مفسران شیعه - تاریخچهٔ نسخه‌ها

HeydariBot: وظیفهٔ شمارهٔ ۵، قسمت دوم

2022-08-25T08:11:41Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۵ اوت ۲۰۲۲، ساعت ۱۱:۴۱
خط ۷:		خط ۷:
	}}		}}

	==مقدمه==		== مقدمه ==
	[[شیعه]] به استناد [[قرآن مجید]]، [[قول پیامبر]]{{صل}} را در [[تفسیر آیات قرآن]] [[حجّت]] می‌داند و برای اقوال دیگران حجیتی قایل نیست؛ جز این که به [[نصّ]] [[خبر متواتر]] [[ثقلین]]، قول [[اهل بیت]] [[عترت]]{{عم}} را مانند قول پیامبر{{صل}} [[حجت]] می‌داند؛ از این‌رو، در نقل و اخذ [[روایات تفسیری]]، تنها به [[روایات]] [[پیامبر]]{{صل}} و [[ائمه]]{{ع}} اکتفا کرده است.		[[شیعه]] به استناد [[قرآن مجید]]، [[قول پیامبر]] {{صل}} را در [[تفسیر آیات قرآن]] [[حجّت]] می‌داند و برای اقوال دیگران حجیتی قایل نیست؛ جز این که به [[نصّ]] [[خبر متواتر]] [[ثقلین]]، قول [[اهل بیت]] [[عترت]] {{عم}} را مانند قول پیامبر {{صل}} [[حجت]] می‌داند؛ از این‌رو، در نقل و اخذ [[روایات تفسیری]]، تنها به [[روایات]] [[پیامبر]] {{صل}} و [[ائمه]] {{ع}} اکتفا کرده است.

	در تشریح و تعیین طبقات [[مفسران شیعه]] شیوه‌های متفاوتی وجود داد؛ برخی همچون [[علامه طباطبایی]] مجموعه [[مفسران]] [[صحابه پیامبر]]{{صل}} و [[تابعان]] [[صحابه]] و صحابه [[امامان معصوم]]{{ع}} را در طبقه اول قرار داده، از آنان به عنوان کسانی یاد می‌کند که روایات تفسیری را از [[پیغمبر اکرم]]{{صل}} و [[ائمه]] [[اهل‌بیت]]{{عم}} فرا گرفته، در اصول خود به طور غیر مرتب ثبت کرده و به [[روایت]] آنها پرداخته‌اند؛ مانند: [[زراره]]، [[محمد بن مسلم]]، [[معروف]] و [[جریر]].		در تشریح و تعیین طبقات [[مفسران شیعه]] شیوه‌های متفاوتی وجود داد؛ برخی همچون [[علامه طباطبایی]] مجموعه [[مفسران]] [[صحابه پیامبر]] {{صل}} و [[تابعان]] [[صحابه]] و صحابه [[امامان معصوم]] {{ع}} را در طبقه اول قرار داده، از آنان به عنوان کسانی یاد می‌کند که روایات تفسیری را از [[پیغمبر اکرم]] {{صل}} و [[ائمه]] [[اهل‌بیت]] {{عم}} فرا گرفته، در اصول خود به طور غیر مرتب ثبت کرده و به [[روایت]] آنها پرداخته‌اند؛ مانند: [[زراره]]، [[محمد بن مسلم]]، [[معروف]] و [[جریر]].

	طبقه دوم را [[اهل]] تألیفات اوّلی [[تفسیر]] مانند [[فرات بن ابراهیم]]، [[ابوحمزه ثمالی]]، [[عیاشی]]، [[علی بن ابراهیم قمی]] و [[نعمانی]] (صاحب تفسیر) برمی‌شمارد که شیوه آنها مانند شیوه طبقه چهارم مفسران [[اهل سنّت]](در تقسیم‌بندی خود علامه طباطبایی) این بود که روایات مأثوره را که از طبقه اول اخذ کرده بودند، با اسناد در تألیفات خود درج و از هرگونه [[اعمال]] نظر خودداری می‌کردند. با توجه به طولانی بودن [[زمان]] دسترسی به ائمه{{ع}}، در تقسیم‌بندی [[علامه طباطبایی]] این دو طبقه تداخل دارند و فاقد ترتیب زمانی هستند.		طبقه دوم را [[اهل]] تألیفات اوّلی [[تفسیر]] مانند [[فرات بن ابراهیم]]، [[ابوحمزه ثمالی]]، [[عیاشی]]، [[علی بن ابراهیم قمی]] و [[نعمانی]] (صاحب تفسیر) برمی‌شمارد که شیوه آنها مانند شیوه طبقه چهارم مفسران [[اهل سنّت]](در تقسیم‌بندی خود علامه طباطبایی) این بود که روایات مأثوره را که از طبقه اول اخذ کرده بودند، با اسناد در تألیفات خود درج و از هرگونه [[اعمال]] نظر خودداری می‌کردند. با توجه به طولانی بودن [[زمان]] دسترسی به ائمه {{ع}}، در تقسیم‌بندی [[علامه طباطبایی]] این دو طبقه تداخل دارند و فاقد ترتیب زمانی هستند.

	طبقه سوم شامل ارباب [[علوم]] متفرقه است؛ مانند: [[سید مرتضی]] در [[تفسیر ادبی]] خود، [[شیخ طوسی]] در [[تفسیر کلامی]] خود به نام [[التبیان فی تفسیر القرآن (کتاب)\| التبیان فی تفسیر القرآن]] و [[صدرالمتالهین]] در [[تفاسیر]] فلسفی‌اش، [[میبدی]] و [[گنابادی]] در [[تفسیر عرفانی]] و کسانی که میان تعدادی از علوم در تفسیر خود جمع کرده‌اند؛ مثل [[طبرسی]] در [[مجمع البیان فی تفسیر القرآن (کتاب)\|مجمع‌ البیان]].		طبقه سوم شامل ارباب [[علوم]] متفرقه است؛ مانند: [[سید مرتضی]] در [[تفسیر ادبی]] خود، [[شیخ طوسی]] در [[تفسیر کلامی]] خود به نام [[التبیان فی تفسیر القرآن (کتاب)\| التبیان فی تفسیر القرآن]] و [[صدرالمتالهین]] در [[تفاسیر]] فلسفی‌اش، [[میبدی]] و [[گنابادی]] در [[تفسیر عرفانی]] و کسانی که میان تعدادی از علوم در تفسیر خود جمع کرده‌اند؛ مثل [[طبرسی]] در [[مجمع البیان فی تفسیر القرآن (کتاب)\|مجمع‌ البیان]].
خط ۱۸:		خط ۱۸:
	اما صاحب کتاب [[مبانی و روش‌های تفسیر قرآن (کتاب)\|مبانی و روش‌های تفسیر قرآن]] مبنایی دیگر [[برگزیده]] و علاوه بر مفسران جدید شیعه، صاحبان تفسیر در دوره‌های پیشین را در هفت طبقه جای داده است:		اما صاحب کتاب [[مبانی و روش‌های تفسیر قرآن (کتاب)\|مبانی و روش‌های تفسیر قرآن]] مبنایی دیگر [[برگزیده]] و علاوه بر مفسران جدید شیعه، صاحبان تفسیر در دوره‌های پیشین را در هفت طبقه جای داده است:

	==طبقه اول==		== طبقه اول ==
	تعدادی از [[اصحاب پیامبر اکرم]]{{صل}} که روایات تفسیری را نقل یا ضبط کرده‌اند و معروف‌ترین آنها عبارتند از: [[ابن عباس]]؛ [[ابیّ بن کعب]]؛ [[جابر بن عبدالله انصاری]]؛ [[عبدالله بن مسعود]].		تعدادی از [[اصحاب پیامبر اکرم]] {{صل}} که روایات تفسیری را نقل یا ضبط کرده‌اند و معروف‌ترین آنها عبارتند از: [[ابن عباس]]؛ [[ابیّ بن کعب]]؛ [[جابر بن عبدالله انصاری]]؛ [[عبدالله بن مسعود]].
	==طبقه دوم==		== طبقه دوم ==
	[[مفسران]] از [[تابعان]] که برخی از آنها [[مورد اتفاق]] [[شیعه]] و [[اهل‌سنّت]] بوده و معروف‌ترین آنها [[سعید بن جبیر]]، [[یحیی بن یعمر]]، [[طاووس بن کیسان یمانی]]، [[ابوصالح میزان بصری]]، [[محمد بن سائب کلبی]]، [[جابر بن یزید جعفی]] و [[اسماعیل سدی کبیر]] هستند.		[[مفسران]] از [[تابعان]] که برخی از آنها [[مورد اتفاق]] [[شیعه]] و [[اهل‌سنّت]] بوده و معروف‌ترین آنها [[سعید بن جبیر]]، [[یحیی بن یعمر]]، [[طاووس بن کیسان یمانی]]، [[ابوصالح میزان بصری]]، [[محمد بن سائب کلبی]]، [[جابر بن یزید جعفی]] و [[اسماعیل سدی کبیر]] هستند.

	==طبقه سوم==		== طبقه سوم ==
	جمعی از [[اصحاب ائمه]]{{ع}} که به [[تفسیر]] یا تألیف درباره [[علم تفسیر]] [[شهرت]] دارند. معروف‌ترین آنها [[ابوحمزه ثمالی]]، [[ابان بن تغلب]]، [[ابوبصیر یحیی بن قاسم اسدی]]، [[حصین بن مخارق]]، [[حسین بن سعید]] و [[علی بن اسباط]] هستند.		جمعی از [[اصحاب ائمه]] {{ع}} که به [[تفسیر]] یا تألیف درباره [[علم تفسیر]] [[شهرت]] دارند. معروف‌ترین آنها [[ابوحمزه ثمالی]]، [[ابان بن تغلب]]، [[ابوبصیر یحیی بن قاسم اسدی]]، [[حصین بن مخارق]]، [[حسین بن سعید]] و [[علی بن اسباط]] هستند.

	==طبقه چهارم==		== طبقه چهارم ==
	مفسرانی که نزدیک به [[زمان ائمه]]{{ع}} می‌زیسته‌اند و [[احادیث مربوط به تفسیر قرآن]] را جمع‌آوری می‌کردند و تألیفاتشان نخستین [[منابع تفسیری]] شیعه شمرده می‌شود. معروف‌ترین آنها [[علی بن ابراهیم قمی]]، [[ابن‌عقده]]، [[فرات بن ابراهیم کوفی]]، [[محمد بن مسعود عیاشی]]، [[احمد بن حسن]] معروف به [[ابوالعباس مفسر]]، [[محمد بن ابراهیم نعمانی]]، [[ابومحمد جرجانی]]، [[محمد بن احمد صابونی]] و [[محمد بن حسن شیبانی]] هستند.		مفسرانی که نزدیک به [[زمان ائمه]] {{ع}} می‌زیسته‌اند و [[احادیث مربوط به تفسیر قرآن]] را جمع‌آوری می‌کردند و تألیفاتشان نخستین [[منابع تفسیری]] شیعه شمرده می‌شود. معروف‌ترین آنها [[علی بن ابراهیم قمی]]، [[ابن‌عقده]]، [[فرات بن ابراهیم کوفی]]، [[محمد بن مسعود عیاشی]]، [[احمد بن حسن]] معروف به [[ابوالعباس مفسر]]، [[محمد بن ابراهیم نعمانی]]، [[ابومحمد جرجانی]]، [[محمد بن احمد صابونی]] و [[محمد بن حسن شیبانی]] هستند.

	==طبقه پنجم==		== طبقه پنجم ==
	معروف‌ترین مفسران این طبقه؛ [[شیخ مفید]]، [[ابوالقاسم مغربی]]، [[محمد بن احمد وزیر]]، شیخ رشیدالدین معروف به [[ابن‌شهرآشوب]] و [[ابوالعباس اشبیلی]] هستند.		معروف‌ترین مفسران این طبقه؛ [[شیخ مفید]]، [[ابوالقاسم مغربی]]، [[محمد بن احمد وزیر]]، شیخ رشیدالدین معروف به [[ابن‌شهرآشوب]] و [[ابوالعباس اشبیلی]] هستند.
	==طبقه ششم==		== طبقه ششم ==
	مؤلّفان [[بهترین]] [[تفاسیر]] که تا امروز [[مرجع]] و منبع اصلی تفسیر شمرده می‌شوند؛ مانند: [[سید مرتضی]]، [[سید رضی]]، [[شیخ طوسی]]، [[ابوالفتوح رازی]]، [[امین‌الدین طبری]]، شیخ [[معزّالدین سمان]] و [[قطب‌الدین راوندی]].		مؤلّفان [[بهترین]] [[تفاسیر]] که تا امروز [[مرجع]] و منبع اصلی تفسیر شمرده می‌شوند؛ مانند: [[سید مرتضی]]، [[سید رضی]]، [[شیخ طوسی]]، [[ابوالفتوح رازی]]، [[امین‌الدین طبری]]، شیخ [[معزّالدین سمان]] و [[قطب‌الدین راوندی]].
	==طبقه هفتم==		== طبقه هفتم ==
	[[فضل بن حسن طبرسی]]، [[سید حیدر آملی]]، [[صدرالمتألهین شیرازی]]، [[سید هاشم بحرانی]]، [[فیض کاشانی]]، [[عبدعلی حویزی شیرازی]]، [[بهاءالدین شریف لاهیجی]]، [[سید عبدالله شُبّر]]، [[محمد رضا نضیری طوسی]]، [[ابراهیم صدر شیرازی]] و [[قاضی محمد ابراهیما]].		[[فضل بن حسن طبرسی]]، [[سید حیدر آملی]]، [[صدرالمتألهین شیرازی]]، [[سید هاشم بحرانی]]، [[فیض کاشانی]]، [[عبدعلی حویزی شیرازی]]، [[بهاءالدین شریف لاهیجی]]، [[سید عبدالله شُبّر]]، [[محمد رضا نضیری طوسی]]، [[ابراهیم صدر شیرازی]] و [[قاضی محمد ابراهیما]].

HeydariBot: وظیفهٔ شمارهٔ ۵

2022-07-31T10:03:16Z

وظیفهٔ شمارهٔ ۵

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۳۱ ژوئیهٔ ۲۰۲۲، ساعت ۱۳:۳۳
خط ۱۴:		خط ۱۴:
	طبقه دوم را [[اهل]] تألیفات اوّلی [[تفسیر]] مانند [[فرات بن ابراهیم]]، [[ابوحمزه ثمالی]]، [[عیاشی]]، [[علی بن ابراهیم قمی]] و [[نعمانی]] (صاحب تفسیر) برمی‌شمارد که شیوه آنها مانند شیوه طبقه چهارم مفسران [[اهل سنّت]](در تقسیم‌بندی خود علامه طباطبایی) این بود که روایات مأثوره را که از طبقه اول اخذ کرده بودند، با اسناد در تألیفات خود درج و از هرگونه [[اعمال]] نظر خودداری می‌کردند. با توجه به طولانی بودن [[زمان]] دسترسی به ائمه{{ع}}، در تقسیم‌بندی [[علامه طباطبایی]] این دو طبقه تداخل دارند و فاقد ترتیب زمانی هستند.		طبقه دوم را [[اهل]] تألیفات اوّلی [[تفسیر]] مانند [[فرات بن ابراهیم]]، [[ابوحمزه ثمالی]]، [[عیاشی]]، [[علی بن ابراهیم قمی]] و [[نعمانی]] (صاحب تفسیر) برمی‌شمارد که شیوه آنها مانند شیوه طبقه چهارم مفسران [[اهل سنّت]](در تقسیم‌بندی خود علامه طباطبایی) این بود که روایات مأثوره را که از طبقه اول اخذ کرده بودند، با اسناد در تألیفات خود درج و از هرگونه [[اعمال]] نظر خودداری می‌کردند. با توجه به طولانی بودن [[زمان]] دسترسی به ائمه{{ع}}، در تقسیم‌بندی [[علامه طباطبایی]] این دو طبقه تداخل دارند و فاقد ترتیب زمانی هستند.

	طبقه سوم شامل ارباب [[علوم]] متفرقه است؛ مانند: [[سید مرتضی]] در [[تفسیر ادبی]] خود، [[شیخ طوسی]] در [[تفسیر کلامی]] خود به نام [[ التبیان فی تفسیر القرآن (کتاب)\| التبیان فی تفسیر القرآن]] و [[صدرالمتالهین]] در [[تفاسیر]] فلسفی‌اش، [[میبدی]] و [[گنابادی]] در [[تفسیر عرفانی]] و کسانی که میان تعدادی از علوم در تفسیر خود جمع کرده‌اند؛ مثل [[طبرسی]] در [[مجمع البیان فی تفسیر القرآن (کتاب)\|مجمع‌ البیان]].		طبقه سوم شامل ارباب [[علوم]] متفرقه است؛ مانند: [[سید مرتضی]] در [[تفسیر ادبی]] خود، [[شیخ طوسی]] در [[تفسیر کلامی]] خود به نام [[التبیان فی تفسیر القرآن (کتاب)\| التبیان فی تفسیر القرآن]] و [[صدرالمتالهین]] در [[تفاسیر]] فلسفی‌اش، [[میبدی]] و [[گنابادی]] در [[تفسیر عرفانی]] و کسانی که میان تعدادی از علوم در تفسیر خود جمع کرده‌اند؛ مثل [[طبرسی]] در [[مجمع البیان فی تفسیر القرآن (کتاب)\|مجمع‌ البیان]].

	اما صاحب کتاب [[مبانی و روش‌های تفسیر قرآن (کتاب)\|مبانی و روش‌های تفسیر قرآن]] مبنایی دیگر [[برگزیده]] و علاوه بر مفسران جدید شیعه، صاحبان تفسیر در دوره‌های پیشین را در هفت طبقه جای داده است:		اما صاحب کتاب [[مبانی و روش‌های تفسیر قرآن (کتاب)\|مبانی و روش‌های تفسیر قرآن]] مبنایی دیگر [[برگزیده]] و علاوه بر مفسران جدید شیعه، صاحبان تفسیر در دوره‌های پیشین را در هفت طبقه جای داده است:

Heydari: جایگزینی متن - '\(.)\[\[(.)\]\](.)\"\'\'\'(.)\'\'\'\"(.)\<\/div\>\n\(.)\<\/div\>\n\n' به '{{مدخل مرتبط | موضوع مرتبط = $2 | عنوان مدخل = $4 | مداخل مرتبط = $6 | پرسش مرتبط = }} '

2022-06-01T07:17:57Z

جایگزینی متن - '\<div\sstyle\=\"background\-color\:\srgb$252\,\s252\,\s233$\;\stext\-align\:center\;\sfont\-size\:\s85\%\;\sfont\-weight\:\snormal\;\"\>(.*)\[\[(.*)\]\](.*)\"\'\'\'(.*)\'\'\'\"(.*)\<\/div\>\n\<div\sstyle\=\"background\-color\:\srgb$255\,\s245\,\s227$\;\stext\-align\:center\;\sfont\-size\:\s85\%\;\sfont\-weight\:\snormal\;\"\>(.*)\<\/div\>\n\n' به '{{مدخل مرتبط | موضوع مرتبط = $2 | عنوان مدخل = $4 | مداخل مرتبط = $6 | پرسش مرتبط = }} '

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱ ژوئن ۲۰۲۲، ساعت ۱۰:۴۷
خط ۱:		خط ۱:
	{{نبوت}}		{{نبوت}}
	~~<div style~~=~~"background-color: rgb(252, 252, 233); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">اين مدخل از زیرشاخه‌های بحث '''[[~~دانش تفسیر~~]]''' است. "'''~~[[دانش تفسیر]]~~'''" از چند منظر متفاوت، بررسی می‌شود:</div>~~		{{مدخل مرتبط
	~~<div style~~=~~"background-color: rgb(255, 245, 227); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">~~[[دانش تفسیر در علوم قرآن]]~~</div>~~		\| موضوع مرتبط = دانش تفسیر
			\| عنوان مدخل = [[دانش تفسیر]]
			\| مداخل مرتبط = [[دانش تفسیر در علوم قرآن]]
			\| پرسش مرتبط =
			}}

	==مقدمه==		==مقدمه==

Msadeq: /* طبقه هفتم */

2022-04-10T09:39:16Z

طبقه هفتم

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۰ آوریل ۲۰۲۲، ساعت ۱۳:۰۹
خط ۳۰:		خط ۳۰:
	مؤلّفان [[بهترین]] [[تفاسیر]] که تا امروز [[مرجع]] و منبع اصلی تفسیر شمرده می‌شوند؛ مانند: [[سید مرتضی]]، [[سید رضی]]، [[شیخ طوسی]]، [[ابوالفتوح رازی]]، [[امین‌الدین طبری]]، شیخ [[معزّالدین سمان]] و [[قطب‌الدین راوندی]].		مؤلّفان [[بهترین]] [[تفاسیر]] که تا امروز [[مرجع]] و منبع اصلی تفسیر شمرده می‌شوند؛ مانند: [[سید مرتضی]]، [[سید رضی]]، [[شیخ طوسی]]، [[ابوالفتوح رازی]]، [[امین‌الدین طبری]]، شیخ [[معزّالدین سمان]] و [[قطب‌الدین راوندی]].
	==طبقه هفتم==		==طبقه هفتم==
	[[فضل بن حسن طبرسی]]، [[سید ~~حیدرآملی~~]]، [[صدرالمتألهین شیرازی]]، [[سید هاشم بحرانی]]، [[فیض کاشانی]]، [[عبدعلی حویزی شیرازی]]، [[بهاءالدین شریف لاهیجی]]، [[سید عبدالله شُبّر]]، [[محمد رضا نضیری طوسی]]، [[ابراهیم صدر شیرازی]] و [[قاضی محمد ابراهیما]].		[[فضل بن حسن طبرسی]]، [[سید حیدر آملی]]، [[صدرالمتألهین شیرازی]]، [[سید هاشم بحرانی]]، [[فیض کاشانی]]، [[عبدعلی حویزی شیرازی]]، [[بهاءالدین شریف لاهیجی]]، [[سید عبدالله شُبّر]]، [[محمد رضا نضیری طوسی]]، [[ابراهیم صدر شیرازی]] و [[قاضی محمد ابراهیما]].

	درباره [[آثار تفسیری]] شیعه، [[نجاشی]] نخستین کسی است که اسامی مؤلفان شیعه را ثبت کرده است. [[ابن‌ندیم]] در فهرست، نام بسیاری از [[مفسران شیعه]] را ذکر، و [[سید حسن صدر]] در [[تأسیس الشیعة لعلوم الاسلام (کتاب)\|تأسیس الشیعة لعلوم الاسلام]] مفسران را طبقه‌بندی، و شیخ [[آقا بزرگ تهرانی]] در [[الذریعة الی تصانیف‌ الشیعه (کتاب)\|الذریعة الی تصانیف‌ الشیعه]] حدود چهارصد تفسیر از تألیفات شیعه را ثبت کرده است<ref>طباطبایی، محمد حسین، قرآن در اسلام، صفحه (۸۱-۸۵)؛ عمید زنجانی، عباسعلی، مبانی و روشهای تفسیر قرآن، صفحه (۷۸-۸۷)؛ جلالیان، حبیب الله، تاریخ تفسیر قرآن کریم، صفحه (۱۹۸-۲۰۹).</ref>.<ref>[[فرهنگ‌نامه علوم قرآنی (کتاب)\|فرهنگ نامه علوم قرآنی]]، ج۱، ص۳۳۴۶.</ref>		درباره [[آثار تفسیری]] شیعه، [[نجاشی]] نخستین کسی است که اسامی مؤلفان شیعه را ثبت کرده است. [[ابن‌ندیم]] در فهرست، نام بسیاری از [[مفسران شیعه]] را ذکر، و [[سید حسن صدر]] در [[تأسیس الشیعة لعلوم الاسلام (کتاب)\|تأسیس الشیعة لعلوم الاسلام]] مفسران را طبقه‌بندی، و شیخ [[آقا بزرگ تهرانی]] در [[الذریعة الی تصانیف‌ الشیعه (کتاب)\|الذریعة الی تصانیف‌ الشیعه]] حدود چهارصد تفسیر از تألیفات شیعه را ثبت کرده است<ref>طباطبایی، محمد حسین، قرآن در اسلام، صفحه (۸۱-۸۵)؛ عمید زنجانی، عباسعلی، مبانی و روشهای تفسیر قرآن، صفحه (۷۸-۸۷)؛ جلالیان، حبیب الله، تاریخ تفسیر قرآن کریم، صفحه (۱۹۸-۲۰۹).</ref>.<ref>[[فرهنگ‌نامه علوم قرآنی (کتاب)\|فرهنگ نامه علوم قرآنی]]، ج۱، ص۳۳۴۶.</ref>

Heydari: ربات: جایگزینی خودکار متن (-==پانویس== +== پانویس ==)

2021-12-18T02:41:44Z

ربات: جایگزینی خودکار متن (-==پانویس== +== پانویس ==)

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۸ دسامبر ۲۰۲۱، ساعت ۰۶:۱۱
خط ۳۹:		خط ۳۹:
	{{پایان منابع}}		{{پایان منابع}}

	==پانویس==		== پانویس ==
	{{پانویس}}		{{پانویس}}

	[[رده:دانشمندان تفسیر قرآن]]		[[رده:دانشمندان تفسیر قرآن]]

Heydari: ربات: جایگزینی خودکار متن (-==منابع== +== منابع ==)

2021-12-18T00:33:24Z

ربات: جایگزینی خودکار متن (-==منابع== +== منابع ==)

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۸ دسامبر ۲۰۲۱، ساعت ۰۴:۰۳
خط ۳۴:		خط ۳۴:
	درباره [[آثار تفسیری]] شیعه، [[نجاشی]] نخستین کسی است که اسامی مؤلفان شیعه را ثبت کرده است. [[ابن‌ندیم]] در فهرست، نام بسیاری از [[مفسران شیعه]] را ذکر، و [[سید حسن صدر]] در [[تأسیس الشیعة لعلوم الاسلام (کتاب)\|تأسیس الشیعة لعلوم الاسلام]] مفسران را طبقه‌بندی، و شیخ [[آقا بزرگ تهرانی]] در [[الذریعة الی تصانیف‌ الشیعه (کتاب)\|الذریعة الی تصانیف‌ الشیعه]] حدود چهارصد تفسیر از تألیفات شیعه را ثبت کرده است<ref>طباطبایی، محمد حسین، قرآن در اسلام، صفحه (۸۱-۸۵)؛ عمید زنجانی، عباسعلی، مبانی و روشهای تفسیر قرآن، صفحه (۷۸-۸۷)؛ جلالیان، حبیب الله، تاریخ تفسیر قرآن کریم، صفحه (۱۹۸-۲۰۹).</ref>.<ref>[[فرهنگ‌نامه علوم قرآنی (کتاب)\|فرهنگ نامه علوم قرآنی]]، ج۱، ص۳۳۴۶.</ref>		درباره [[آثار تفسیری]] شیعه، [[نجاشی]] نخستین کسی است که اسامی مؤلفان شیعه را ثبت کرده است. [[ابن‌ندیم]] در فهرست، نام بسیاری از [[مفسران شیعه]] را ذکر، و [[سید حسن صدر]] در [[تأسیس الشیعة لعلوم الاسلام (کتاب)\|تأسیس الشیعة لعلوم الاسلام]] مفسران را طبقه‌بندی، و شیخ [[آقا بزرگ تهرانی]] در [[الذریعة الی تصانیف‌ الشیعه (کتاب)\|الذریعة الی تصانیف‌ الشیعه]] حدود چهارصد تفسیر از تألیفات شیعه را ثبت کرده است<ref>طباطبایی، محمد حسین، قرآن در اسلام، صفحه (۸۱-۸۵)؛ عمید زنجانی، عباسعلی، مبانی و روشهای تفسیر قرآن، صفحه (۷۸-۸۷)؛ جلالیان، حبیب الله، تاریخ تفسیر قرآن کریم، صفحه (۱۹۸-۲۰۹).</ref>.<ref>[[فرهنگ‌نامه علوم قرآنی (کتاب)\|فرهنگ نامه علوم قرآنی]]، ج۱، ص۳۳۴۶.</ref>

	==منابع==		== منابع ==
	{{منابع}}		{{منابع}}
	# [[پرونده: 9030760879.jpg\|22px]] [[فرهنگ‌نامه علوم قرآنی (کتاب)\|'''فرهنگ‌نامه علوم قرآنی''']]		# [[پرونده: 9030760879.jpg\|22px]] [[فرهنگ‌نامه علوم قرآنی (کتاب)\|'''فرهنگ‌نامه علوم قرآنی''']]

Msadeq: /* طبقه سوم */

2021-12-11T08:03:29Z

طبقه سوم

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۱ دسامبر ۲۰۲۱، ساعت ۱۱:۳۳
خط ۲۱:		خط ۲۱:
	==طبقه سوم==		==طبقه سوم==
	جمعی از [[اصحاب ائمه]]{{ع}} که به [[تفسیر]] یا تألیف درباره [[علم تفسیر]] [[شهرت]] دارند. معروف‌ترین آنها [[ابوحمزه ثمالی]]، [[ابان بن تغلب]]، [[ابوبصیر یحیی بن قاسم اسدی]]، [[حصین بن مخارق]]، [[حسین بن سعید]] و [[علی بن اسباط]] هستند.		جمعی از [[اصحاب ائمه]]{{ع}} که به [[تفسیر]] یا تألیف درباره [[علم تفسیر]] [[شهرت]] دارند. معروف‌ترین آنها [[ابوحمزه ثمالی]]، [[ابان بن تغلب]]، [[ابوبصیر یحیی بن قاسم اسدی]]، [[حصین بن مخارق]]، [[حسین بن سعید]] و [[علی بن اسباط]] هستند.

	==طبقه چهارم==		==طبقه چهارم==
	مفسرانی که نزدیک به [[زمان ائمه]]{{ع}} می‌زیسته‌اند و [[احادیث مربوط به تفسیر قرآن]] را جمع‌آوری می‌کردند و تألیفاتشان نخستین [[منابع تفسیری]] شیعه شمرده می‌شود. معروف‌ترین آنها [[علی بن ابراهیم قمی]]، [[ابن‌عقده]]، [[فرات بن ابراهیم کوفی]]، [[محمد بن مسعود عیاشی]]، [[احمد بن حسن]] معروف به [[ابوالعباس مفسر]]، [[محمد بن ابراهیم نعمانی]]، [[ابومحمد جرجانی]]، [[محمد بن احمد صابونی]] و [[محمد بن حسن شیبانی]] هستند.		مفسرانی که نزدیک به [[زمان ائمه]]{{ع}} می‌زیسته‌اند و [[احادیث مربوط به تفسیر قرآن]] را جمع‌آوری می‌کردند و تألیفاتشان نخستین [[منابع تفسیری]] شیعه شمرده می‌شود. معروف‌ترین آنها [[علی بن ابراهیم قمی]]، [[ابن‌عقده]]، [[فرات بن ابراهیم کوفی]]، [[محمد بن مسعود عیاشی]]، [[احمد بن حسن]] معروف به [[ابوالعباس مفسر]]، [[محمد بن ابراهیم نعمانی]]، [[ابومحمد جرجانی]]، [[محمد بن احمد صابونی]] و [[محمد بن حسن شیبانی]] هستند.

Wasity: /* طبقه هفتم */

2021-12-06T10:19:37Z

طبقه هفتم

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۶ دسامبر ۲۰۲۱، ساعت ۱۳:۴۹
خط ۲۹:		خط ۲۹:
	مؤلّفان [[بهترین]] [[تفاسیر]] که تا امروز [[مرجع]] و منبع اصلی تفسیر شمرده می‌شوند؛ مانند: [[سید مرتضی]]، [[سید رضی]]، [[شیخ طوسی]]، [[ابوالفتوح رازی]]، [[امین‌الدین طبری]]، شیخ [[معزّالدین سمان]] و [[قطب‌الدین راوندی]].		مؤلّفان [[بهترین]] [[تفاسیر]] که تا امروز [[مرجع]] و منبع اصلی تفسیر شمرده می‌شوند؛ مانند: [[سید مرتضی]]، [[سید رضی]]، [[شیخ طوسی]]، [[ابوالفتوح رازی]]، [[امین‌الدین طبری]]، شیخ [[معزّالدین سمان]] و [[قطب‌الدین راوندی]].
	==طبقه هفتم==		==طبقه هفتم==
	[[~~شیخ~~ طبرسی]]، [[سید حیدرآملی]]، [[صدرالمتألهین شیرازی]]، [[سید هاشم بحرانی]]، ~~ملاّ~~ [[~~محسن~~ فیض کاشانی]]، ~~شیخ~~ [[عبدعلی حویزی شیرازی]]، [[بهاءالدین شریف لاهیجی]]، [[سید عبدالله شُبّر]]، ~~[[مولی]]~~ [[محمد رضا نضیری طوسی]]، ~~میرزا~~ [[ابراهیم صدر شیرازی]] و [[قاضی~~]] [[~~محمد ابراهیما]].		[[فضل بن حسن طبرسی]]، [[سید حیدرآملی]]، [[صدرالمتألهین شیرازی]]، [[سید هاشم بحرانی]]، [[فیض کاشانی]]، [[عبدعلی حویزی شیرازی]]، [[بهاءالدین شریف لاهیجی]]، [[سید عبدالله شُبّر]]، [[محمد رضا نضیری طوسی]]، [[ابراهیم صدر شیرازی]] و [[قاضی محمد ابراهیما]].

	درباره [[آثار تفسیری]] شیعه، [[نجاشی]] نخستین کسی است که اسامی مؤلفان شیعه را ثبت کرده است. [[ابن‌ندیم]] در فهرست، نام بسیاری از [[مفسران شیعه]] را ذکر، و [[سید حسن صدر]] در [[تأسیس الشیعة لعلوم الاسلام (کتاب)\|تأسیس الشیعة لعلوم الاسلام]] مفسران را طبقه‌بندی، و شیخ [[آقا بزرگ تهرانی]] در [[الذریعة الی تصانیف‌ الشیعه (کتاب)\|الذریعة الی تصانیف‌ الشیعه]] حدود چهارصد تفسیر از تألیفات شیعه را ثبت کرده است<ref>طباطبایی، محمد حسین، قرآن در اسلام، صفحه (۸۱-۸۵)؛ عمید زنجانی، عباسعلی، مبانی و روشهای تفسیر قرآن، صفحه (۷۸-۸۷)؛ جلالیان، حبیب الله، تاریخ تفسیر قرآن کریم، صفحه (۱۹۸-۲۰۹).</ref>.<ref>[[فرهنگ‌نامه علوم قرآنی (کتاب)\|فرهنگ نامه علوم قرآنی]]، ج۱، ص۳۳۴۶.</ref>		درباره [[آثار تفسیری]] شیعه، [[نجاشی]] نخستین کسی است که اسامی مؤلفان شیعه را ثبت کرده است. [[ابن‌ندیم]] در فهرست، نام بسیاری از [[مفسران شیعه]] را ذکر، و [[سید حسن صدر]] در [[تأسیس الشیعة لعلوم الاسلام (کتاب)\|تأسیس الشیعة لعلوم الاسلام]] مفسران را طبقه‌بندی، و شیخ [[آقا بزرگ تهرانی]] در [[الذریعة الی تصانیف‌ الشیعه (کتاب)\|الذریعة الی تصانیف‌ الشیعه]] حدود چهارصد تفسیر از تألیفات شیعه را ثبت کرده است<ref>طباطبایی، محمد حسین، قرآن در اسلام، صفحه (۸۱-۸۵)؛ عمید زنجانی، عباسعلی، مبانی و روشهای تفسیر قرآن، صفحه (۷۸-۸۷)؛ جلالیان، حبیب الله، تاریخ تفسیر قرآن کریم، صفحه (۱۹۸-۲۰۹).</ref>.<ref>[[فرهنگ‌نامه علوم قرآنی (کتاب)\|فرهنگ نامه علوم قرآنی]]، ج۱، ص۳۳۴۶.</ref>

Wasity: /* طبقه چهارم */

2021-12-06T10:13:35Z

طبقه چهارم

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۶ دسامبر ۲۰۲۱، ساعت ۱۳:۴۳
خط ۲۲:		خط ۲۲:
	جمعی از [[اصحاب ائمه]]{{ع}} که به [[تفسیر]] یا تألیف درباره [[علم تفسیر]] [[شهرت]] دارند. معروف‌ترین آنها [[ابوحمزه ثمالی]]، [[ابان بن تغلب]]، [[ابوبصیر یحیی بن قاسم اسدی]]، [[حصین بن مخارق]]، [[حسین بن سعید]] و [[علی بن اسباط]] هستند.		جمعی از [[اصحاب ائمه]]{{ع}} که به [[تفسیر]] یا تألیف درباره [[علم تفسیر]] [[شهرت]] دارند. معروف‌ترین آنها [[ابوحمزه ثمالی]]، [[ابان بن تغلب]]، [[ابوبصیر یحیی بن قاسم اسدی]]، [[حصین بن مخارق]]، [[حسین بن سعید]] و [[علی بن اسباط]] هستند.
	==طبقه چهارم==		==طبقه چهارم==
	مفسرانی که نزدیک به [[زمان ائمه]]{{ع}} می‌زیسته‌اند و [[احادیث]] مربوط به [[تفسیر قرآن]] را جمع‌آوری می‌کردند و تألیفاتشان نخستین [[منابع تفسیری]] شیعه شمرده می‌شود. معروف‌ترین آنها [[علی بن ابراهیم قمی]]، [[ابن‌عقده]]، [[فرات بن ابراهیم کوفی]]، [[محمد بن مسعود عیاشی]]، [[احمد بن حسن]] معروف به [[ابوالعباس~~]] [[~~مفسر]]، [[محمد بن ابراهیم نعمانی]]، [[ابومحمد جرجانی]]، [[محمد بن احمد صابونی]] و [[محمد بن حسن شیبانی]] هستند.		مفسرانی که نزدیک به [[زمان ائمه]]{{ع}} می‌زیسته‌اند و [[احادیث مربوط به تفسیر قرآن]] را جمع‌آوری می‌کردند و تألیفاتشان نخستین [[منابع تفسیری]] شیعه شمرده می‌شود. معروف‌ترین آنها [[علی بن ابراهیم قمی]]، [[ابن‌عقده]]، [[فرات بن ابراهیم کوفی]]، [[محمد بن مسعود عیاشی]]، [[احمد بن حسن]] معروف به [[ابوالعباس مفسر]]، [[محمد بن ابراهیم نعمانی]]، [[ابومحمد جرجانی]]، [[محمد بن احمد صابونی]] و [[محمد بن حسن شیبانی]] هستند.

	==طبقه پنجم==		==طبقه پنجم==
	معروف‌ترین مفسران این طبقه؛ [[شیخ مفید]]، [[ابوالقاسم مغربی]]، [[محمد بن احمد وزیر]]، شیخ رشیدالدین معروف به [[ابن‌شهرآشوب]] و [[ابوالعباس اشبیلی]] هستند.		معروف‌ترین مفسران این طبقه؛ [[شیخ مفید]]، [[ابوالقاسم مغربی]]، [[محمد بن احمد وزیر]]، شیخ رشیدالدین معروف به [[ابن‌شهرآشوب]] و [[ابوالعباس اشبیلی]] هستند.

Wasity: /* مقدمه */

2021-12-06T10:11:06Z

مقدمه

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۶ دسامبر ۲۰۲۱، ساعت ۱۳:۴۱
خط ۱۰:		خط ۱۰:
	طبقه دوم را [[اهل]] تألیفات اوّلی [[تفسیر]] مانند [[فرات بن ابراهیم]]، [[ابوحمزه ثمالی]]، [[عیاشی]]، [[علی بن ابراهیم قمی]] و [[نعمانی]] (صاحب تفسیر) برمی‌شمارد که شیوه آنها مانند شیوه طبقه چهارم مفسران [[اهل سنّت]](در تقسیم‌بندی خود علامه طباطبایی) این بود که روایات مأثوره را که از طبقه اول اخذ کرده بودند، با اسناد در تألیفات خود درج و از هرگونه [[اعمال]] نظر خودداری می‌کردند. با توجه به طولانی بودن [[زمان]] دسترسی به ائمه{{ع}}، در تقسیم‌بندی [[علامه طباطبایی]] این دو طبقه تداخل دارند و فاقد ترتیب زمانی هستند.		طبقه دوم را [[اهل]] تألیفات اوّلی [[تفسیر]] مانند [[فرات بن ابراهیم]]، [[ابوحمزه ثمالی]]، [[عیاشی]]، [[علی بن ابراهیم قمی]] و [[نعمانی]] (صاحب تفسیر) برمی‌شمارد که شیوه آنها مانند شیوه طبقه چهارم مفسران [[اهل سنّت]](در تقسیم‌بندی خود علامه طباطبایی) این بود که روایات مأثوره را که از طبقه اول اخذ کرده بودند، با اسناد در تألیفات خود درج و از هرگونه [[اعمال]] نظر خودداری می‌کردند. با توجه به طولانی بودن [[زمان]] دسترسی به ائمه{{ع}}، در تقسیم‌بندی [[علامه طباطبایی]] این دو طبقه تداخل دارند و فاقد ترتیب زمانی هستند.

	طبقه سوم شامل ارباب [[علوم]] متفرقه است؛ مانند: [[سید مرتضی]] در [[تفسیر ادبی]] خود، [[شیخ طوسی]] در [[تفسیر کلامی]] خود به نام [[ التبیان فی تفسیر القرآن (کتاب)\| التبیان فی تفسیر القرآن]] و [[صدرالمتالهین]] در [[تفاسیر]] فلسفی‌اش، [[میبدی]] [[گنابادی]] در تفسیر ~~عرفانی‌اش~~ و ~~کسانی‌که~~ میان تعدادی از علوم در تفسیر خود جمع کرده‌اند؛ مثل [[طبرسی]] در [[مجمع البیان فی تفسیر القرآن (کتاب)\|مجمع‌ البیان]].		طبقه سوم شامل ارباب [[علوم]] متفرقه است؛ مانند: [[سید مرتضی]] در [[تفسیر ادبی]] خود، [[شیخ طوسی]] در [[تفسیر کلامی]] خود به نام [[ التبیان فی تفسیر القرآن (کتاب)\| التبیان فی تفسیر القرآن]] و [[صدرالمتالهین]] در [[تفاسیر]] فلسفی‌اش، [[میبدی]] و [[گنابادی]] در [[تفسیر عرفانی]] و کسانی که میان تعدادی از علوم در تفسیر خود جمع کرده‌اند؛ مثل [[طبرسی]] در [[مجمع البیان فی تفسیر القرآن (کتاب)\|مجمع‌ البیان]].

	اما صاحب کتاب [[مبانی و روش‌های تفسیر قرآن (کتاب)\|مبانی و روش‌های تفسیر قرآن]] مبنایی دیگر [[برگزیده]] و علاوه بر مفسران جدید شیعه، صاحبان تفسیر در دوره‌های پیشین را در هفت طبقه جای داده است:		اما صاحب کتاب [[مبانی و روش‌های تفسیر قرآن (کتاب)\|مبانی و روش‌های تفسیر قرآن]] مبنایی دیگر [[برگزیده]] و علاوه بر مفسران جدید شیعه، صاحبان تفسیر در دوره‌های پیشین را در هفت طبقه جای داده است:

	==طبقه اول==		==طبقه اول==
	تعدادی از [[اصحاب پیامبر اکرم]]{{صل}} که روایات تفسیری را نقل یا ضبط کرده‌اند و معروف‌ترین آنها عبارتند از: [[ابن عباس]]؛ [[ابیّ بن کعب]]؛ [[جابر بن عبدالله انصاری]]؛ [[عبدالله بن مسعود]].		تعدادی از [[اصحاب پیامبر اکرم]]{{صل}} که روایات تفسیری را نقل یا ضبط کرده‌اند و معروف‌ترین آنها عبارتند از: [[ابن عباس]]؛ [[ابیّ بن کعب]]؛ [[جابر بن عبدالله انصاری]]؛ [[عبدالله بن مسعود]].