معجزه - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Bahmani در ‏۴ سپتامبر ۲۰۲۵، ساعت ۰۶:۲۷

2025-09-04T06:27:19Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۴ سپتامبر ۲۰۲۵، ساعت ۰۹:۵۷
خط ۶:		خط ۶:
	"معجزه" استدلالی از جنس ماورائی و [[خرق عادت]] و برای تمایز [[پیامبران]] راستین از [[دروغین]] است و بیشتر برای کسانی است که در برابر سه شیوه [[حکمت]]، [[موعظه]] و [[مناظره]] [[مقاومت]] و [[لجاجت]] می‌کنند و به بهانه‌تراشی روی می‌آورند. اما معجزه، به خواست [[مشرکان]] یا پیامبران انجام نمی‌گیرد و در [[اختیار]] [[خداوند]] است، که در چه شرایطی از آن استفاده کند<ref>{{متن قرآن\|وَقَالُوا لَنْ نُؤْمِنَ لَكَ حَتَّى تَفْجُرَ لَنَا مِنَ الْأَرْضِ يَنْبُوعًا * أَوْ تَكُونَ لَكَ جَنَّةٌ مِنْ نَخِيلٍ وَعِنَبٍ فَتُفَجِّرَ الْأَنْهَارَ خِلَالَهَا تَفْجِيرًا * أَوْ تُسْقِطَ السَّمَاءَ كَمَا زَعَمْتَ عَلَيْنَا كِسَفًا أَوْ تَأْتِيَ بِاللَّهِ وَالْمَلَائِكَةِ قَبِيلًا * أَوْ يَكُونَ لَكَ بَيْتٌ مِنْ زُخْرُفٍ أَوْ تَرْقَى فِي السَّمَاءِ وَلَنْ نُؤْمِنَ لِرُقِيِّكَ حَتَّى تُنَزِّلَ عَلَيْنَا كِتَابًا نَقْرَؤُهُ قُلْ سُبْحَانَ رَبِّي هَلْ كُنْتُ إِلَّا بَشَرًا رَسُولًا}} «و گفتند: هرگز به تو ایمان نخواهیم آورد تا برای ما از زمین چشمه‌ای فرا جوشانی * یا باغستانی از نخل و انگور داشته باشی که لابه‌لای آن جویبارهایی، نیک روان‌سازی * یا چنان که می‌پنداری، آسمان را پاره‌پاره بر سر ما افکنی یا خداوند و فرشتگان را پیش روی آوری * یا خانه‌ای زرّین داشته باشی یا به آسمان فرا روی و فرا رفتنت را (هم) هرگز باور نخواهیم داشت مگر نوشته‌ای برای ما فرو فرستی که آن را بخوانیم؛ بگو: پاکا که پروردگار من است، مگر من جز بشری پیام آورم؟» سوره اسراء، آیه ۹۰-۹۳.</ref>. همان‌گونه که معجزه قابل [[تعلیم و تعلم]] نیست و به [[دانش]]، [[حرفه]] و هنری شباهت ندارد، افزون بر آن، لازم نیست معجزه جسمانی و بی‌زبان باشد؛ لذا [[نزول قرآن]] نیز خود معجزه‌ای آشکار و گویا است<ref>{{متن قرآن\|وَقَالُوا لَوْلَا أُنْزِلَ عَلَيْهِ آيَاتٌ مِنْ رَبِّهِ قُلْ إِنَّمَا الْآيَاتُ عِنْدَ اللَّهِ وَإِنَّمَا أَنَا نَذِيرٌ مُبِينٌ}} «و گفتند: چرا نشانه‌هایی از سوی پروردگارش بر او فرو فرستاده نمی‌شود؟ بگو: جز این نیست که نشانه‌ها نزد خداوند است و من تنها بیم‌دهنده‌ای آشکارم» سوره عنکبوت، آیه ۵۰.</ref>. [[پیامبری]] که معجزه می‌آورد بهانه‌جویان را به هماوردی فرا می‌خواند تا برای پذیرش دعوتش، [[ناتوانی]] مخالفان را رقم زند<ref>برای نمونه، ر.ک: {{متن قرآن\|وَإِنْ كُنْتُمْ فِي رَيْبٍ مِمَّا نَزَّلْنَا عَلَى عَبْدِنَا فَأْتُوا بِسُورَةٍ مِنْ مِثْلِهِ وَادْعُوا شُهَدَاءَكُمْ مِنْ دُونِ اللَّهِ إِنْ كُنْتُمْ صَادِقِينَ}} «و اگر در آنچه بر بنده خود فرو فرستاده‌ایم تردیدی دارید، چنانچه راست می‌گویید سوره‌ای همگون آن بیاورید و (در این کار) گواهان خود را (نیز) در برابر خداوند، فرا خوانید» سوره بقره، آیه ۲۳؛ {{متن قرآن\|فَلَمَّا جَاءَ السَّحَرَةُ قَالَ لَهُمْ مُوسَى أَلْقُوا مَا أَنْتُمْ مُلْقُونَ}} «چون جادوگران آمدند موسی به آنان گفت: چیزی را که می‌خواهید بیفکنید، بیفکنید!» سوره یونس، آیه ۸۰.</ref>. در اصطلاح به این هماوردی «[[تحدی]]» می‌گویند. [[سیر]] دادن شبانه [[رسول خدا]]{{صل}} از [[مکه]] به [[مسجد الاقصی]] و [[معراج]] به [[آسمان‌ها]] و [[عرش الهی]] در شمار [[معجزات]] [[رسول خاتم]]{{صل}} است، که در ادامه به آنها پرداخته می‌شود<ref>[[رمضان محمدی\|محمدی]]، [[منصور داداش‌نژاد\|داداش‌نژاد]]، [[حسین حسینیان مقدم\|حسینیان]]، [[تاریخ اسلام (کتاب)\|تاریخ اسلام]]، ص ۸۳.</ref>.		"معجزه" استدلالی از جنس ماورائی و [[خرق عادت]] و برای تمایز [[پیامبران]] راستین از [[دروغین]] است و بیشتر برای کسانی است که در برابر سه شیوه [[حکمت]]، [[موعظه]] و [[مناظره]] [[مقاومت]] و [[لجاجت]] می‌کنند و به بهانه‌تراشی روی می‌آورند. اما معجزه، به خواست [[مشرکان]] یا پیامبران انجام نمی‌گیرد و در [[اختیار]] [[خداوند]] است، که در چه شرایطی از آن استفاده کند<ref>{{متن قرآن\|وَقَالُوا لَنْ نُؤْمِنَ لَكَ حَتَّى تَفْجُرَ لَنَا مِنَ الْأَرْضِ يَنْبُوعًا * أَوْ تَكُونَ لَكَ جَنَّةٌ مِنْ نَخِيلٍ وَعِنَبٍ فَتُفَجِّرَ الْأَنْهَارَ خِلَالَهَا تَفْجِيرًا * أَوْ تُسْقِطَ السَّمَاءَ كَمَا زَعَمْتَ عَلَيْنَا كِسَفًا أَوْ تَأْتِيَ بِاللَّهِ وَالْمَلَائِكَةِ قَبِيلًا * أَوْ يَكُونَ لَكَ بَيْتٌ مِنْ زُخْرُفٍ أَوْ تَرْقَى فِي السَّمَاءِ وَلَنْ نُؤْمِنَ لِرُقِيِّكَ حَتَّى تُنَزِّلَ عَلَيْنَا كِتَابًا نَقْرَؤُهُ قُلْ سُبْحَانَ رَبِّي هَلْ كُنْتُ إِلَّا بَشَرًا رَسُولًا}} «و گفتند: هرگز به تو ایمان نخواهیم آورد تا برای ما از زمین چشمه‌ای فرا جوشانی * یا باغستانی از نخل و انگور داشته باشی که لابه‌لای آن جویبارهایی، نیک روان‌سازی * یا چنان که می‌پنداری، آسمان را پاره‌پاره بر سر ما افکنی یا خداوند و فرشتگان را پیش روی آوری * یا خانه‌ای زرّین داشته باشی یا به آسمان فرا روی و فرا رفتنت را (هم) هرگز باور نخواهیم داشت مگر نوشته‌ای برای ما فرو فرستی که آن را بخوانیم؛ بگو: پاکا که پروردگار من است، مگر من جز بشری پیام آورم؟» سوره اسراء، آیه ۹۰-۹۳.</ref>. همان‌گونه که معجزه قابل [[تعلیم و تعلم]] نیست و به [[دانش]]، [[حرفه]] و هنری شباهت ندارد، افزون بر آن، لازم نیست معجزه جسمانی و بی‌زبان باشد؛ لذا [[نزول قرآن]] نیز خود معجزه‌ای آشکار و گویا است<ref>{{متن قرآن\|وَقَالُوا لَوْلَا أُنْزِلَ عَلَيْهِ آيَاتٌ مِنْ رَبِّهِ قُلْ إِنَّمَا الْآيَاتُ عِنْدَ اللَّهِ وَإِنَّمَا أَنَا نَذِيرٌ مُبِينٌ}} «و گفتند: چرا نشانه‌هایی از سوی پروردگارش بر او فرو فرستاده نمی‌شود؟ بگو: جز این نیست که نشانه‌ها نزد خداوند است و من تنها بیم‌دهنده‌ای آشکارم» سوره عنکبوت، آیه ۵۰.</ref>. [[پیامبری]] که معجزه می‌آورد بهانه‌جویان را به هماوردی فرا می‌خواند تا برای پذیرش دعوتش، [[ناتوانی]] مخالفان را رقم زند<ref>برای نمونه، ر.ک: {{متن قرآن\|وَإِنْ كُنْتُمْ فِي رَيْبٍ مِمَّا نَزَّلْنَا عَلَى عَبْدِنَا فَأْتُوا بِسُورَةٍ مِنْ مِثْلِهِ وَادْعُوا شُهَدَاءَكُمْ مِنْ دُونِ اللَّهِ إِنْ كُنْتُمْ صَادِقِينَ}} «و اگر در آنچه بر بنده خود فرو فرستاده‌ایم تردیدی دارید، چنانچه راست می‌گویید سوره‌ای همگون آن بیاورید و (در این کار) گواهان خود را (نیز) در برابر خداوند، فرا خوانید» سوره بقره، آیه ۲۳؛ {{متن قرآن\|فَلَمَّا جَاءَ السَّحَرَةُ قَالَ لَهُمْ مُوسَى أَلْقُوا مَا أَنْتُمْ مُلْقُونَ}} «چون جادوگران آمدند موسی به آنان گفت: چیزی را که می‌خواهید بیفکنید، بیفکنید!» سوره یونس، آیه ۸۰.</ref>. در اصطلاح به این هماوردی «[[تحدی]]» می‌گویند. [[سیر]] دادن شبانه [[رسول خدا]]{{صل}} از [[مکه]] به [[مسجد الاقصی]] و [[معراج]] به [[آسمان‌ها]] و [[عرش الهی]] در شمار [[معجزات]] [[رسول خاتم]]{{صل}} است، که در ادامه به آنها پرداخته می‌شود<ref>[[رمضان محمدی\|محمدی]]، [[منصور داداش‌نژاد\|داداش‌نژاد]]، [[حسین حسینیان مقدم\|حسینیان]]، [[تاریخ اسلام (کتاب)\|تاریخ اسلام]]، ص ۸۳.</ref>.

	معجزه، از موضوعاتی است که بسیاری از [[اعتقادات]] اساسی دیگر بر آن مترتب است. معجزه آخرین راه [[الزام]] [[مردم]] به پذیرش [[دعوت]] [[حق]] است. به قول [[خواجه نصیر]] در کتاب تجرد الاعتقاد، راز پی بردن به [[صدق]] [[نبی]]، وجود معجزه بر دستان اوست<ref>حلی، کشف المراد فی شرح تجرید الاعتقاد، ص۱۵۷.</ref>.<ref>[[مسلم محمدی\|محمدی، مسلم]]، [[فرهنگ اصطلاحات علم کلام (کتاب)\|فرهنگ اصطلاحات علم کلام]]، ص ۱۷۵-۱۷۶.</ref>		معجزه، از موضوعاتی است که بسیاری از [[اعتقادات]] اساسی دیگر بر آن مترتب است. معجزه آخرین راه الزام [[مردم]] به پذیرش [[دعوت]] [[حق]] است. به قول [[خواجه نصیر]] در کتاب تجرد الاعتقاد، راز پی بردن به [[صدق]] [[نبی]]، وجود معجزه بر دستان اوست<ref>حلی، کشف المراد فی شرح تجرید الاعتقاد، ص۱۵۷.</ref>.<ref>[[مسلم محمدی\|محمدی، مسلم]]، [[فرهنگ اصطلاحات علم کلام (کتاب)\|فرهنگ اصطلاحات علم کلام]]، ص ۱۷۵-۱۷۶.</ref>

	== معناشناسی ==		== معناشناسی ==
خط ۱۸۹:		خط ۱۸۹:
	# [[پرونده:1368130.jpg\|22px]] [[علی ربانی گلپایگانی\|ربانی گلپایگانی، علی]]، [[براهین و نصوص امامت (کتاب)\|'''براهین و نصوص امامت''']]		# [[پرونده:1368130.jpg\|22px]] [[علی ربانی گلپایگانی\|ربانی گلپایگانی، علی]]، [[براهین و نصوص امامت (کتاب)\|'''براهین و نصوص امامت''']]
	# [[پرونده:10119661.jpg\|22px]] [[مسلم محمدی\|محمدی، مسلم]]، [[فرهنگ اصطلاحات علم کلام (کتاب)\|'''فرهنگ اصطلاحات علم کلام''']]		# [[پرونده:10119661.jpg\|22px]] [[مسلم محمدی\|محمدی، مسلم]]، [[فرهنگ اصطلاحات علم کلام (کتاب)\|'''فرهنگ اصطلاحات علم کلام''']]
	# [[پرونده:000054.jpg\|22px]] [[سید محمود دشتی\|دشتی، سید محمود]] و [[غلام علی عزیزی\|عزیزی، غلام علی]]، [[دائرةالمعارف قرآن کریم ج۳ (کتاب)\|'''دائرةالمعارف قرآن کریم''']]		# [[پرونده:000054.jpg\|22px]] [[سید محمود دشتی\|دشتی، سید محمود]] و [[غلام علی عزیزی\|عزیزی، غلام علی]]، [[دائرةالمعارف قرآن کریم ج۳ (کتاب)\|'''دائرةالمعارف قرآن کریم ج۳''']]
	# [[پرونده:1233456.jpg\|22px]] [[محمد سعیدی مهر\|سعیدی مهر، محمد]]، [[آموزش کلام اسلامی ج۲ (کتاب)\|'''آموزش کلام اسلامی ج۲''']]		# [[پرونده:1233456.jpg\|22px]] [[محمد سعیدی مهر\|سعیدی مهر، محمد]]، [[آموزش کلام اسلامی ج۲ (کتاب)\|'''آموزش کلام اسلامی ج۲''']]
	# [[پرونده:1368991.jpg\|22px]] [[علی نصیری\|نصیری، علی]]، [[چلچراغ حکمت ج۲۲ (کتاب)\|'''قرآن‌شناسی، چلچراغ حکمت ج۲۲''']]		# [[پرونده:1368991.jpg\|22px]] [[علی نصیری\|نصیری، علی]]، [[چلچراغ حکمت ج۲۲ (کتاب)\|'''قرآن‌شناسی، چلچراغ حکمت ج۲۲''']]
	~~# [[پرونده:1100662.jpg\|22px]] [[محمد علی زکریایی\|زکریایی، محمد علی]]، [[فرهنگ مطهر (کتاب)\|'''فرهنگ مطهر''']]~~
	# [[پرونده:1368903.jpg\|22px]] [[امیر دیوانی]]؛ [[محمد سعیدی مهر]]؛ [[علی رضا امینی]] و [[محسن جوادی]]، [[معارف اسلامی (کتاب)\|'''معارف اسلامی''']]		# [[پرونده:1368903.jpg\|22px]] [[امیر دیوانی]]؛ [[محمد سعیدی مهر]]؛ [[علی رضا امینی]] و [[محسن جوادی]]، [[معارف اسلامی (کتاب)\|'''معارف اسلامی''']]
	# [[پرونده:1368921.jpg\|22px]] [[صفدر الهی راد\|الهی راد، صفدر]]، [[انسان‌شناسی (کتاب)\|'''انسان‌شناسی''']]		# [[پرونده:1368921.jpg\|22px]] [[صفدر الهی راد\|الهی راد، صفدر]]، [[انسان‌شناسی (کتاب)\|'''انسان‌شناسی''']]

Bahmani در ‏۴ سپتامبر ۲۰۲۵، ساعت ۰۶:۲۴

2025-09-04T06:24:18Z

نمایش تغییرات

Msadeq در ‏۲۸ آوریل ۲۰۲۴، ساعت ۰۶:۲۲

2024-04-28T06:22:50Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۸ آوریل ۲۰۲۴، ساعت ۰۹:۵۲
خط ۱:		خط ۱:
	~~{{نبوت}}~~
	{{مدخل مرتبط \| موضوع مرتبط = راه‌های اثبات نبوت \| عنوان مدخل = معجزه \| مداخل مرتبط = [[معجزه در لغت]] - [[معجزه در قرآن]] - [[معجزه در کلام اسلامی]] - [[معجزه در فرهنگ و معارف انقلاب اسلامی]]\| پرسش مرتبط = }}		{{مدخل مرتبط \| موضوع مرتبط = راه‌های اثبات نبوت \| عنوان مدخل = معجزه \| مداخل مرتبط = [[معجزه در لغت]] - [[معجزه در قرآن]] - [[معجزه در کلام اسلامی]] - [[معجزه در فرهنگ و معارف انقلاب اسلامی]]\| پرسش مرتبط = }}

خط ۲۱۳:		خط ۲۱۲:
	[[رده:شرایط نبوت]]		[[رده:شرایط نبوت]]
	[[رده:براهین خداشناسی]]		[[رده:براهین خداشناسی]]
			[[ar: الإعجاز]]

Bahmani: /* جستارهای وابسته */

2024-01-18T05:48:44Z

جستارهای وابسته

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۸ ژانویهٔ ۲۰۲۴، ساعت ۰۹:۱۸
خط ۱۵۲:		خط ۱۵۲:

	[[قرآن کریم]] [[سند]] جاودانه درستیِ ادعای [[پیامبری]] [[پیامبر خاتم\|پیامبر مکرم اسلام]] است. این [[کتاب آسمانی]] [[برتر]] از سایر [[معجزات]] [[انبیاء]] است؛ زیرا از یک طرف با [[روح]] و [[اندیشه]] ایشان سر و کار دارد و از طرف دیگر، جاودانه و همیشگی است. علاوه بر این، از ابتدای [[نزول]] تاکنون همه را [[دعوت]] به [[مبارزه]] و هماوردی و به‌ اصطلاح "[[تحدی]]" کرده است و تا عصر حاضر همه از آوردن نمونه‌ای از آن عاجز مانده‌اند. این [[دعوت]] به [[مبارزه]]، در چند مورد صریحاً در [[قرآن]] آمده است از جمله: {{متن قرآن\|قُل لَّئِنِ اجْتَمَعَتِ الإِنسُ وَالْجِنُّ عَلَى أَن يَأْتُواْ بِمِثْلِ هَذَا الْقُرْآنِ لاَ يَأْتُونَ بِمِثْلِهِ وَلَوْ كَانَ بَعْضُهُمْ لِبَعْضٍ ظَهِيرًا }}<ref> بگو اگر تمام جهانیان اجتماع کنند که مانند قرآن بیاورند نمی‌توانند اگرچه با یکدیگر نهایت همکاری و همفکری را داشته باشند؛ سوره اسراء، آیه۸۸.</ref>.<ref>[[محمد تقی سبحانی\|سبحانی، محمد تقی]] و [[رضا برنجکار\|برنجکار، رضا]]، [[معارف و عقاید ۱ (کتاب)\|معارف و عقاید]]، ج۱، ص۲۱۱ ـ ۲۲۰؛ [[احمد علی محسنی\|محسنی، احمد علی]]، [[معجزه (مقاله)\| مقاله «معجزه»]]، [[دانشنامه امام خمینی ج۹ (کتاب)\|دانشنامه امام خمینی]]، ج۹، ص ۴۱۴ – ۴۱۹.</ref>		[[قرآن کریم]] [[سند]] جاودانه درستیِ ادعای [[پیامبری]] [[پیامبر خاتم\|پیامبر مکرم اسلام]] است. این [[کتاب آسمانی]] [[برتر]] از سایر [[معجزات]] [[انبیاء]] است؛ زیرا از یک طرف با [[روح]] و [[اندیشه]] ایشان سر و کار دارد و از طرف دیگر، جاودانه و همیشگی است. علاوه بر این، از ابتدای [[نزول]] تاکنون همه را [[دعوت]] به [[مبارزه]] و هماوردی و به‌ اصطلاح "[[تحدی]]" کرده است و تا عصر حاضر همه از آوردن نمونه‌ای از آن عاجز مانده‌اند. این [[دعوت]] به [[مبارزه]]، در چند مورد صریحاً در [[قرآن]] آمده است از جمله: {{متن قرآن\|قُل لَّئِنِ اجْتَمَعَتِ الإِنسُ وَالْجِنُّ عَلَى أَن يَأْتُواْ بِمِثْلِ هَذَا الْقُرْآنِ لاَ يَأْتُونَ بِمِثْلِهِ وَلَوْ كَانَ بَعْضُهُمْ لِبَعْضٍ ظَهِيرًا }}<ref> بگو اگر تمام جهانیان اجتماع کنند که مانند قرآن بیاورند نمی‌توانند اگرچه با یکدیگر نهایت همکاری و همفکری را داشته باشند؛ سوره اسراء، آیه۸۸.</ref>.<ref>[[محمد تقی سبحانی\|سبحانی، محمد تقی]] و [[رضا برنجکار\|برنجکار، رضا]]، [[معارف و عقاید ۱ (کتاب)\|معارف و عقاید]]، ج۱، ص۲۱۱ ـ ۲۲۰؛ [[احمد علی محسنی\|محسنی، احمد علی]]، [[معجزه (مقاله)\| مقاله «معجزه»]]، [[دانشنامه امام خمینی ج۹ (کتاب)\|دانشنامه امام خمینی]]، ج۹، ص ۴۱۴ – ۴۱۹.</ref>

			== پرسش‌های وابسته ==
			{{پرسش‌های وابسته}}
			# [[معجزه چگونه عصمت پیامبران و ائمه را اثبات می‌کند؟ (پرسش)]]
			{{پایان پرسش‌های وابسته}}

	== جستارهای وابسته ==		== جستارهای وابسته ==

Bahmani: /* منابع */

2023-03-11T08:15:23Z

منابع

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۱ مارس ۲۰۲۳، ساعت ۱۱:۴۵
خط ۱۹۷:		خط ۱۹۷:
	# [[پرونده:IM010504.jpg\|22px]] [[رمضان محمدی\|محمدی]]، [[منصور داداش‌نژاد\|داداش‌نژاد]]، [[حسین حسینیان مقدم\|حسینیان]]، [[تاریخ اسلام ج۱ (کتاب)\|'''تاریخ اسلام ج۱''']]		# [[پرونده:IM010504.jpg\|22px]] [[رمضان محمدی\|محمدی]]، [[منصور داداش‌نژاد\|داداش‌نژاد]]، [[حسین حسینیان مقدم\|حسینیان]]، [[تاریخ اسلام ج۱ (کتاب)\|'''تاریخ اسلام ج۱''']]
	# [[پرونده:IM009912.jpg\|22px]] [[احمد علی محسنی\|محسنی، احمد علی]]، [[معجزه (مقاله)\| مقاله «معجزه»]]، [[دانشنامه امام خمینی ج۹ (کتاب)\|'''دانشنامه امام خمینی ج۹''']]		# [[پرونده:IM009912.jpg\|22px]] [[احمد علی محسنی\|محسنی، احمد علی]]، [[معجزه (مقاله)\| مقاله «معجزه»]]، [[دانشنامه امام خمینی ج۹ (کتاب)\|'''دانشنامه امام خمینی ج۹''']]
			# [[پرونده:1100618.jpg\|22px]] [[حسین روحانی‌نژاد\|روحانی‌نژاد، حسین]]، [[ولایت‌شناسی (مقاله)\| مقاله «ولایت‌شناسی»]]، [[منظومه فکری امام خمینی (کتاب)\|'''منظومه فکری امام خمینی''']]
	{{پایان منابع}}		{{پایان منابع}}

Bahmani: /* رابطه با مفهوم کرامت */

2023-03-11T08:15:02Z

رابطه با مفهوم کرامت

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۱ مارس ۲۰۲۳، ساعت ۱۱:۴۵
خط ۳۹:		خط ۳۹:
	انجام کار [[خارق‌العاده]] که همراه یا هماهنگ با دعوی [[نبوت]] باشد، "معجزه" نام دارد. اما اگر کار [[خارق‌العاده]] از [[بنده صالح خدا]] سربزند که مدعی [[نبوت]] نباشد، "[[کرامت]]" نامیده می‌شود. [[کرامت]] لطفی است که [[خداوند]] به [[بندگان]] [[شایسته]] خویش عطا می‌کند<ref>[[محمد تقی مصباح یزدی\|مصباح یزدی، محمد تقی]]، [[راه و راهنماشناسی (کتاب)\|راه و راهنماشناسی]]، ص۲۱۱.</ref>.		انجام کار [[خارق‌العاده]] که همراه یا هماهنگ با دعوی [[نبوت]] باشد، "معجزه" نام دارد. اما اگر کار [[خارق‌العاده]] از [[بنده صالح خدا]] سربزند که مدعی [[نبوت]] نباشد، "[[کرامت]]" نامیده می‌شود. [[کرامت]] لطفی است که [[خداوند]] به [[بندگان]] [[شایسته]] خویش عطا می‌کند<ref>[[محمد تقی مصباح یزدی\|مصباح یزدی، محمد تقی]]، [[راه و راهنماشناسی (کتاب)\|راه و راهنماشناسی]]، ص۲۱۱.</ref>.

	[[کرامت]] از دو جهت با معجزه متفاوت است: [[کرامت]] همراه با ادعای [[مأموریت الهی]] نیست؛ [[کرامت]] مشروط به شرایط خاص هم نیست. یعنی یک شخص بنا به [[قدرت روحی]]، [[معنوی]] و نفسانی خود می‌تواند کارهای خارق‌العاده‌‌‌‌‌‌‌ای در سطوح مختلف ارائه کند. بر این اساس: [[کرامت]] یک امر [[خارق‌العاده]] است که صرفاً اثر [[قوت روح]] و [[قداست]] نفسانی یک [[انسان کامل]] یا نیمه‌کامل است و برای اثبات منظور [[الهی]] خاصی نیست. این‌چنین امری فراوان رخ می‌دهد و حتی می‌توان گفت یک امر عادی است و مشروط به شرطی نیست. معجزه زبان [[خدا]]ست که شخصی را تأیید می‌کند، ولی [[کرامت]] چنین زبانی نیست<ref>[[مرتضی مطهری\|مطهری مرتضی]]، [[نبوت ۱(کتاب)\|نبوت]]، مجموعه آثار، ج۴، ص۵۶۲.</ref>.<ref>[[علی نصیری\|نصیری، علی]]، [[چلچراغ حکمت ج۲۲ (کتاب)\|قرآن‌شناسی، چلچراغ حکمت ج۲۲]]، ص۴۸؛ [[احمد علی محسنی\|محسنی، احمد علی]]، [[معجزه (مقاله)\| مقاله «معجزه»]]، [[دانشنامه امام خمینی ج۹ (کتاب)\|دانشنامه امام خمینی]]، ج۹، ص ۴۱۴ ~~– ۴۱۹~~.</ref>		[[کرامت]] از دو جهت با معجزه متفاوت است: [[کرامت]] همراه با ادعای [[مأموریت الهی]] نیست؛ [[کرامت]] مشروط به شرایط خاص هم نیست. یعنی یک شخص بنا به [[قدرت روحی]]، [[معنوی]] و نفسانی خود می‌تواند کارهای خارق‌العاده‌‌‌‌‌‌‌ای در سطوح مختلف ارائه کند. بر این اساس: [[کرامت]] یک امر [[خارق‌العاده]] است که صرفاً اثر [[قوت روح]] و [[قداست]] نفسانی یک [[انسان کامل]] یا نیمه‌کامل است و برای اثبات منظور [[الهی]] خاصی نیست. این‌چنین امری فراوان رخ می‌دهد و حتی می‌توان گفت یک امر عادی است و مشروط به شرطی نیست. معجزه زبان [[خدا]]ست که شخصی را تأیید می‌کند، ولی [[کرامت]] چنین زبانی نیست<ref>[[مرتضی مطهری\|مطهری مرتضی]]، [[نبوت ۱(کتاب)\|نبوت]]، مجموعه آثار، ج۴، ص۵۶۲.</ref>.<ref>[[علی نصیری\|نصیری، علی]]، [[چلچراغ حکمت ج۲۲ (کتاب)\|قرآن‌شناسی، چلچراغ حکمت ج۲۲]]، ص۴۸؛ [[احمد علی محسنی\|محسنی، احمد علی]]، [[معجزه (مقاله)\| مقاله «معجزه»]]، [[دانشنامه امام خمینی ج۹ (کتاب)\|دانشنامه امام خمینی]]، ج۹، ص ۴۱۴ ـ ۴۱۹؛ [[حسین روحانی‌نژاد\|روحانی‌نژاد، حسین]]، [[ولایت‌شناسی (مقاله)\| مقاله «ولایت‌شناسی»]]، [[منظومه فکری امام خمینی (کتاب)\|منظومه فکری امام خمینی]]، ص ۱۶۱.</ref>

	=== رابطه معجزه با [[خرق عادت]] ===		=== رابطه معجزه با [[خرق عادت]] ===

Bahmani: /* اعجاز قرآن */

2023-03-11T08:12:40Z

اعجاز قرآن

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۱ مارس ۲۰۲۳، ساعت ۱۱:۴۲
خط ۱۵۱:		خط ۱۵۱:
	{{اصلی\|اعجاز قرآن}}		{{اصلی\|اعجاز قرآن}}

	[[قرآن کریم]] [[سند]] جاودانه درستیِ ادعای [[پیامبری]] [[پیامبر خاتم\|پیامبر مکرم اسلام]] است. این [[کتاب آسمانی]] [[برتر]] از سایر [[معجزات]] [[انبیاء]] است؛ زیرا از یک طرف با [[روح]] و [[اندیشه]] ایشان سر و کار دارد و از طرف دیگر، جاودانه و همیشگی است. علاوه بر این، از ابتدای [[نزول]] تاکنون همه را [[دعوت]] به [[مبارزه]] و هماوردی و به‌ اصطلاح "[[تحدی]]" کرده است و تا عصر حاضر همه از آوردن نمونه‌ای از آن عاجز مانده‌اند. این [[دعوت]] به [[مبارزه]]، در چند مورد صریحاً در [[قرآن]] آمده است از جمله: {{متن قرآن\|قُل لَّئِنِ اجْتَمَعَتِ الإِنسُ وَالْجِنُّ عَلَى أَن يَأْتُواْ بِمِثْلِ هَذَا الْقُرْآنِ لاَ يَأْتُونَ بِمِثْلِهِ وَلَوْ كَانَ بَعْضُهُمْ لِبَعْضٍ ظَهِيرًا }}<ref> بگو اگر تمام جهانیان اجتماع کنند که مانند قرآن بیاورند نمی‌توانند اگرچه با یکدیگر نهایت همکاری و همفکری را داشته باشند؛ سوره اسراء، آیه۸۸.</ref>.<ref>[[محمد تقی سبحانی\|سبحانی، محمد تقی]] و [[رضا برنجکار\|برنجکار، رضا]]، [[معارف و عقاید ۱ (کتاب)\|معارف و عقاید]]، ج۱، ص۲۱۱ ـ ~~۲۲۰~~.</ref>		[[قرآن کریم]] [[سند]] جاودانه درستیِ ادعای [[پیامبری]] [[پیامبر خاتم\|پیامبر مکرم اسلام]] است. این [[کتاب آسمانی]] [[برتر]] از سایر [[معجزات]] [[انبیاء]] است؛ زیرا از یک طرف با [[روح]] و [[اندیشه]] ایشان سر و کار دارد و از طرف دیگر، جاودانه و همیشگی است. علاوه بر این، از ابتدای [[نزول]] تاکنون همه را [[دعوت]] به [[مبارزه]] و هماوردی و به‌ اصطلاح "[[تحدی]]" کرده است و تا عصر حاضر همه از آوردن نمونه‌ای از آن عاجز مانده‌اند. این [[دعوت]] به [[مبارزه]]، در چند مورد صریحاً در [[قرآن]] آمده است از جمله: {{متن قرآن\|قُل لَّئِنِ اجْتَمَعَتِ الإِنسُ وَالْجِنُّ عَلَى أَن يَأْتُواْ بِمِثْلِ هَذَا الْقُرْآنِ لاَ يَأْتُونَ بِمِثْلِهِ وَلَوْ كَانَ بَعْضُهُمْ لِبَعْضٍ ظَهِيرًا }}<ref> بگو اگر تمام جهانیان اجتماع کنند که مانند قرآن بیاورند نمی‌توانند اگرچه با یکدیگر نهایت همکاری و همفکری را داشته باشند؛ سوره اسراء، آیه۸۸.</ref>.<ref>[[محمد تقی سبحانی\|سبحانی، محمد تقی]] و [[رضا برنجکار\|برنجکار، رضا]]، [[معارف و عقاید ۱ (کتاب)\|معارف و عقاید]]، ج۱، ص۲۱۱ ـ ۲۲۰؛ [[احمد علی محسنی\|محسنی، احمد علی]]، [[معجزه (مقاله)\| مقاله «معجزه»]]، [[دانشنامه امام خمینی ج۹ (کتاب)\|دانشنامه امام خمینی]]، ج۹، ص ۴۱۴ – ۴۱۹.</ref>

	== جستارهای وابسته ==		== جستارهای وابسته ==

Bahmani: /* شرایط معجزه */

2023-03-11T08:10:06Z

شرایط معجزه

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۱ مارس ۲۰۲۳، ساعت ۱۱:۴۰
خط ۶۸:		خط ۶۸:
	# آورنده معجزه باید دیگران را به مقابله [[دعوت]] کند "[[تحدی]]" و در این میدان مغلوب دیگران نشود.		# آورنده معجزه باید دیگران را به مقابله [[دعوت]] کند "[[تحدی]]" و در این میدان مغلوب دیگران نشود.
	# همراه با ادعای [[نبوت]] باشد<ref>[[پنجاه درس اصول عقاید برای جوانان (کتاب)\|پنجاه درس اصول عقاید برای جوانان]]، درس چهارم.</ref>.		# همراه با ادعای [[نبوت]] باشد<ref>[[پنجاه درس اصول عقاید برای جوانان (کتاب)\|پنجاه درس اصول عقاید برای جوانان]]، درس چهارم.</ref>.
	# معجزه با امر خواسته شده از مدعی [[نبوت]] مطابقت دارد<ref>کشف المراد، ص۳۵۱؛ البیان فی تفسیر القرآن‌، ص۳۳؛ نبوت‌، ص۱۰۳؛ الالهیات‌، ج۲، ص۶۷ ـ ۶۴؛ قرآن و آخرین پیامبر، ص۳۲.</ref>.<ref>[[محمد تقی مصباح یزدی\|مصباح یزدی، محمد تقی]]، [[آموزش عقاید (کتاب)\|آموزش عقاید]]؛ [[فرهنگ شیعه (کتاب)\|فرهنگ شیعه]]، ص ~~۴۱۶~~.</ref>		# معجزه با امر خواسته شده از مدعی [[نبوت]] مطابقت دارد<ref>کشف المراد، ص۳۵۱؛ البیان فی تفسیر القرآن‌، ص۳۳؛ نبوت‌، ص۱۰۳؛ الالهیات‌، ج۲، ص۶۷ ـ ۶۴؛ قرآن و آخرین پیامبر، ص۳۲.</ref>.<ref>[[محمد تقی مصباح یزدی\|مصباح یزدی، محمد تقی]]، [[آموزش عقاید (کتاب)\|آموزش عقاید]]؛ [[فرهنگ شیعه (کتاب)\|فرهنگ شیعه]]، ص ۴۱۶؛ [[احمد علی محسنی\|محسنی، احمد علی]]، [[معجزه (مقاله)\| مقاله «معجزه»]]، [[دانشنامه امام خمینی ج۹ (کتاب)\|دانشنامه امام خمینی]]، ج۹، ص ۴۱۴ – ۴۱۹.</ref>

	اگر کسی به‌ [[راستی]] توانست امور [[خارق‌العاده]] را انجام دهد و همگان در برابر او عاجز شوند، [[یقین]] پیدا می‌شود که او پشتوانه‌ای [[الهی]] دارد و از طرف خداست.		اگر کسی به‌ [[راستی]] توانست امور [[خارق‌العاده]] را انجام دهد و همگان در برابر او عاجز شوند، [[یقین]] پیدا می‌شود که او پشتوانه‌ای [[الهی]] دارد و از طرف خداست.

Bahmani: /* روابط مفهومی */

2023-03-11T08:09:15Z

روابط مفهومی

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۱ مارس ۲۰۲۳، ساعت ۱۱:۳۹
خط ۳۹:		خط ۳۹:
	انجام کار [[خارق‌العاده]] که همراه یا هماهنگ با دعوی [[نبوت]] باشد، "معجزه" نام دارد. اما اگر کار [[خارق‌العاده]] از [[بنده صالح خدا]] سربزند که مدعی [[نبوت]] نباشد، "[[کرامت]]" نامیده می‌شود. [[کرامت]] لطفی است که [[خداوند]] به [[بندگان]] [[شایسته]] خویش عطا می‌کند<ref>[[محمد تقی مصباح یزدی\|مصباح یزدی، محمد تقی]]، [[راه و راهنماشناسی (کتاب)\|راه و راهنماشناسی]]، ص۲۱۱.</ref>.		انجام کار [[خارق‌العاده]] که همراه یا هماهنگ با دعوی [[نبوت]] باشد، "معجزه" نام دارد. اما اگر کار [[خارق‌العاده]] از [[بنده صالح خدا]] سربزند که مدعی [[نبوت]] نباشد، "[[کرامت]]" نامیده می‌شود. [[کرامت]] لطفی است که [[خداوند]] به [[بندگان]] [[شایسته]] خویش عطا می‌کند<ref>[[محمد تقی مصباح یزدی\|مصباح یزدی، محمد تقی]]، [[راه و راهنماشناسی (کتاب)\|راه و راهنماشناسی]]، ص۲۱۱.</ref>.

	[[کرامت]] از دو جهت با معجزه متفاوت است: [[کرامت]] همراه با ادعای [[مأموریت الهی]] نیست؛ [[کرامت]] مشروط به شرایط خاص هم نیست. یعنی یک شخص بنا به [[قدرت روحی]]، [[معنوی]] و نفسانی خود می‌تواند کارهای خارق‌العاده‌‌‌‌‌‌‌ای در سطوح مختلف ارائه کند. بر این اساس: [[کرامت]] یک امر [[خارق‌العاده]] است که صرفاً اثر [[قوت روح]] و [[قداست]] نفسانی یک [[انسان کامل]] یا نیمه‌کامل است و برای اثبات منظور [[الهی]] خاصی نیست. این‌چنین امری فراوان رخ می‌دهد و حتی می‌توان گفت یک امر عادی است و مشروط به شرطی نیست. معجزه زبان [[خدا]]ست که شخصی را تأیید می‌کند، ولی [[کرامت]] چنین زبانی نیست<ref>[[مرتضی مطهری\|مطهری مرتضی]]، [[نبوت ۱(کتاب)\|نبوت]]، مجموعه آثار، ج۴، ص۵۶۲.</ref>.<ref>[[علی نصیری\|نصیری، علی]]، [[چلچراغ حکمت ج۲۲ (کتاب)\|قرآن‌شناسی، چلچراغ حکمت ج۲۲]]، ~~ص۴۸~~.</ref>		[[کرامت]] از دو جهت با معجزه متفاوت است: [[کرامت]] همراه با ادعای [[مأموریت الهی]] نیست؛ [[کرامت]] مشروط به شرایط خاص هم نیست. یعنی یک شخص بنا به [[قدرت روحی]]، [[معنوی]] و نفسانی خود می‌تواند کارهای خارق‌العاده‌‌‌‌‌‌‌ای در سطوح مختلف ارائه کند. بر این اساس: [[کرامت]] یک امر [[خارق‌العاده]] است که صرفاً اثر [[قوت روح]] و [[قداست]] نفسانی یک [[انسان کامل]] یا نیمه‌کامل است و برای اثبات منظور [[الهی]] خاصی نیست. این‌چنین امری فراوان رخ می‌دهد و حتی می‌توان گفت یک امر عادی است و مشروط به شرطی نیست. معجزه زبان [[خدا]]ست که شخصی را تأیید می‌کند، ولی [[کرامت]] چنین زبانی نیست<ref>[[مرتضی مطهری\|مطهری مرتضی]]، [[نبوت ۱(کتاب)\|نبوت]]، مجموعه آثار، ج۴، ص۵۶۲.</ref>.<ref>[[علی نصیری\|نصیری، علی]]، [[چلچراغ حکمت ج۲۲ (کتاب)\|قرآن‌شناسی، چلچراغ حکمت ج۲۲]]، ص۴۸؛ [[احمد علی محسنی\|محسنی، احمد علی]]، [[معجزه (مقاله)\| مقاله «معجزه»]]، [[دانشنامه امام خمینی ج۹ (کتاب)\|دانشنامه امام خمینی]]، ج۹، ص ۴۱۴ – ۴۱۹.</ref>

	=== رابطه معجزه با [[خرق عادت]] ===		=== رابطه معجزه با [[خرق عادت]] ===
خط ۵۲:		خط ۵۲:
	# '''معارضه ناپذیری''': معجزه از آنجا که از [[قدرت]] نامتناهی [[الهی]] سرچشمه می‌گیرد، معارضه ناپذیر است، در حالی که [[جادو]] و [[سحر]] و کارهای [[مرتاضان]] چون از [[قدرت]] محدود [[بشر]] سرچشمه می‌گیرد، قابل معارضه و هم‌آوردی است.		# '''معارضه ناپذیری''': معجزه از آنجا که از [[قدرت]] نامتناهی [[الهی]] سرچشمه می‌گیرد، معارضه ناپذیر است، در حالی که [[جادو]] و [[سحر]] و کارهای [[مرتاضان]] چون از [[قدرت]] محدود [[بشر]] سرچشمه می‌گیرد، قابل معارضه و هم‌آوردی است.
	# '''عدم محدودیت''': [[معجزات]] [[پیامبران]] محدود به یک یا چند نوع خاص نیست و به‌ قدری مختلف و متنوع است که نمی‌توان در میان آنها قدر مشترکی یافت.		# '''عدم محدودیت''': [[معجزات]] [[پیامبران]] محدود به یک یا چند نوع خاص نیست و به‌ قدری مختلف و متنوع است که نمی‌توان در میان آنها قدر مشترکی یافت.
	# '''تفاوت در اغراض''': اصولاً آورندگان معجزه با کسان دیگری چون ساحران که دست به [[کارهای خارق‌العاده]] می‌زنند، هم از نظر [[هدف]] و هم از جهت [[روحیات]] متمایزند. گروه نخست اهداف والایی را تعقیب می‌کنند، در حالی که گروه دوم اهداف [[دنیوی]] دارند و طبعاً [[روحیات]] آنها نیز باهم متفاوت است<ref>[[محمد تقی مصباح یزدی\|مصباح یزدی، محمد تقی]]، [[آموزش عقاید (کتاب)\|آموزش عقاید]]؛ [[فرهنگ شیعه (کتاب)\|فرهنگ شیعه]]، ~~ص۴۱۷~~.</ref>.		# '''تفاوت در اغراض''': اصولاً آورندگان معجزه با کسان دیگری چون ساحران که دست به [[کارهای خارق‌العاده]] می‌زنند، هم از نظر [[هدف]] و هم از جهت [[روحیات]] متمایزند. گروه نخست اهداف والایی را تعقیب می‌کنند، در حالی که گروه دوم اهداف [[دنیوی]] دارند و طبعاً [[روحیات]] آنها نیز باهم متفاوت است<ref>[[محمد تقی مصباح یزدی\|مصباح یزدی، محمد تقی]]، [[آموزش عقاید (کتاب)\|آموزش عقاید]]؛ [[فرهنگ شیعه (کتاب)\|فرهنگ شیعه]]، ص۴۱۷؛ [[احمد علی محسنی\|محسنی، احمد علی]]، [[معجزه (مقاله)\| مقاله «معجزه»]]، [[دانشنامه امام خمینی ج۹ (کتاب)\|دانشنامه امام خمینی]]، ج۹، ص ۴۱۴ – ۴۱۹.</ref>.

	== [[قرآن]] و معجزه ==		== [[قرآن]] و معجزه ==

Bahmani: /* تفاوت معجزه با اعمال ساحران و مرتاضان */

2023-03-11T08:08:25Z

تفاوت معجزه با اعمال ساحران و مرتاضان

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۱ مارس ۲۰۲۳، ساعت ۱۱:۳۸
خط ۴۷:		خط ۴۷:
	# کارهای خارق‌العاده‌ای که تحقق آنها مربوط به [[اذن]] خاص [[الهی]] است و [[اختیار]] آنها به دست افرادی که ارتباط با [[خدای متعال]] ندارند سپرده نمی‌شود و از این‌روی دارای دو ویژگی اساسی است. اولا قابل [[تعلیم و تعلّم]] نیست و ثانیاً تحت تأثیر نیروی قویتری قرار نمی‌گیرد و مغلوب عاملِ دیگری واقع نمی‌شود. اینگونه خوارق عادت، مخصوص [[بندگان]] [[برگزیده]] خداست و هرگز در دام [[گمراهان]] و هوس‌بازان نمی‌افتد، ولی اختصاص به [[پیامبران]] ندارد بلکه گاهی سایر [[اولیاء]] [[خدا]] هم از آنها برخوردار می‌شوند و از این‌روی، به اصطلاح [[کلامی]]، همه آنها را "معجزه" نمی‌خوانند و معمولاً چنین کارهایی که از غیر [[پیامبران]] سر می زند بنام "[[کرامت]]" موسوم می‌گردد، چنانکه علم‌های غیرعادی [[الهی]] هم منحصر به "[[وحی]] [[نبوت]]" نیست و هنگامی که چنین علم‌هایی به دیگران داده شود بنام "[[الهام]]" و "[[تحدیث]]" و مانند آنها نامیده می‌شود. ضمناً راه بازشناسی این دو نوع از خوارق عادت "[[الهی]] و غیر [[الهی]]" نیز معلوم شد، یعنی اگر انجام دادن امر خارق‌العاده‌ای قابل [[تعلیم و تعلّم]] باشد یا فاعل دیگری بتواند جلو ایجاد یا ادامه آن را بگیرد و اثرش را خنثی سازد از قبیل خوارق عادت [[الهی]] نخواهد بود. چنانکه [[تبهکاری]] و [[فساد]] [[عقاید]] و [[اخلاق]] شخص را می‌توان نشانه دیگری بر عدم ارتباط وی با [[خدای متعال]]، و [[شیطانی]] یا نفسانی بودن کارهایش به حساب آورد<ref>[[محمد تقی مصباح یزدی\|مصباح یزدی، محمد تقی]]، [[آموزش عقاید (کتاب)\|آموزش عقاید]].</ref>.		# کارهای خارق‌العاده‌ای که تحقق آنها مربوط به [[اذن]] خاص [[الهی]] است و [[اختیار]] آنها به دست افرادی که ارتباط با [[خدای متعال]] ندارند سپرده نمی‌شود و از این‌روی دارای دو ویژگی اساسی است. اولا قابل [[تعلیم و تعلّم]] نیست و ثانیاً تحت تأثیر نیروی قویتری قرار نمی‌گیرد و مغلوب عاملِ دیگری واقع نمی‌شود. اینگونه خوارق عادت، مخصوص [[بندگان]] [[برگزیده]] خداست و هرگز در دام [[گمراهان]] و هوس‌بازان نمی‌افتد، ولی اختصاص به [[پیامبران]] ندارد بلکه گاهی سایر [[اولیاء]] [[خدا]] هم از آنها برخوردار می‌شوند و از این‌روی، به اصطلاح [[کلامی]]، همه آنها را "معجزه" نمی‌خوانند و معمولاً چنین کارهایی که از غیر [[پیامبران]] سر می زند بنام "[[کرامت]]" موسوم می‌گردد، چنانکه علم‌های غیرعادی [[الهی]] هم منحصر به "[[وحی]] [[نبوت]]" نیست و هنگامی که چنین علم‌هایی به دیگران داده شود بنام "[[الهام]]" و "[[تحدیث]]" و مانند آنها نامیده می‌شود. ضمناً راه بازشناسی این دو نوع از خوارق عادت "[[الهی]] و غیر [[الهی]]" نیز معلوم شد، یعنی اگر انجام دادن امر خارق‌العاده‌ای قابل [[تعلیم و تعلّم]] باشد یا فاعل دیگری بتواند جلو ایجاد یا ادامه آن را بگیرد و اثرش را خنثی سازد از قبیل خوارق عادت [[الهی]] نخواهد بود. چنانکه [[تبهکاری]] و [[فساد]] [[عقاید]] و [[اخلاق]] شخص را می‌توان نشانه دیگری بر عدم ارتباط وی با [[خدای متعال]]، و [[شیطانی]] یا نفسانی بودن کارهایش به حساب آورد<ref>[[محمد تقی مصباح یزدی\|مصباح یزدی، محمد تقی]]، [[آموزش عقاید (کتاب)\|آموزش عقاید]].</ref>.

	==== تفاوت معجزه با [[اعمال]] ساحران و [[مرتاضان]] ====		==== تفاوت معجزه با [[اعمال]] ساحران و مرتاضان ====
	معجزه از آن جهت برای مدعی [[نبوت]] [[آیه]] و [[بینه]] به شمار می‌آید که با سایر امور [[خارق‌العاده]] در خصوصیات زیر تفاوت دارند:		معجزه از آن جهت برای مدعی [[نبوت]] [[آیه]] و [[بینه]] به شمار می‌آید که با سایر امور [[خارق‌العاده]] در خصوصیات زیر تفاوت دارند:
	# [[آموزش]] ناپذیری:''' آورنده معجزه بدون سابقۀ هر نوع [[آموزش]]، دست به [[اعجاز]] می‌زند، در حالی که انجام یافتن امور خارق‌العادۀ دیگر، نتیجه یک رشته آموزش‌ها و تمرین‌هاست.		# '''[[آموزش]] ناپذیری:''' آورنده معجزه بدون سابقۀ هر نوع [[آموزش]]، دست به [[اعجاز]] می‌زند، در حالی که انجام یافتن امور خارق‌العادۀ دیگر، نتیجه یک رشته آموزش‌ها و تمرین‌هاست.
	# '''معارضه ناپذیری''': معجزه از آنجا که از [[قدرت]] نامتناهی [[الهی]] سرچشمه می‌گیرد، معارضه ناپذیر است، در حالی که [[جادو]] و [[سحر]] و کارهای [[مرتاضان]] چون از [[قدرت]] محدود [[بشر]] سرچشمه می‌گیرد، قابل معارضه و هم‌آوردی است.		# '''معارضه ناپذیری''': معجزه از آنجا که از [[قدرت]] نامتناهی [[الهی]] سرچشمه می‌گیرد، معارضه ناپذیر است، در حالی که [[جادو]] و [[سحر]] و کارهای [[مرتاضان]] چون از [[قدرت]] محدود [[بشر]] سرچشمه می‌گیرد، قابل معارضه و هم‌آوردی است.
	# '''عدم محدودیت''': [[معجزات]] [[پیامبران]] محدود به یک یا چند نوع خاص نیست و به‌ قدری مختلف و متنوع است که نمی‌توان در میان آنها قدر مشترکی یافت.		# '''عدم محدودیت''': [[معجزات]] [[پیامبران]] محدود به یک یا چند نوع خاص نیست و به‌ قدری مختلف و متنوع است که نمی‌توان در میان آنها قدر مشترکی یافت.

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۴ سپتامبر ۲۰۲۵، ساعت ۰۹:۵۷
خط ۶:		خط ۶:
	"معجزه" استدلالی از جنس ماورائی و [[خرق عادت]] و برای تمایز [[پیامبران]] راستین از [[دروغین]] است و بیشتر برای کسانی است که در برابر سه شیوه [[حکمت]]، [[موعظه]] و [[مناظره]] [[مقاومت]] و [[لجاجت]] می‌کنند و به بهانه‌تراشی روی می‌آورند. اما معجزه، به خواست [[مشرکان]] یا پیامبران انجام نمی‌گیرد و در [[اختیار]] [[خداوند]] است، که در چه شرایطی از آن استفاده کند<ref>{{متن قرآن\|وَقَالُوا لَنْ نُؤْمِنَ لَكَ حَتَّى تَفْجُرَ لَنَا مِنَ الْأَرْضِ يَنْبُوعًا * أَوْ تَكُونَ لَكَ جَنَّةٌ مِنْ نَخِيلٍ وَعِنَبٍ فَتُفَجِّرَ الْأَنْهَارَ خِلَالَهَا تَفْجِيرًا * أَوْ تُسْقِطَ السَّمَاءَ كَمَا زَعَمْتَ عَلَيْنَا كِسَفًا أَوْ تَأْتِيَ بِاللَّهِ وَالْمَلَائِكَةِ قَبِيلًا * أَوْ يَكُونَ لَكَ بَيْتٌ مِنْ زُخْرُفٍ أَوْ تَرْقَى فِي السَّمَاءِ وَلَنْ نُؤْمِنَ لِرُقِيِّكَ حَتَّى تُنَزِّلَ عَلَيْنَا كِتَابًا نَقْرَؤُهُ قُلْ سُبْحَانَ رَبِّي هَلْ كُنْتُ إِلَّا بَشَرًا رَسُولًا}} «و گفتند: هرگز به تو ایمان نخواهیم آورد تا برای ما از زمین چشمه‌ای فرا جوشانی * یا باغستانی از نخل و انگور داشته باشی که لابه‌لای آن جویبارهایی، نیک روان‌سازی * یا چنان که می‌پنداری، آسمان را پاره‌پاره بر سر ما افکنی یا خداوند و فرشتگان را پیش روی آوری * یا خانه‌ای زرّین داشته باشی یا به آسمان فرا روی و فرا رفتنت را (هم) هرگز باور نخواهیم داشت مگر نوشته‌ای برای ما فرو فرستی که آن را بخوانیم؛ بگو: پاکا که پروردگار من است، مگر من جز بشری پیام آورم؟» سوره اسراء، آیه ۹۰-۹۳.</ref>. همان‌گونه که معجزه قابل [[تعلیم و تعلم]] نیست و به [[دانش]]، [[حرفه]] و هنری شباهت ندارد، افزون بر آن، لازم نیست معجزه جسمانی و بی‌زبان باشد؛ لذا [[نزول قرآن]] نیز خود معجزه‌ای آشکار و گویا است<ref>{{متن قرآن\|وَقَالُوا لَوْلَا أُنْزِلَ عَلَيْهِ آيَاتٌ مِنْ رَبِّهِ قُلْ إِنَّمَا الْآيَاتُ عِنْدَ اللَّهِ وَإِنَّمَا أَنَا نَذِيرٌ مُبِينٌ}} «و گفتند: چرا نشانه‌هایی از سوی پروردگارش بر او فرو فرستاده نمی‌شود؟ بگو: جز این نیست که نشانه‌ها نزد خداوند است و من تنها بیم‌دهنده‌ای آشکارم» سوره عنکبوت، آیه ۵۰.</ref>. [[پیامبری]] که معجزه می‌آورد بهانه‌جویان را به هماوردی فرا می‌خواند تا برای پذیرش دعوتش، [[ناتوانی]] مخالفان را رقم زند<ref>برای نمونه، ر.ک: {{متن قرآن\|وَإِنْ كُنْتُمْ فِي رَيْبٍ مِمَّا نَزَّلْنَا عَلَى عَبْدِنَا فَأْتُوا بِسُورَةٍ مِنْ مِثْلِهِ وَادْعُوا شُهَدَاءَكُمْ مِنْ دُونِ اللَّهِ إِنْ كُنْتُمْ صَادِقِينَ}} «و اگر در آنچه بر بنده خود فرو فرستاده‌ایم تردیدی دارید، چنانچه راست می‌گویید سوره‌ای همگون آن بیاورید و (در این کار) گواهان خود را (نیز) در برابر خداوند، فرا خوانید» سوره بقره، آیه ۲۳؛ {{متن قرآن\|فَلَمَّا جَاءَ السَّحَرَةُ قَالَ لَهُمْ مُوسَى أَلْقُوا مَا أَنْتُمْ مُلْقُونَ}} «چون جادوگران آمدند موسی به آنان گفت: چیزی را که می‌خواهید بیفکنید، بیفکنید!» سوره یونس، آیه ۸۰.</ref>. در اصطلاح به این هماوردی «[[تحدی]]» می‌گویند. [[سیر]] دادن شبانه [[رسول خدا]]{{صل}} از [[مکه]] به [[مسجد الاقصی]] و [[معراج]] به [[آسمان‌ها]] و [[عرش الهی]] در شمار [[معجزات]] [[رسول خاتم]]{{صل}} است، که در ادامه به آنها پرداخته می‌شود<ref>[[رمضان محمدی\|محمدی]]، [[منصور داداش‌نژاد\|داداش‌نژاد]]، [[حسین حسینیان مقدم\|حسینیان]]، [[تاریخ اسلام (کتاب)\|تاریخ اسلام]]، ص ۸۳.</ref>.		"معجزه" استدلالی از جنس ماورائی و [[خرق عادت]] و برای تمایز [[پیامبران]] راستین از [[دروغین]] است و بیشتر برای کسانی است که در برابر سه شیوه [[حکمت]]، [[موعظه]] و [[مناظره]] [[مقاومت]] و [[لجاجت]] می‌کنند و به بهانه‌تراشی روی می‌آورند. اما معجزه، به خواست [[مشرکان]] یا پیامبران انجام نمی‌گیرد و در [[اختیار]] [[خداوند]] است، که در چه شرایطی از آن استفاده کند<ref>{{متن قرآن\|وَقَالُوا لَنْ نُؤْمِنَ لَكَ حَتَّى تَفْجُرَ لَنَا مِنَ الْأَرْضِ يَنْبُوعًا * أَوْ تَكُونَ لَكَ جَنَّةٌ مِنْ نَخِيلٍ وَعِنَبٍ فَتُفَجِّرَ الْأَنْهَارَ خِلَالَهَا تَفْجِيرًا * أَوْ تُسْقِطَ السَّمَاءَ كَمَا زَعَمْتَ عَلَيْنَا كِسَفًا أَوْ تَأْتِيَ بِاللَّهِ وَالْمَلَائِكَةِ قَبِيلًا * أَوْ يَكُونَ لَكَ بَيْتٌ مِنْ زُخْرُفٍ أَوْ تَرْقَى فِي السَّمَاءِ وَلَنْ نُؤْمِنَ لِرُقِيِّكَ حَتَّى تُنَزِّلَ عَلَيْنَا كِتَابًا نَقْرَؤُهُ قُلْ سُبْحَانَ رَبِّي هَلْ كُنْتُ إِلَّا بَشَرًا رَسُولًا}} «و گفتند: هرگز به تو ایمان نخواهیم آورد تا برای ما از زمین چشمه‌ای فرا جوشانی * یا باغستانی از نخل و انگور داشته باشی که لابه‌لای آن جویبارهایی، نیک روان‌سازی * یا چنان که می‌پنداری، آسمان را پاره‌پاره بر سر ما افکنی یا خداوند و فرشتگان را پیش روی آوری * یا خانه‌ای زرّین داشته باشی یا به آسمان فرا روی و فرا رفتنت را (هم) هرگز باور نخواهیم داشت مگر نوشته‌ای برای ما فرو فرستی که آن را بخوانیم؛ بگو: پاکا که پروردگار من است، مگر من جز بشری پیام آورم؟» سوره اسراء، آیه ۹۰-۹۳.</ref>. همان‌گونه که معجزه قابل [[تعلیم و تعلم]] نیست و به [[دانش]]، [[حرفه]] و هنری شباهت ندارد، افزون بر آن، لازم نیست معجزه جسمانی و بی‌زبان باشد؛ لذا [[نزول قرآن]] نیز خود معجزه‌ای آشکار و گویا است<ref>{{متن قرآن\|وَقَالُوا لَوْلَا أُنْزِلَ عَلَيْهِ آيَاتٌ مِنْ رَبِّهِ قُلْ إِنَّمَا الْآيَاتُ عِنْدَ اللَّهِ وَإِنَّمَا أَنَا نَذِيرٌ مُبِينٌ}} «و گفتند: چرا نشانه‌هایی از سوی پروردگارش بر او فرو فرستاده نمی‌شود؟ بگو: جز این نیست که نشانه‌ها نزد خداوند است و من تنها بیم‌دهنده‌ای آشکارم» سوره عنکبوت، آیه ۵۰.</ref>. [[پیامبری]] که معجزه می‌آورد بهانه‌جویان را به هماوردی فرا می‌خواند تا برای پذیرش دعوتش، [[ناتوانی]] مخالفان را رقم زند<ref>برای نمونه، ر.ک: {{متن قرآن\|وَإِنْ كُنْتُمْ فِي رَيْبٍ مِمَّا نَزَّلْنَا عَلَى عَبْدِنَا فَأْتُوا بِسُورَةٍ مِنْ مِثْلِهِ وَادْعُوا شُهَدَاءَكُمْ مِنْ دُونِ اللَّهِ إِنْ كُنْتُمْ صَادِقِينَ}} «و اگر در آنچه بر بنده خود فرو فرستاده‌ایم تردیدی دارید، چنانچه راست می‌گویید سوره‌ای همگون آن بیاورید و (در این کار) گواهان خود را (نیز) در برابر خداوند، فرا خوانید» سوره بقره، آیه ۲۳؛ {{متن قرآن\|فَلَمَّا جَاءَ السَّحَرَةُ قَالَ لَهُمْ مُوسَى أَلْقُوا مَا أَنْتُمْ مُلْقُونَ}} «چون جادوگران آمدند موسی به آنان گفت: چیزی را که می‌خواهید بیفکنید، بیفکنید!» سوره یونس، آیه ۸۰.</ref>. در اصطلاح به این هماوردی «[[تحدی]]» می‌گویند. [[سیر]] دادن شبانه [[رسول خدا]]{{صل}} از [[مکه]] به [[مسجد الاقصی]] و [[معراج]] به [[آسمان‌ها]] و [[عرش الهی]] در شمار [[معجزات]] [[رسول خاتم]]{{صل}} است، که در ادامه به آنها پرداخته می‌شود<ref>[[رمضان محمدی\|محمدی]]، [[منصور داداش‌نژاد\|داداش‌نژاد]]، [[حسین حسینیان مقدم\|حسینیان]]، [[تاریخ اسلام (کتاب)\|تاریخ اسلام]]، ص ۸۳.</ref>.

	معجزه، از موضوعاتی است که بسیاری از [[اعتقادات]] اساسی دیگر بر آن مترتب است. معجزه آخرین راه [[الزام]] [[مردم]] به پذیرش [[دعوت]] [[حق]] است. به قول [[خواجه نصیر]] در کتاب تجرد الاعتقاد، راز پی بردن به [[صدق]] [[نبی]]، وجود معجزه بر دستان اوست<ref>حلی، کشف المراد فی شرح تجرید الاعتقاد، ص۱۵۷.</ref>.<ref>[[مسلم محمدی\|محمدی، مسلم]]، [[فرهنگ اصطلاحات علم کلام (کتاب)\|فرهنگ اصطلاحات علم کلام]]، ص ۱۷۵-۱۷۶.</ref>		معجزه، از موضوعاتی است که بسیاری از [[اعتقادات]] اساسی دیگر بر آن مترتب است. معجزه آخرین راه الزام [[مردم]] به پذیرش [[دعوت]] [[حق]] است. به قول [[خواجه نصیر]] در کتاب تجرد الاعتقاد، راز پی بردن به [[صدق]] [[نبی]]، وجود معجزه بر دستان اوست<ref>حلی، کشف المراد فی شرح تجرید الاعتقاد، ص۱۵۷.</ref>.<ref>[[مسلم محمدی\|محمدی، مسلم]]، [[فرهنگ اصطلاحات علم کلام (کتاب)\|فرهنگ اصطلاحات علم کلام]]، ص ۱۷۵-۱۷۶.</ref>

	== معناشناسی ==		== معناشناسی ==
خط ۱۸۹:		خط ۱۸۹:
	# [[پرونده:1368130.jpg\|22px]] [[علی ربانی گلپایگانی\|ربانی گلپایگانی، علی]]، [[براهین و نصوص امامت (کتاب)\|'''براهین و نصوص امامت''']]		# [[پرونده:1368130.jpg\|22px]] [[علی ربانی گلپایگانی\|ربانی گلپایگانی، علی]]، [[براهین و نصوص امامت (کتاب)\|'''براهین و نصوص امامت''']]
	# [[پرونده:10119661.jpg\|22px]] [[مسلم محمدی\|محمدی، مسلم]]، [[فرهنگ اصطلاحات علم کلام (کتاب)\|'''فرهنگ اصطلاحات علم کلام''']]		# [[پرونده:10119661.jpg\|22px]] [[مسلم محمدی\|محمدی، مسلم]]، [[فرهنگ اصطلاحات علم کلام (کتاب)\|'''فرهنگ اصطلاحات علم کلام''']]
	# [[پرونده:000054.jpg\|22px]] [[سید محمود دشتی\|دشتی، سید محمود]] و [[غلام علی عزیزی\|عزیزی، غلام علی]]، [[دائرةالمعارف قرآن کریم ج۳ (کتاب)\|'''دائرةالمعارف قرآن کریم''']]		# [[پرونده:000054.jpg\|22px]] [[سید محمود دشتی\|دشتی، سید محمود]] و [[غلام علی عزیزی\|عزیزی، غلام علی]]، [[دائرةالمعارف قرآن کریم ج۳ (کتاب)\|'''دائرةالمعارف قرآن کریم ج۳''']]
	# [[پرونده:1233456.jpg\|22px]] [[محمد سعیدی مهر\|سعیدی مهر، محمد]]، [[آموزش کلام اسلامی ج۲ (کتاب)\|'''آموزش کلام اسلامی ج۲''']]		# [[پرونده:1233456.jpg\|22px]] [[محمد سعیدی مهر\|سعیدی مهر، محمد]]، [[آموزش کلام اسلامی ج۲ (کتاب)\|'''آموزش کلام اسلامی ج۲''']]
	# [[پرونده:1368991.jpg\|22px]] [[علی نصیری\|نصیری، علی]]، [[چلچراغ حکمت ج۲۲ (کتاب)\|'''قرآن‌شناسی، چلچراغ حکمت ج۲۲''']]		# [[پرونده:1368991.jpg\|22px]] [[علی نصیری\|نصیری، علی]]، [[چلچراغ حکمت ج۲۲ (کتاب)\|'''قرآن‌شناسی، چلچراغ حکمت ج۲۲''']]
	~~# [[پرونده:1100662.jpg\|22px]] [[محمد علی زکریایی\|زکریایی، محمد علی]]، [[فرهنگ مطهر (کتاب)\|'''فرهنگ مطهر''']]~~
	# [[پرونده:1368903.jpg\|22px]] [[امیر دیوانی]]؛ [[محمد سعیدی مهر]]؛ [[علی رضا امینی]] و [[محسن جوادی]]، [[معارف اسلامی (کتاب)\|'''معارف اسلامی''']]		# [[پرونده:1368903.jpg\|22px]] [[امیر دیوانی]]؛ [[محمد سعیدی مهر]]؛ [[علی رضا امینی]] و [[محسن جوادی]]، [[معارف اسلامی (کتاب)\|'''معارف اسلامی''']]
	# [[پرونده:1368921.jpg\|22px]] [[صفدر الهی راد\|الهی راد، صفدر]]، [[انسان‌شناسی (کتاب)\|'''انسان‌شناسی''']]		# [[پرونده:1368921.jpg\|22px]] [[صفدر الهی راد\|الهی راد، صفدر]]، [[انسان‌شناسی (کتاب)\|'''انسان‌شناسی''']]