسئولیت]]\| مداخل مرتبط = [[مسئولیت در قرآن]] - [[مسئولیت در حدیث]] - [[مسئولیت در نهج البلاغه]] - [[مسئولیت در معارف دعا و زیارات]] - [[مسئولیت در کلام اسلامی]] - [[مسئولیت در اخلاق اسلامی]] - [[مسئولیت در سیره پیامبر خاتم]]\| پرسش مرتبط = }}
	~~<div style~~=~~"background-color: rgb(255, 245, 227); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">~~[[مسئولیت در قرآن]] - [[مسئولیت در حدیث]] - [[مسئولیت در نهج البلاغه]] - [[مسئولیت در معارف دعا و زیارات]] - [[مسئولیت در کلام اسلامی]] - [[مسئولیت در اخلاق اسلامی]] - [[مسئولیت در سیره پیامبر خاتم]]~~</div>~~
	<div style="background-color: rgb(255, 245, 227); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">[[مسئولیت عقلی]] - [[مسئولیت شرعی]] - [[مسئولیت عرفی]] - [[مسئولیت فردی]] - [[مسئولیت خانوادگی]] - [[مسئولیت اجتماعی]] - [[مسئولیت معصوم]]</div>		<div style="background-color: rgb(255, 245, 227); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">[[مسئولیت عقلی]] - [[مسئولیت شرعی]] - [[مسئولیت عرفی]] - [[مسئولیت فردی]] - [[مسئولیت خانوادگی]] - [[مسئولیت اجتماعی]] - [[مسئولیت معصوم]]</div>
	<div style="background-color: rgb(206,242, 299); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">در این باره، تعداد بسیاری از پرسش‌های عمومی و مصداقی مرتبط، وجود دارند که در مدخل '''[[مسئولیت (پرسش)]]''' قابل دسترسی خواهند بود.</div>		<div style="background-color: rgb(206,242, 299); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">در این باره، تعداد بسیاری از پرسش‌های عمومی و مصداقی مرتبط، وجود دارند که در مدخل '''[[مسئولیت (پرسش)]]''' قابل دسترسی خواهند بود.</div>

Hosein: جایگزینی متن - '== پرسش‌های وابسته == ==' به '=='

2022-06-01T15:15:13Z

جایگزینی متن - '== پرسش‌های وابسته == ==' به '=='

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱ ژوئن ۲۰۲۲، ساعت ۱۸:۴۵
خط ۴۱:		خط ۴۱:

	این موارد حاکی از [[مسئولیت انسان]] در برابر [[طبیعت]] مانند هوا، آب‌ها، جنگل‌ها، مراتع، حیوانات و گیاهان است و [[اعمال انسان]] در محیط‌زیست بر آن‌ها اثر خواهد گذاشت<ref>[[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)\|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۲، ص ۶۹۲.</ref>.		این موارد حاکی از [[مسئولیت انسان]] در برابر [[طبیعت]] مانند هوا، آب‌ها، جنگل‌ها، مراتع، حیوانات و گیاهان است و [[اعمال انسان]] در محیط‌زیست بر آن‌ها اثر خواهد گذاشت<ref>[[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)\|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۲، ص ۶۹۲.</ref>.

	~~== پرسش‌های وابسته ==~~

	== جستارهای وابسته ==		== جستارهای وابسته ==