https://fa.imamatpedia.com/w/index.php?action=history&feed=atom&title=%DA%A9%D8%AB%D8%B1%D8%AA%E2%80%8C%DA%AF%D8%B1%D8%A7%DB%8C%DB%8C_%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D8%B3%DB%8C
کثرتگرایی سیاسی - تاریخچهٔ نسخهها
2026-04-21T20:50:50Z
تاریخچهٔ نسخهها برای این صفحه در ویکی
MediaWiki 1.41.0
https://fa.imamatpedia.com/w/index.php?title=%DA%A9%D8%AB%D8%B1%D8%AA%E2%80%8C%DA%AF%D8%B1%D8%A7%DB%8C%DB%8C_%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D8%B3%DB%8C&diff=1347498&oldid=prev
Bahmani در ۲۸ سپتامبر ۲۰۲۵، ساعت ۱۲:۴۱
2025-09-28T12:41:51Z
<p></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="fa">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمیتر</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ۲۸ سپتامبر ۲۰۲۵، ساعت ۱۶:۱۱</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l6">خط ۶:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۶:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>}}</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>}}</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مقدمه </del>==</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">معناشناسی </ins>==</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[پلورالیسم]] [[سیاسی]] به معنای در <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">عرصه </del>[[<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سیاست</del>]]، [[احزاب]] <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مختلف </del>به <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اصولی معتقدند </del>و از آن [[<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دفاع</del>]] <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">میکنند </del>ولی در <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">عمل </del>با <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">هم درگیر نمیشوند بلکه این احزاب </del>با [[<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">رأی</del>]] <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دادن، </del>یک [[حکومت <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دموکراتیک</del>]] <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">برقرار کرده </del>و [[<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اختلافات</del>]] را از <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بین برند</del><ref><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ر</del>.<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ک</del>: <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مصاحبه کیهان هوایی </del>با [[<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">محمد تقی مصباح یزدی</del>|<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مصباح یزدی، محمد تقی</del>]].</ref>.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">واژه </ins>[[پلورالیسم]] <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">در لغت به معنای تکثر و چندگانگی است این واژه در آغاز در عرصه سنتی کلیسا مطرح شد و شخص دارای مناصب گوناگون در کلیسا را پلورالیست مینامیدند<ref>باطنی، محمدرضا، فرهنگ معاصر انگلیسی به فارسی.</ref>. بعدها این واژه که در خود، مفهوم پذیرش و اصالتدهی به تعدد و کثرت را دارد، در عرصههای [[اجتماعی]]، [[سیاسی]]، [[فرهنگی]]، [</ins>[<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اخلاقی]] </ins>[<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[معرفتی]] و [[دینی]] معانی متفاوتی یافت<ref>[[عبدالله محمدی|محمدی، عبدالله]]، [[پلورالیسم </ins>سیاسی <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">(مقاله)|مقاله «پلورالیسم سیاسی»]]، [[فرهنگنامه کلام جدید (کتاب)|فرهنگنامه کلام جدید</ins>]]<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">، ص ۳۴۸.</ref>.</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">=== تعاریف اصطلاحی ===</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">پلورالیسم اجتماعی سیاسی </ins>به معنای <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">پذیرش کثرت و تنوع در حوزه [[نهادهای مدنی]]، [[احزاب]]، جمعیتها و [[عقاید]] ناظر به [[مصالح اجتماعی]] است.</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">گاهی مقصود از [[نظام سیاسی]] پلورالیستی نظامی است که چند مرکز [[قدرت]] قانونی دارد و </ins>در <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">آن همه امور [[مردم]] در دست [[دولت]] نیست<ref>رابرتسون، دیوید، فرهنگ سیاسی معاصر، ترجمه عزیزکیاوند، ص۲۴۲.</ref>. برخی دیگر [[حکومت]] پلورالیستی را چنین تعریف کردهاند: [[حکومتی]] که در [[امور سیاسی]] [[جامعه]] مشارکت همه ارگانهای موجود در یک [[کشور]] را ممکن کند. در چنین نظامی، [[قوانین اساسی]] باید به شکلی تنظیم شود که [[حق سیاسی]] برای همه گروهها، احزاب، انجمنها، [[تابعان]] کلیسا، و... محفوظ بماند<ref>فرهیخته، شمس الدین، فرهنگ فرهیخته (سیاسی-حقوقی)، ص۲۴۰.</ref>.</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">گاهی پلورالیسم سیاسی به معنای اعتنای دولت به کثرت و [[استقلال]] [[گروههای سیاسی]]، فرهنگی، اجتماعی دانسته شده است که در آن بر همزیستی مسالمتآمیز نهادها و تقدیم [[حقوق]] بعضی گروهها بر دیگران تأکید میشود. بر این اساس، قدرت دولت نباید انحصاری باشد و همه نهادها باید در کنار [[نظارت]] کلی دولت، استقلال قدرت خود را [[حفظ]] کنند<ref>آشوری، داریوش، فرهنگ سیاسی، ص۵۹.</ref>.</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">هر چند نمیتوان تعریف جامعی را که همه طرفداران [[کثرتگرایی]] سیاسی را [[خرسند]] کند، بیان کرد، میتوان گفت، گوهر پلورالیسم سیاسی تأکید بر تعدد مراکز قدرت اجتماعی و [[نفی]] قدرت واحد در جامعه است<ref>[[عبدالله محمدی|محمدی، عبدالله]]، [[پلورالیسم سیاسی (مقاله)|مقاله «پلورالیسم سیاسی»]]، </ins>[[<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">فرهنگنامه کلام جدید (کتاب)|فرهنگنامه کلام جدید</ins>]]، <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ص ۳۴۹.</ref>.</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">== عوامل تاریخی ==</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">عوامل مختلفی در پیریزی پلورالیسم اجتماعی سیاسی مؤثر بوده است. عواملی چون، زیانهای ناشی از [[وحدتگرایی]] و تمرکز در [[قدرت]] [[دینی]] و [[استبداد]] دینی و دولتی به ویژه در قرون وسطی، به ستوهآمدن [[جوامع]] غربی از [[جنگ]] و [[منازعات]] بیپایان درباره [[عقاید]] متفاوت، [[رشد]] ابزار و شبکههای ارتباطی و...؛ چنین عواملی سبب شد که جوامع [[گرایش]] زیادی به [[پلورالیسم]] و تکثر، توزیع قدرت، تحزب و [[تشکل]] جمعیتها و اتحادیهها پیدا کنند. موجی که در عصر روشنگری با پذیرش فردگرایی و [[حقوق]] طبیعی پدید آمد و نیز روبهرو شدن [[انسانها]] با تکثر از طریق [[رسانههای جمعی]] موجب بالندگی [[تفکر]] [[پلورالیسم سیاسی]] [[اجتماعی]] شد.</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">با این تفکر، جوامع به تکثر و چندگانگی در قالب تشکیل </ins>[[احزاب]] <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">و گروههای مدنی و مبازره [[دموکراتیک]] [[تشویق]] میشوند و مرام اجتماعی [[سیاسی]] [[حق]] شمرده میشود. از شرایط لازم برای چنین تفکری، [[تساهل و تسامح]] و تحمل رفتارهای اجتماعی سیاسی دیگران و رعایت حقوق نهادهای جامعه مدنی در برابر [[دولت]] است<ref>آشوری، داریوش، فرهنگ سیاسی، ص۱۴۳.</ref>. امروزه در بسیاری از فلسفههای سیاسی، تنوع و تکثر و پلورالیسم سیاسی، [[ارزش]] محسوب میشود<ref>[[عبدالله محمدی|محمدی، عبدالله]]، [[پلورالیسم سیاسی (مقاله)|مقاله «پلورالیسم سیاسی»]]، [[فرهنگنامه کلام جدید (کتاب)|فرهنگنامه کلام جدید]]، ص ۳۴۹.</ref>.</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">== ارتباط با فرهنگ سیاسی اسلام ==</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">{{همچنین|فرهنگ سیاسی اسلام}}</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">پیش از اشاره </ins>به <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نسبت میان پلورالیسم سیاسی </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">فرهنگ سیاسی اسلام باید به چند اصل از اصول [[سیاسی]] [[اسلام]] اشاره کنیم.</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''مشارکت سیاسی [[مردم]]''': مشارکت مردم در تصمیمهای سیاسی </ins>از <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[اصول نظام سیاسی اسلام]] است. [[امام علی]]{{ع}} نیز به [[مالک اشتر]] چنین توصیه میکند: «بدون [[مشورت]] با دیگران عاملان خود را به کاری نگمار»<ref>سید رضی، نهج البلاغه، ترجمه سید جعفر شهیدی، نامه ۵۳.</ref>.</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''ابعاد مشارکت سیاسی مردم''': مشارکت سیاسی مردم ابعاد مختلفی دارد:</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"># حضور مردم در تعیین حاکم و [[مقبولیت مردمی]] [[نظام]]: اصلیترین [[رسالت]] [[حاکم اسلامی]] در فرهنگ شیعی، علاوه بر [[صلح]] و [[امنیت]]، تحقق [[قوانین]] و [[مقررات اسلامی]] است؛ بنابراین، [[مشروعیت حاکم]] و [[حکومت]] با [[نص الهی]] است<ref>خسروپناه، عبدالحسین، پلورالیسم دینی و سیاسی، ص۳۹.</ref>؛ ولی با وجود مشروعیت حاکم [[الهی]] و [[امامت]] با [[اجازه]] [[خداوند]] و [[رسول الله]]{{صل}} مردم [[حق]] دارند در عرصه [[مقبولیت]] [[حاکم]] مشارکت کنند. دلبستگی مردم به حاکم در بنای حکومت و استمرار آن بسیار مؤثر است و نمونه این مسأله در بیعت مردم با حضرت علی{{ع}} به چشم میخورد که علاوه بر [[مهاجران]] و [[انصار]]، گروهی از مردم عراق و [[مصر]] نیز در [[بیعت]] با </ins>آن <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">حضرت مشارکت داشتند. امام علی{{ع}} این صحنه را چنین توصیف میکند: همچون ماده شتر که به طفل خود روی آورد، به من روی آوردید و فریاد بیعت، بیعت آوردید. دست خود را بازپس بردم، آن را کشیدید، از دستتان کشیدم به خود برگرداندید<ref>نهج البلاغه، خطبه ۱۳۷.</ref>. ناگهان دیدم مردم از هر سوی روی بر من نهادهاند و چون یال کفتار پس و پشت هم ایستادهاند؛ چندان که حسن و حسین فشرده گشته و دو پهلویم آزرده شد<ref>نهج البلاغه، خطبه ۳۰.</ref>. </ins>[[<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">امیر مؤمنان علی]]{{ع}} پس از [[رحلت پیامبر اکرم]]{{صل}} برای [[حکومت]] بر [[مردم]] [[مشروعیت الهی</ins>]] <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">داشتند، </ins>ولی <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">به دلیل اقبال نکردن مردم تا پایان [[خلافت عثمان]]، حکومت ظاهری در دست ایشان نبود.</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"># آزادیهای مشروع [[سیاسی]]: [[خداوند]] [[انسان]] را [[آزاد]] [[آفریده]]؛ از اینرو [[آزادی]] امتیازی [[الهی]] است و نه امتیازی که [[صاحبان قدرت]] </ins>در <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[اختیار]] مردم نهاده باشند<ref>خسروپناه، عبدالحسین، پلورالیسم دینی و سیاسی، ص۴۰.</ref>. [[امام علی]]{{ع}} گذشته از تصریح بر آزادیهای مشروع سیاسی در [[رفتار]] خویش نیز آن را میپذیرفت و در رویارویی با [[مخالفت]] تند اطرافیانش با سیاستهای [[علوی]]، با پاسخ منطقی آنان را قانع میکرد. کسی که از روی [[اطاعت]] با من [[بیعت]] کرد، پذیرفتم و کسی که از بیعت </ins>با <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">من امتناع کرد، او را به بیعت وادار نکرده، رهایش ساختم<ref>خسروپناه، عبدالحسین، پلورالیسم دینی و سیاسی، ص۴۱.</ref>.</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''اقتدارگرایی''': [[نظام سیاسی اسلام]] با وجود تأکید بر [[مشارکت سیاسی]] مردم و نقش [[مقبولیت مردمی]] در استمرار حکومت، از اقتدارگرایی [[حاکم]] [[دفاع]] میکند. [[قاطعیت]] در رویارویی </ins>با [[<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">منحرفان]] سیاسی و [[اقتصادی</ins>]] <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">از </ins>یک <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سو و مدارای با مردم [[پاک]] از سوی دیگر، به [[زیبایی]] در نظام سیاسی اسلام، جمع و به خصوص در </ins>[[<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سیره امام علی]]{{ع}} متجلی شده است. آن [[امام]] [[بزرگوار]] ضمن توصیه به [[ملایمت]] با مردم عادی با مخالفانی که در صدد برچیدن [[نظام اسلامی]] بودند، به شدت مقابله میکرد: این گروه ([[پیمانشکنان]]) به خاطر نارضایتی از </ins>حکومت <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">من به یکدیگر پیوستهاند و من تا هنگامی که بر [[اجتماع]] و [[وحدت]] شما [[احساس]] خطر نکنم، خوفناک نگردم، [[صبر]] خواهم نمود؛ چه اینکه آنان اگر بر این [[افکار]] [[سست</ins>]] و [[<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">فاسد</ins>]] <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">باقی بمانند و بخواهند اهداف خود </ins>را <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">عملی کنند، [[جامعه اسلامی]] </ins>از <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">هم گسیخته خواهد شد. آنها از روی [[حسد]] بر کسی که خداوند حکومت را بر او بخشیده، به [[طلب دنیا]] برخاستهاند و تصمیم گرفتهاند چرخ [[زمان]] را به عقب برگردانند و [[سنن]] [[جاهلی]] را زنده کنند<ref>نهج البلاغه، خطبه ۱۶۹.</ins><<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">/</ins>ref>.<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"><ref>[[عبدالله محمدی|محمدی، عبدالله]]، [[پلورالیسم سیاسی (مقاله)|مقاله «پلورالیسم سیاسی»]]، [[فرهنگنامه کلام جدید (کتاب)|فرهنگنامه کلام جدید]]، ص ۳۵۰.</ref></ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">== ارتباط با نظام سیاسی اسلام ==</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">{{همچنین|نظام سیاسی اسلام}}</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">با معرفی برخی اصول [[نظام سیاسی اسلامی]] میتوانیم نسبت آن را با پلورالیسم سیاسی اجمالاً بررسی کنیم. در این مقایسه چند نکته مشترک و امتیاز [[اسلام]] روشن میشود</ins>:</div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"># [[نظام سیاسی اسلام]]؛ مشارکت سیاسی [[مردم]] در عرصه [[بیعت]] و [[مقبولیت]] [[حاکم اسلامی]]، [[آزادیهای سیاسی]]، تصمیمهای [[سیاسی]]، تضارب آرای سیاسی را میپذیرد؛ حتی اگر رهاورد این آزادیهای سیاسی نقد حاکم اسلامی باشد.</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"># پذیرش مشارکت سیاسی در نظام سیاسی اسلامی در طول [[حفظ]] [[اقتدار]] و [[امنیت سیاسی]] حکومت مرکزی است و بنابراین تعدد مراکز [[قدرت]] [[اجتماعی]] و سیاسی که به [[نفی]] اقتدار ملی و حکومت مرکزی انجامیده، [[جامعه]] را به سمت نوعی [[آنارشیسم]] و [[هرج و مرج]] سیاسی سوق میدهد، پذیرفتنی نیست.</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بنابراین، صرفنظر از تغذیه پلورالیسم سیاسی از آبشخور شکاکیت و نسبیت [[معرفتی]] نتایج آن نیز اشکالات جدی دارد؛ زیرا گوهر پلورالیسم سیاسی بر تعدد مراکز قدرت و نفی وجود قدرت واحد است، در حالی که در نظام سیاسی اسلام حفظ اقتدار حکومت مرکزی امری ضروری است. علاوه بر آن، میتوان گفت، [[کثرتگرایی]] سیاسی سبب تضعیف اقتدار [[حاکمیت]] مرکزی، هرج و مرج است و این امر </ins>با [[<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">فلسفه]] تشکیل حکومت سازگار نیست.</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[تسامح]] و [[تساهل]] نیز از دیگر نتایج پلورالیسم سیاسی است که در جای خود [[باطل]] شده است. این امر با اصل [[عقلی]] و [[شرعی]] ([[ضرورت]] حفظ اقتدار حکومت مرکزی) مخالف است.</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بنابراین، دغدغه مشارکت سیاسی مردم و [[آزادیها]] و تضارب آرای سیاسی ایشان در نظام سیاسی اسلام به بهترین شکل برآورده شده است؛ پس، استفاده از نسخه غیربومی و غیردینی پلورالیسم سیاسی که چنین تبعاتی در پی دارد، ضرورتی ندارد<ref>[[عبدالله محمدی|محمدی، عبدالله]]، [[پلورالیسم سیاسی (مقاله)|مقاله «پلورالیسم سیاسی»]]، [[فرهنگنامه کلام جدید (کتاب)</ins>|<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">فرهنگنامه کلام جدید</ins>]]<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">، ص ۳۵۱</ins>.</ref>.</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== منابع ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== منابع ==</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>{{منابع}}</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>{{منابع}}</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div># [[پرونده:<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">9030760879</del>.jpg|22px]] [[<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">محمد تقی مصباح یزدی</del>|<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مصباح یزدی، محمد تقی</del>]]، [['''<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مصاحبه کیهان هوایی با آیت الله محمد تقی مصباح یزدی</del>''']]</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div># [[پرونده:<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">IM010879</ins>.jpg|22px]] [[<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">عبدالله محمدی</ins>|<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">محمدی، عبدالله</ins>]]، [[<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">پلورالیسم سیاسی (مقاله)|مقاله «پلورالیسم سیاسی»]]، [[فرهنگنامه کلام جدید (کتاب)|</ins>'''<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">فرهنگنامه کلام جدید</ins>''']]</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>{{پایان منابع}}</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>{{پایان منابع}}</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
</table>
Bahmani
https://fa.imamatpedia.com/w/index.php?title=%DA%A9%D8%AB%D8%B1%D8%AA%E2%80%8C%DA%AF%D8%B1%D8%A7%DB%8C%DB%8C_%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D8%B3%DB%8C&diff=1347485&oldid=prev
Bahmani در ۲۸ سپتامبر ۲۰۲۵، ساعت ۰۹:۴۷
2025-09-28T09:47:18Z
<p></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="fa">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمیتر</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ۲۸ سپتامبر ۲۰۲۵، ساعت ۱۳:۱۷</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">خط ۱:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>{{مدخل مرتبط</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>{{مدخل مرتبط</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| موضوع مرتبط = کثرتگرایی</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| موضوع مرتبط = کثرتگرایی</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| عنوان مدخل = <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">کثرتگرایی</del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| عنوان مدخل = </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| مداخل مرتبط = <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[کثرتگرایی دینی]] - [[کثرتگرایی سیاسی]] - [[کثرتگرایی در فقه سیاسی]] - [[کثرتگرایی رفتاری]] - </del>[[کثرتگرایی سیاسی در فلسفه دین و کلام جدید]]</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| مداخل مرتبط = [[کثرتگرایی سیاسی در فلسفه دین و کلام جدید]]</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| پرسش مرتبط = </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| پرسش مرتبط = </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>}}</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>}}</div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l26">خط ۲۶:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۲۶:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>{{پانویس}}</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>{{پانویس}}</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اصطلاحات سیاسی</del>]]</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">کثرتگرایی</ins>]]</div></td></tr>
</table>
Bahmani
https://fa.imamatpedia.com/w/index.php?title=%DA%A9%D8%AB%D8%B1%D8%AA%E2%80%8C%DA%AF%D8%B1%D8%A7%DB%8C%DB%8C_%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D8%B3%DB%8C&diff=1345405&oldid=prev
Jaafari در ۲۱ اوت ۲۰۲۵، ساعت ۰۵:۴۷
2025-08-21T05:47:57Z
<p></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="fa">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمیتر</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ۲۱ اوت ۲۰۲۵، ساعت ۰۹:۱۷</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l2">خط ۲:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۲:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| موضوع مرتبط = کثرتگرایی</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| موضوع مرتبط = کثرتگرایی</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| عنوان مدخل = کثرتگرایی</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| عنوان مدخل = کثرتگرایی</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| مداخل مرتبط = [[کثرتگرایی دینی]] - [[کثرتگرایی سیاسی]] - [[کثرتگرایی در فقه سیاسی]] - [[کثرتگرایی رفتاری]] - [[کثرتگرایی در فلسفه دین و کلام جدید]]</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| مداخل مرتبط = [[کثرتگرایی دینی]] - [[کثرتگرایی سیاسی]] - [[کثرتگرایی در فقه سیاسی]] - [[کثرتگرایی رفتاری]] - [[کثرتگرایی <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سیاسی </ins>در فلسفه دین و کلام جدید]]</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| پرسش مرتبط = </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| پرسش مرتبط = </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>}}</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>}}</div></td></tr>
</table>
Jaafari
https://fa.imamatpedia.com/w/index.php?title=%DA%A9%D8%AB%D8%B1%D8%AA%E2%80%8C%DA%AF%D8%B1%D8%A7%DB%8C%DB%8C_%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D8%B3%DB%8C&diff=1345404&oldid=prev
Jaafari در ۲۱ اوت ۲۰۲۵، ساعت ۰۵:۴۷
2025-08-21T05:47:01Z
<p></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="fa">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمیتر</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ۲۱ اوت ۲۰۲۵، ساعت ۰۹:۱۷</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l2">خط ۲:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۲:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| موضوع مرتبط = کثرتگرایی</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| موضوع مرتبط = کثرتگرایی</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| عنوان مدخل = کثرتگرایی</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| عنوان مدخل = کثرتگرایی</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| مداخل مرتبط = [[کثرتگرایی دینی]] - [[کثرتگرایی سیاسی]] - [[کثرتگرایی در فقه سیاسی]] - [[کثرتگرایی رفتاری]] </div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| مداخل مرتبط = [[کثرتگرایی دینی]] - [[کثرتگرایی سیاسی]] - [[کثرتگرایی در فقه سیاسی]] - [[کثرتگرایی رفتاری<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] - [[کثرتگرایی در فلسفه دین و کلام جدید</ins>]]</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| پرسش مرتبط = </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| پرسش مرتبط = </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>}}</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>}}</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== مقدمه ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== مقدمه ==</div></td></tr>
</table>
Jaafari
https://fa.imamatpedia.com/w/index.php?title=%DA%A9%D8%AB%D8%B1%D8%AA%E2%80%8C%DA%AF%D8%B1%D8%A7%DB%8C%DB%8C_%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D8%B3%DB%8C&diff=1210074&oldid=prev
Bahmani: صفحهای تازه حاوی «{{مدخل مرتبط | موضوع مرتبط = کثرتگرایی | عنوان مدخل = کثرتگرایی | مداخل مرتبط = کثرتگرایی دینی - کثرتگرایی سیاسی - کثرتگرایی در فقه سیاسی - کثرتگرایی رفتاری | پرسش مرتبط = }} == مقدمه == پلورالیسم سیاسی به معنای در عرصه سیاست...» ایجاد کرد
2023-02-01T16:55:47Z
<p>صفحهای تازه حاوی «{{مدخل مرتبط | موضوع مرتبط = کثرتگرایی | عنوان مدخل = کثرتگرایی | مداخل مرتبط = <a href="/wiki/%DA%A9%D8%AB%D8%B1%D8%AA%E2%80%8C%DA%AF%D8%B1%D8%A7%DB%8C%DB%8C_%D8%AF%DB%8C%D9%86%DB%8C" title="کثرتگرایی دینی">کثرتگرایی دینی</a> - <a href="/wiki/%DA%A9%D8%AB%D8%B1%D8%AA%E2%80%8C%DA%AF%D8%B1%D8%A7%DB%8C%DB%8C_%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D8%B3%DB%8C" title="کثرتگرایی سیاسی">کثرتگرایی سیاسی</a> - <a href="/wiki/%DA%A9%D8%AB%D8%B1%D8%AA%E2%80%8C%DA%AF%D8%B1%D8%A7%DB%8C%DB%8C_%D8%AF%D8%B1_%D9%81%D9%82%D9%87_%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D8%B3%DB%8C" title="کثرتگرایی در فقه سیاسی">کثرتگرایی در فقه سیاسی</a> - <a href="/wiki/%DA%A9%D8%AB%D8%B1%D8%AA%E2%80%8C%DA%AF%D8%B1%D8%A7%DB%8C%DB%8C_%D8%B1%D9%81%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C" title="کثرتگرایی رفتاری">کثرتگرایی رفتاری</a> | پرسش مرتبط = }} == مقدمه == <a href="/wiki/%D9%BE%D9%84%D9%88%D8%B1%D8%A7%D9%84%DB%8C%D8%B3%D9%85" class="mw-redirect" title="پلورالیسم">پلورالیسم</a> <a href="/wiki/%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D8%B3%DB%8C" class="mw-redirect" title="سیاسی">سیاسی</a> به معنای در عرصه سیاست...» ایجاد کرد</p>
<p><b>صفحهٔ تازه</b></p><div>{{مدخل مرتبط<br />
| موضوع مرتبط = کثرتگرایی<br />
| عنوان مدخل = کثرتگرایی<br />
| مداخل مرتبط = [[کثرتگرایی دینی]] - [[کثرتگرایی سیاسی]] - [[کثرتگرایی در فقه سیاسی]] - [[کثرتگرایی رفتاری]] <br />
| پرسش مرتبط = <br />
}}<br />
<br />
<br />
<br />
== مقدمه ==<br />
[[پلورالیسم]] [[سیاسی]] به معنای در عرصه [[سیاست]]، [[احزاب]] مختلف به اصولی معتقدند و از آن [[دفاع]] میکنند ولی در عمل با هم درگیر نمیشوند بلکه این احزاب با [[رأی]] دادن، یک [[حکومت دموکراتیک]] برقرار کرده و [[اختلافات]] را از بین برند<ref>ر.ک: مصاحبه کیهان هوایی با [[محمد تقی مصباح یزدی|مصباح یزدی، محمد تقی]].</ref>.<br />
<br />
== منابع ==<br />
{{منابع}}<br />
# [[پرونده:9030760879.jpg|22px]] [[محمد تقی مصباح یزدی|مصباح یزدی، محمد تقی]]، [['''مصاحبه کیهان هوایی با آیت الله محمد تقی مصباح یزدی''']]<br />
{{پایان منابع}}<br />
<br />
== جستارهای وابسته ==<br />
{{مدخل وابسته}}<br />
* [[دین]]<br />
* [[رستگاری]]<br />
* [[کثرتگرایی دینی]]<br />
* [[کثرتگرایی سیاسی]]<br />
* [[کثرتگرایی رفتاری]] ([[کثرتگرایی هنجاری]])<br />
{{پایان مدخل وابسته}}<br />
<br />
== پانویس ==<br />
{{پانویس}}<br />
<br />
[[رده:اصطلاحات سیاسی]]</div>
Bahmani