میراث امام جواد - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Bahmani در ‏۷ اوت ۲۰۲۵، ساعت ۱۰:۲۴

2025-08-07T10:24:59Z

Wasity: /* طب در میراث امام جواد{{ع}}‌ */

2025-06-26T09:26:21Z

طب در میراث امام جواد{{ع}}‌

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۶ ژوئن ۲۰۲۵، ساعت ۱۲:۵۶
خط ۱۴۸:		خط ۱۴۸:
	'''درمان [[خونریزی]] مداوم‌''': [[محمد بن یحیی]] از [[محمد بن عیسی]] از [[علی بن مهزیار]] نقل کرده است که گفت: «کنیزکی داشتم که در نوبتی، [[خون]] [[عادت]] ماهانه‌اش بند نمی‌آمد و در آستانه [[مرگ]] قرار گرفت. [[ابو جعفر]]{{ع}} فرمود تا سویق ([[حلیم]]) عدسی به او خورانده شود و چون سویق به او داده شد، خونریزی‌اش متوقف گردید و [[سلامت]] خود را بازیافت»<ref>کافی، ج۷، ص۳۰۷، ح۲؛ وسائل الشیعه، ج۱۷، ص۱۰، ح۲ (به نقل از: همان). از امام صادق{{ع}} روایت شده است که فرمود: «سویق عدس، تشنگی را فرو می‌نشاند، معده را تقویت می‌کند، شفای هفتاد درد است، صفرا را از بین می‌برد و درون را خنک می‌کند. هرگاه امام صادق{{ع}} به سفر می‌رفت سویق عدس با خود می‌برد و هرگاه یکی از اطرافیان و خدم امام{{ع}} دچار غلیان (بالا رفتن فشار) خون می‌شد، به او می‌گفت: سویق عدس بخورد که غلیان خون را آرام می‌کند و حرارت بدن را فرو می‌نشاند. مرحوم مجلسی در توضیح این حدیث آورده است:... سویق عدس به دو دلیل حرارت و صفرا را فرو می‌نشاند: یکی از جهت کاستن دما در مزاج‌های گرم و دیگری به جهت کاهش فشار خون است که از جریان آن در عروق می‌کاهد و از همین‌رو خون حیض را -که در حدیث آمده است- بند می‌آورد (بحار، ج۶۶، ص۶۳).</ref>.		'''درمان [[خونریزی]] مداوم‌''': [[محمد بن یحیی]] از [[محمد بن عیسی]] از [[علی بن مهزیار]] نقل کرده است که گفت: «کنیزکی داشتم که در نوبتی، [[خون]] [[عادت]] ماهانه‌اش بند نمی‌آمد و در آستانه [[مرگ]] قرار گرفت. [[ابو جعفر]]{{ع}} فرمود تا سویق ([[حلیم]]) عدسی به او خورانده شود و چون سویق به او داده شد، خونریزی‌اش متوقف گردید و [[سلامت]] خود را بازیافت»<ref>کافی، ج۷، ص۳۰۷، ح۲؛ وسائل الشیعه، ج۱۷، ص۱۰، ح۲ (به نقل از: همان). از امام صادق{{ع}} روایت شده است که فرمود: «سویق عدس، تشنگی را فرو می‌نشاند، معده را تقویت می‌کند، شفای هفتاد درد است، صفرا را از بین می‌برد و درون را خنک می‌کند. هرگاه امام صادق{{ع}} به سفر می‌رفت سویق عدس با خود می‌برد و هرگاه یکی از اطرافیان و خدم امام{{ع}} دچار غلیان (بالا رفتن فشار) خون می‌شد، به او می‌گفت: سویق عدس بخورد که غلیان خون را آرام می‌کند و حرارت بدن را فرو می‌نشاند. مرحوم مجلسی در توضیح این حدیث آورده است:... سویق عدس به دو دلیل حرارت و صفرا را فرو می‌نشاند: یکی از جهت کاستن دما در مزاج‌های گرم و دیگری به جهت کاهش فشار خون است که از جریان آن در عروق می‌کاهد و از همین‌رو خون حیض را -که در حدیث آمده است- بند می‌آورد (بحار، ج۶۶، ص۶۳).</ref>.

	'''[[درمان]] سردی معده و تپش قلب‌''': از «[[محمد بن علی]] ~~ذنجویه»~~ (یا رنجومه) [[طبیب]] نقل شده است که گفت:		'''[[درمان]] سردی معده و تپش قلب‌''': از «[[محمد بن علی ذنجویه]]» (یا رنجومه) [[طبیب]] نقل شده است که گفت:
	«[[عبدالله بن عثمان]] برای ما نقل کرد که: از سردی معده و تپش [[قلب]] به ابو جعفر، [[محمد بن علی بن موسی]]{{ع}} [[شکایت]] بردم، حضرت فرمود: تو را چه می‌شود که داروی جامع پدرم را نادیده گرفته‌ای؟		«[[عبدالله بن عثمان]] برای ما نقل کرد که: از سردی معده و تپش [[قلب]] به ابو جعفر، [[محمد بن علی بن موسی]]{{ع}} [[شکایت]] بردم، حضرت فرمود: تو را چه می‌شود که داروی جامع پدرم را نادیده گرفته‌ای؟
	گفتم: ای [[پسر رسول خدا]]، این [[دارو]] کدام است؟		گفتم: ای [[پسر رسول خدا]]، این [[دارو]] کدام است؟

Wasity: /* طب در میراث امام جواد{{ع}}‌ */

2025-06-26T09:22:33Z

طب در میراث امام جواد{{ع}}‌

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۶ ژوئن ۲۰۲۵، ساعت ۱۲:۵۲
خط ۱۴۳:		خط ۱۴۳:

	'''درمان باد [[پلید]] (سکته عضلانی)''': [[احمد بن ابراهیم بن ریاح]]» از «[[صباح بن محارب]]» نقل کرده است که گفت:		'''درمان باد [[پلید]] (سکته عضلانی)''': [[احمد بن ابراهیم بن ریاح]]» از «[[صباح بن محارب]]» نقل کرده است که گفت:
	«نزد [[ابو جعفر ابن الرضا]]{{ع}} بودم. گفته شد که «[[شبیب]] ~~بن جابر»~~ گرفتار باد [[پلید]] گشته و صورت و چشمانش کج شده است. ابو جعفر{{ع}} فرمود: «پنج مثقال قرنفل (گل میخک) در ظرفی قرار داده، دهانه آن را محکم ببندند و آن را گل اندود کنند. اگر فصل تابستان باشد یک [[روز]] و چنانچه زمستان باشد دو روز در [[آفتاب]] قرار دهند. آن‌گاه قرنفل را از آن ظرف خارج کرده، کاملا بسایند، سپس با آب [[باران]] بیامیزند به گونه‌ای که قوام یابد. آن‌گاه [[بیمار]] به پشت بخوابد و از خمیر قرنفل بر ناحیه بیمار شده بمالند و بیمار همچنان باید بماند تا خمیر قرنفل خشک شود و چون چنین شد، خدای -جل و [[علا]]- [[بیماری]] را از او برخواهد گرفت و بیمار به [[اذن خدا]] به بهترین وضعیت طبیعی‌ خود باز خواهد گشت.		«نزد [[ابو جعفر ابن الرضا]]{{ع}} بودم. گفته شد که «[[شبیب بن جابر]]» گرفتار باد [[پلید]] گشته و صورت و چشمانش کج شده است. ابو جعفر{{ع}} فرمود: «پنج مثقال قرنفل (گل میخک) در ظرفی قرار داده، دهانه آن را محکم ببندند و آن را گل اندود کنند. اگر فصل تابستان باشد یک [[روز]] و چنانچه زمستان باشد دو روز در [[آفتاب]] قرار دهند. آن‌گاه قرنفل را از آن ظرف خارج کرده، کاملا بسایند، سپس با آب [[باران]] بیامیزند به گونه‌ای که قوام یابد. آن‌گاه [[بیمار]] به پشت بخوابد و از خمیر قرنفل بر ناحیه بیمار شده بمالند و بیمار همچنان باید بماند تا خمیر قرنفل خشک شود و چون چنین شد، خدای -جل و [[علا]]- [[بیماری]] را از او برخواهد گرفت و بیمار به [[اذن خدا]] به بهترین وضعیت طبیعی‌ خود باز خواهد گشت.
	صباح می‌گوید: یارانمان شتابان نزد [[شبیب]] بن جابر رفته، مژده [[درمان]] پذیری‌ را به او دادند. او نیز به همان صورتی که دستور داده شده بود عمل کرده و به [[یاری خدا]] به بهترین حالات خود بازگشت»<ref>کافی، ج۶، ص۸۱؛ بحار الانوار، ج۶۲، ص۱۸۶، ح۲ (به نقل از: همان)؛ مستدرک الوسائل، ج۱۶، ص۴۴۶، ح۱۱.</ref>.		صباح می‌گوید: یارانمان شتابان نزد [[شبیب]] بن جابر رفته، مژده [[درمان]] پذیری‌ را به او دادند. او نیز به همان صورتی که دستور داده شده بود عمل کرده و به [[یاری خدا]] به بهترین حالات خود بازگشت»<ref>کافی، ج۶، ص۸۱؛ بحار الانوار، ج۶۲، ص۱۸۶، ح۲ (به نقل از: همان)؛ مستدرک الوسائل، ج۱۶، ص۴۴۶، ح۱۱.</ref>.

Wasity: /* میراث فقهی‌ */

2025-06-26T09:13:28Z

میراث فقهی‌

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۶ ژوئن ۲۰۲۵، ساعت ۱۲:۴۳
خط ۶۱:		خط ۶۱:
	==[[میراث]] فقهی‌==		==[[میراث]] فقهی‌==
	[[امام جواد]]{{ع}} در مدت کوتاه [[زندگی]] خود بدون استثنا پرسش‌های [[فقهی]] را پاسخ دادند. در اینجا مواردی از [[پاسخ‌ها]] را نقل می‌کنیم.		[[امام جواد]]{{ع}} در مدت کوتاه [[زندگی]] خود بدون استثنا پرسش‌های [[فقهی]] را پاسخ دادند. در اینجا مواردی از [[پاسخ‌ها]] را نقل می‌کنیم.
	#از «[[ابو خداش]] ~~مهری»~~ نقل شده که: «شخصی بر علی بن موسی‌ الرضا{{ع}} وارد شده، سه [[پرسش از امام]] کرد و پاسخ آنها را شنید، سپس به حضور [[ابو جعفر]] رسید و همان [[پرسش‌ها]] را مطرح کرد و همان پاسخی را شنید که از [[حضرت رضا]]{{ع}} شنیده بود. او می‌گوید: به ابو جعفر گفتم: فدایت گردم، ام ولدی دارم که از شیر پسرم کنیزک مرا شیر داده است. حال این کنیزک بر من [[حرام]] است یا اینکه می‌توانم او را به همسری گیرم‌؟ ابو جعفر{{ع}} فرمود: پس از گرفتن [[شیرخواره]] از شیر «رضاع» محقق نمی‌شود. پرسیدم: [[نماز]] در حرمین چگونه است‌؟ فرمود: اگر خواهی قصر کن و اگر خواهی تمام بگزار. گفتم: اگر [[خادم]] خواجه شده‌ بر [[زنان]] وارد شود چه حکمی دارد؟ او رو به من کرد و مرا نزدیک خود خواند و فرمود: جز [[توانایی]] جنسی‌اش چیزی از او کاسته نشده و نباید بر زنان وارد شود»<ref>دلائل الإمامه، ص۲۰۶.</ref>.		#از «[[ابو خداش مهری]]» نقل شده که: «شخصی بر علی بن موسی‌ الرضا{{ع}} وارد شده، سه [[پرسش از امام]] کرد و پاسخ آنها را شنید، سپس به حضور [[ابو جعفر]] رسید و همان [[پرسش‌ها]] را مطرح کرد و همان پاسخی را شنید که از [[حضرت رضا]]{{ع}} شنیده بود. او می‌گوید: به ابو جعفر گفتم: فدایت گردم، ام ولدی دارم که از شیر پسرم کنیزک مرا شیر داده است. حال این کنیزک بر من [[حرام]] است یا اینکه می‌توانم او را به همسری گیرم‌؟ ابو جعفر{{ع}} فرمود: پس از گرفتن [[شیرخواره]] از شیر «رضاع» محقق نمی‌شود. پرسیدم: [[نماز]] در حرمین چگونه است‌؟ فرمود: اگر خواهی قصر کن و اگر خواهی تمام بگزار. گفتم: اگر [[خادم]] خواجه شده‌ بر [[زنان]] وارد شود چه حکمی دارد؟ او رو به من کرد و مرا نزدیک خود خواند و فرمود: جز [[توانایی]] جنسی‌اش چیزی از او کاسته نشده و نباید بر زنان وارد شود»<ref>دلائل الإمامه، ص۲۰۶.</ref>.
	# [[علی بن مهزیار]] می‌گوید: «در نامه‌ای خطاب به ابو جعفر، [[محمد بن علی بن موسی الرضا]]{{ع}} نوشتم: فدایت شوم، پشت سر کسی که [[خدا]] را [[جسم]] می‌خواند و کسی که قائل به گفته «[[یونس بن عبد الرحمن]]» است نماز بگزارم؟ آن حضرت در پاسخ نوشت: پشت سر آنان نماز نگزارید، به ایشان [[زکات]] ندهید و از آنان [[بیزاری]] جویید که خدا از آنان بیزار است<ref>امالی صدوق، ص۱۶۷.</ref>.		# [[علی بن مهزیار]] می‌گوید: «در نامه‌ای خطاب به ابو جعفر، [[محمد بن علی بن موسی الرضا]]{{ع}} نوشتم: فدایت شوم، پشت سر کسی که [[خدا]] را [[جسم]] می‌خواند و کسی که قائل به گفته «[[یونس بن عبد الرحمن]]» است نماز بگزارم؟ آن حضرت در پاسخ نوشت: پشت سر آنان نماز نگزارید، به ایشان [[زکات]] ندهید و از آنان [[بیزاری]] جویید که خدا از آنان بیزار است<ref>امالی صدوق، ص۱۶۷.</ref>.
	#شخصی از امام جواد{{ع}} پرسید: «ناخدای کشتی نماز را در کشتی شکسته بخواند؟ فرمود: نه؛ زیرا کشتی به منزله [[خانه]] اوست و از آن بیرون نمی‌رود»<ref>الثاقب فی المناقب، ص۲۰۹.</ref>.		#شخصی از امام جواد{{ع}} پرسید: «ناخدای کشتی نماز را در کشتی شکسته بخواند؟ فرمود: نه؛ زیرا کشتی به منزله [[خانه]] اوست و از آن بیرون نمی‌رود»<ref>الثاقب فی المناقب، ص۲۰۹.</ref>.

Jaafari: /* منابع */

2025-06-25T10:02:12Z

منابع

نمایش تغییرات

Jaafari: /* منابع */

2025-06-25T09:58:35Z

منابع

نمایش تغییرات

Jaafari: /* منابع */

2025-06-25T09:48:16Z

منابع

نمایش تغییرات

Jaafari: /* منابع */

2025-06-25T09:41:32Z

منابع

@@ خط ۳۰: / خط ۳۰: @@
 وَ إِنَّهُ لَيَحْدُثُ لِوَلِيِّ الْأَمْرِ سِوَى ذَلِكَ كُلَّ يَوْمٍ عِلْمُ اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ الْخَاصُّ وَ الْمَكْنُونُ الْعَجِيبُ الْمَخْزُونُ، مِثْلُ مَا يَنْزِلُ فِي تِلْكَ اللَّيْلَةِ مِنَ الْأَمْرِ، ثُمَّ قَرَأَ: {{متن قرآن|وَلَوْ أَنَّمَا فِي الْأَرْضِ مِنْ شَجَرَةٍ أَقْلَامٌ وَالْبَحْرُ يَمُدُّهُ مِنْ بَعْدِهِ سَبْعَةُ أَبْحُرٍ مَا نَفِدَتْ كَلِمَاتُ اللَّهِ إِنَّ اللَّهَ عَزِيزٌ حَكِيمٌ}}<ref>«و اگر همه درختان روی زمین قلم می‌گردید و دریا را هفت دریای دیگر یاری می‌رساند (و همه مرکّب می‌شد) نوشتن کلمات خداوند پایان نمی‌پذیرفت؛ به راستی خداوند پیروزمند فرزانه‌ای است» سوره لقمان، آیه ۲۷.</ref>}}<ref>کافی، ج۱، ص۲۴۸.</ref>؛ خدای درباره [[شب قدر]] می‌فرماید: «در آن شب‌ هر گونه‌ کاری به نحوی‌ [[استوار]] فیصله می‌یابد» یعنی در آن شب هر امر استواری نازل می‌شود. بدانید که‌ امر محکم و استوار دو تا نبوده و نیست و فقط یکی است. پس هرکه در آن، [[حکم]] بی‌اختلاف کند، به یقین‌ حکمش، حکم خدای است و هرکه حکمی کند که در آن [[اختلاف]] باشد و در این حکم، خود را [[درستکار]] بداند به حکم [[طاغوت]] حکم نموده است:
 به [[یقین]] در [[شب قدر]] [[تفسیر]] و بیان همه امور ی که در سال رخ می‌دهد بر [[ولی امر]] ([[امام]]) نازل و آنچه به وی و [[مردم]] مرتبط است به تفصیل‌ به وی [[ابلاغ]] می‌شود. جز این ابلاغ سالانه‌ همه‌روزه [[علم]] مخصوص و نهفته و شگفت خدای برای ولی نازل می‌شود با همان تفصیلی‌ که در [[شب قدر]] نازل می‌شود. آن‌گاه [[حضرت جواد]]{{ع}} این [[آیه]] را [[تلاوت]] فرمود: «و اگر آنچه درخت در [[زمین]] است، قلم باشد و دریا را هفت دریای دیگر به [[یاری]] آید، سخنان [[خدا]] پایان نپذیرد. قطعا خداست که شکست‌ناپذیر [[حکیم]] است».<ref>[[سید منذر حکیم|حکیم، سید منذر]]، [[پیشوایان هدایت ج۱۱ (کتاب)|پیشوایان هدایت]]، ج۱۱، ص ۲۸۲.</ref>
 == منابع ==

Jaafari: صفحه‌ای تازه حاوی «{{مدخل مرتبط | موضوع مرتبط = امام جواد | عنوان مدخل = | مداخل مرتبط = | پرسش مرتبط = }} == مقدمه == امام جواد{{ع}} تنها ۲۵ سال زندگی کرد و این کوتاه‌ترین عمر در میان امامان معصوم بود و میانگین عمر پدران ارجمندش دو برابر این مدت بود. در مجال مقا...» ایجاد کرد

2025-06-25T09:39:50Z

صفحه‌ای تازه حاوی «{{مدخل مرتبط | موضوع مرتبط = امام جواد | عنوان مدخل = | مداخل مرتبط = | پرسش مرتبط = }} == مقدمه == امام جواد{{ع}} تنها ۲۵ سال زندگی کرد و این کوتاه‌ترین عمر در میان امامان معصوم بود و میانگین عمر پدران ارجمندش دو برابر این مدت بود. در مجال مقا...» ایجاد کرد

صفحهٔ تازه

{{مدخل مرتبط
| موضوع مرتبط = امام جواد
| عنوان مدخل =
| مداخل مرتبط =
| پرسش مرتبط =
}}

== مقدمه ==
[[امام جواد]]{{ع}} تنها ۲۵ سال [[زندگی]] کرد و این کوتاه‌ترین عمر در میان [[امامان معصوم]] بود و میانگین عمر [[پدران]] ارجمندش دو برابر این مدت بود. در مجال مقایسه میان تراث [[علمی]] امام جواد{{ع}} با تراث علمی پدران گرامی‌اش می‌بینیم تراث علمی آن حضرت به عرصه‌های گوناگون [[دانش]] پرداخته، از نظر سطح علمی مسائلی که در آنها مطرح یا پاسخ داده شده و از نظر حجم بی‌نظیر است و زمانی که توجه خود را معطوف منشأ این [[دانش‌ها]] کنیم و دریابیم چنین دانشی از امامی{{ع}} به دست ما رسیده که از بدو تولد تا آغاز امامتش -که به یک دهه نمی‌رسید- آن‌چنان در عرصه دانش درخشیده است، بی‌تردید آن را چالشی آشکار با حریفان و مدعیان دانش خواهیم یافت.
در بحث‌های گذشته به گوشه‌هایی از تراث علمی امام جواد{{ع}} اشاره شد و در این بخش و به منظور کامل کردن مطلب و نیز اتمام بحث به موارد دیگری از این دریای ژرف که بخشی از زندگی علمی امام جواد{{ع}} را نشان می‌دهد می‌پردازیم.

==[[میراث]] تفسیری‌==
۱. از [[داوود بن قاسم جعفری]] نقل شده است که گفت: «به [[ابو جعفر]]{{ع}} گفتم: فدایت گردم، معنی «[[صمد]]» چیست؟
فرمود: {{متن حدیث|السَّيِّدُ الْمَصْمُودُ إِلَيْهِ فِي الْقَلِيلِ وَ الْكَثِيرِ}}؛ صمد [[سرور]] و مهتری است که در نیازها و مسائل‌ [[خرد]] و کلان بدو [[رجوع]] شود و جز او گشایشگری نباشد»<ref>کافی، ج۱، ص۱۲۳.</ref>.

۲. نیز از او نقل شده است که گفت: از [[ابو جعفر ثانی]]{{ع}} پرسیدم: معنی «واحد» چیست؟
فرمود: {{متن حدیث|الَّذِي اجْتِمَاعُ الْأَلْسُنِ عَلَيْهِ بِالتَّوْحِيدِ كَمَا قَالَ اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ: {{متن قرآن|وَلَئِنْ سَأَلْتَهُمْ مَنْ خَلَقَ السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضَ لَيَقُولُنَّ اللَّهُ}}<ref>«و اگر از آنان بپرسی: چه کسی آسمان‌ها و زمین را آفریده است؟ می‌گویند: خداوند» سوره لقمان، آیه ۲۵.</ref>}}؛
همانی است که زبان‌ها بر یگانگی‌اش متفق هستند و خدای می‌فرماید: «اگر از آنان بپرسی: [[آسمان‌ها]] و [[زمین]] را چه کسی آفرید؟ قطعا خواهند گفت: آنها را خدای آفرید».

۳. از [[جعفر بن محمد صوفی]] نقل شده است که گفت: «از ابو جعفر، [[محمد بن علی الرضا]]{{ع}} پرسیدم: ای [[پسر رسول خدا]]{{صل}}، چرا [[رسول خدا]] «[[امی]]» خوانده شده است؟ از آن‌رو که چیزی نمی‌نوشت به این نام خوانده‌اند؟
او فرمود: آنان که چنین نسبتی به [[پیامبر]]{{صل}} داده‌اند [[دروغ]] گفته‌اند، خدایشان [[لعنت]] کند. چگونه چنین چیزی ممکن است؟ حال آن‌که خدای -تبارک و تعالی- می‌فرماید: {{متن قرآن|هُوَ الَّذِي بَعَثَ فِي الْأُمِّيِّينَ رَسُولًا مِنْهُمْ يَتْلُو عَلَيْهِمْ آيَاتِهِ وَيُزَكِّيهِمْ وَيُعَلِّمُهُمُ الْكِتَابَ وَالْحِكْمَةَ}}<ref>«اوست که در میان نانویسندگان (عرب)، پیامبری از خود آنان برانگیخت که بر ایشان آیاتش را می‌خواند و آنها را پاکیزه می‌گرداند و به آنان کتاب (قرآن) و فرزانگی می‌آموزد» سوره جمعه، آیه ۲.</ref>.
اگر آنچه می‌گویند درست باشد چگونه او که خود چیزی را [[نیک]] نمی‌دانست، به آنان می‌آموخت؟ به [[خدا]] [[سوگند]] [[رسول خدا]]{{صل}} به هفتاد و دو یا هفتاد و سه زبان می‌خواند و می‌نوشت. بدانید، از آن‌رو [[امی]] خوانده شد که از [[مکه]] (یکی از شهرهای بزرگ) بود. [[خدای متعال]] در این‌باره فرموده است‌: «و برای اینکه مردم‌ [[ام القری]] (مکه) و کسانی که پیرامون آنند هشدار دهی»<ref>بصائر الدرجات، ص۲۵۵؛ علل الشرایع، ج۱، ص۱۱۸.</ref>.
شایان ذکر است که [[امام جواد]]{{ع}} با این پاسخ، ملاکی را در [[اختیار]] همگان قرار داد تا برای [[شناخت]] معنی اصطلاحات و مفاهیم [[قرآن]] از خود قرآن مدد جویند؛ روش و شیوه‌ای که بعدها «[[تفسیر قرآن]] با قرآن» نامیده شد. وانگهی این معنایی که از واژه «امی» شده، عدم فراگیری [[خواندن و نوشتن]] پیامبر{{صل}} را از کسی [[نفی]] نمی‌کند که این خود نقطه اعجازی در [[زندگی]] رسول خدا{{صل}} به شمار می‌رود. از آن‌رو پیامبر به [[مکتب]] نرفته، توانست چنان مراتبی بلند را در [[آموختن]] به دیگران درنوردد و این خود دلیلی محکم بر ارتباط آن حضرت با خدای [[دانا]] و تعلیم‌دهنده است که نادانسته‌ها را به [[انسان]] آموخت.

۴. از [[عمرو بن ابی المقدام]] نقل شده است که گفت: «از [[ابو الحسن]] ([[رضا]]){{ع}} و [[ابو جعفر]]{{ع}} شنیدم که در [[تفسیر آیه]] {{متن قرآن|وَلَا يَعْصِينَكَ فِي مَعْرُوفٍ}}<ref>«و در هیچ کار شایسته‌ای سر از فرمان تو نپیچند» سوره ممتحنه، آیه ۱۲.</ref> به [[فاطمه زهرا]]{{س}} فرمود: چون [[مردم]] در سوگ من‌ بر من گونه نخراشی، گیسوان پریشان نکنی، بانگ [[درماندگی]] برنیاری و بر من شیون سر ندهی!
آن‌گاه [[امام]]{{ع}} فرمود: این همان معروف ([[نیکی]]) است که خدای در کتابش به آن اشاره فرموده است»<ref>معانی الأخبار، ص۳۹۰.</ref>.

۵. مرحوم [[کلینی]] از [[امام جواد]]{{ع}} [[روایت]] کرده است که فرمود: {{متن حدیث|قَالَ اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ فِي لَيْلَةِ الْقَدْر: {{متن قرآن|فِيهَا يُفْرَقُ كُلُّ أَمْرٍ حَكِيمٍ}}<ref>«در آن (شب)، هر کار [[استواری]] را (که [[اجمال]] دارد) جدا می‌کنند (و تفصیل می‌دهند)» [[سوره دخان]]، [[آیه]] ۴.</ref> يَقُولُ: يَنْزِلُ فِيهَا كُلُّ أَمْرٍ حَكِيمٍ. وَ الْمُحْكَمُ لَيْسَ بِشَيْئَيْنِ، إِنَّمَا هُوَ شَيْ‏ءٌ وَاحِدٌ، فَمَنْ حَكَمَ بِمَا لَيْسَ فِيهِ اخْتِلَافٌ،
فَحُكْمُهُ مِنْ حُكْمِ اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ وَ مَنْ حَكَمَ بِأَمْرٍ فِيهِ اخْتِلَافٌ فَرَأَى أَنَّهُ مُصِيبٌ فَقَدْ حَكَمَ بِحُكْمِ الطَّاغُوتِ. إِنَّهُ لَيَنْزِلُ فِي لَيْلَةِ الْقَدْرِ إِلَى وَلِيِّ الْأَمْرِ تَفْسِيرُ الْأُمُورِ سَنَةً سَنَةً، يُؤْمَرُ فِيهَا فِي أَمْرِ نَفْسِهِ بِكَذَا وَ كَذَا، وَ فِي أَمْرِ النَّاسِ بِكَذَا وَ كَذَا.
وَ إِنَّهُ لَيَحْدُثُ لِوَلِيِّ الْأَمْرِ سِوَى ذَلِكَ كُلَّ يَوْمٍ عِلْمُ اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ الْخَاصُّ وَ الْمَكْنُونُ الْعَجِيبُ الْمَخْزُونُ، مِثْلُ مَا يَنْزِلُ فِي تِلْكَ اللَّيْلَةِ مِنَ الْأَمْرِ، ثُمَّ قَرَأَ: {{متن قرآن|وَلَوْ أَنَّمَا فِي الْأَرْضِ مِنْ شَجَرَةٍ أَقْلَامٌ وَالْبَحْرُ يَمُدُّهُ مِنْ بَعْدِهِ سَبْعَةُ أَبْحُرٍ مَا نَفِدَتْ كَلِمَاتُ اللَّهِ إِنَّ اللَّهَ عَزِيزٌ حَكِيمٌ}}<ref>«و اگر همه درختان روی زمین قلم می‌گردید و دریا را هفت دریای دیگر یاری می‌رساند (و همه مرکّب می‌شد) نوشتن کلمات خداوند پایان نمی‌پذیرفت؛ به راستی خداوند پیروزمند فرزانه‌ای است» سوره لقمان، آیه ۲۷.</ref>}}<ref>کافی، ج۱، ص۲۴۸.</ref>؛ خدای درباره [[شب قدر]] می‌فرماید: «در آن شب‌ هر گونه‌ کاری به نحوی‌ [[استوار]] فیصله می‌یابد» یعنی در آن شب هر امر استواری نازل می‌شود. بدانید که‌ امر محکم و استوار دو تا نبوده و نیست و فقط یکی است. پس هرکه در آن، [[حکم]] بی‌اختلاف کند، به یقین‌ حکمش، حکم خدای است و هرکه حکمی کند که در آن [[اختلاف]] باشد و در این حکم، خود را [[درستکار]] بداند به حکم [[طاغوت]] حکم نموده است:
به [[یقین]] در [[شب قدر]] [[تفسیر]] و بیان همه امور ی که در سال رخ می‌دهد بر [[ولی امر]] ([[امام]]) نازل و آنچه به وی و [[مردم]] مرتبط است به تفصیل‌ به وی [[ابلاغ]] می‌شود. جز این ابلاغ سالانه‌ همه‌روزه [[علم]] مخصوص و نهفته و شگفت خدای برای ولی نازل می‌شود با همان تفصیلی‌ که در [[شب قدر]] نازل می‌شود. آن‌گاه [[حضرت جواد]]{{ع}} این [[آیه]] را [[تلاوت]] فرمود: «و اگر آنچه درخت در [[زمین]] است، قلم باشد و دریا را هفت دریای دیگر به [[یاری]] آید، سخنان [[خدا]] پایان نپذیرد. قطعا خداست که شکست‌ناپذیر [[حکیم]] است».<ref>[[سید منذر حکیم|حکیم، سید منذر]]، [[پیشوایان هدایت ج۱۱ (کتاب)|پیشوایان هدایت]]، ج۱۱، ص ۲۸۲.</ref>

== منابع ==
{{منابع}}
# [[پرونده:151925.jpg|22px]] [[سید منذر حکیم|حکیم، سید منذر]]، [[پیشوایان هدایت ج۱۱ (کتاب)|'''پیشوایان هدایت ج۱۱''']]
{{پایان منابع}}

== پانویس ==
{{پانویس}}

[[رده:امام جواد]]