وضو در معارف و سیره علوی - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Bahmani: /* پانویس */

2024-10-23T06:20:48Z

پانویس

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۳ اکتبر ۲۰۲۴، ساعت ۰۹:۵۰
خط ۳۶:		خط ۳۶:
	{{پانویس}}		{{پانویس}}

	[[رده:سیره ~~معصوم~~]]		[[رده:سیره عبادی]]
	[[رده:طهارت]]		[[رده:طهارت]]
	[[رده:احکام]]		[[رده:احکام]]

Bahmani در ‏۱۴ اکتبر ۲۰۲۴، ساعت ۰۵:۵۹

2024-10-14T05:59:20Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۴ اکتبر ۲۰۲۴، ساعت ۰۹:۲۹
خط ۲:		خط ۲:
	\| موضوع مرتبط = وضو		\| موضوع مرتبط = وضو
	\| عنوان مدخل = وضو		\| عنوان مدخل = وضو
	\| مداخل مرتبط = [[وضو در معارف و سیره نبوی]] - [[وضو در معارف و سیره علوی]]		\| مداخل مرتبط = [[وضو در کلام اسلامی]] - [[وضو در معارف و سیره نبوی]] - [[وضو در معارف و سیره علوی]]
	\| پرسش مرتبط =		\| پرسش مرتبط =
	}}		}}

Bahmani: /* وضوی امام علی{{ع}} */

2024-10-14T05:50:33Z

وضوی امام علی{{ع}}

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۴ اکتبر ۲۰۲۴، ساعت ۰۹:۲۰
خط ۸:		خط ۸:
	== وضوی [[امام علی]]{{ع}} ==		== وضوی [[امام علی]]{{ع}} ==
	در روایات ما شیوه وضوی [[امیرالمؤمنین]]{{ع}} نیز نقل شده است که همراه آن، دعای حضرت در هنگام وضو آمده است که بسیار زیباست.		در روایات ما شیوه وضوی [[امیرالمؤمنین]]{{ع}} نیز نقل شده است که همراه آن، دعای حضرت در هنگام وضو آمده است که بسیار زیباست.
	[[امام صادق]]{{ع}} می‌فرماید: روزی امیرالمؤمنین{{ع}} با [[محمد بن حنفیه]] نشسته بودند. حضرت به محمد گفت: ظرف آبی برایم بیاور تا با آن برای [[نماز]] وضو بگیرم. محمد ظرف آبی آورد. حضرت کف آبی با دست چپش به دست راستش ریخت و فرمود: {{متن حدیث\|بِسْمِ اللَّهِ وَ الْحَمْدُ لِلَّهِ الَّذِي جَعَلَ الْمَاءَ طَهُوراً وَ لَمْ يَجْعَلْهُ نَجِساً}}: به نام خدا آغاز می‌کنم و [[حمد]] و [[سپاس]] مخصوص خداوندی است که آب را [[پاک]] قرار داد و آن را [[پلید]] قرار نداد»؛ سپس برای استنجا رفت و فرمود: {{متن حدیث\|اللَّهُمَّ حَصِّنْ فَرْجِي وَ أَعِفَّهُ وَ اسْتُرْ عَوْرَتِي وَ حَرِّمْهُ عَلَى النَّارِ}}: بار خدایا، دامن مرا (از ارتکاب [[محرّمات]] و [[زنا]]) [[حفظ]] فرما و آن را [[عفیف]] دار و بپوشان عورت مرا و بدنم را بر [[آتش]] [[حرام]] گردان». آن‌گاه با آب مضمضمه کرد؛ آن را در دهان خود گرداند و فرمود: {{متن حدیث\|اللَّهُمَّ لَقِّنِّي حُجَّتِي يَوْمَ أَلْقَاكَ وَ أَطْلِقْ لِسَانِي بِذِكْرِكَ}}: «بار خدایا، در روزی که تو را [[ملاقات]] می‌کنم، حجّتم را به من تلقین فرما و زبانم را به یاد خودت [[آزاد]] و روان گردان». سپس استنشاق کرد و آب در بینی خود ریخت و فرمود: {{متن حدیث\|اللَّهُمَّ لَا تُحَرِّمْ عَلَيَّ رِيحَ الْجَنَّةِ وَ اجْعَلْنِي مِمَّنْ يَشَمُّ رِيحَهَا وَ رَوْحَهَا وَ طِيبَهَا}}: «بار خدایا، بوی [[بهشت]] را بر من حرام مگردان و مرا از کسانی قرار ده که بو، [[نسیم]] و [[عطر]] آن را (با شامّه خود) [[حسّ]] می‌کنند».		[[امام صادق]]{{ع}} می‌فرماید: روزی امیرالمؤمنین{{ع}} با [[محمد بن حنفیه]] نشسته بودند. حضرت به محمد گفت: ظرف آبی برایم بیاور تا با آن برای [[نماز]] وضو بگیرم. محمد ظرف آبی آورد. حضرت کف آبی با دست چپش به دست راستش ریخت و فرمود: {{متن حدیث\|بِسْمِ اللَّهِ وَ الْحَمْدُ لِلَّهِ الَّذِي جَعَلَ الْمَاءَ طَهُوراً وَ لَمْ يَجْعَلْهُ نَجِساً}}: به نام خدا آغاز می‌کنم و [[حمد]] و [[سپاس]] مخصوص خداوندی است که آب را [[پاک]] قرار داد و آن را [[پلید]] قرار نداد»؛ سپس برای استنجا رفت و فرمود: {{متن حدیث\|اللَّهُمَّ حَصِّنْ فَرْجِي وَ أَعِفَّهُ وَ اسْتُرْ عَوْرَتِي وَ حَرِّمْهُ عَلَى النَّارِ}}: بار خدایا، دامن مرا (از ارتکاب [[محرّمات]] و [[زنا]]) [[حفظ]] فرما و آن را [[عفیف]] دار و بپوشان عورت مرا و بدنم را بر [[آتش]] [[حرام]] گردان». آن‌گاه با آب مضمضمه کرد؛ آن را در دهان خود گرداند و فرمود: {{متن حدیث\|اللَّهُمَّ لَقِّنِّي حُجَّتِي يَوْمَ أَلْقَاكَ وَ أَطْلِقْ لِسَانِي بِذِكْرِكَ}}: «بار خدایا، در روزی که تو را [[ملاقات]] می‌کنم، حجّتم را به من تلقین فرما و زبانم را به یاد خودت [[آزاد]] و روان گردان». سپس استنشاق کرد و آب در بینی خود ریخت و فرمود: {{متن حدیث\|اللَّهُمَّ لَا تُحَرِّمْ عَلَيَّ رِيحَ الْجَنَّةِ وَ اجْعَلْنِي مِمَّنْ يَشَمُّ رِيحَهَا وَ رَوْحَهَا وَ طِيبَهَا}}: «بار خدایا، بوی [[بهشت]] را بر من حرام مگردان و مرا از کسانی قرار ده که بو، [[نسیم]] و عطر آن را (با شامّه خود) [[حسّ]] می‌کنند».

	بعد از آن صورتش را شست و فرمود: {{متن حدیث\|اللَّهُمَ بَيِّضْ وَجْهِي يَوْمَ تَسْوَدُّ فِيهِ الْوُجُوهُ وَ لَا تُسَوِّدْ وَجْهِي يَوْمَ تَبْيَضُّ فِيهِ الْوُجُوهُ}}: «خداوندا، روزی که روی‌ها در آن [[روز]] سیاه می‌شود، صورت مرا سفید گردان و روزی که روی‌ها در آن روز سفید می‌گردد، صورت مرا سیاه مگردان»؛ سپس دست راستش را شست و فرمود: {{متن حدیث\|اللَّهُمَّ أَعْطِنِي كِتَابِي بِيَمِينِي وَ الْخُلْدَ فِي الْجِنَانِ بِيَسَارِي وَ حَاسِبْنِي حِساباً يَسِيراً}}: «خداوندا، نامه عملم را به دست راستم بده و برگه اقامت [[ابدی]] در بهشت را به دست چپم و مرا با حسابی آسان مورد [[حسابرسی]] قرار ده».		بعد از آن صورتش را شست و فرمود: {{متن حدیث\|اللَّهُمَ بَيِّضْ وَجْهِي يَوْمَ تَسْوَدُّ فِيهِ الْوُجُوهُ وَ لَا تُسَوِّدْ وَجْهِي يَوْمَ تَبْيَضُّ فِيهِ الْوُجُوهُ}}: «خداوندا، روزی که روی‌ها در آن [[روز]] سیاه می‌شود، صورت مرا سفید گردان و روزی که روی‌ها در آن روز سفید می‌گردد، صورت مرا سیاه مگردان»؛ سپس دست راستش را شست و فرمود: {{متن حدیث\|اللَّهُمَّ أَعْطِنِي كِتَابِي بِيَمِينِي وَ الْخُلْدَ فِي الْجِنَانِ بِيَسَارِي وَ حَاسِبْنِي حِساباً يَسِيراً}}: «خداوندا، نامه عملم را به دست راستم بده و برگه اقامت [[ابدی]] در بهشت را به دست چپم و مرا با حسابی آسان مورد [[حسابرسی]] قرار ده».

Bahmani: /* وضوی امام علی{{ع}} */

2024-10-14T05:49:36Z

وضوی امام علی{{ع}}

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۴ اکتبر ۲۰۲۴، ساعت ۰۹:۱۹
خط ۸:		خط ۸:
	== وضوی [[امام علی]]{{ع}} ==		== وضوی [[امام علی]]{{ع}} ==
	در روایات ما شیوه وضوی [[امیرالمؤمنین]]{{ع}} نیز نقل شده است که همراه آن، دعای حضرت در هنگام وضو آمده است که بسیار زیباست.		در روایات ما شیوه وضوی [[امیرالمؤمنین]]{{ع}} نیز نقل شده است که همراه آن، دعای حضرت در هنگام وضو آمده است که بسیار زیباست.
	[[امام صادق]]{{ع}} می‌فرماید: روزی امیرالمؤمنین{{ع}} با [[محمد بن حنفیه]] نشسته بودند. حضرت به محمد گفت: ظرف آبی برایم بیاور تا با آن برای [[نماز]] وضو بگیرم. محمد ظرف آبی آورد. حضرت کف آبی با دست چپش به دست راستش ریخت و فرمود: {{متن حدیث\|بِسْمِ اللَّهِ وَ الْحَمْدُ لِلَّهِ الَّذِي جَعَلَ الْمَاءَ طَهُوراً وَ لَمْ يَجْعَلْهُ نَجِساً}}: [[به نام خدا]] آغاز می‌کنم و [[حمد]] و [[سپاس]] مخصوص خداوندی است که آب را [[پاک]] قرار داد و آن را [[پلید]] قرار نداد»؛ سپس برای استنجا رفت و فرمود: {{متن حدیث\|اللَّهُمَّ حَصِّنْ فَرْجِي وَ أَعِفَّهُ وَ اسْتُرْ عَوْرَتِي وَ حَرِّمْهُ عَلَى النَّارِ}}: بار خدایا، دامن مرا (از ارتکاب [[محرّمات]] و [[زنا]]) [[حفظ]] فرما و آن را [[عفیف]] دار و بپوشان عورت مرا و بدنم را بر [[آتش]] [[حرام]] گردان». آن‌گاه با آب مضمضمه کرد؛ آن را در دهان خود گرداند و فرمود: {{متن حدیث\|اللَّهُمَّ لَقِّنِّي حُجَّتِي يَوْمَ أَلْقَاكَ وَ أَطْلِقْ لِسَانِي بِذِكْرِكَ}}: «بار خدایا، در روزی که تو را [[ملاقات]] می‌کنم، حجّتم را به من تلقین فرما و زبانم را به یاد خودت [[آزاد]] و روان گردان». سپس استنشاق کرد و آب در بینی خود ریخت و فرمود: {{متن حدیث\|اللَّهُمَّ لَا تُحَرِّمْ عَلَيَّ رِيحَ الْجَنَّةِ وَ اجْعَلْنِي مِمَّنْ يَشَمُّ رِيحَهَا وَ رَوْحَهَا وَ طِيبَهَا}}: «بار خدایا، بوی [[بهشت]] را بر من حرام مگردان و مرا از کسانی قرار ده که بو، [[نسیم]] و [[عطر]] آن را (با شامّه خود) [[حسّ]] می‌کنند».		[[امام صادق]]{{ع}} می‌فرماید: روزی امیرالمؤمنین{{ع}} با [[محمد بن حنفیه]] نشسته بودند. حضرت به محمد گفت: ظرف آبی برایم بیاور تا با آن برای [[نماز]] وضو بگیرم. محمد ظرف آبی آورد. حضرت کف آبی با دست چپش به دست راستش ریخت و فرمود: {{متن حدیث\|بِسْمِ اللَّهِ وَ الْحَمْدُ لِلَّهِ الَّذِي جَعَلَ الْمَاءَ طَهُوراً وَ لَمْ يَجْعَلْهُ نَجِساً}}: به نام خدا آغاز می‌کنم و [[حمد]] و [[سپاس]] مخصوص خداوندی است که آب را [[پاک]] قرار داد و آن را [[پلید]] قرار نداد»؛ سپس برای استنجا رفت و فرمود: {{متن حدیث\|اللَّهُمَّ حَصِّنْ فَرْجِي وَ أَعِفَّهُ وَ اسْتُرْ عَوْرَتِي وَ حَرِّمْهُ عَلَى النَّارِ}}: بار خدایا، دامن مرا (از ارتکاب [[محرّمات]] و [[زنا]]) [[حفظ]] فرما و آن را [[عفیف]] دار و بپوشان عورت مرا و بدنم را بر [[آتش]] [[حرام]] گردان». آن‌گاه با آب مضمضمه کرد؛ آن را در دهان خود گرداند و فرمود: {{متن حدیث\|اللَّهُمَّ لَقِّنِّي حُجَّتِي يَوْمَ أَلْقَاكَ وَ أَطْلِقْ لِسَانِي بِذِكْرِكَ}}: «بار خدایا، در روزی که تو را [[ملاقات]] می‌کنم، حجّتم را به من تلقین فرما و زبانم را به یاد خودت [[آزاد]] و روان گردان». سپس استنشاق کرد و آب در بینی خود ریخت و فرمود: {{متن حدیث\|اللَّهُمَّ لَا تُحَرِّمْ عَلَيَّ رِيحَ الْجَنَّةِ وَ اجْعَلْنِي مِمَّنْ يَشَمُّ رِيحَهَا وَ رَوْحَهَا وَ طِيبَهَا}}: «بار خدایا، بوی [[بهشت]] را بر من حرام مگردان و مرا از کسانی قرار ده که بو، [[نسیم]] و [[عطر]] آن را (با شامّه خود) [[حسّ]] می‌کنند».

	بعد از آن صورتش را شست و فرمود: {{متن حدیث\|اللَّهُمَ بَيِّضْ وَجْهِي يَوْمَ تَسْوَدُّ فِيهِ الْوُجُوهُ وَ لَا تُسَوِّدْ وَجْهِي يَوْمَ تَبْيَضُّ فِيهِ الْوُجُوهُ}}: «خداوندا، روزی که روی‌ها در آن [[روز]] سیاه می‌شود، صورت مرا سفید گردان و روزی که روی‌ها در آن روز سفید می‌گردد، صورت مرا سیاه مگردان»؛ سپس دست راستش را شست و فرمود: {{متن حدیث\|اللَّهُمَّ أَعْطِنِي كِتَابِي بِيَمِينِي وَ الْخُلْدَ فِي الْجِنَانِ بِيَسَارِي وَ حَاسِبْنِي حِساباً يَسِيراً}}: «خداوندا، [[نامه]] عملم را به دست راستم بده و برگه اقامت [[ابدی]] در بهشت را به دست چپم و مرا با حسابی آسان مورد [[حسابرسی]] قرار ده».		بعد از آن صورتش را شست و فرمود: {{متن حدیث\|اللَّهُمَ بَيِّضْ وَجْهِي يَوْمَ تَسْوَدُّ فِيهِ الْوُجُوهُ وَ لَا تُسَوِّدْ وَجْهِي يَوْمَ تَبْيَضُّ فِيهِ الْوُجُوهُ}}: «خداوندا، روزی که روی‌ها در آن [[روز]] سیاه می‌شود، صورت مرا سفید گردان و روزی که روی‌ها در آن روز سفید می‌گردد، صورت مرا سیاه مگردان»؛ سپس دست راستش را شست و فرمود: {{متن حدیث\|اللَّهُمَّ أَعْطِنِي كِتَابِي بِيَمِينِي وَ الْخُلْدَ فِي الْجِنَانِ بِيَسَارِي وَ حَاسِبْنِي حِساباً يَسِيراً}}: «خداوندا، نامه عملم را به دست راستم بده و برگه اقامت [[ابدی]] در بهشت را به دست چپم و مرا با حسابی آسان مورد [[حسابرسی]] قرار ده».

	سپس دست چپش را شست و فرمود: {{متن حدیث\|اللَّهُمَّ لَا تُعْطِنِي كِتَابِي بِشِمَالِي وَ لَا تَجْعَلْهَا مَغْلُولَةً إِلَى عُنُقِي وَ أَعُوذُ بِكَ مِنْ مُقَطَّعَاتِ النِّيرَانِ}}: بار خدایا، [[نامه عمل]] مرا به دست چپم مده و آن را زنجیر بر گردنم مساز و به تو [[پناه]] می‌آورم [ای [[پروردگار]]] از آن پیراهن‌ها که از آتش ساخته شده است». آن‌گاه سرش را مسح کرد و فرمود: {{متن حدیث\|اللَّهُمَّ غَشِّنِي بِرَحْمَتِكَ وَ بَرَكَاتِكَ‌}}: بار خدایا، ([[جامه]]) [[رحمت]] و برکاتت را بر من بپوشان و مرا با آنها فراگیر»؛ سپس دو پایش را مسح کرد و فرمود: {{متن حدیث\|اللَّهُمَّ ثَبِّتْ قَدَمَيَّ عَلَى الصِّرَاطِ يَوْمَ تَزِلُّ فِيهِ الْأَقْدَامُ وَ اجْعَلْ سَعْيِي فِيمَا يُرْضِيكَ عَنِّي يَا ذَا الْجَلَالِ وَ الْإِكْرَامِ‌}}<ref>عبارت {{متن حدیث\|ذُو الْجَلَالِ وَ الْإِكْرامِ‌}} فقط در من لا یحضره الفقیه آمده است (شیخ صدوق، من ‎لایحضره ‎الفقیه، ج۱، ص۴۳).</ref>: خداوندا، قدم‌های مرا بر [[صراط]] ثابت و [[استوار]] دار، در آن [[روز]] که قدم‌ها در آن می‌لغزد و سعی و [[کوشش]] مرا در آن چیزی قرار ده که تو از من [[خشنود]] و [[راضی]] می‌شوی، ای صاحب [[شکوه]] و [[بزرگواری]]». آن‌گاه سرش را بلند کرد و به محمد نگریست و فرمود: «ای محمد، هر کس [[وضو]] بگیرد مانند وضویم و مانند دعا‌های من بگوید، [[خداوند]] از هر قطره‌ای که با آن وضو می‌گیرد، ملکی بیافریند که او را [[تقدیس]] و [[تسبیح]] و [[تکبیر]] بگویند؛ پس [[ثواب]] آن را خداوند برای او بنویسد تا [[روز قیامت]]»<ref>شیخ طوسی، تهذیب الأحکام، ج۱، ص۵۳؛ محمد بن یعقوب کلینی، الکافی، ج۳، ص۷۰؛ احمد بن محمد برقی، المحاسن، ص۴۵؛ شیخ صدوق، من ‎لا یحضره ‎الفقیه، ج۱، ص۴۱؛ همو، ترجمه من لا یحضره الفقیه، ج۱، ص۶۸؛ شیخ صدوق، الأمالی، ص۵۵۴؛ همو، ثواب الأعمال و عقاب الأعمال، ص۱۶: {{متن حدیث\|يَا مُحَمَّدُ مَنْ تَوَضَّأَ مِثْلَ وُضُوئِي وَ قَالَ مِثْلَ قَوْلِي خَلَقَ اللَّهُ تَبَارَكَ وَ تَعَالَى مِنْ كُلِّ قَطْرَةٍ مَلَكاً يُقَدِّسُهُ وَ يُسَبِّحُهُ وَ يُكَبِّرُهُ فَيَكْتُبُ اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ ثَوَابَ ذَلِكَ لَهُ إِلَى يَوْمِ الْقِيَامَةِ}}.</ref>.		سپس دست چپش را شست و فرمود: {{متن حدیث\|اللَّهُمَّ لَا تُعْطِنِي كِتَابِي بِشِمَالِي وَ لَا تَجْعَلْهَا مَغْلُولَةً إِلَى عُنُقِي وَ أَعُوذُ بِكَ مِنْ مُقَطَّعَاتِ النِّيرَانِ}}: بار خدایا، نامه عمل مرا به دست چپم مده و آن را زنجیر بر گردنم مساز و به تو پناه می‌آورم [ای [[پروردگار]]] از آن پیراهن‌ها که از آتش ساخته شده است». آن‌گاه سرش را مسح کرد و فرمود: {{متن حدیث\|اللَّهُمَّ غَشِّنِي بِرَحْمَتِكَ وَ بَرَكَاتِكَ‌}}: بار خدایا، ([[جامه]]) [[رحمت]] و برکاتت را بر من بپوشان و مرا با آنها فراگیر»؛ سپس دو پایش را مسح کرد و فرمود: {{متن حدیث\|اللَّهُمَّ ثَبِّتْ قَدَمَيَّ عَلَى الصِّرَاطِ يَوْمَ تَزِلُّ فِيهِ الْأَقْدَامُ وَ اجْعَلْ سَعْيِي فِيمَا يُرْضِيكَ عَنِّي يَا ذَا الْجَلَالِ وَ الْإِكْرَامِ‌}}<ref>عبارت {{متن حدیث\|ذُو الْجَلَالِ وَ الْإِكْرامِ‌}} فقط در من لا یحضره الفقیه آمده است (شیخ صدوق، من ‎لایحضره ‎الفقیه، ج۱، ص۴۳).</ref>: خداوندا، قدم‌های مرا بر [[صراط]] ثابت و [[استوار]] دار، در آن [[روز]] که قدم‌ها در آن می‌لغزد و سعی و کوشش مرا در آن چیزی قرار ده که تو از من [[خشنود]] و [[راضی]] می‌شوی، ای صاحب شکوه و [[بزرگواری]]». آن‌گاه سرش را بلند کرد و به محمد نگریست و فرمود: «ای محمد، هر کس [[وضو]] بگیرد مانند وضویم و مانند دعا‌های من بگوید، [[خداوند]] از هر قطره‌ای که با آن وضو می‌گیرد، ملکی بیافریند که او را [[تقدیس]] و [[تسبیح]] و [[تکبیر]] بگویند؛ پس [[ثواب]] آن را خداوند برای او بنویسد تا [[روز قیامت]]»<ref>شیخ طوسی، تهذیب الأحکام، ج۱، ص۵۳؛ محمد بن یعقوب کلینی، الکافی، ج۳، ص۷۰؛ احمد بن محمد برقی، المحاسن، ص۴۵؛ شیخ صدوق، من ‎لا یحضره ‎الفقیه، ج۱، ص۴۱؛ همو، ترجمه من لا یحضره الفقیه، ج۱، ص۶۸؛ شیخ صدوق، الأمالی، ص۵۵۴؛ همو، ثواب الأعمال و عقاب الأعمال، ص۱۶: {{متن حدیث\|يَا مُحَمَّدُ مَنْ تَوَضَّأَ مِثْلَ وُضُوئِي وَ قَالَ مِثْلَ قَوْلِي خَلَقَ اللَّهُ تَبَارَكَ وَ تَعَالَى مِنْ كُلِّ قَطْرَةٍ مَلَكاً يُقَدِّسُهُ وَ يُسَبِّحُهُ وَ يُكَبِّرُهُ فَيَكْتُبُ اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ ثَوَابَ ذَلِكَ لَهُ إِلَى يَوْمِ الْقِيَامَةِ}}.</ref>.

	این دعایی است که [[امیرالمؤمنین]]{{ع}} در هنگام وضو می‌خواند. ایشان هم روش وضو را یاد داد و هم دعای آن را [[آموزش]] داد و این [[سیره]] حضرت شایسته [[پیروی]] و عمل است. [[شیخ مفید]] در مقنعه این دعای وضو را بدون انتساب به امیرالمؤمنین{{ع}} ذکر کرده و بیان می‌کند ظرف آب را در سمت راست خود قرار دهد و قبل از دست‌زدن به آن بگوید: {{متن حدیث\|الْحَمْدُ لِلَّهِ الَّذِي‌...}}؛ سپس روش [[وضو]] را آن‌گونه که ذکر شد، نقل کرده است<ref>شیخ مفید، المقنعه، ص۴۳.</ref>. بدیهی است علی{{ع}} که [[اولین مرد مسلمان]] است و [[علوم]] زیادی از [[پیامبر]]{{صل}} آموخته و تا لحظات پایانی [[عمر پیامبر]]{{صل}} با آن حضرت بوده است، از دیگران به وضوی پیامبر{{صل}} آگاه‌تر است. [[امیرالمؤمنین]]{{ع}} در [[نامه]] خود به [[محمد بن ابی‌بکر]]، استاندارش بر [[مصر]]، [[شیوه]] گرفتن وضو را برای وی می‌نویسد که سه بار آب را مضمضمه کند و سه بار استنشاق نماید؛ صورت را بشوید؛ سپس دست راست را، آن‌گاه دست چپ و بعد سر و دو پا را مسح کند و می‌افزاید: من دیدم [[رسول خدا]]{{صل}} این‌گونه وضو می‌گیرد و بدان که وضو نصف [[ایمان]] است<ref>شیخ مفید، الأمالی، ص۲۶۷؛ شیخ طوسی، الأمالی، ص۲۹.</ref>.<ref>[[علی اکبر ذاکری\|ذاکری، علی اکبر]]، [[سیره عبادی معصومان در کتاب‌های چهارگانه شیعه (کتاب)\|سیره عبادی معصومان در کتاب‌های چهارگانه شیعه]]، ص ۴۲.</ref>		این دعایی است که [[امیرالمؤمنین]]{{ع}} در هنگام وضو می‌خواند. ایشان هم روش وضو را یاد داد و هم دعای آن را [[آموزش]] داد و این [[سیره]] حضرت شایسته [[پیروی]] و عمل است. [[شیخ مفید]] در مقنعه این دعای وضو را بدون انتساب به امیرالمؤمنین{{ع}} ذکر کرده و بیان می‌کند ظرف آب را در سمت راست خود قرار دهد و قبل از دست‌زدن به آن بگوید: {{متن حدیث\|الْحَمْدُ لِلَّهِ الَّذِي‌...}}؛ سپس روش [[وضو]] را آن‌گونه که ذکر شد، نقل کرده است<ref>شیخ مفید، المقنعه، ص۴۳.</ref>. بدیهی است علی{{ع}} که اولین مرد مسلمان است و [[علوم]] زیادی از [[پیامبر]]{{صل}} آموخته و تا لحظات پایانی عمر پیامبر{{صل}} با آن حضرت بوده است، از دیگران به وضوی پیامبر{{صل}} آگاه‌تر است. [[امیرالمؤمنین]]{{ع}} در نامه خود به [[محمد بن ابی‌بکر]]، استاندارش بر [[مصر]]، شیوه گرفتن وضو را برای وی می‌نویسد که سه بار آب را مضمضمه کند و سه بار استنشاق نماید؛ صورت را بشوید؛ سپس دست راست را، آن‌گاه دست چپ و بعد سر و دو پا را مسح کند و می‌افزاید: من دیدم [[رسول خدا]]{{صل}} این‌گونه وضو می‌گیرد و بدان که وضو نصف [[ایمان]] است<ref>شیخ مفید، الأمالی، ص۲۶۷؛ شیخ طوسی، الأمالی، ص۲۹.</ref>.<ref>[[علی اکبر ذاکری\|ذاکری، علی اکبر]]، [[سیره عبادی معصومان در کتاب‌های چهارگانه شیعه (کتاب)\|سیره عبادی معصومان در کتاب‌های چهارگانه شیعه]]، ص ۴۲.</ref>

	=== نکاتی در باب اهمیت وضو ===		=== نکاتی در باب اهمیت وضو ===

Bahmani: خنثی‌سازی نسخهٔ 1318887 از Bahmani (بحث)

2024-10-14T05:49:10Z

خنثی‌سازی نسخهٔ 1318887 از Bahmani (بحث)

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۴ اکتبر ۲۰۲۴، ساعت ۰۹:۱۹
خط ۸:		خط ۸:
	== وضوی [[امام علی]]{{ع}} ==		== وضوی [[امام علی]]{{ع}} ==
	در روایات ما شیوه وضوی [[امیرالمؤمنین]]{{ع}} نیز نقل شده است که همراه آن، دعای حضرت در هنگام وضو آمده است که بسیار زیباست.		در روایات ما شیوه وضوی [[امیرالمؤمنین]]{{ع}} نیز نقل شده است که همراه آن، دعای حضرت در هنگام وضو آمده است که بسیار زیباست.
	[[امام صادق]]{{ع}} می‌فرماید: روزی امیرالمؤمنین{{ع}} با [[محمد بن حنفیه]] نشسته بودند. حضرت به محمد گفت: ظرف آبی برایم بیاور تا با آن برای [[نماز]] وضو بگیرم. محمد ظرف آبی آورد. حضرت کف آبی با دست چپش به دست راستش ریخت و فرمود: {{متن حدیث\|بِسْمِ اللَّهِ وَ الْحَمْدُ لِلَّهِ الَّذِي جَعَلَ الْمَاءَ طَهُوراً وَ لَمْ يَجْعَلْهُ نَجِساً}}: به نام خدا آغاز می‌کنم و [[حمد]] و [[سپاس]] مخصوص خداوندی است که آب را [[پاک]] قرار داد و آن را [[پلید]] قرار نداد»؛ سپس برای استنجا رفت و فرمود: {{متن حدیث\|اللَّهُمَّ حَصِّنْ فَرْجِي وَ أَعِفَّهُ وَ اسْتُرْ عَوْرَتِي وَ حَرِّمْهُ عَلَى النَّارِ}}: بار خدایا، دامن مرا (از ارتکاب [[محرّمات]] و [[زنا]]) [[حفظ]] فرما و آن را [[عفیف]] دار و بپوشان عورت مرا و بدنم را بر [[آتش]] [[حرام]] گردان». آن‌گاه با آب مضمضمه کرد؛ آن را در دهان خود گرداند و فرمود: {{متن حدیث\|اللَّهُمَّ لَقِّنِّي حُجَّتِي يَوْمَ أَلْقَاكَ وَ أَطْلِقْ لِسَانِي بِذِكْرِكَ}}: «بار خدایا، در روزی که تو را [[ملاقات]] می‌کنم، حجّتم را به من تلقین فرما و زبانم را به یاد خودت [[آزاد]] و روان گردان». سپس استنشاق کرد و آب در بینی خود ریخت و فرمود: {{متن حدیث\|اللَّهُمَّ لَا تُحَرِّمْ عَلَيَّ رِيحَ الْجَنَّةِ وَ اجْعَلْنِي مِمَّنْ يَشَمُّ رِيحَهَا وَ رَوْحَهَا وَ طِيبَهَا}}: «بار خدایا، بوی [[بهشت]] را بر من حرام مگردان و مرا از کسانی قرار ده که بو، [[نسیم]] و [[عطر]] آن را (با شامّه خود) [[حسّ]] می‌کنند».		[[امام صادق]]{{ع}} می‌فرماید: روزی امیرالمؤمنین{{ع}} با [[محمد بن حنفیه]] نشسته بودند. حضرت به محمد گفت: ظرف آبی برایم بیاور تا با آن برای [[نماز]] وضو بگیرم. محمد ظرف آبی آورد. حضرت کف آبی با دست چپش به دست راستش ریخت و فرمود: {{متن حدیث\|بِسْمِ اللَّهِ وَ الْحَمْدُ لِلَّهِ الَّذِي جَعَلَ الْمَاءَ طَهُوراً وَ لَمْ يَجْعَلْهُ نَجِساً}}: [[به نام خدا]] آغاز می‌کنم و [[حمد]] و [[سپاس]] مخصوص خداوندی است که آب را [[پاک]] قرار داد و آن را [[پلید]] قرار نداد»؛ سپس برای استنجا رفت و فرمود: {{متن حدیث\|اللَّهُمَّ حَصِّنْ فَرْجِي وَ أَعِفَّهُ وَ اسْتُرْ عَوْرَتِي وَ حَرِّمْهُ عَلَى النَّارِ}}: بار خدایا، دامن مرا (از ارتکاب [[محرّمات]] و [[زنا]]) [[حفظ]] فرما و آن را [[عفیف]] دار و بپوشان عورت مرا و بدنم را بر [[آتش]] [[حرام]] گردان». آن‌گاه با آب مضمضمه کرد؛ آن را در دهان خود گرداند و فرمود: {{متن حدیث\|اللَّهُمَّ لَقِّنِّي حُجَّتِي يَوْمَ أَلْقَاكَ وَ أَطْلِقْ لِسَانِي بِذِكْرِكَ}}: «بار خدایا، در روزی که تو را [[ملاقات]] می‌کنم، حجّتم را به من تلقین فرما و زبانم را به یاد خودت [[آزاد]] و روان گردان». سپس استنشاق کرد و آب در بینی خود ریخت و فرمود: {{متن حدیث\|اللَّهُمَّ لَا تُحَرِّمْ عَلَيَّ رِيحَ الْجَنَّةِ وَ اجْعَلْنِي مِمَّنْ يَشَمُّ رِيحَهَا وَ رَوْحَهَا وَ طِيبَهَا}}: «بار خدایا، بوی [[بهشت]] را بر من حرام مگردان و مرا از کسانی قرار ده که بو، [[نسیم]] و [[عطر]] آن را (با شامّه خود) [[حسّ]] می‌کنند».

	بعد از آن صورتش را شست و فرمود: {{متن حدیث\|اللَّهُمَ بَيِّضْ وَجْهِي يَوْمَ تَسْوَدُّ فِيهِ الْوُجُوهُ وَ لَا تُسَوِّدْ وَجْهِي يَوْمَ تَبْيَضُّ فِيهِ الْوُجُوهُ}}: «خداوندا، روزی که روی‌ها در آن [[روز]] سیاه می‌شود، صورت مرا سفید گردان و روزی که روی‌ها در آن روز سفید می‌گردد، صورت مرا سیاه مگردان»؛ سپس دست راستش را شست و فرمود: {{متن حدیث\|اللَّهُمَّ أَعْطِنِي كِتَابِي بِيَمِينِي وَ الْخُلْدَ فِي الْجِنَانِ بِيَسَارِي وَ حَاسِبْنِي حِساباً يَسِيراً}}: «خداوندا، نامه عملم را به دست راستم بده و برگه اقامت [[ابدی]] در بهشت را به دست چپم و مرا با حسابی آسان مورد [[حسابرسی]] قرار ده».		بعد از آن صورتش را شست و فرمود: {{متن حدیث\|اللَّهُمَ بَيِّضْ وَجْهِي يَوْمَ تَسْوَدُّ فِيهِ الْوُجُوهُ وَ لَا تُسَوِّدْ وَجْهِي يَوْمَ تَبْيَضُّ فِيهِ الْوُجُوهُ}}: «خداوندا، روزی که روی‌ها در آن [[روز]] سیاه می‌شود، صورت مرا سفید گردان و روزی که روی‌ها در آن روز سفید می‌گردد، صورت مرا سیاه مگردان»؛ سپس دست راستش را شست و فرمود: {{متن حدیث\|اللَّهُمَّ أَعْطِنِي كِتَابِي بِيَمِينِي وَ الْخُلْدَ فِي الْجِنَانِ بِيَسَارِي وَ حَاسِبْنِي حِساباً يَسِيراً}}: «خداوندا، [[نامه]] عملم را به دست راستم بده و برگه اقامت [[ابدی]] در بهشت را به دست چپم و مرا با حسابی آسان مورد [[حسابرسی]] قرار ده».

	سپس دست چپش را شست و فرمود: {{متن حدیث\|اللَّهُمَّ لَا تُعْطِنِي كِتَابِي بِشِمَالِي وَ لَا تَجْعَلْهَا مَغْلُولَةً إِلَى عُنُقِي وَ أَعُوذُ بِكَ مِنْ مُقَطَّعَاتِ النِّيرَانِ}}: بار خدایا، نامه عمل مرا به دست چپم مده و آن را زنجیر بر گردنم مساز و به تو پناه می‌آورم [ای [[پروردگار]]] از آن پیراهن‌ها که از آتش ساخته شده است». آن‌گاه سرش را مسح کرد و فرمود: {{متن حدیث\|اللَّهُمَّ غَشِّنِي بِرَحْمَتِكَ وَ بَرَكَاتِكَ‌}}: بار خدایا، ([[جامه]]) [[رحمت]] و برکاتت را بر من بپوشان و مرا با آنها فراگیر»؛ سپس دو پایش را مسح کرد و فرمود: {{متن حدیث\|اللَّهُمَّ ثَبِّتْ قَدَمَيَّ عَلَى الصِّرَاطِ يَوْمَ تَزِلُّ فِيهِ الْأَقْدَامُ وَ اجْعَلْ سَعْيِي فِيمَا يُرْضِيكَ عَنِّي يَا ذَا الْجَلَالِ وَ الْإِكْرَامِ‌}}<ref>عبارت {{متن حدیث\|ذُو الْجَلَالِ وَ الْإِكْرامِ‌}} فقط در من لا یحضره الفقیه آمده است (شیخ صدوق، من ‎لایحضره ‎الفقیه، ج۱، ص۴۳).</ref>: خداوندا، قدم‌های مرا بر [[صراط]] ثابت و [[استوار]] دار، در آن [[روز]] که قدم‌ها در آن می‌لغزد و سعی و کوشش مرا در آن چیزی قرار ده که تو از من [[خشنود]] و [[راضی]] می‌شوی، ای صاحب شکوه و [[بزرگواری]]». آن‌گاه سرش را بلند کرد و به محمد نگریست و فرمود: «ای محمد، هر کس [[وضو]] بگیرد مانند وضویم و مانند دعا‌های من بگوید، [[خداوند]] از هر قطره‌ای که با آن وضو می‌گیرد، ملکی بیافریند که او را [[تقدیس]] و [[تسبیح]] و [[تکبیر]] بگویند؛ پس [[ثواب]] آن را خداوند برای او بنویسد تا [[روز قیامت]]»<ref>شیخ طوسی، تهذیب الأحکام، ج۱، ص۵۳؛ محمد بن یعقوب کلینی، الکافی، ج۳، ص۷۰؛ احمد بن محمد برقی، المحاسن، ص۴۵؛ شیخ صدوق، من ‎لا یحضره ‎الفقیه، ج۱، ص۴۱؛ همو، ترجمه من لا یحضره الفقیه، ج۱، ص۶۸؛ شیخ صدوق، الأمالی، ص۵۵۴؛ همو، ثواب الأعمال و عقاب الأعمال، ص۱۶: {{متن حدیث\|يَا مُحَمَّدُ مَنْ تَوَضَّأَ مِثْلَ وُضُوئِي وَ قَالَ مِثْلَ قَوْلِي خَلَقَ اللَّهُ تَبَارَكَ وَ تَعَالَى مِنْ كُلِّ قَطْرَةٍ مَلَكاً يُقَدِّسُهُ وَ يُسَبِّحُهُ وَ يُكَبِّرُهُ فَيَكْتُبُ اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ ثَوَابَ ذَلِكَ لَهُ إِلَى يَوْمِ الْقِيَامَةِ}}.</ref>.		سپس دست چپش را شست و فرمود: {{متن حدیث\|اللَّهُمَّ لَا تُعْطِنِي كِتَابِي بِشِمَالِي وَ لَا تَجْعَلْهَا مَغْلُولَةً إِلَى عُنُقِي وَ أَعُوذُ بِكَ مِنْ مُقَطَّعَاتِ النِّيرَانِ}}: بار خدایا، [[نامه عمل]] مرا به دست چپم مده و آن را زنجیر بر گردنم مساز و به تو [[پناه]] می‌آورم [ای [[پروردگار]]] از آن پیراهن‌ها که از آتش ساخته شده است». آن‌گاه سرش را مسح کرد و فرمود: {{متن حدیث\|اللَّهُمَّ غَشِّنِي بِرَحْمَتِكَ وَ بَرَكَاتِكَ‌}}: بار خدایا، ([[جامه]]) [[رحمت]] و برکاتت را بر من بپوشان و مرا با آنها فراگیر»؛ سپس دو پایش را مسح کرد و فرمود: {{متن حدیث\|اللَّهُمَّ ثَبِّتْ قَدَمَيَّ عَلَى الصِّرَاطِ يَوْمَ تَزِلُّ فِيهِ الْأَقْدَامُ وَ اجْعَلْ سَعْيِي فِيمَا يُرْضِيكَ عَنِّي يَا ذَا الْجَلَالِ وَ الْإِكْرَامِ‌}}<ref>عبارت {{متن حدیث\|ذُو الْجَلَالِ وَ الْإِكْرامِ‌}} فقط در من لا یحضره الفقیه آمده است (شیخ صدوق، من ‎لایحضره ‎الفقیه، ج۱، ص۴۳).</ref>: خداوندا، قدم‌های مرا بر [[صراط]] ثابت و [[استوار]] دار، در آن [[روز]] که قدم‌ها در آن می‌لغزد و سعی و [[کوشش]] مرا در آن چیزی قرار ده که تو از من [[خشنود]] و [[راضی]] می‌شوی، ای صاحب [[شکوه]] و [[بزرگواری]]». آن‌گاه سرش را بلند کرد و به محمد نگریست و فرمود: «ای محمد، هر کس [[وضو]] بگیرد مانند وضویم و مانند دعا‌های من بگوید، [[خداوند]] از هر قطره‌ای که با آن وضو می‌گیرد، ملکی بیافریند که او را [[تقدیس]] و [[تسبیح]] و [[تکبیر]] بگویند؛ پس [[ثواب]] آن را خداوند برای او بنویسد تا [[روز قیامت]]»<ref>شیخ طوسی، تهذیب الأحکام، ج۱، ص۵۳؛ محمد بن یعقوب کلینی، الکافی، ج۳، ص۷۰؛ احمد بن محمد برقی، المحاسن، ص۴۵؛ شیخ صدوق، من ‎لا یحضره ‎الفقیه، ج۱، ص۴۱؛ همو، ترجمه من لا یحضره الفقیه، ج۱، ص۶۸؛ شیخ صدوق، الأمالی، ص۵۵۴؛ همو، ثواب الأعمال و عقاب الأعمال، ص۱۶: {{متن حدیث\|يَا مُحَمَّدُ مَنْ تَوَضَّأَ مِثْلَ وُضُوئِي وَ قَالَ مِثْلَ قَوْلِي خَلَقَ اللَّهُ تَبَارَكَ وَ تَعَالَى مِنْ كُلِّ قَطْرَةٍ مَلَكاً يُقَدِّسُهُ وَ يُسَبِّحُهُ وَ يُكَبِّرُهُ فَيَكْتُبُ اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ ثَوَابَ ذَلِكَ لَهُ إِلَى يَوْمِ الْقِيَامَةِ}}.</ref>.

	این دعایی است که [[امیرالمؤمنین]]{{ع}} در هنگام وضو می‌خواند. ایشان هم روش وضو را یاد داد و هم دعای آن را [[آموزش]] داد و این [[سیره]] حضرت شایسته [[پیروی]] و عمل است. [[شیخ مفید]] در مقنعه این دعای وضو را بدون انتساب به امیرالمؤمنین{{ع}} ذکر کرده و بیان می‌کند ظرف آب را در سمت راست خود قرار دهد و قبل از دست‌زدن به آن بگوید: {{متن حدیث\|الْحَمْدُ لِلَّهِ الَّذِي‌...}}؛ سپس روش [[وضو]] را آن‌گونه که ذکر شد، نقل کرده است<ref>شیخ مفید، المقنعه، ص۴۳.</ref>. بدیهی است علی{{ع}} که اولین مرد مسلمان است و [[علوم]] زیادی از [[پیامبر]]{{صل}} آموخته و تا لحظات پایانی عمر پیامبر{{صل}} با آن حضرت بوده است، از دیگران به وضوی پیامبر{{صل}} آگاه‌تر است. [[امیرالمؤمنین]]{{ع}} در نامه خود به [[محمد بن ابی‌بکر]]، استاندارش بر [[مصر]]، شیوه گرفتن وضو را برای وی می‌نویسد که سه بار آب را مضمضمه کند و سه بار استنشاق نماید؛ صورت را بشوید؛ سپس دست راست را، آن‌گاه دست چپ و بعد سر و دو پا را مسح کند و می‌افزاید: من دیدم [[رسول خدا]]{{صل}} این‌گونه وضو می‌گیرد و بدان که وضو نصف [[ایمان]] است<ref>شیخ مفید، الأمالی، ص۲۶۷؛ شیخ طوسی، الأمالی، ص۲۹.</ref>.<ref>[[علی اکبر ذاکری\|ذاکری، علی اکبر]]، [[سیره عبادی معصومان در کتاب‌های چهارگانه شیعه (کتاب)\|سیره عبادی معصومان در کتاب‌های چهارگانه شیعه]]، ص ۴۲.</ref>		این دعایی است که [[امیرالمؤمنین]]{{ع}} در هنگام وضو می‌خواند. ایشان هم روش وضو را یاد داد و هم دعای آن را [[آموزش]] داد و این [[سیره]] حضرت شایسته [[پیروی]] و عمل است. [[شیخ مفید]] در مقنعه این دعای وضو را بدون انتساب به امیرالمؤمنین{{ع}} ذکر کرده و بیان می‌کند ظرف آب را در سمت راست خود قرار دهد و قبل از دست‌زدن به آن بگوید: {{متن حدیث\|الْحَمْدُ لِلَّهِ الَّذِي‌...}}؛ سپس روش [[وضو]] را آن‌گونه که ذکر شد، نقل کرده است<ref>شیخ مفید، المقنعه، ص۴۳.</ref>. بدیهی است علی{{ع}} که [[اولین مرد مسلمان]] است و [[علوم]] زیادی از [[پیامبر]]{{صل}} آموخته و تا لحظات پایانی [[عمر پیامبر]]{{صل}} با آن حضرت بوده است، از دیگران به وضوی پیامبر{{صل}} آگاه‌تر است. [[امیرالمؤمنین]]{{ع}} در [[نامه]] خود به [[محمد بن ابی‌بکر]]، استاندارش بر [[مصر]]، [[شیوه]] گرفتن وضو را برای وی می‌نویسد که سه بار آب را مضمضمه کند و سه بار استنشاق نماید؛ صورت را بشوید؛ سپس دست راست را، آن‌گاه دست چپ و بعد سر و دو پا را مسح کند و می‌افزاید: من دیدم [[رسول خدا]]{{صل}} این‌گونه وضو می‌گیرد و بدان که وضو نصف [[ایمان]] است<ref>شیخ مفید، الأمالی، ص۲۶۷؛ شیخ طوسی، الأمالی، ص۲۹.</ref>.<ref>[[علی اکبر ذاکری\|ذاکری، علی اکبر]]، [[سیره عبادی معصومان در کتاب‌های چهارگانه شیعه (کتاب)\|سیره عبادی معصومان در کتاب‌های چهارگانه شیعه]]، ص ۴۲.</ref>

			=== نکاتی در باب اهمیت وضو ===
			سخنی که از [[امیر مؤمنان]] نقل شد، نشان می‌دهد که حضرت وضوی پیامبر{{صل}} را توضیح می‌داده است. تعبیر پایانی در [[کلام]] حضرت درباره وضو که نصف ایمان است، ممکن است برای برخی سنگین و عجیب باشد که چگونه وضو را نصف ایمان دانسته است. برای روشن‌شدن مطلب، باید توجه داشت [[خداوند]] در [[قرآن]] [[نماز]] را ایمان نامیده است؛ آنجا که [[مسلمانان]] بعد از [[تغییر قبله]] گفتند: نمازهای گذشت ما ضایع شده است، [[آیه]] نازل شد: {{متن قرآن\|وَمَا كَانَ اللَّهُ لِيُضِيعَ إِيمَانَكُمْ إِنَّ اللَّهَ بِالنَّاسِ لَرَءُوفٌ رَحِيمٌ}}<ref>«و بدین گونه شما را امّتی میانه کرده‌ایم تا گواه بر مردم باشید و پیامبر بر شما گواه باشد؛ و قبله‌ای که بر سوی آن بودی بر نگرداندیم مگر بدین روی که معلوم داریم چه کسی از پیامبر پیروی می‌کند و چه کسی واپس می‌گراید، و بی‌گمان آن جز بر آنان که خداوند رهنمونشان شد، گران بود و خداوند بر آن نیست که ایمانتان را تباه گرداند که خداوند با مردم، به راستی مهربانی است بخشاینده» سوره بقره، آیه ۱۴۳.</ref>؛ یعنی [[خداوند]] [[نماز]] شما را که در گذشته به سوی [[بیت‌المقدس]] خوانده‌اید، ضایع نمی‌کند<ref>محمد بن یعقوب کلینی، الکافی، ج‌۲، ص۳۷؛ شیخ صدوق، من ‎لایحضره ‎الفقیه، ج‌۱، ص۲۷۶؛ قاضی نعمان، دعائم الإسلام، ج‌۱، ص۸: {{متن حدیث\|فَسَمَّى الصَّلَاةَ إِيمَاناً}}.</ref>؛ بنابراین صحت نماز که از آن به «[[ایمان]]» تعبیر شده، به [[وضو]] بستگی دارد؛ به همین جهت وضو نصف ایمان دانسته شده است.

			در [[روایات]] نکات دیگری نیز در باب [[سیره معصومان]] درباره وضو آمده که به برخی از آنها اشاره می‌کنیم: برابر روایات متعددی از [[امام باقر]] و [[امام صادق]]{{ع}} و دیگر [[معصومان]]، [[پیامبر]]{{صل}} برای [[غسل]] یک مَن آب و برای وضو یک چارک آب را کافی می‌دانست<ref>شیخ طوسی، تهذیب الأحکام، ج۱، ص۱۳۶؛ همو، الإستبصار، ج۱، ص۱۲۱.</ref>. علی{{ع}} در هنگام وضو [[اجازه]] نمی‌داد کسی به وی کمک نماید و برایش آب بریزد. وقتی از این موضوع پرسیدند فرمود: {{متن حدیث\|لَا أُحِبُّ أَنْ أُشْرِکَ فِي صَلَاتِي أَحَداً}}<ref>شیخ طوسی، تهذیب الأحکام، ج۱، ص۳۵۴.</ref>؛ «[[دوست]] ندارم در نمازم کسی را [[شریک]] نمایم».

			[[حضرت علی]]{{ع}} صاحب مِطهَره و آفتابه‌داری داشت که آب برای حضرت می‌آورد. نام وی نجی پدر عبدالله بود<ref>ابن‌طاووس، التشریف بالمنن فی التعریف بالفتن، ص۳۳۳؛ یوسف بن حاتم شامی، الدر النظیم، ص۵۳۷.</ref> و هر دو از اعضای [[شرطةالخمیس]] بودند<ref>شیخ مفید، الإختصاص، حاشیه، ص۳.</ref>؛ با این حال حضرت اجازه ریختن آب به دیگران نمی‌داد. مشابه آن از [[امام رضا]]{{ع}} نقل شده که اجازه نداد در گرفتن وضو به ایشان کمک شود و درباره علت آن همان سخن [[امیر مؤمنان]]{{ع}} را فرمود<ref>محمد بن یعقوب کلینی، الکافی، ج‌۳، ص۶۹: {{متن حدیث\|أَتَوَضَّأُ لِلصَّلَاةِ وَ هِيَ الْعِبَادَةُ فَأَكْرَهُ أَنْ يَشْرَكَنِي فِيهَا أَحَدٌ}}.</ref>. وضوگرفتن با آب وضوی دیگران اشکال ندارد و زمانی که پیامبر{{صل}} وضو می‌گرفت، [[مسلمانان]] آب وضوی حضرت را که می‌ریخت، می‌گرفتند و با آن وضو می‌ساختند<ref>شیخ صدوق، من ‎لایحضره ‎الفقیه، ج۱، ص۱۲.</ref>.<ref>[[علی اکبر ذاکری\|ذاکری، علی اکبر]]، [[سیره عبادی معصومان در کتاب‌های چهارگانه شیعه (کتاب)\|سیره عبادی معصومان در کتاب‌های چهارگانه شیعه]]، ص ۴۵.</ref>

			=== وضو در حال [[تقیه]] ===
			ازآنجاکه وضوی [[شیعه]] با [[عامه]] متفاوت است، گاهی [[شیعیان]] به دستور [[معصومان]] مانند [[عامه]] [[وضو]] می‌گرفتند تا به [[تشیع]] متهم نشوند و از طرف عامه [[آزار]] نبینند و بدین ترتیب با رعایت [[تقیه]] [[جان]] خود را [[حفظ]] می‌کردند؛ مانند وضوی [[داوود بن زربی]] که طریقه انجام وضو را از [[امام صادق]]{{ع}} می‌پرسد؛ حضرت می‌فرماید: وضو بگیر سه تا سه؛ بعد فرمود: آیا در [[بغداد]] و در میان نیروهای نظامی آنان حاضر نمی‌شوی؟ گفتم: چرا؛ روزی در [[منزل]] [[مهدی عباسی]] وضو می‌گرفتم که یکی از آنان مرا دید و من متوجه دیدن آنان نبودم. فردی که مرا می‌دید گفت: [[دروغ]] می‌گوید کسی که خیال می‌کند تو طرفدار فلانی هستی، درحالی‌که این‌گونه وضو می‌گیری. گفتم: به [[خدا]] [[سوگند]] حضرت برای چنین مواردی به من دستور وضوی با تقیه داده است<ref>شیخ طوسی، تهذیب الأحکام، ج۱، ص۸۲. همو، الإستبصار، ج۱، ص۷۱.</ref>.

			ظاهراً منظور از سه بار سه بار، شستن صورت و دست‌هاست که در فقه شیعه بار سوم جایز نیست و ممکن است منظور از سه، شستن پاها باشد؛ یعنی سه بار شستن در برابر دو بار شستن و دو بار مسح‌کردن. به نظر می‌رسد این وجه مورد نظر بوده است. کشی این [[روایت]] را به‌طور مفصل در کتاب رجال<ref>شیخ طوسی، إختیار معرفة الرجال، ص۳۱۲.</ref> نقل کرده است و ابهامات این خبر را توضیح می‌دهد که به نظر می‌رسد این نقل خلاصه‌ای از خبر [[رجال کشی]] باشد<ref>محمدباقر مجلسی، ملاذ الأخیار، ج۱، ص۳۳۲.</ref>.<ref>[[علی اکبر ذاکری\|ذاکری، علی اکبر]]، [[سیره عبادی معصومان در کتاب‌های چهارگانه شیعه (کتاب)\|سیره عبادی معصومان در کتاب‌های چهارگانه شیعه]]، ص ۴۷.</ref>

	== منابع ==		== منابع ==

Bahmani: /* وضوی امام علی{{ع}} */

2024-10-14T05:48:51Z

وضوی امام علی{{ع}}

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۴ اکتبر ۲۰۲۴، ساعت ۰۹:۱۸
خط ۸:		خط ۸:
	== وضوی [[امام علی]]{{ع}} ==		== وضوی [[امام علی]]{{ع}} ==
	در روایات ما شیوه وضوی [[امیرالمؤمنین]]{{ع}} نیز نقل شده است که همراه آن، دعای حضرت در هنگام وضو آمده است که بسیار زیباست.		در روایات ما شیوه وضوی [[امیرالمؤمنین]]{{ع}} نیز نقل شده است که همراه آن، دعای حضرت در هنگام وضو آمده است که بسیار زیباست.
	[[امام صادق]]{{ع}} می‌فرماید: روزی امیرالمؤمنین{{ع}} با [[محمد بن حنفیه]] نشسته بودند. حضرت به محمد گفت: ظرف آبی برایم بیاور تا با آن برای [[نماز]] وضو بگیرم. محمد ظرف آبی آورد. حضرت کف آبی با دست چپش به دست راستش ریخت و فرمود: {{متن حدیث\|بِسْمِ اللَّهِ وَ الْحَمْدُ لِلَّهِ الَّذِي جَعَلَ الْمَاءَ طَهُوراً وَ لَمْ يَجْعَلْهُ نَجِساً}}: [[به نام خدا]] آغاز می‌کنم و [[حمد]] و [[سپاس]] مخصوص خداوندی است که آب را [[پاک]] قرار داد و آن را [[پلید]] قرار نداد»؛ سپس برای استنجا رفت و فرمود: {{متن حدیث\|اللَّهُمَّ حَصِّنْ فَرْجِي وَ أَعِفَّهُ وَ اسْتُرْ عَوْرَتِي وَ حَرِّمْهُ عَلَى النَّارِ}}: بار خدایا، دامن مرا (از ارتکاب [[محرّمات]] و [[زنا]]) [[حفظ]] فرما و آن را [[عفیف]] دار و بپوشان عورت مرا و بدنم را بر [[آتش]] [[حرام]] گردان». آن‌گاه با آب مضمضمه کرد؛ آن را در دهان خود گرداند و فرمود: {{متن حدیث\|اللَّهُمَّ لَقِّنِّي حُجَّتِي يَوْمَ أَلْقَاكَ وَ أَطْلِقْ لِسَانِي بِذِكْرِكَ}}: «بار خدایا، در روزی که تو را [[ملاقات]] می‌کنم، حجّتم را به من تلقین فرما و زبانم را به یاد خودت [[آزاد]] و روان گردان». سپس استنشاق کرد و آب در بینی خود ریخت و فرمود: {{متن حدیث\|اللَّهُمَّ لَا تُحَرِّمْ عَلَيَّ رِيحَ الْجَنَّةِ وَ اجْعَلْنِي مِمَّنْ يَشَمُّ رِيحَهَا وَ رَوْحَهَا وَ طِيبَهَا}}: «بار خدایا، بوی [[بهشت]] را بر من حرام مگردان و مرا از کسانی قرار ده که بو، [[نسیم]] و [[عطر]] آن را (با شامّه خود) [[حسّ]] می‌کنند».		[[امام صادق]]{{ع}} می‌فرماید: روزی امیرالمؤمنین{{ع}} با [[محمد بن حنفیه]] نشسته بودند. حضرت به محمد گفت: ظرف آبی برایم بیاور تا با آن برای [[نماز]] وضو بگیرم. محمد ظرف آبی آورد. حضرت کف آبی با دست چپش به دست راستش ریخت و فرمود: {{متن حدیث\|بِسْمِ اللَّهِ وَ الْحَمْدُ لِلَّهِ الَّذِي جَعَلَ الْمَاءَ طَهُوراً وَ لَمْ يَجْعَلْهُ نَجِساً}}: به نام خدا آغاز می‌کنم و [[حمد]] و [[سپاس]] مخصوص خداوندی است که آب را [[پاک]] قرار داد و آن را [[پلید]] قرار نداد»؛ سپس برای استنجا رفت و فرمود: {{متن حدیث\|اللَّهُمَّ حَصِّنْ فَرْجِي وَ أَعِفَّهُ وَ اسْتُرْ عَوْرَتِي وَ حَرِّمْهُ عَلَى النَّارِ}}: بار خدایا، دامن مرا (از ارتکاب [[محرّمات]] و [[زنا]]) [[حفظ]] فرما و آن را [[عفیف]] دار و بپوشان عورت مرا و بدنم را بر [[آتش]] [[حرام]] گردان». آن‌گاه با آب مضمضمه کرد؛ آن را در دهان خود گرداند و فرمود: {{متن حدیث\|اللَّهُمَّ لَقِّنِّي حُجَّتِي يَوْمَ أَلْقَاكَ وَ أَطْلِقْ لِسَانِي بِذِكْرِكَ}}: «بار خدایا، در روزی که تو را [[ملاقات]] می‌کنم، حجّتم را به من تلقین فرما و زبانم را به یاد خودت [[آزاد]] و روان گردان». سپس استنشاق کرد و آب در بینی خود ریخت و فرمود: {{متن حدیث\|اللَّهُمَّ لَا تُحَرِّمْ عَلَيَّ رِيحَ الْجَنَّةِ وَ اجْعَلْنِي مِمَّنْ يَشَمُّ رِيحَهَا وَ رَوْحَهَا وَ طِيبَهَا}}: «بار خدایا، بوی [[بهشت]] را بر من حرام مگردان و مرا از کسانی قرار ده که بو، [[نسیم]] و [[عطر]] آن را (با شامّه خود) [[حسّ]] می‌کنند».

	بعد از آن صورتش را شست و فرمود: {{متن حدیث\|اللَّهُمَ بَيِّضْ وَجْهِي يَوْمَ تَسْوَدُّ فِيهِ الْوُجُوهُ وَ لَا تُسَوِّدْ وَجْهِي يَوْمَ تَبْيَضُّ فِيهِ الْوُجُوهُ}}: «خداوندا، روزی که روی‌ها در آن [[روز]] سیاه می‌شود، صورت مرا سفید گردان و روزی که روی‌ها در آن روز سفید می‌گردد، صورت مرا سیاه مگردان»؛ سپس دست راستش را شست و فرمود: {{متن حدیث\|اللَّهُمَّ أَعْطِنِي كِتَابِي بِيَمِينِي وَ الْخُلْدَ فِي الْجِنَانِ بِيَسَارِي وَ حَاسِبْنِي حِساباً يَسِيراً}}: «خداوندا، [[نامه]] عملم را به دست راستم بده و برگه اقامت [[ابدی]] در بهشت را به دست چپم و مرا با حسابی آسان مورد [[حسابرسی]] قرار ده».		بعد از آن صورتش را شست و فرمود: {{متن حدیث\|اللَّهُمَ بَيِّضْ وَجْهِي يَوْمَ تَسْوَدُّ فِيهِ الْوُجُوهُ وَ لَا تُسَوِّدْ وَجْهِي يَوْمَ تَبْيَضُّ فِيهِ الْوُجُوهُ}}: «خداوندا، روزی که روی‌ها در آن [[روز]] سیاه می‌شود، صورت مرا سفید گردان و روزی که روی‌ها در آن روز سفید می‌گردد، صورت مرا سیاه مگردان»؛ سپس دست راستش را شست و فرمود: {{متن حدیث\|اللَّهُمَّ أَعْطِنِي كِتَابِي بِيَمِينِي وَ الْخُلْدَ فِي الْجِنَانِ بِيَسَارِي وَ حَاسِبْنِي حِساباً يَسِيراً}}: «خداوندا، نامه عملم را به دست راستم بده و برگه اقامت [[ابدی]] در بهشت را به دست چپم و مرا با حسابی آسان مورد [[حسابرسی]] قرار ده».

	سپس دست چپش را شست و فرمود: {{متن حدیث\|اللَّهُمَّ لَا تُعْطِنِي كِتَابِي بِشِمَالِي وَ لَا تَجْعَلْهَا مَغْلُولَةً إِلَى عُنُقِي وَ أَعُوذُ بِكَ مِنْ مُقَطَّعَاتِ النِّيرَانِ}}: بار خدایا، [[نامه عمل]] مرا به دست چپم مده و آن را زنجیر بر گردنم مساز و به تو [[پناه]] می‌آورم [ای [[پروردگار]]] از آن پیراهن‌ها که از آتش ساخته شده است». آن‌گاه سرش را مسح کرد و فرمود: {{متن حدیث\|اللَّهُمَّ غَشِّنِي بِرَحْمَتِكَ وَ بَرَكَاتِكَ‌}}: بار خدایا، ([[جامه]]) [[رحمت]] و برکاتت را بر من بپوشان و مرا با آنها فراگیر»؛ سپس دو پایش را مسح کرد و فرمود: {{متن حدیث\|اللَّهُمَّ ثَبِّتْ قَدَمَيَّ عَلَى الصِّرَاطِ يَوْمَ تَزِلُّ فِيهِ الْأَقْدَامُ وَ اجْعَلْ سَعْيِي فِيمَا يُرْضِيكَ عَنِّي يَا ذَا الْجَلَالِ وَ الْإِكْرَامِ‌}}<ref>عبارت {{متن حدیث\|ذُو الْجَلَالِ وَ الْإِكْرامِ‌}} فقط در من لا یحضره الفقیه آمده است (شیخ صدوق، من ‎لایحضره ‎الفقیه، ج۱، ص۴۳).</ref>: خداوندا، قدم‌های مرا بر [[صراط]] ثابت و [[استوار]] دار، در آن [[روز]] که قدم‌ها در آن می‌لغزد و سعی و [[کوشش]] مرا در آن چیزی قرار ده که تو از من [[خشنود]] و [[راضی]] می‌شوی، ای صاحب [[شکوه]] و [[بزرگواری]]». آن‌گاه سرش را بلند کرد و به محمد نگریست و فرمود: «ای محمد، هر کس [[وضو]] بگیرد مانند وضویم و مانند دعا‌های من بگوید، [[خداوند]] از هر قطره‌ای که با آن وضو می‌گیرد، ملکی بیافریند که او را [[تقدیس]] و [[تسبیح]] و [[تکبیر]] بگویند؛ پس [[ثواب]] آن را خداوند برای او بنویسد تا [[روز قیامت]]»<ref>شیخ طوسی، تهذیب الأحکام، ج۱، ص۵۳؛ محمد بن یعقوب کلینی، الکافی، ج۳، ص۷۰؛ احمد بن محمد برقی، المحاسن، ص۴۵؛ شیخ صدوق، من ‎لا یحضره ‎الفقیه، ج۱، ص۴۱؛ همو، ترجمه من لا یحضره الفقیه، ج۱، ص۶۸؛ شیخ صدوق، الأمالی، ص۵۵۴؛ همو، ثواب الأعمال و عقاب الأعمال، ص۱۶: {{متن حدیث\|يَا مُحَمَّدُ مَنْ تَوَضَّأَ مِثْلَ وُضُوئِي وَ قَالَ مِثْلَ قَوْلِي خَلَقَ اللَّهُ تَبَارَكَ وَ تَعَالَى مِنْ كُلِّ قَطْرَةٍ مَلَكاً يُقَدِّسُهُ وَ يُسَبِّحُهُ وَ يُكَبِّرُهُ فَيَكْتُبُ اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ ثَوَابَ ذَلِكَ لَهُ إِلَى يَوْمِ الْقِيَامَةِ}}.</ref>.		سپس دست چپش را شست و فرمود: {{متن حدیث\|اللَّهُمَّ لَا تُعْطِنِي كِتَابِي بِشِمَالِي وَ لَا تَجْعَلْهَا مَغْلُولَةً إِلَى عُنُقِي وَ أَعُوذُ بِكَ مِنْ مُقَطَّعَاتِ النِّيرَانِ}}: بار خدایا، نامه عمل مرا به دست چپم مده و آن را زنجیر بر گردنم مساز و به تو پناه می‌آورم [ای [[پروردگار]]] از آن پیراهن‌ها که از آتش ساخته شده است». آن‌گاه سرش را مسح کرد و فرمود: {{متن حدیث\|اللَّهُمَّ غَشِّنِي بِرَحْمَتِكَ وَ بَرَكَاتِكَ‌}}: بار خدایا، ([[جامه]]) [[رحمت]] و برکاتت را بر من بپوشان و مرا با آنها فراگیر»؛ سپس دو پایش را مسح کرد و فرمود: {{متن حدیث\|اللَّهُمَّ ثَبِّتْ قَدَمَيَّ عَلَى الصِّرَاطِ يَوْمَ تَزِلُّ فِيهِ الْأَقْدَامُ وَ اجْعَلْ سَعْيِي فِيمَا يُرْضِيكَ عَنِّي يَا ذَا الْجَلَالِ وَ الْإِكْرَامِ‌}}<ref>عبارت {{متن حدیث\|ذُو الْجَلَالِ وَ الْإِكْرامِ‌}} فقط در من لا یحضره الفقیه آمده است (شیخ صدوق، من ‎لایحضره ‎الفقیه، ج۱، ص۴۳).</ref>: خداوندا، قدم‌های مرا بر [[صراط]] ثابت و [[استوار]] دار، در آن [[روز]] که قدم‌ها در آن می‌لغزد و سعی و کوشش مرا در آن چیزی قرار ده که تو از من [[خشنود]] و [[راضی]] می‌شوی، ای صاحب شکوه و [[بزرگواری]]». آن‌گاه سرش را بلند کرد و به محمد نگریست و فرمود: «ای محمد، هر کس [[وضو]] بگیرد مانند وضویم و مانند دعا‌های من بگوید، [[خداوند]] از هر قطره‌ای که با آن وضو می‌گیرد، ملکی بیافریند که او را [[تقدیس]] و [[تسبیح]] و [[تکبیر]] بگویند؛ پس [[ثواب]] آن را خداوند برای او بنویسد تا [[روز قیامت]]»<ref>شیخ طوسی، تهذیب الأحکام، ج۱، ص۵۳؛ محمد بن یعقوب کلینی، الکافی، ج۳، ص۷۰؛ احمد بن محمد برقی، المحاسن، ص۴۵؛ شیخ صدوق، من ‎لا یحضره ‎الفقیه، ج۱، ص۴۱؛ همو، ترجمه من لا یحضره الفقیه، ج۱، ص۶۸؛ شیخ صدوق، الأمالی، ص۵۵۴؛ همو، ثواب الأعمال و عقاب الأعمال، ص۱۶: {{متن حدیث\|يَا مُحَمَّدُ مَنْ تَوَضَّأَ مِثْلَ وُضُوئِي وَ قَالَ مِثْلَ قَوْلِي خَلَقَ اللَّهُ تَبَارَكَ وَ تَعَالَى مِنْ كُلِّ قَطْرَةٍ مَلَكاً يُقَدِّسُهُ وَ يُسَبِّحُهُ وَ يُكَبِّرُهُ فَيَكْتُبُ اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ ثَوَابَ ذَلِكَ لَهُ إِلَى يَوْمِ الْقِيَامَةِ}}.</ref>.

	این دعایی است که [[امیرالمؤمنین]]{{ع}} در هنگام وضو می‌خواند. ایشان هم روش وضو را یاد داد و هم دعای آن را [[آموزش]] داد و این [[سیره]] حضرت شایسته [[پیروی]] و عمل است. [[شیخ مفید]] در مقنعه این دعای وضو را بدون انتساب به امیرالمؤمنین{{ع}} ذکر کرده و بیان می‌کند ظرف آب را در سمت راست خود قرار دهد و قبل از دست‌زدن به آن بگوید: {{متن حدیث\|الْحَمْدُ لِلَّهِ الَّذِي‌...}}؛ سپس روش [[وضو]] را آن‌گونه که ذکر شد، نقل کرده است<ref>شیخ مفید، المقنعه، ص۴۳.</ref>. بدیهی است علی{{ع}} که [[اولین مرد مسلمان]] است و [[علوم]] زیادی از [[پیامبر]]{{صل}} آموخته و تا لحظات پایانی [[عمر پیامبر]]{{صل}} با آن حضرت بوده است، از دیگران به وضوی پیامبر{{صل}} آگاه‌تر است. [[امیرالمؤمنین]]{{ع}} در [[نامه]] خود به [[محمد بن ابی‌بکر]]، استاندارش بر [[مصر]]، [[شیوه]] گرفتن وضو را برای وی می‌نویسد که سه بار آب را مضمضمه کند و سه بار استنشاق نماید؛ صورت را بشوید؛ سپس دست راست را، آن‌گاه دست چپ و بعد سر و دو پا را مسح کند و می‌افزاید: من دیدم [[رسول خدا]]{{صل}} این‌گونه وضو می‌گیرد و بدان که وضو نصف [[ایمان]] است<ref>شیخ مفید، الأمالی، ص۲۶۷؛ شیخ طوسی، الأمالی، ص۲۹.</ref>.<ref>[[علی اکبر ذاکری\|ذاکری، علی اکبر]]، [[سیره عبادی معصومان در کتاب‌های چهارگانه شیعه (کتاب)\|سیره عبادی معصومان در کتاب‌های چهارگانه شیعه]]، ص ۴۲~~.</ref>~~		این دعایی است که [[امیرالمؤمنین]]{{ع}} در هنگام وضو می‌خواند. ایشان هم روش وضو را یاد داد و هم دعای آن را [[آموزش]] داد و این [[سیره]] حضرت شایسته [[پیروی]] و عمل است. [[شیخ مفید]] در مقنعه این دعای وضو را بدون انتساب به امیرالمؤمنین{{ع}} ذکر کرده و بیان می‌کند ظرف آب را در سمت راست خود قرار دهد و قبل از دست‌زدن به آن بگوید: {{متن حدیث\|الْحَمْدُ لِلَّهِ الَّذِي‌...}}؛ سپس روش [[وضو]] را آن‌گونه که ذکر شد، نقل کرده است<ref>شیخ مفید، المقنعه، ص۴۳.</ref>. بدیهی است علی{{ع}} که اولین مرد مسلمان است و [[علوم]] زیادی از [[پیامبر]]{{صل}} آموخته و تا لحظات پایانی عمر پیامبر{{صل}} با آن حضرت بوده است، از دیگران به وضوی پیامبر{{صل}} آگاه‌تر است. [[امیرالمؤمنین]]{{ع}} در نامه خود به [[محمد بن ابی‌بکر]]، استاندارش بر [[مصر]]، شیوه گرفتن وضو را برای وی می‌نویسد که سه بار آب را مضمضمه کند و سه بار استنشاق نماید؛ صورت را بشوید؛ سپس دست راست را، آن‌گاه دست چپ و بعد سر و دو پا را مسح کند و می‌افزاید: من دیدم [[رسول خدا]]{{صل}} این‌گونه وضو می‌گیرد و بدان که وضو نصف [[ایمان]] است<ref>شیخ مفید، الأمالی، ص۲۶۷؛ شیخ طوسی، الأمالی، ص۲۹.</ref>.<ref>[[علی اکبر ذاکری\|ذاکری، علی اکبر]]، [[سیره عبادی معصومان در کتاب‌های چهارگانه شیعه (کتاب)\|سیره عبادی معصومان در کتاب‌های چهارگانه شیعه]]، ص ۴۲.</ref>

	~~=== نکاتی در باب اهمیت وضو ===~~
	سخنی که از [[امیر مؤمنان]] نقل شد، نشان می‌دهد که حضرت وضوی پیامبر{{صل}} را توضیح می‌داده است. تعبیر پایانی در [[کلام]] حضرت درباره وضو که نصف ایمان است، ممکن است برای برخی سنگین و عجیب باشد که چگونه وضو را نصف ایمان دانسته است. برای روشن‌شدن مطلب، باید توجه داشت [[خداوند]] در [[قرآن]] [[نماز]] را ایمان نامیده است؛ آنجا که [[مسلمانان]] بعد از [[تغییر قبله]] گفتند: نمازهای گذشت ما ضایع شده است، [[آیه]] نازل شد: {{متن قرآن\|وَمَا كَانَ اللَّهُ لِيُضِيعَ إِيمَانَكُمْ إِنَّ اللَّهَ بِالنَّاسِ لَرَءُوفٌ رَحِيمٌ}}<ref>«و بدین گونه شما را امّتی میانه کرده‌ایم تا گواه بر مردم باشید و پیامبر بر شما گواه باشد؛ و قبله‌ای که بر سوی آن بودی بر نگرداندیم مگر بدین روی که معلوم داریم چه کسی از پیامبر پیروی می‌کند و چه کسی واپس می‌گراید، و بی‌گمان آن جز بر آنان که خداوند رهنمونشان شد، گران بود و خداوند بر آن نیست که ایمانتان را تباه گرداند که خداوند با مردم، به راستی مهربانی است بخشاینده» سوره بقره، آیه ۱۴۳.</ref>؛ یعنی [[خداوند]] [[نماز]] شما را که در گذشته به سوی [[بیت‌المقدس]] خوانده‌اید، ضایع نمی‌کند<ref>محمد بن یعقوب کلینی، الکافی، ج‌۲، ص۳۷؛ شیخ صدوق، من ‎لایحضره ‎الفقیه، ج‌۱، ص۲۷۶؛ قاضی نعمان، دعائم الإسلام، ج‌۱، ص۸: {{متن حدیث\|فَسَمَّى الصَّلَاةَ إِيمَاناً}}.</ref>؛ بنابراین صحت نماز که از آن به «[[ایمان]]» تعبیر شده، به [[وضو]] بستگی دارد؛ به همین جهت وضو نصف ایمان دانسته شده است.

	در [[روایات]] نکات دیگری نیز در باب [[سیره معصومان]] درباره وضو آمده که به برخی از آنها اشاره می‌کنیم: برابر روایات متعددی از [[امام باقر]] و [[امام صادق]]{{ع}} و دیگر [[معصومان]]، [[پیامبر]]{{صل}} برای [[غسل]] یک مَن آب و برای وضو یک چارک آب را کافی می‌دانست<ref>شیخ طوسی، تهذیب الأحکام، ج۱، ص۱۳۶؛ همو، الإستبصار، ج۱، ص۱۲۱.</ref>. علی{{ع}} در هنگام وضو [[اجازه]] نمی‌داد کسی به وی کمک نماید و برایش آب بریزد. وقتی از این موضوع پرسیدند فرمود: {{متن حدیث\|لَا أُحِبُّ أَنْ أُشْرِکَ فِي صَلَاتِي أَحَداً}}<ref>شیخ طوسی، تهذیب الأحکام، ج۱، ص۳۵۴.</ref>؛ «[[دوست]] ندارم در نمازم کسی را [[شریک]] نمایم».

	[[حضرت علی]]{{ع}} صاحب مِطهَره و آفتابه‌داری داشت که آب برای حضرت می‌آورد. نام وی نجی پدر عبدالله بود<ref>ابن‌طاووس، التشریف بالمنن فی التعریف بالفتن، ص۳۳۳؛ یوسف بن حاتم شامی، الدر النظیم، ص۵۳۷.</ref> و هر دو از اعضای [[شرطةالخمیس]] بودند<ref>شیخ مفید، الإختصاص، حاشیه، ص۳.</ref>؛ با این حال حضرت اجازه ریختن آب به دیگران نمی‌داد. مشابه آن از [[امام رضا]]{{ع}} نقل شده که اجازه نداد در گرفتن وضو به ایشان کمک شود و درباره علت آن همان سخن [[امیر مؤمنان]]{{ع}} را فرمود<ref>محمد بن یعقوب کلینی، الکافی، ج‌۳، ص۶۹: {{متن حدیث\|أَتَوَضَّأُ لِلصَّلَاةِ وَ هِيَ الْعِبَادَةُ فَأَكْرَهُ أَنْ يَشْرَكَنِي فِيهَا أَحَدٌ}}.</ref>. وضوگرفتن با آب وضوی دیگران اشکال ندارد و زمانی که پیامبر{{صل}} وضو می‌گرفت، [[مسلمانان]] آب وضوی حضرت را که می‌ریخت، می‌گرفتند و با آن وضو می‌ساختند<ref>شیخ صدوق، من ‎لایحضره ‎الفقیه، ج۱، ص۱۲.</ref>.<ref>[[علی اکبر ذاکری\|ذاکری، علی اکبر]]، [[سیره عبادی معصومان در کتاب‌های چهارگانه شیعه (کتاب)\|سیره عبادی معصومان در کتاب‌های چهارگانه شیعه]]، ص ۴۵.</ref>

	~~=== وضو در حال [[تقیه]] ===~~
	ازآنجاکه وضوی [[شیعه]] با [[عامه]] متفاوت است، گاهی [[شیعیان]] به دستور [[معصومان]] مانند [[عامه]] [[وضو]] می‌گرفتند تا به [[تشیع]] متهم نشوند و از طرف عامه [[آزار]] نبینند و بدین ترتیب با رعایت [[تقیه]] [[جان]] خود را [[حفظ]] می‌کردند؛ مانند وضوی [[داوود بن زربی]] که طریقه انجام وضو را از [[امام صادق]]{{ع}} می‌پرسد؛ حضرت می‌فرماید: وضو بگیر سه تا سه؛ بعد فرمود: آیا در [[بغداد]] و در میان نیروهای نظامی آنان حاضر نمی‌شوی؟ گفتم: چرا؛ روزی در [[منزل]] [[مهدی عباسی]] وضو می‌گرفتم که یکی از آنان مرا دید و من متوجه دیدن آنان نبودم. فردی که مرا می‌دید گفت: [[دروغ]] می‌گوید کسی که خیال می‌کند تو طرفدار فلانی هستی، درحالی‌که این‌گونه وضو می‌گیری. گفتم: به [[خدا]] [[سوگند]] حضرت برای چنین مواردی به من دستور وضوی با تقیه داده است<ref>شیخ طوسی، تهذیب الأحکام، ج۱، ص۸۲. همو، الإستبصار، ج۱، ص۷۱.</ref>.

	ظاهراً منظور از سه بار سه بار، شستن صورت و دست‌هاست که در فقه شیعه بار سوم جایز نیست و ممکن است منظور از سه، شستن پاها باشد؛ یعنی سه بار شستن در برابر دو بار شستن و دو بار مسح‌کردن. به نظر می‌رسد این وجه مورد نظر بوده است. کشی این [[روایت]] را به‌طور مفصل در کتاب رجال<ref>شیخ طوسی، إختیار معرفة الرجال، ص۳۱۲.</ref> نقل کرده است و ابهامات این خبر را توضیح می‌دهد که به نظر می‌رسد این نقل خلاصه‌ای از خبر [[رجال کشی]] باشد<ref>محمدباقر مجلسی، ملاذ الأخیار، ج۱، ص۳۳۲.</ref>.<ref>[[علی اکبر ذاکری\|ذاکری، علی اکبر]]، [[سیره عبادی معصومان در کتاب‌های چهارگانه شیعه (کتاب)\|سیره عبادی معصومان در کتاب‌های چهارگانه شیعه]]، ص ۴۷.</ref>

	== منابع ==		== منابع ==

Bahmani: /* وضو در حال تقیه */

2024-10-14T05:44:59Z

وضو در حال تقیه

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۴ اکتبر ۲۰۲۴، ساعت ۰۹:۱۴
خط ۲۴:		خط ۲۴:

	=== وضو در حال [[تقیه]] ===		=== وضو در حال [[تقیه]] ===
	ازآنجاکه وضوی [[شیعه]] با [[عامه]] متفاوت است، گاهی [[شیعیان]] به دستور [[معصومان]] مانند [[عامه]] [[وضو]] می‌گرفتند تا به [[تشیع]] متهم نشوند و از طرف عامه [[آزار]] نبینند و بدین ترتیب با رعایت [[تقیه]] [[جان]] خود را [[حفظ]] می‌کردند؛ مانند وضوی [[داوود بن زربی]] که طریقه انجام وضو را از [[امام صادق]]{{ع}} می‌پرسد؛ حضرت می‌فرماید: وضو بگیر سه تا سه؛ بعد فرمود: آیا در [[بغداد]] و در میان [[نیروهای نظامی]] آنان حاضر نمی‌شوی؟ گفتم: چرا؛ روزی در [[منزل]] [[مهدی عباسی]] وضو می‌گرفتم که یکی از آنان مرا دید و من متوجه دیدن آنان نبودم. فردی که مرا می‌دید گفت: [[دروغ]] می‌گوید کسی که [[خیال]] می‌کند تو طرفدار فلانی هستی، درحالی‌که این‌گونه وضو می‌گیری. گفتم: به [[خدا]] [[سوگند]] حضرت برای چنین مواردی به من دستور وضوی با تقیه داده است<ref>شیخ طوسی، تهذیب الأحکام، ج۱، ص۸۲. همو، الإستبصار، ج۱، ص۷۱.</ref>.		ازآنجاکه وضوی [[شیعه]] با [[عامه]] متفاوت است، گاهی [[شیعیان]] به دستور [[معصومان]] مانند [[عامه]] [[وضو]] می‌گرفتند تا به [[تشیع]] متهم نشوند و از طرف عامه [[آزار]] نبینند و بدین ترتیب با رعایت [[تقیه]] [[جان]] خود را [[حفظ]] می‌کردند؛ مانند وضوی [[داوود بن زربی]] که طریقه انجام وضو را از [[امام صادق]]{{ع}} می‌پرسد؛ حضرت می‌فرماید: وضو بگیر سه تا سه؛ بعد فرمود: آیا در [[بغداد]] و در میان نیروهای نظامی آنان حاضر نمی‌شوی؟ گفتم: چرا؛ روزی در [[منزل]] [[مهدی عباسی]] وضو می‌گرفتم که یکی از آنان مرا دید و من متوجه دیدن آنان نبودم. فردی که مرا می‌دید گفت: [[دروغ]] می‌گوید کسی که خیال می‌کند تو طرفدار فلانی هستی، درحالی‌که این‌گونه وضو می‌گیری. گفتم: به [[خدا]] [[سوگند]] حضرت برای چنین مواردی به من دستور وضوی با تقیه داده است<ref>شیخ طوسی، تهذیب الأحکام، ج۱، ص۸۲. همو، الإستبصار، ج۱، ص۷۱.</ref>.

	ظاهراً منظور از سه بار سه بار، شستن صورت و دست‌هاست که در [[فقه شیعه]] بار سوم جایز نیست و ممکن است منظور از سه، شستن پاها باشد؛ یعنی سه بار شستن در برابر دو بار شستن و دو بار مسح‌کردن. به نظر می‌رسد این وجه مورد نظر بوده است. کشی این [[روایت]] را به‌طور مفصل در کتاب [[رجال]]<ref>شیخ طوسی، إختیار معرفة الرجال، ص۳۱۲.</ref> نقل کرده است و ابهامات این خبر را توضیح می‌دهد که به نظر می‌رسد این نقل خلاصه‌ای از خبر [[رجال کشی]] باشد<ref>محمدباقر مجلسی، ملاذ الأخیار، ج۱، ص۳۳۲.</ref>.<ref>[[علی اکبر ذاکری\|ذاکری، علی اکبر]]، [[سیره عبادی معصومان در کتاب‌های چهارگانه شیعه (کتاب)\|سیره عبادی معصومان در کتاب‌های چهارگانه شیعه]]، ص ۴۷.</ref>		ظاهراً منظور از سه بار سه بار، شستن صورت و دست‌هاست که در فقه شیعه بار سوم جایز نیست و ممکن است منظور از سه، شستن پاها باشد؛ یعنی سه بار شستن در برابر دو بار شستن و دو بار مسح‌کردن. به نظر می‌رسد این وجه مورد نظر بوده است. کشی این [[روایت]] را به‌طور مفصل در کتاب رجال<ref>شیخ طوسی، إختیار معرفة الرجال، ص۳۱۲.</ref> نقل کرده است و ابهامات این خبر را توضیح می‌دهد که به نظر می‌رسد این نقل خلاصه‌ای از خبر [[رجال کشی]] باشد<ref>محمدباقر مجلسی، ملاذ الأخیار، ج۱، ص۳۳۲.</ref>.<ref>[[علی اکبر ذاکری\|ذاکری، علی اکبر]]، [[سیره عبادی معصومان در کتاب‌های چهارگانه شیعه (کتاب)\|سیره عبادی معصومان در کتاب‌های چهارگانه شیعه]]، ص ۴۷.</ref>

	== منابع ==		== منابع ==

Bahmani: /* نکاتی در باب اهمیت وضو */

2024-10-14T05:44:27Z

نکاتی در باب اهمیت وضو

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۴ اکتبر ۲۰۲۴، ساعت ۰۹:۱۴
خط ۱۷:		خط ۱۷:

	=== نکاتی در باب اهمیت وضو ===		=== نکاتی در باب اهمیت وضو ===
	سخنی که از [[امیر مؤمنان]] نقل شد، نشان می‌دهد که حضرت وضوی پیامبر{{صل}} را توضیح می‌داده است. تعبیر پایانی در [[کلام]] حضرت درباره وضو که نصف ایمان است، ممکن است برای برخی سنگین و عجیب باشد که چگونه وضو را نصف ایمان دانسته است. برای روشن‌شدن مطلب، باید توجه داشت [[خداوند]] در [[قرآن]] [[نماز]] را ایمان نامیده است؛ آنجا که [[مسلمانان]] بعد از [[تغییر قبله]] گفتند: نمازهای گذشت ما ضایع شده است، [[آیه]] نازل شد: {{متن قرآن\|وَمَا كَانَ اللَّهُ لِيُضِيعَ إِيمَانَكُمْ إِنَّ اللَّهَ بِالنَّاسِ لَرَءُوفٌ رَحِيمٌ}}<ref>«و بدین گونه شما را امّتی میانه کرده‌ایم تا گواه بر مردم باشید و پیامبر بر شما گواه باشد؛ و قبله‌ای که بر سوی آن بودی بر نگرداندیم مگر بدین روی که معلوم داریم چه کسی از پیامبر پیروی می‌کند و چه کسی واپس می‌گراید، و بی‌گمان آن جز بر آنان که خداوند رهنمونشان شد، گران بود و خداوند بر آن نیست که ایمانتان را تباه گرداند که خداوند با مردم، به راستی مهربانی است بخشاینده» سوره بقره، آیه ۱۴۳.</ref>؛ یعنی [[خداوند]] [[نماز]] شما را که در گذشته به سوی [[بیت‌المقدس]] خوانده‌اید، ضایع نمی‌کند<ref>محمد بن یعقوب کلینی، الکافی، ج‌۲، ص۳۷؛ شیخ صدوق، من ‎لایحضره ‎الفقیه، ج‌۱، ص۲۷۶؛ قاضی نعمان، دعائم الإسلام، ج‌۱، ص۸: {{متن حدیث\|فَسَمَّى الصَّلَاةَ إِيمَاناً}}.</ref>؛ بنابراین [[صحت]] نماز که از آن به «[[ایمان]]» تعبیر شده، به [[وضو]] بستگی دارد؛ به همین جهت وضو نصف ایمان دانسته شده است.		سخنی که از [[امیر مؤمنان]] نقل شد، نشان می‌دهد که حضرت وضوی پیامبر{{صل}} را توضیح می‌داده است. تعبیر پایانی در [[کلام]] حضرت درباره وضو که نصف ایمان است، ممکن است برای برخی سنگین و عجیب باشد که چگونه وضو را نصف ایمان دانسته است. برای روشن‌شدن مطلب، باید توجه داشت [[خداوند]] در [[قرآن]] [[نماز]] را ایمان نامیده است؛ آنجا که [[مسلمانان]] بعد از [[تغییر قبله]] گفتند: نمازهای گذشت ما ضایع شده است، [[آیه]] نازل شد: {{متن قرآن\|وَمَا كَانَ اللَّهُ لِيُضِيعَ إِيمَانَكُمْ إِنَّ اللَّهَ بِالنَّاسِ لَرَءُوفٌ رَحِيمٌ}}<ref>«و بدین گونه شما را امّتی میانه کرده‌ایم تا گواه بر مردم باشید و پیامبر بر شما گواه باشد؛ و قبله‌ای که بر سوی آن بودی بر نگرداندیم مگر بدین روی که معلوم داریم چه کسی از پیامبر پیروی می‌کند و چه کسی واپس می‌گراید، و بی‌گمان آن جز بر آنان که خداوند رهنمونشان شد، گران بود و خداوند بر آن نیست که ایمانتان را تباه گرداند که خداوند با مردم، به راستی مهربانی است بخشاینده» سوره بقره، آیه ۱۴۳.</ref>؛ یعنی [[خداوند]] [[نماز]] شما را که در گذشته به سوی [[بیت‌المقدس]] خوانده‌اید، ضایع نمی‌کند<ref>محمد بن یعقوب کلینی، الکافی، ج‌۲، ص۳۷؛ شیخ صدوق، من ‎لایحضره ‎الفقیه، ج‌۱، ص۲۷۶؛ قاضی نعمان، دعائم الإسلام، ج‌۱، ص۸: {{متن حدیث\|فَسَمَّى الصَّلَاةَ إِيمَاناً}}.</ref>؛ بنابراین صحت نماز که از آن به «[[ایمان]]» تعبیر شده، به [[وضو]] بستگی دارد؛ به همین جهت وضو نصف ایمان دانسته شده است.

	در [[روایات]] نکات دیگری نیز در باب [[سیره معصومان]] درباره وضو آمده که به برخی از آنها اشاره می‌کنیم: برابر روایات متعددی از [[امام باقر]] و [[امام صادق]]{{ع}} و دیگر [[معصومان]]، [[پیامبر]]{{صل}} برای [[غسل]] یک مَن آب و برای وضو یک چارک آب را کافی می‌دانست<ref>شیخ طوسی، تهذیب الأحکام، ج۱، ص۱۳۶؛ همو، الإستبصار، ج۱، ص۱۲۱.</ref>. علی{{ع}} در هنگام وضو [[اجازه]] نمی‌داد کسی به وی کمک نماید و برایش آب بریزد. وقتی از این موضوع پرسیدند فرمود: {{متن حدیث\|لَا أُحِبُّ أَنْ أُشْرِکَ فِي صَلَاتِي أَحَداً}}<ref>شیخ طوسی، تهذیب الأحکام، ج۱، ص۳۵۴.</ref>؛ «[[دوست]] ندارم در نمازم کسی را [[شریک]] نمایم».		در [[روایات]] نکات دیگری نیز در باب [[سیره معصومان]] درباره وضو آمده که به برخی از آنها اشاره می‌کنیم: برابر روایات متعددی از [[امام باقر]] و [[امام صادق]]{{ع}} و دیگر [[معصومان]]، [[پیامبر]]{{صل}} برای [[غسل]] یک مَن آب و برای وضو یک چارک آب را کافی می‌دانست<ref>شیخ طوسی، تهذیب الأحکام، ج۱، ص۱۳۶؛ همو، الإستبصار، ج۱، ص۱۲۱.</ref>. علی{{ع}} در هنگام وضو [[اجازه]] نمی‌داد کسی به وی کمک نماید و برایش آب بریزد. وقتی از این موضوع پرسیدند فرمود: {{متن حدیث\|لَا أُحِبُّ أَنْ أُشْرِکَ فِي صَلَاتِي أَحَداً}}<ref>شیخ طوسی، تهذیب الأحکام، ج۱، ص۳۵۴.</ref>؛ «[[دوست]] ندارم در نمازم کسی را [[شریک]] نمایم».

	[[حضرت علی]]{{ع}} صاحب مِطهَره و آفتابه‌داری داشت که آب برای حضرت می‌آورد. نام وی [[نجی]] پدر عبدالله بود<ref>ابن‌طاووس، التشریف بالمنن فی التعریف بالفتن، ص۳۳۳؛ یوسف بن حاتم شامی، الدر النظیم، ص۵۳۷.</ref> و هر دو از اعضای [[شرطةالخمیس]] بودند<ref>شیخ مفید، الإختصاص، حاشیه، ص۳.</ref>؛ با این [[حال]] حضرت اجازه ریختن آب به دیگران نمی‌داد. مشابه آن از [[امام رضا]]{{ع}} نقل شده که اجازه نداد در گرفتن وضو به ایشان کمک شود و درباره علت آن همان سخن [[امیر مؤمنان]]{{ع}} را فرمود<ref>محمد بن یعقوب کلینی، الکافی، ج‌۳، ص۶۹: {{متن حدیث\|أَتَوَضَّأُ لِلصَّلَاةِ وَ هِيَ الْعِبَادَةُ فَأَكْرَهُ أَنْ يَشْرَكَنِي فِيهَا أَحَدٌ}}.</ref>. وضوگرفتن با آب وضوی دیگران اشکال ندارد و زمانی که پیامبر{{صل}} وضو می‌گرفت، [[مسلمانان]] آب وضوی حضرت را که می‌ریخت، می‌گرفتند و با آن وضو می‌ساختند<ref>شیخ صدوق، من ‎لایحضره ‎الفقیه، ج۱، ص۱۲.</ref>.<ref>[[علی اکبر ذاکری\|ذاکری، علی اکبر]]، [[سیره عبادی معصومان در کتاب‌های چهارگانه شیعه (کتاب)\|سیره عبادی معصومان در کتاب‌های چهارگانه شیعه]]، ص ۴۵.</ref>		[[حضرت علی]]{{ع}} صاحب مِطهَره و آفتابه‌داری داشت که آب برای حضرت می‌آورد. نام وی نجی پدر عبدالله بود<ref>ابن‌طاووس، التشریف بالمنن فی التعریف بالفتن، ص۳۳۳؛ یوسف بن حاتم شامی، الدر النظیم، ص۵۳۷.</ref> و هر دو از اعضای [[شرطةالخمیس]] بودند<ref>شیخ مفید، الإختصاص، حاشیه، ص۳.</ref>؛ با این حال حضرت اجازه ریختن آب به دیگران نمی‌داد. مشابه آن از [[امام رضا]]{{ع}} نقل شده که اجازه نداد در گرفتن وضو به ایشان کمک شود و درباره علت آن همان سخن [[امیر مؤمنان]]{{ع}} را فرمود<ref>محمد بن یعقوب کلینی، الکافی، ج‌۳، ص۶۹: {{متن حدیث\|أَتَوَضَّأُ لِلصَّلَاةِ وَ هِيَ الْعِبَادَةُ فَأَكْرَهُ أَنْ يَشْرَكَنِي فِيهَا أَحَدٌ}}.</ref>. وضوگرفتن با آب وضوی دیگران اشکال ندارد و زمانی که پیامبر{{صل}} وضو می‌گرفت، [[مسلمانان]] آب وضوی حضرت را که می‌ریخت، می‌گرفتند و با آن وضو می‌ساختند<ref>شیخ صدوق، من ‎لایحضره ‎الفقیه، ج۱، ص۱۲.</ref>.<ref>[[علی اکبر ذاکری\|ذاکری، علی اکبر]]، [[سیره عبادی معصومان در کتاب‌های چهارگانه شیعه (کتاب)\|سیره عبادی معصومان در کتاب‌های چهارگانه شیعه]]، ص ۴۵.</ref>

	=== وضو در حال [[تقیه]] ===		=== وضو در حال [[تقیه]] ===

Bahmani در ‏۱۴ اکتبر ۲۰۲۴، ساعت ۰۵:۴۳

2024-10-14T05:43:50Z

نمایش تغییرات

Bahmani: /* پانویس */

2024-10-14T05:34:37Z

پانویس

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۴ اکتبر ۲۰۲۴، ساعت ۰۹:۰۴
خط ۳۴:		خط ۳۴:

	[[رده:سیره معصوم]]		[[رده:سیره معصوم]]
			[[رده:طهارت]]
			[[رده:احکام]]