کنیه حضرت فاطمه - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Bahmani در ‏۸ سپتامبر ۲۰۲۴، ساعت ۰۸:۳۰

2024-09-08T08:30:44Z

Bahmani در ‏۸ سپتامبر ۲۰۲۴، ساعت ۰۸:۲۷

2024-09-08T08:27:43Z

Bahmani: /* کنیه‌های فاطمه {{س}} */

2023-11-29T10:02:47Z

کنیه‌های فاطمه {{س}}

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۹ نوامبر ۲۰۲۳، ساعت ۱۳:۳۲
خط ۳۰:		خط ۳۰:
	سر و رمز اصلی از تعبیر فاطمه {{س}} به دانه، دو وجه است: اول اینکه فاطمه {{س}} مقصود اولی و بالذات است و یا اینکه حضرت مجرای این امانات [[الهی]] و [[مظهر]] [[توحید حقیقی]] است. وجه شبه اینکه اگر زارع دانه‌ای نداشته نباشد از به عمل آوردن زراعت [[مأیوس]] می‌شود. وجود حضرت نیز همچون دانه، اصل و مصدر این [[انوار الهی]] است. دوم: زراعت در اصل و حقیقتش همان دانه است؛ البته با افزودنی‌های دیگر. پس همه [[انوار]] قدسیه مشتق از این دانه الهی هستند<ref>القطرة من مناقب بحار العترة، سید احمد مستنبط، ص۱۵۸.</ref>.		سر و رمز اصلی از تعبیر فاطمه {{س}} به دانه، دو وجه است: اول اینکه فاطمه {{س}} مقصود اولی و بالذات است و یا اینکه حضرت مجرای این امانات [[الهی]] و [[مظهر]] [[توحید حقیقی]] است. وجه شبه اینکه اگر زارع دانه‌ای نداشته نباشد از به عمل آوردن زراعت [[مأیوس]] می‌شود. وجود حضرت نیز همچون دانه، اصل و مصدر این [[انوار الهی]] است. دوم: زراعت در اصل و حقیقتش همان دانه است؛ البته با افزودنی‌های دیگر. پس همه [[انوار]] قدسیه مشتق از این دانه الهی هستند<ref>القطرة من مناقب بحار العترة، سید احمد مستنبط، ص۱۵۸.</ref>.

	هر چند که وجه دیگری هم دارد و آن اینکه [[حضرت فاطمه]] {{س}} مانند [[مادری]] [[دلسوز]] نهایت توجه را به [[رسول الله]] داشت. [[مولی]] «[[محمد علی انصاری]]» می‌گوید: نکته‌ای که در مکناشدن زهرا {{س}} به «[[ام ابیها]]» وجود دارد فقط به جهت ابراز [[محبت]] و علاقه است و نه چیز دیگر؛ زیرا [[انسان]] هنگامی که به فرزند و یا چیز دیگر علاقه وافر داشته باشد و بخواهد این علاقه شدید را اظهار دارد اگر آن شخص [[زن]] باشد در خطاب به او «یا اماه» و اگر مرد باشد «یا اباه» می‌گوید. در [[حقیقت]] با این [[القاب]] آن شخص را نازل منزله [[مادر]] یا [[پدر]] می‌کند و این مطلب در عرف و [[عادت]] بشری امری شایع است<ref>اللمعة البیضاء فی شرح خطبة الزهراء، محمد علی بن احمد قراچه داغی تبریزی انصاری، ص۵۰.</ref>.<ref>[[سید حسین اسحاقی\|اسحاقی، سید حسین]]، [[فرهنگنامه فاطمی ج۱ (کتاب)\|فرهنگنامه فاطمی]]، ~~ج۱،~~ ص۲۲۶.</ref>		هر چند که وجه دیگری هم دارد و آن اینکه [[حضرت فاطمه]] {{س}} مانند [[مادری]] [[دلسوز]] نهایت توجه را به [[رسول الله]] داشت. [[مولی]] «[[محمد علی انصاری]]» می‌گوید: نکته‌ای که در مکناشدن زهرا {{س}} به «[[ام ابیها]]» وجود دارد فقط به جهت ابراز [[محبت]] و علاقه است و نه چیز دیگر؛ زیرا [[انسان]] هنگامی که به فرزند و یا چیز دیگر علاقه وافر داشته باشد و بخواهد این علاقه شدید را اظهار دارد اگر آن شخص [[زن]] باشد در خطاب به او «یا اماه» و اگر مرد باشد «یا اباه» می‌گوید. در [[حقیقت]] با این [[القاب]] آن شخص را نازل منزله [[مادر]] یا [[پدر]] می‌کند و این مطلب در عرف و [[عادت]] بشری امری شایع است<ref>اللمعة البیضاء فی شرح خطبة الزهراء، محمد علی بن احمد قراچه داغی تبریزی انصاری، ص۵۰.</ref>.<ref>[[سید حسین اسحاقی\|اسحاقی، سید حسین]]، [[فرهنگنامه فاطمی ج۱ (کتاب)\|فرهنگنامه فاطمی ج۱]]، ص۲۲۶.</ref>

	== جستارهای وابسته ==		== جستارهای وابسته ==

Bahmani: /* مقدمه */

2023-11-29T10:02:21Z

مقدمه

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۹ نوامبر ۲۰۲۳، ساعت ۱۳:۳۲
خط ۹:		خط ۹:

	== مقدمه ==		== مقدمه ==
	[[محدثان]] و [[مورخان]] این کنیه‌ها را برای فاطمه {{س}} ذکر کرده‌اند: ام الائمه، ام ابیها، [[ام الحسن]]، ام الحسین و ام المحسن<ref>مناقب ابن‌شهرآشوب، ج۳، ص۴۰۶؛ اعیان الشیعه، ج۱، ص۳۷۰.</ref>. <ref>[[حیدر مظفری ورسی\|مظفری ورسی، حیدر]]، [[مادران چهارده معصوم (کتاب)\|مادران چهارده معصوم]] ص ۹۳.</ref>		محدثان و مورخان این کنیه‌ها را برای فاطمه {{س}} ذکر کرده‌اند: ام الائمه، ام ابیها، [[ام الحسن]]، ام الحسین و ام المحسن<ref>مناقب ابن‌شهرآشوب، ج۳، ص۴۰۶؛ اعیان الشیعه، ج۱، ص۳۷۰.</ref>.<ref>[[حیدر مظفری ورسی\|مظفری ورسی، حیدر]]، [[مادران چهارده معصوم (کتاب)\|مادران چهارده معصوم]] ص ۹۳.</ref>

	[[کنیه]] آن حضرت "ام ابیها" به معنای "[[مادر~~]] [[~~پدر]]" است<ref>مقاتل الطالبین، ابو الفرج اصفهانی، ص۲۹؛ بحارالانوار، علامه مجلسی، ج۴۳، ص۱۹؛ و نیز ر. ک: المتخب من ذیل المذیل، طبری، ج۱، ص۶؛ المعجم الکبیر، طبرانی، ج۲۲، ص۳۹۷؛ تهذیب الکمال، مزی، ج۳۵، ص۲۴۷؛ الاصابه، ابن حجر، ج۸، ص۵۳.</ref> که کنایه از اوج ابراز [[عواطف]] [[پدر]] نسبت به دختر خود است. این [[لقب]] را [[رسول خدا]] {{صل}} به آن حضرت عطا کرد<ref>تاج الموالید، شیخ طبرسی، ص۲۰.</ref>.<ref>[[محمد کرمانی کجور\|کرمانی کجور، محمد]]، [[فاطمه زهرا دختر رسول خدا (مقاله)\| مقاله «فاطمه زهرا دختر رسول خدا»]]، [[دایرة المعارف صحابه پیامبر اعظم ج۱ (کتاب)\|دایرة المعارف صحابه پیامبر اعظم]]، ~~ج۱، ص:۲۱۱~~-۲۲۵.</ref>		[[کنیه]] آن حضرت "ام ابیها" به معنای "مادر پدر" است<ref>مقاتل الطالبین، ابو الفرج اصفهانی، ص۲۹؛ بحارالانوار، علامه مجلسی، ج۴۳، ص۱۹؛ و نیز ر.ک: المتخب من ذیل المذیل، طبری، ج۱، ص۶؛ المعجم الکبیر، طبرانی، ج۲۲، ص۳۹۷؛ تهذیب الکمال، مزی، ج۳۵، ص۲۴۷؛ الاصابه، ابن حجر، ج۸، ص۵۳.</ref> که کنایه از اوج ابراز [[عواطف]] پدر نسبت به دختر خود است. این [[لقب]] را [[رسول خدا]] {{صل}} به آن حضرت عطا کرد<ref>تاج الموالید، شیخ طبرسی، ص۲۰.</ref>.<ref>[[محمد کرمانی کجور\|کرمانی کجور، محمد]]، [[فاطمه زهرا دختر رسول خدا (مقاله)\| مقاله «فاطمه زهرا دختر رسول خدا»]]، [[دایرة المعارف صحابه پیامبر اعظم ج۱ (کتاب)\|دایرة المعارف صحابه پیامبر اعظم ج۱]]، ص۲۱۱-۲۲۵.</ref>

	[[ابن‌شهرآشوب]] گفته است: کنیه حضرت فاطمه {{س}}، «[[ام الحسن]]»، «ام الحسین»، «ام المحسن»، «ام الائمه» و «[[ام ابیها]]»<ref>{{عربی\|و كناها أم الحسن و أم الحسين و أم المحسن و أم الأئمة و أم أبيها}}؛ مناقب آل ابی طالب، ج۳، ص۳۵۷، عنه بحارالانوار، ج۴۳، ص۱۶، ح۱۵.</ref> ([[مادر]] پدرش) است که مشهور به «ام ابیها» است<ref>ر. ک: مقاتل الطالبیین، ص۴۶؛ الاستیعاب، ج۴، ص۳۸۰؛ اسد الغابة، ج۷، ص۲۲۰؛ بحارالانوار، ج۴۳، ص۱۹، ح۱۹ عن أبی الفرج.</ref>.<ref>[[محمد هادی یوسفی غروی\|یوسفی غروی، محمد هادی]]، [[فرهنگ شهادت معصومین ج۱ (کتاب)\|فرهنگ شهادت معصومین]]، ج۱ ص ۲۷۷.</ref>		[[ابن‌شهرآشوب]] گفته است: کنیه حضرت فاطمه {{س}}، «[[ام الحسن]]»، «ام الحسین»، «ام المحسن»، «ام الائمه» و «[[ام ابیها]]»<ref>{{عربی\|و كناها أم الحسن و أم الحسين و أم المحسن و أم الأئمة و أم أبيها}}؛ مناقب آل ابی طالب، ج۳، ص۳۵۷، عنه بحارالانوار، ج۴۳، ص۱۶، ح۱۵.</ref> ([[مادر]] پدرش) است که مشهور به «ام ابیها» است<ref>ر. ک: مقاتل الطالبیین، ص۴۶؛ الاستیعاب، ج۴، ص۳۸۰؛ اسد الغابة، ج۷، ص۲۲۰؛ بحارالانوار، ج۴۳، ص۱۹، ح۱۹ عن أبی الفرج.</ref>.<ref>[[محمد هادی یوسفی غروی\|یوسفی غروی، محمد هادی]]، [[فرهنگ شهادت معصومین ج۱ (کتاب)\|فرهنگ شهادت معصومین ج۱]]، ص ۲۷۷.</ref>

	کنیه‌های [[حضرت]] هم: [[ام الحسن]]، [[ام الحسین]]، [[ام المحسن]]، [[ام الائمه]]، [[ام ابیها]]، [[ام الخیره]]، [[ام المؤمنین]]، [[ام الأخیار]]، [[ام الفضائل]]، [[ام الأزهار]]، [[ام العلوم]]، [[ام الکتاب]] و [[ام الاسماء]] است.		کنیه‌های [[حضرت]] هم: [[ام الحسن]]، [[ام الحسین]]، [[ام المحسن]]، [[ام الائمه]]، [[ام ابیها]]، [[ام الخیره]]، [[ام المؤمنین]]، [[ام الأخیار]]، [[ام الفضائل]]، [[ام الأزهار]]، [[ام العلوم]]، [[ام الکتاب]] و [[ام الاسماء]] است. بهترین کنیه ایشان «ام ابیها» است<ref>فاطمة الزهراء بهجة قلب المصطفی، احمد رحمانی همدانی، ج۱، ص۲۰۳.</ref>.<ref>[[سید حسین اسحاقی\|اسحاقی، سید حسین]]، [[فرهنگنامه فاطمی ج۱ (کتاب)\|فرهنگنامه فاطمی ج۱]]، ص۱۷۷.</ref>
	بهترین [[کنیه]] ایشان «ام ابیها» است<ref>فاطمة الزهراء بهجة قلب المصطفی، احمد رحمانی همدانی، ج۱، ص۲۰۳.</ref>.<ref>[[سید حسین اسحاقی\|اسحاقی، سید حسین]]، [[فرهنگنامه فاطمی ج۱ (کتاب)\|فرهنگنامه فاطمی]]، ~~ج۱،~~ ص۱۷۷.</ref>

	== کنیه‌های فاطمه {{س}} ==		== کنیه‌های فاطمه {{س}} ==

Bahmani: /* منابع */

2023-11-29T10:00:50Z

منابع

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۹ نوامبر ۲۰۲۳، ساعت ۱۳:۳۰
خط ۴۴:		خط ۴۴:
	# [[پرونده:1100354.jpg\|22px]] [[محمد کرمانی کجور \| کرمانی کجور، محمد]]، [[فاطمه زهرا دختر رسول خدا (مقاله)\| مقاله «فاطمه زهرا دختر رسول خدا»]]، [[دایرة المعارف صحابه پیامبر اعظم ج۱ (کتاب)\|'''دایرة المعارف صحابه پیامبر اعظم ج۱‌''']]		# [[پرونده:1100354.jpg\|22px]] [[محمد کرمانی کجور \| کرمانی کجور، محمد]]، [[فاطمه زهرا دختر رسول خدا (مقاله)\| مقاله «فاطمه زهرا دختر رسول خدا»]]، [[دایرة المعارف صحابه پیامبر اعظم ج۱ (کتاب)\|'''دایرة المعارف صحابه پیامبر اعظم ج۱‌''']]
	# [[پرونده:IM009705.jpg\|22px]] [[حیدر مظفری ورسی\|مظفری ورسی، حیدر]]، [[مادران چهارده معصوم (کتاب)\|'''مادران چهارده معصوم''']]		# [[پرونده:IM009705.jpg\|22px]] [[حیدر مظفری ورسی\|مظفری ورسی، حیدر]]، [[مادران چهارده معصوم (کتاب)\|'''مادران چهارده معصوم''']]
	# [[پرونده:IM009775.jpg\|22px]] [[محمد هادی یوسفی غروی\|یوسفی غروی، محمد هادی]]، [[~~'''~~فرهنگ شهادت معصومین ج۱ (کتاب)\|فرهنگ شهادت معصومین ج۱''']]		# [[پرونده:IM009775.jpg\|22px]] [[محمد هادی یوسفی غروی\|یوسفی غروی، محمد هادی]]، [[فرهنگ شهادت معصومین ج۱ (کتاب)\|'''فرهنگ شهادت معصومین ج۱''']]
	# [[پرونده:IM009688.jpg\|22px]] [[سید حسین اسحاقی\|اسحاقی، سید حسین]]، [[فرهنگنامه فاطمی ج۱ (کتاب)\|'''فرهنگنامه فاطمی ج۱''']]		# [[پرونده:IM009688.jpg\|22px]] [[سید حسین اسحاقی\|اسحاقی، سید حسین]]، [[فرهنگنامه فاطمی ج۱ (کتاب)\|'''فرهنگنامه فاطمی ج۱''']]
	{{پایان منابع}}		{{پایان منابع}}

Wasity در ‏۹ دسامبر ۲۰۲۲، ساعت ۰۹:۴۷

2022-12-09T09:47:22Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۹ دسامبر ۲۰۲۲، ساعت ۱۳:۱۷
خط ۲۳:		خط ۲۳:
	علامه [[اربلی]] هم می‌گوید: [[پیامبر اکرم]] {{صل}} [[مقام]] او را گرامی می‌داشت و [[بزرگواری]] او را در نظر می‌گرفت. او را به «ام ابیها» مکنا نمود و برای او از [[محبت]] و علاقه جایگاهی قرار داده بود که کسی توان نزدیک شدن به آن را نداشت. روزی علی {{ع}} از حضرت [[پرسش]] نمود که ای [[رسول خدا]]! من در نزد شما محبوب‌ترم یا [[فاطمه]]؟ حضرت فرمود: تو در نزد من عزیزتر و فاطمه {{س}} محبوب‌تر است<ref>کشف الغمة، علی بن عیسی بن أبی الفتح الإربلی، ج۱، ص۴۶۲.</ref>.		علامه [[اربلی]] هم می‌گوید: [[پیامبر اکرم]] {{صل}} [[مقام]] او را گرامی می‌داشت و [[بزرگواری]] او را در نظر می‌گرفت. او را به «ام ابیها» مکنا نمود و برای او از [[محبت]] و علاقه جایگاهی قرار داده بود که کسی توان نزدیک شدن به آن را نداشت. روزی علی {{ع}} از حضرت [[پرسش]] نمود که ای [[رسول خدا]]! من در نزد شما محبوب‌ترم یا [[فاطمه]]؟ حضرت فرمود: تو در نزد من عزیزتر و فاطمه {{س}} محبوب‌تر است<ref>کشف الغمة، علی بن عیسی بن أبی الفتح الإربلی، ج۱، ص۴۶۲.</ref>.

	~~[[مولی]]~~ «[[~~محمد علی انصاری~~]]» هم می‌گوید: برخی از دانشمندان کنیه‌های دیگری چون: [[ام الخیره]]، «[[ام المؤمنین]]»، «ام الأخیار»، «ام الفضائل»، «ام العلوم» و «[[ام الکتاب]]» را نیز ذکر نموده‌اند<ref>اللمعة البیضاء فی شرح خطبة الزهراء، محمد علی بن احمد قراچه داغی تبریزی انصاری، ص۵۰.</ref>.		مؤلف «[[اللمعة البیضاء]]» هم می‌گوید: برخی از دانشمندان کنیه‌های دیگری چون: [[ام الخیره]]، «[[ام المؤمنین]]»، «ام الأخیار»، «ام الفضائل»، «ام العلوم» و «[[ام الکتاب]]» را نیز ذکر نموده‌اند<ref>اللمعة البیضاء فی شرح خطبة الزهراء، محمد علی بن احمد قراچه داغی تبریزی انصاری، ص۵۰.</ref>.

	منابع دیگر [[کنیه]] «[[ام اسماء]]» را هم آورده‌اند. البته هر کدام از این [[کنیه‌ها]] دارای معنای خاصی است؛ برای مثال می‌توان گفت مراد [[پیامبر]] از مکنا نمودن فاطمه {{س}} به «ام ابیها» آن است که دخترش اساس و پایه و ریشه درخت [[رسالت]] و عنصر [[نبوت]] است. در [[تأیید]] این نظر روایتی از [[امام باقر]] {{ع}} نقل شده است که [[امام]] می‌فرمایند: [[پیامبر خدا]] {{صل}} درختی [[طیبه]] و فرع آن علی {{ع}} و عنصرش فاطمه {{س}} و میوه‌اش [[فرزندان زهرا]] {{س}} و گل‌ها و برگ‌هایش [[شیعیان]] حضرتش هستند<ref>نام‌ها و القاب حضرت زهرا {{س}}، شیخ احمد رحمانی همدانی، ص۱۱۴.</ref>. اگر، عنصر نباشد درخت به خشکی می‌گراید و و سرسبزی‌اش از بین می‌رود؛ زیرا [[رشد]] و نمو درخت به [[تغذیه]] از اصل است و درخت [[شریعت]] [[حنیف]]، به [[مجاهدت]] و [[دفاع]] فاطمه {{س}} رشد و [[بالندگی]] یافت. [[امام حسن]] {{ع}} با [[صلح]] خود درخت [[اسلام]] را از خطر ریشه‌کن شدن رهانید و [[امام حسین]] {{ع}} با [[خودداری از بیعت]] و بذل [[خون]] خود، آن را آبیاری و [[تربیت]] نمود. همانا اگر [[صلح امام حسن]] و [[قیام امام حسین]] {{ع}} نبود از درخت [[اسلام]] نه تنه‌ای راست می‌شد و نه شاخه‌ای سبز می‌گردید.		منابع دیگر [[کنیه]] «[[ام اسماء]]» را هم آورده‌اند. البته هر کدام از این [[کنیه‌ها]] دارای معنای خاصی است؛ برای مثال می‌توان گفت مراد [[پیامبر]] از مکنا نمودن فاطمه {{س}} به «ام ابیها» آن است که دخترش اساس و پایه و ریشه درخت [[رسالت]] و عنصر [[نبوت]] است. در [[تأیید]] این نظر روایتی از [[امام باقر]] {{ع}} نقل شده است که [[امام]] می‌فرمایند: [[پیامبر خدا]] {{صل}} درختی [[طیبه]] و فرع آن علی {{ع}} و عنصرش فاطمه {{س}} و میوه‌اش [[فرزندان زهرا]] {{س}} و گل‌ها و برگ‌هایش [[شیعیان]] حضرتش هستند<ref>نام‌ها و القاب حضرت زهرا {{س}}، شیخ احمد رحمانی همدانی، ص۱۱۴.</ref>. اگر، عنصر نباشد درخت به خشکی می‌گراید و و سرسبزی‌اش از بین می‌رود؛ زیرا [[رشد]] و نمو درخت به [[تغذیه]] از اصل است و درخت [[شریعت]] [[حنیف]]، به [[مجاهدت]] و [[دفاع]] فاطمه {{س}} رشد و [[بالندگی]] یافت. [[امام حسن]] {{ع}} با [[صلح]] خود درخت [[اسلام]] را از خطر ریشه‌کن شدن رهانید و [[امام حسین]] {{ع}} با [[خودداری از بیعت]] و بذل [[خون]] خود، آن را آبیاری و [[تربیت]] نمود. همانا اگر [[صلح امام حسن]] و [[قیام امام حسین]] {{ع}} نبود از درخت [[اسلام]] نه تنه‌ای راست می‌شد و نه شاخه‌ای سبز می‌گردید.

Bahmani در ‏۹ دسامبر ۲۰۲۲، ساعت ۰۸:۴۹

2022-12-09T08:49:08Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۹ دسامبر ۲۰۲۲، ساعت ۱۲:۱۹
خط ۶:		خط ۶:
	}}		}}

	'''کنیه‌های''' زیادی برای فاطمه {{س}} ذکر شده است مانند: ام الائمه، ام ابیها، [[ام ~~الحسن]]،~~ ام الحسین و ام المحسن و ... .		'''کنیه‌های''' زیادی برای فاطمه {{س}} ذکر شده است مانند: ام الائمه، ام ابیها، ام الحسن، ام الحسین و ام المحسن و ... .

	== مقدمه ==		== مقدمه ==
خط ۱۸:		خط ۱۸:
	بهترین [[کنیه]] ایشان «ام ابیها» است<ref>فاطمة الزهراء بهجة قلب المصطفی، احمد رحمانی همدانی، ج۱، ص۲۰۳.</ref>.<ref>[[سید حسین اسحاقی\|اسحاقی، سید حسین]]، [[فرهنگنامه فاطمی ج۱ (کتاب)\|فرهنگنامه فاطمی]]، ج۱، ص۱۷۷.</ref>		بهترین [[کنیه]] ایشان «ام ابیها» است<ref>فاطمة الزهراء بهجة قلب المصطفی، احمد رحمانی همدانی، ج۱، ص۲۰۳.</ref>.<ref>[[سید حسین اسحاقی\|اسحاقی، سید حسین]]، [[فرهنگنامه فاطمی ج۱ (کتاب)\|فرهنگنامه فاطمی]]، ج۱، ص۱۷۷.</ref>

	== [[کنیه‌های فاطمه]] {{س}} ==		== کنیه‌های فاطمه {{س}} ==
	[[علامه]] [[ابن شهرآشوب]] می‌گوید: کنیه‌های [[حضرت]] «[[ام الحسن]]»، «ام الحسین»، «ام المحسن»، «[[ام الائمه]]» و «[[ام ابیها]]» است<ref>مناقب آل ابی طالب، ابن‌شهرآشوب مازندرانی، ج۳، ص۳۵۷.</ref>.		[[علامه]] [[ابن شهرآشوب]] می‌گوید: کنیه‌های حضرت «[[ام الحسن]]»، «ام الحسین»، «ام المحسن»، «[[ام الائمه]]» و «[[ام ابیها]]» است<ref>مناقب آل ابی طالب، ابن‌شهرآشوب مازندرانی، ج۳، ص۳۵۷.</ref>.

	علامه [[اربلی]] هم می‌گوید: [[پیامبر اکرم]] {{صل}} [[مقام]] او را گرامی می‌داشت و [[بزرگواری]] او را در نظر می‌گرفت. او را به «ام ابیها» مکنا نمود و برای او از [[محبت]] و علاقه جایگاهی قرار داده بود که کسی توان نزدیک شدن به آن را نداشت. روزی علی {{ع}} از حضرت [[پرسش]] نمود که ای [[رسول خدا]]! من در نزد شما محبوب‌ترم یا [[فاطمه]]؟ حضرت فرمود: تو در نزد من عزیزتر و فاطمه {{س}} محبوب‌تر است<ref>کشف الغمة، علی بن عیسی بن أبی الفتح الإربلی، ج۱، ص۴۶۲.</ref>.		علامه [[اربلی]] هم می‌گوید: [[پیامبر اکرم]] {{صل}} [[مقام]] او را گرامی می‌داشت و [[بزرگواری]] او را در نظر می‌گرفت. او را به «ام ابیها» مکنا نمود و برای او از [[محبت]] و علاقه جایگاهی قرار داده بود که کسی توان نزدیک شدن به آن را نداشت. روزی علی {{ع}} از حضرت [[پرسش]] نمود که ای [[رسول خدا]]! من در نزد شما محبوب‌ترم یا [[فاطمه]]؟ حضرت فرمود: تو در نزد من عزیزتر و فاطمه {{س}} محبوب‌تر است<ref>کشف الغمة، علی بن عیسی بن أبی الفتح الإربلی، ج۱، ص۴۶۲.</ref>.

	[[مولی]] «[[محمد علی انصاری]]» هم می‌گوید: برخی از دانشمندان کنیه‌های دیگری چون: [[ام الخیره]]، «[[ام المؤمنین]]»، «ام الأخیار»، «ام الفضائل»، «ام العلوم» و «[[ام الکتاب]]» را نیز ذکر نموده‌اند<ref>اللمعة البیضاء فی شرح خطبة الزهراء، محمد علی بن احمد قراچه داغی تبریزی انصاری، ص۵۰.</ref>.		[[مولی]] «[[محمد علی انصاری]]» هم می‌گوید: برخی از دانشمندان کنیه‌های دیگری چون: [[ام الخیره]]، «[[ام المؤمنین]]»، «ام الأخیار»، «ام الفضائل»، «ام العلوم» و «[[ام الکتاب]]» را نیز ذکر نموده‌اند<ref>اللمعة البیضاء فی شرح خطبة الزهراء، محمد علی بن احمد قراچه داغی تبریزی انصاری، ص۵۰.</ref>.

	منابع دیگر [[کنیه]] «[[ام اسماء]]» را هم آورده‌اند. البته هر کدام از این [[کنیه‌ها]] دارای معنای خاصی است؛ برای مثال می‌توان گفت مراد [[پیامبر]] از مکنا نمودن فاطمه {{س}} به «ام ابیها» آن است که دخترش اساس و پایه و ریشه درخت [[رسالت]] و عنصر [[نبوت]] است. در [[تأیید]] این نظر روایتی از [[امام باقر]] {{ع}} نقل شده است که [[امام]] می‌فرمایند:		منابع دیگر [[کنیه]] «[[ام اسماء]]» را هم آورده‌اند. البته هر کدام از این [[کنیه‌ها]] دارای معنای خاصی است؛ برای مثال می‌توان گفت مراد [[پیامبر]] از مکنا نمودن فاطمه {{س}} به «ام ابیها» آن است که دخترش اساس و پایه و ریشه درخت [[رسالت]] و عنصر [[نبوت]] است. در [[تأیید]] این نظر روایتی از [[امام باقر]] {{ع}} نقل شده است که [[امام]] می‌فرمایند: [[پیامبر خدا]] {{صل}} درختی [[طیبه]] و فرع آن علی {{ع}} و عنصرش فاطمه {{س}} و میوه‌اش [[فرزندان زهرا]] {{س}} و گل‌ها و برگ‌هایش [[شیعیان]] حضرتش هستند<ref>نام‌ها و القاب حضرت زهرا {{س}}، شیخ احمد رحمانی همدانی، ص۱۱۴.</ref>. اگر، عنصر نباشد درخت به خشکی می‌گراید و و سرسبزی‌اش از بین می‌رود؛ زیرا [[رشد]] و نمو درخت به [[تغذیه]] از اصل است و درخت [[شریعت]] [[حنیف]]، به [[مجاهدت]] و [[دفاع]] فاطمه {{س}} رشد و [[بالندگی]] یافت. [[امام حسن]] {{ع}} با [[صلح]] خود درخت [[اسلام]] را از خطر ریشه‌کن شدن رهانید و [[امام حسین]] {{ع}} با [[خودداری از بیعت]] و بذل [[خون]] خود، آن را آبیاری و [[تربیت]] نمود. همانا اگر [[صلح امام حسن]] و [[قیام امام حسین]] {{ع}} نبود از درخت [[اسلام]] نه تنه‌ای راست می‌شد و نه شاخه‌ای سبز می‌گردید.
	[[پیامبر خدا]] {{صل}} درختی [[طیبه]] و فرع آن علی {{ع}} و عنصرش فاطمه {{س}} و میوه‌اش [[فرزندان زهرا]] {{س}} و گل‌ها و برگ‌هایش [[شیعیان]] حضرتش هستند<ref>نام‌ها و القاب حضرت زهرا {{س}}، شیخ احمد رحمانی همدانی، ص۱۱۴.</ref>. اگر، عنصر نباشد درخت به خشکی می‌گراید و و سرسبزی‌اش از بین می‌رود؛ زیرا [[رشد]] و نمو درخت به [[تغذیه]] از اصل است و درخت [[شریعت]] [[حنیف]]، به [[مجاهدت]] و [[دفاع]] فاطمه {{س}} رشد و [[بالندگی]] یافت. [[امام حسن]] {{ع}} با [[صلح]] خود درخت [[اسلام]] را از خطر ریشه‌کن شدن رهانید و [[امام حسین]] {{ع}} با [[خودداری از بیعت]] و بذل [[خون]] خود، آن را آبیاری و [[تربیت]] نمود. همانا اگر [[صلح امام حسن]] و [[قیام امام حسین]] {{ع}} نبود از درخت [[اسلام]] نه تنه‌ای راست می‌شد و نه شاخه‌ای سبز می‌گردید.

	[[مفضل بن محمد جعفی]] می‌گوید از [[امام صادق]] {{ع}} درباره این گفتار [[خداوند]] که می‌فرماید: {{متن قرآن\|كَمَثَلِ حَبَّةٍ أَنْبَتَتْ سَبْعَ سَنَابِلَ}}<ref>«داستان (بخشش) آنان که دارایی‌های خود را در راه خداوند می‌بخشند چون دانه‌ای است که هفت خوشه بر آورده باشد، در هر خوشه صد دانه و خداوند برای هر که بخواهد (آن را) چند برابر می‌گرداند و خداوند نعمت‌گستری داناست» سوره بقره، آیه ۲۶۱.</ref> [[پرسش]] نمودم؛ [[حضرت]] پاسخ دادند: دانه [[فاطمه]] {{س}} است و هفت سنبل، هفت نفر از [[فرزندان]] اویند که هفتمین ایشان [[قائم]] آنها است<ref>تفسیر نورالثقلین، عبد علی بن جمعة العروسی الحویزی، ج۱، ص۲۸۲.</ref>.		[[مفضل بن محمد جعفی]] می‌گوید از [[امام صادق]] {{ع}} درباره این گفتار [[خداوند]] که می‌فرماید: {{متن قرآن\|كَمَثَلِ حَبَّةٍ أَنْبَتَتْ سَبْعَ سَنَابِلَ}}<ref>«داستان (بخشش) آنان که دارایی‌های خود را در راه خداوند می‌بخشند چون دانه‌ای است که هفت خوشه بر آورده باشد، در هر خوشه صد دانه و خداوند برای هر که بخواهد (آن را) چند برابر می‌گرداند و خداوند نعمت‌گستری داناست» سوره بقره، آیه ۲۶۱.</ref> [[پرسش]] نمودم؛ [[حضرت]] پاسخ دادند: دانه [[فاطمه]] {{س}} است و هفت سنبل، هفت نفر از [[فرزندان]] اویند که هفتمین ایشان [[قائم]] آنها است<ref>تفسیر نورالثقلین، عبد علی بن جمعة العروسی الحویزی، ج۱، ص۲۸۲.</ref>.

	سر و رمز اصلی از تعبیر فاطمه {{س}} به دانه، دو وجه است:		سر و رمز اصلی از تعبیر فاطمه {{س}} به دانه، دو وجه است: اول اینکه فاطمه {{س}} مقصود اولی و بالذات است و یا اینکه حضرت مجرای این امانات [[الهی]] و [[مظهر]] [[توحید حقیقی]] است. وجه شبه اینکه اگر زارع دانه‌ای نداشته نباشد از به عمل آوردن زراعت [[مأیوس]] می‌شود. وجود حضرت نیز همچون دانه، اصل و مصدر این [[انوار الهی]] است. دوم: زراعت در اصل و حقیقتش همان دانه است؛ البته با افزودنی‌های دیگر. پس همه [[انوار]] قدسیه مشتق از این دانه الهی هستند<ref>القطرة من مناقب بحار العترة، سید احمد مستنبط، ص۱۵۸.</ref>.
	اول اینکه فاطمه {{س}} مقصود اولی و بالذات است و یا اینکه حضرت مجرای این امانات [[الهی]] و [[مظهر]] [[توحید حقیقی]] است. وجه شبه اینکه اگر زارع دانه‌ای نداشته نباشد از به عمل آوردن زراعت [[مأیوس]] می‌شود. وجود حضرت نیز همچون دانه، اصل و مصدر این [[انوار الهی]] است. دوم: زراعت در اصل و حقیقتش همان دانه است؛ البته با افزودنی‌های دیگر. پس همه [[انوار]] قدسیه مشتق از این دانه الهی هستند<ref>القطرة من مناقب بحار العترة، سید احمد مستنبط، ص۱۵۸.</ref>.

	هر چند که وجه دیگری هم دارد و آن اینکه [[حضرت فاطمه]] {{س}} مانند [[مادری]] [[دلسوز]] نهایت توجه را به [[رسول الله]] داشت. [[مولی]] «[[محمد علی انصاری]]» می‌گوید:		هر چند که وجه دیگری هم دارد و آن اینکه [[حضرت فاطمه]] {{س}} مانند [[مادری]] [[دلسوز]] نهایت توجه را به [[رسول الله]] داشت. [[مولی]] «[[محمد علی انصاری]]» می‌گوید: نکته‌ای که در مکناشدن زهرا {{س}} به «[[ام ابیها]]» وجود دارد فقط به جهت ابراز [[محبت]] و علاقه است و نه چیز دیگر؛ زیرا [[انسان]] هنگامی که به فرزند و یا چیز دیگر علاقه وافر داشته باشد و بخواهد این علاقه شدید را اظهار دارد اگر آن شخص [[زن]] باشد در خطاب به او «یا اماه» و اگر مرد باشد «یا اباه» می‌گوید. در [[حقیقت]] با این [[القاب]] آن شخص را نازل منزله [[مادر]] یا [[پدر]] می‌کند و این مطلب در عرف و [[عادت]] بشری امری شایع است<ref>اللمعة البیضاء فی شرح خطبة الزهراء، محمد علی بن احمد قراچه داغی تبریزی انصاری، ص۵۰.</ref>.<ref>[[سید حسین اسحاقی\|اسحاقی، سید حسین]]، [[فرهنگنامه فاطمی ج۱ (کتاب)\|فرهنگنامه فاطمی]]، ج۱، ص۲۲۶.</ref>
	نکته‌ای که در مکناشدن زهرا {{س}} به «[[ام ابیها]]» وجود دارد فقط به جهت ابراز [[محبت]] و علاقه است و نه چیز دیگر؛ زیرا [[انسان]] هنگامی که به فرزند و یا چیز دیگر علاقه وافر داشته باشد و بخواهد این علاقه شدید را اظهار دارد اگر آن شخص [[زن]] باشد در خطاب به او «یا اماه» و اگر مرد باشد «یا اباه» می‌گوید. در [[حقیقت]] با این [[القاب]] آن شخص را نازل منزله [[مادر]] یا [[پدر]] می‌کند و این مطلب در عرف و [[عادت]] بشری امری شایع است<ref>اللمعة البیضاء فی شرح خطبة الزهراء، محمد علی بن احمد قراچه داغی تبریزی انصاری، ص۵۰.</ref>.<ref>[[سید حسین اسحاقی\|اسحاقی، سید حسین]]، [[فرهنگنامه فاطمی ج۱ (کتاب)\|فرهنگنامه فاطمی]]، ج۱، ~~ص ۲۲۶~~.</ref>

	== جستارهای وابسته ==		== جستارهای وابسته ==

Bahmani در ‏۹ دسامبر ۲۰۲۲، ساعت ۰۸:۴۸

2022-12-09T08:48:25Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۹ دسامبر ۲۰۲۲، ساعت ۱۲:۱۸
خط ۱:		خط ۱:
	~~{{سیره معصوم}}~~
	{{مدخل مرتبط		{{مدخل مرتبط
	\| موضوع مرتبط = فاطمه زهرا		\| موضوع مرتبط = حضرت فاطمه زهرا
	\| عنوان مدخل = ~~[[فاطمه زهرا]]~~		\| عنوان مدخل =
	\| مداخل مرتبط = [[فاطمه زهرا در قرآن]] - [[فاطمه زهرا در حدیث]] - [[فاطمه زهرا در نهج البلاغه]] - [[فاطمه زهرا در تاریخ اسلامی]] - [[فاطمه زهرا از دیدگاه اهل سنت]] - [[فاطمه زهرا در معارف و سیره نبوی]] - [[فاطمه زهرا در معارف و سیره رضوی]]		\| مداخل مرتبط =
	\| پرسش مرتبط = فاطمه زهرا (پرسش)		\| پرسش مرتبط = فاطمه زهرا (پرسش)
	}}		}}
خط ۱۷:		خط ۱۶:

	کنیه‌های [[حضرت]] هم: [[ام الحسن]]، [[ام الحسین]]، [[ام المحسن]]، [[ام الائمه]]، [[ام ابیها]]، [[ام الخیره]]، [[ام المؤمنین]]، [[ام الأخیار]]، [[ام الفضائل]]، [[ام الأزهار]]، [[ام العلوم]]، [[ام الکتاب]] و [[ام الاسماء]] است.		کنیه‌های [[حضرت]] هم: [[ام الحسن]]، [[ام الحسین]]، [[ام المحسن]]، [[ام الائمه]]، [[ام ابیها]]، [[ام الخیره]]، [[ام المؤمنین]]، [[ام الأخیار]]، [[ام الفضائل]]، [[ام الأزهار]]، [[ام العلوم]]، [[ام الکتاب]] و [[ام الاسماء]] است.
	بهترین [[کنیه]] ایشان «ام ابیها» است<ref>فاطمة الزهراء بهجة قلب المصطفی، احمد رحمانی همدانی، ج۱، ص۲۰۳.</ref>.<ref>[[سید حسین اسحاقی\|اسحاقی، سید حسین]]، [[فرهنگنامه فاطمی ج۱ (کتاب)\|فرهنگنامه فاطمی]]، ج۱، ~~ص ۱۷۷~~.</ref>		بهترین [[کنیه]] ایشان «ام ابیها» است<ref>فاطمة الزهراء بهجة قلب المصطفی، احمد رحمانی همدانی، ج۱، ص۲۰۳.</ref>.<ref>[[سید حسین اسحاقی\|اسحاقی، سید حسین]]، [[فرهنگنامه فاطمی ج۱ (کتاب)\|فرهنگنامه فاطمی]]، ج۱، ص۱۷۷.</ref>

	== [[کنیه‌های فاطمه]] {{س}} ==		== [[کنیه‌های فاطمه]] {{س}} ==

Wasity: جایگزینی متن - 'ابن شهر آشوب' به 'ابن‌شهرآشوب'

2022-11-07T19:58:44Z

جایگزینی متن - 'ابن شهر آشوب' به 'ابن‌شهرآشوب'

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۷ نوامبر ۲۰۲۲، ساعت ۲۳:۲۸
خط ۱۰:		خط ۱۰:

	== مقدمه ==		== مقدمه ==
	[[محدثان]] و [[مورخان]] این کنیه‌ها را برای فاطمه {{س}} ذکر کرده‌اند: ام الائمه، ام ابیها، [[ام الحسن]]، ام الحسین و ام المحسن<ref>مناقب ~~ابن شهر آشوب،~~ ج۳، ص۴۰۶؛ اعیان الشیعه، ج۱، ص۳۷۰.</ref>. <ref>[[حیدر مظفری ورسی\|مظفری ورسی، حیدر]]، [[مادران چهارده معصوم (کتاب)\|مادران چهارده معصوم]] ص ۹۳.</ref>		[[محدثان]] و [[مورخان]] این کنیه‌ها را برای فاطمه {{س}} ذکر کرده‌اند: ام الائمه، ام ابیها، [[ام الحسن]]، ام الحسین و ام المحسن<ref>مناقب ابن‌شهرآشوب، ج۳، ص۴۰۶؛ اعیان الشیعه، ج۱، ص۳۷۰.</ref>. <ref>[[حیدر مظفری ورسی\|مظفری ورسی، حیدر]]، [[مادران چهارده معصوم (کتاب)\|مادران چهارده معصوم]] ص ۹۳.</ref>

	[[کنیه]] آن حضرت "ام ابیها" به معنای "[[مادر]] [[پدر]]" است<ref>مقاتل الطالبین، ابو الفرج اصفهانی، ص۲۹؛ بحارالانوار، علامه مجلسی، ج۴۳، ص۱۹؛ و نیز ر. ک: المتخب من ذیل المذیل، طبری، ج۱، ص۶؛ المعجم الکبیر، طبرانی، ج۲۲، ص۳۹۷؛ تهذیب الکمال، مزی، ج۳۵، ص۲۴۷؛ الاصابه، ابن حجر، ج۸، ص۵۳.</ref> که کنایه از اوج ابراز [[عواطف]] [[پدر]] نسبت به دختر خود است. این [[لقب]] را [[رسول خدا]] {{صل}} به آن حضرت عطا کرد<ref>تاج الموالید، شیخ طبرسی، ص۲۰.</ref>.<ref>[[محمد کرمانی کجور\|کرمانی کجور، محمد]]، [[فاطمه زهرا دختر رسول خدا (مقاله)\| مقاله «فاطمه زهرا دختر رسول خدا»]]، [[دایرة المعارف صحابه پیامبر اعظم ج۱ (کتاب)\|دایرة المعارف صحابه پیامبر اعظم]]، ج۱، ص:۲۱۱-۲۲۵.</ref>		[[کنیه]] آن حضرت "ام ابیها" به معنای "[[مادر]] [[پدر]]" است<ref>مقاتل الطالبین، ابو الفرج اصفهانی، ص۲۹؛ بحارالانوار، علامه مجلسی، ج۴۳، ص۱۹؛ و نیز ر. ک: المتخب من ذیل المذیل، طبری، ج۱، ص۶؛ المعجم الکبیر، طبرانی، ج۲۲، ص۳۹۷؛ تهذیب الکمال، مزی، ج۳۵، ص۲۴۷؛ الاصابه، ابن حجر، ج۸، ص۵۳.</ref> که کنایه از اوج ابراز [[عواطف]] [[پدر]] نسبت به دختر خود است. این [[لقب]] را [[رسول خدا]] {{صل}} به آن حضرت عطا کرد<ref>تاج الموالید، شیخ طبرسی، ص۲۰.</ref>.<ref>[[محمد کرمانی کجور\|کرمانی کجور، محمد]]، [[فاطمه زهرا دختر رسول خدا (مقاله)\| مقاله «فاطمه زهرا دختر رسول خدا»]]، [[دایرة المعارف صحابه پیامبر اعظم ج۱ (کتاب)\|دایرة المعارف صحابه پیامبر اعظم]]، ج۱، ص:۲۱۱-۲۲۵.</ref>

	[[~~ابن شهر آشوب~~]] گفته است: کنیه حضرت فاطمه {{س}}، «[[ام الحسن]]»، «ام الحسین»، «ام المحسن»، «ام الائمه» و «[[ام ابیها]]»<ref>{{عربی\|و كناها أم الحسن و أم الحسين و أم المحسن و أم الأئمة و أم أبيها}}؛ مناقب آل ابی طالب، ج۳، ص۳۵۷، عنه بحارالانوار، ج۴۳، ص۱۶، ح۱۵.</ref> ([[مادر]] پدرش) است که مشهور به «ام ابیها» است<ref>ر. ک: مقاتل الطالبیین، ص۴۶؛ الاستیعاب، ج۴، ص۳۸۰؛ اسد الغابة، ج۷، ص۲۲۰؛ بحارالانوار، ج۴۳، ص۱۹، ح۱۹ عن أبی الفرج.</ref>.<ref>[[محمد هادی یوسفی غروی\|یوسفی غروی، محمد هادی]]، [[فرهنگ شهادت معصومین ج۱ (کتاب)\|فرهنگ شهادت معصومین]]، ج۱ ص ۲۷۷.</ref>		[[ابن‌شهرآشوب]] گفته است: کنیه حضرت فاطمه {{س}}، «[[ام الحسن]]»، «ام الحسین»، «ام المحسن»، «ام الائمه» و «[[ام ابیها]]»<ref>{{عربی\|و كناها أم الحسن و أم الحسين و أم المحسن و أم الأئمة و أم أبيها}}؛ مناقب آل ابی طالب، ج۳، ص۳۵۷، عنه بحارالانوار، ج۴۳، ص۱۶، ح۱۵.</ref> ([[مادر]] پدرش) است که مشهور به «ام ابیها» است<ref>ر. ک: مقاتل الطالبیین، ص۴۶؛ الاستیعاب، ج۴، ص۳۸۰؛ اسد الغابة، ج۷، ص۲۲۰؛ بحارالانوار، ج۴۳، ص۱۹، ح۱۹ عن أبی الفرج.</ref>.<ref>[[محمد هادی یوسفی غروی\|یوسفی غروی، محمد هادی]]، [[فرهنگ شهادت معصومین ج۱ (کتاب)\|فرهنگ شهادت معصومین]]، ج۱ ص ۲۷۷.</ref>

	کنیه‌های [[حضرت]] هم: [[ام الحسن]]، [[ام الحسین]]، [[ام المحسن]]، [[ام الائمه]]، [[ام ابیها]]، [[ام الخیره]]، [[ام المؤمنین]]، [[ام الأخیار]]، [[ام الفضائل]]، [[ام الأزهار]]، [[ام العلوم]]، [[ام الکتاب]] و [[ام الاسماء]] است.		کنیه‌های [[حضرت]] هم: [[ام الحسن]]، [[ام الحسین]]، [[ام المحسن]]، [[ام الائمه]]، [[ام ابیها]]، [[ام الخیره]]، [[ام المؤمنین]]، [[ام الأخیار]]، [[ام الفضائل]]، [[ام الأزهار]]، [[ام العلوم]]، [[ام الکتاب]] و [[ام الاسماء]] است.
خط ۲۰:		خط ۲۰:

	== [[کنیه‌های فاطمه]] {{س}} ==		== [[کنیه‌های فاطمه]] {{س}} ==
	[[علامه]] [[ابن شهرآشوب]] می‌گوید: کنیه‌های [[حضرت]] «[[ام الحسن]]»، «ام الحسین»، «ام المحسن»، «[[ام الائمه]]» و «[[ام ابیها]]» است<ref>مناقب آل ابی طالب، ~~ابن شهر آشوب~~ مازندرانی، ج۳، ص۳۵۷.</ref>.		[[علامه]] [[ابن شهرآشوب]] می‌گوید: کنیه‌های [[حضرت]] «[[ام الحسن]]»، «ام الحسین»، «ام المحسن»، «[[ام الائمه]]» و «[[ام ابیها]]» است<ref>مناقب آل ابی طالب، ابن‌شهرآشوب مازندرانی، ج۳، ص۳۵۷.</ref>.
	علامه [[اربلی]] هم می‌گوید: [[پیامبر اکرم]] {{صل}} [[مقام]] او را گرامی می‌داشت و [[بزرگواری]] او را در نظر می‌گرفت. او را به «ام ابیها» مکنا نمود و برای او از [[محبت]] و علاقه جایگاهی قرار داده بود که کسی توان نزدیک شدن به آن را نداشت. روزی علی {{ع}} از حضرت [[پرسش]] نمود که ای [[رسول خدا]]! من در نزد شما محبوب‌ترم یا [[فاطمه]]؟ حضرت فرمود: تو در نزد من عزیزتر و فاطمه {{س}} محبوب‌تر است<ref>کشف الغمة، علی بن عیسی بن أبی الفتح الإربلی، ج۱، ص۴۶۲.</ref>.		علامه [[اربلی]] هم می‌گوید: [[پیامبر اکرم]] {{صل}} [[مقام]] او را گرامی می‌داشت و [[بزرگواری]] او را در نظر می‌گرفت. او را به «ام ابیها» مکنا نمود و برای او از [[محبت]] و علاقه جایگاهی قرار داده بود که کسی توان نزدیک شدن به آن را نداشت. روزی علی {{ع}} از حضرت [[پرسش]] نمود که ای [[رسول خدا]]! من در نزد شما محبوب‌ترم یا [[فاطمه]]؟ حضرت فرمود: تو در نزد من عزیزتر و فاطمه {{س}} محبوب‌تر است<ref>کشف الغمة، علی بن عیسی بن أبی الفتح الإربلی، ج۱، ص۴۶۲.</ref>.

Wasity: جایگزینی متن - 'برخی از علما' به 'برخی از دانشمندان'

2022-09-21T20:00:31Z

جایگزینی متن - 'برخی از علما' به 'برخی از دانشمندان'

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۱ سپتامبر ۲۰۲۲، ساعت ۲۳:۳۰
خط ۲۳:		خط ۲۳:
	علامه [[اربلی]] هم می‌گوید: [[پیامبر اکرم]] {{صل}} [[مقام]] او را گرامی می‌داشت و [[بزرگواری]] او را در نظر می‌گرفت. او را به «ام ابیها» مکنا نمود و برای او از [[محبت]] و علاقه جایگاهی قرار داده بود که کسی توان نزدیک شدن به آن را نداشت. روزی علی {{ع}} از حضرت [[پرسش]] نمود که ای [[رسول خدا]]! من در نزد شما محبوب‌ترم یا [[فاطمه]]؟ حضرت فرمود: تو در نزد من عزیزتر و فاطمه {{س}} محبوب‌تر است<ref>کشف الغمة، علی بن عیسی بن أبی الفتح الإربلی، ج۱، ص۴۶۲.</ref>.		علامه [[اربلی]] هم می‌گوید: [[پیامبر اکرم]] {{صل}} [[مقام]] او را گرامی می‌داشت و [[بزرگواری]] او را در نظر می‌گرفت. او را به «ام ابیها» مکنا نمود و برای او از [[محبت]] و علاقه جایگاهی قرار داده بود که کسی توان نزدیک شدن به آن را نداشت. روزی علی {{ع}} از حضرت [[پرسش]] نمود که ای [[رسول خدا]]! من در نزد شما محبوب‌ترم یا [[فاطمه]]؟ حضرت فرمود: تو در نزد من عزیزتر و فاطمه {{س}} محبوب‌تر است<ref>کشف الغمة، علی بن عیسی بن أبی الفتح الإربلی، ج۱، ص۴۶۲.</ref>.

	[[مولی]] «[[محمد علی انصاری]]» هم می‌گوید: برخی از ~~[[علما]]~~ کنیه‌های دیگری چون: [[ام الخیره]]، «[[ام المؤمنین]]»، «ام الأخیار»، «ام الفضائل»، «ام العلوم» و «[[ام الکتاب]]» را نیز ذکر نموده‌اند<ref>اللمعة البیضاء فی شرح خطبة الزهراء، محمد علی بن احمد قراچه داغی تبریزی انصاری، ص۵۰.</ref>.		[[مولی]] «[[محمد علی انصاری]]» هم می‌گوید: برخی از دانشمندان کنیه‌های دیگری چون: [[ام الخیره]]، «[[ام المؤمنین]]»، «ام الأخیار»، «ام الفضائل»، «ام العلوم» و «[[ام الکتاب]]» را نیز ذکر نموده‌اند<ref>اللمعة البیضاء فی شرح خطبة الزهراء، محمد علی بن احمد قراچه داغی تبریزی انصاری، ص۵۰.</ref>.

	منابع دیگر [[کنیه]] «[[ام اسماء]]» را هم آورده‌اند. البته هر کدام از این [[کنیه‌ها]] دارای معنای خاصی است؛ برای مثال می‌توان گفت مراد [[پیامبر]] از مکنا نمودن فاطمه {{س}} به «ام ابیها» آن است که دخترش اساس و پایه و ریشه درخت [[رسالت]] و عنصر [[نبوت]] است. در [[تأیید]] این نظر روایتی از [[امام باقر]] {{ع}} نقل شده است که [[امام]] می‌فرمایند:		منابع دیگر [[کنیه]] «[[ام اسماء]]» را هم آورده‌اند. البته هر کدام از این [[کنیه‌ها]] دارای معنای خاصی است؛ برای مثال می‌توان گفت مراد [[پیامبر]] از مکنا نمودن فاطمه {{س}} به «ام ابیها» آن است که دخترش اساس و پایه و ریشه درخت [[رسالت]] و عنصر [[نبوت]] است. در [[تأیید]] این نظر روایتی از [[امام باقر]] {{ع}} نقل شده است که [[امام]] می‌فرمایند:

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۹ نوامبر ۲۰۲۳، ساعت ۱۳:۳۰
خط ۴۴:		خط ۴۴:
	# [[پرونده:1100354.jpg\|22px]] [[محمد کرمانی کجور \| کرمانی کجور، محمد]]، [[فاطمه زهرا دختر رسول خدا (مقاله)\| مقاله «فاطمه زهرا دختر رسول خدا»]]، [[دایرة المعارف صحابه پیامبر اعظم ج۱ (کتاب)\|'''دایرة المعارف صحابه پیامبر اعظم ج۱‌''']]		# [[پرونده:1100354.jpg\|22px]] [[محمد کرمانی کجور \| کرمانی کجور، محمد]]، [[فاطمه زهرا دختر رسول خدا (مقاله)\| مقاله «فاطمه زهرا دختر رسول خدا»]]، [[دایرة المعارف صحابه پیامبر اعظم ج۱ (کتاب)\|'''دایرة المعارف صحابه پیامبر اعظم ج۱‌''']]
	# [[پرونده:IM009705.jpg\|22px]] [[حیدر مظفری ورسی\|مظفری ورسی، حیدر]]، [[مادران چهارده معصوم (کتاب)\|'''مادران چهارده معصوم''']]		# [[پرونده:IM009705.jpg\|22px]] [[حیدر مظفری ورسی\|مظفری ورسی، حیدر]]، [[مادران چهارده معصوم (کتاب)\|'''مادران چهارده معصوم''']]
	# [[پرونده:IM009775.jpg\|22px]] [[محمد هادی یوسفی غروی\|یوسفی غروی، محمد هادی]]، [[~~'''~~فرهنگ شهادت معصومین ج۱ (کتاب)\|فرهنگ شهادت معصومین ج۱''']]		# [[پرونده:IM009775.jpg\|22px]] [[محمد هادی یوسفی غروی\|یوسفی غروی، محمد هادی]]، [[فرهنگ شهادت معصومین ج۱ (کتاب)\|'''فرهنگ شهادت معصومین ج۱''']]
	# [[پرونده:IM009688.jpg\|22px]] [[سید حسین اسحاقی\|اسحاقی، سید حسین]]، [[فرهنگنامه فاطمی ج۱ (کتاب)\|'''فرهنگنامه فاطمی ج۱''']]		# [[پرونده:IM009688.jpg\|22px]] [[سید حسین اسحاقی\|اسحاقی، سید حسین]]، [[فرهنگنامه فاطمی ج۱ (کتاب)\|'''فرهنگنامه فاطمی ج۱''']]
	{{پایان منابع}}		{{پایان منابع}}

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۸ سپتامبر ۲۰۲۴، ساعت ۱۲:۰۰
خط ۹:		خط ۹:

	== مقدمه ==		== مقدمه ==
	[[محدثان]] و [[مورخان]] این [[کنیه‌ها]] را برای [[فاطمه]]{{س}} ذکر کرده‌اند: [[ام الائمه]]، [[ام ابیها]]، [[ام الحسن]]، [[ام الحسین]] و [[ام المحسن]]<ref>مناقب ابن‌شهرآشوب، ج۳، ص۴۰۶؛ اعیان الشیعه، ج۱، ص۳۷۰.</ref>.<ref>[[حیدر مظفری ورسی\|مظفری ورسی، حیدر]]، [[مادران چهارده معصوم (کتاب)\|مادران چهارده معصوم]] ص۹۳.</ref>		محدثان و مورخان این کنیه‌ها را برای [[فاطمه]]{{س}} ذکر کرده‌اند: [[ام الائمه]]، [[ام ابیها]]، [[ام الحسن]]، [[ام الحسین]] و [[ام المحسن]]<ref>مناقب ابن‌شهرآشوب، ج۳، ص۴۰۶؛ اعیان الشیعه، ج۱، ص۳۷۰.</ref>.<ref>[[حیدر مظفری ورسی\|مظفری ورسی، حیدر]]، [[مادران چهارده معصوم (کتاب)\|مادران چهارده معصوم]] ص۹۳.</ref>

	[[کنیه]] آن حضرت "ام ابیها" به معنای "مادر پدر" است<ref>مقاتل الطالبین، ابو الفرج اصفهانی، ص۲۹؛ بحارالانوار، علامه مجلسی، ج۴۳، ص۱۹؛ و نیز ر.ک: المتخب من ذیل المذیل، طبری، ج۱، ص۶؛ المعجم الکبیر، طبرانی، ج۲۲، ص۳۹۷؛ تهذیب الکمال، مزی، ج۳۵، ص۲۴۷؛ الاصابه، ابن حجر، ج۸، ص۵۳.</ref> که کنایه از اوج ابراز [[عواطف]] پدر نسبت به دختر خود است. این [[لقب]] را [[رسول خدا]]{{صل}} به آن حضرت عطا کرد<ref>تاج الموالید، شیخ طبرسی، ص۲۰.</ref>.<ref>[[محمد کرمانی کجور\|کرمانی کجور، محمد]]، [[فاطمه [[زهرا]] دختر رسول خدا (مقاله)\| مقاله «فاطمه [[زهرا]] دختر رسول خدا»]]، [[دایرة المعارف صحابه پیامبر اعظم ج۱ (کتاب)\|دایرة المعارف صحابه پیامبر اعظم ج۱]]، ص۲۱۱-۲۲۵.</ref>		کنیه آن حضرت "ام ابیها" به معنای "مادر پدر" است<ref>مقاتل الطالبین، ابو الفرج اصفهانی، ص۲۹؛ بحارالانوار، علامه مجلسی، ج۴۳، ص۱۹؛ و نیز ر.ک: المتخب من ذیل المذیل، طبری، ج۱، ص۶؛ المعجم الکبیر، طبرانی، ج۲۲، ص۳۹۷؛ تهذیب الکمال، مزی، ج۳۵، ص۲۴۷؛ الاصابه، ابن حجر، ج۸، ص۵۳.</ref> که کنایه از اوج ابراز [[عواطف]] پدر نسبت به دختر خود است. این [[لقب]] را [[رسول خدا]]{{صل}} به آن حضرت عطا کرد<ref>تاج الموالید، شیخ طبرسی، ص۲۰.</ref>.<ref>[[محمد کرمانی کجور\|کرمانی کجور، محمد]]، [[فاطمه [[زهرا]] دختر رسول خدا (مقاله)\| مقاله «فاطمه [[زهرا]] دختر رسول خدا»]]، [[دایرة المعارف صحابه پیامبر اعظم ج۱ (کتاب)\|دایرة المعارف صحابه پیامبر اعظم ج۱]]، ص۲۱۱-۲۲۵.</ref>

	ابن‌شهرآشوب گفته است: کنیه حضرت فاطمه{{س}}، «ام الحسن»، «ام الحسین»، «ام المحسن»، «ام الائمه» و «ام ابیها»<ref>{{عربی\|و كناها أم الحسن و أم الحسين و أم المحسن و أم الأئمة و أم أبيها}}؛ مناقب آل ابی طالب، ج۳، ص۳۵۷، عنه بحارالانوار، ج۴۳، ص۱۶، ح۱۵.</ref> (مادر پدرش) است که مشهور به «ام ابیها» است<ref>ر. ک: مقاتل الطالبیین، ص۴۶؛ الاستیعاب، ج۴، ص۳۸۰؛ اسد الغابة، ج۷، ص۲۲۰؛ بحارالانوار، ج۴۳، ص۱۹، ح۱۹ عن أبی الفرج.</ref>.<ref>[[محمد هادی یوسفی غروی\|یوسفی غروی، محمد هادی]]، [[فرهنگ شهادت معصومین ج۱ (کتاب)\|فرهنگ شهادت معصومین ج۱]]، ص۲۷۷.</ref>		ابن‌شهرآشوب گفته است: کنیه حضرت فاطمه{{س}}، «ام الحسن»، «ام الحسین»، «ام المحسن»، «ام الائمه» و «ام ابیها»<ref>{{عربی\|و كناها أم الحسن و أم الحسين و أم المحسن و أم الأئمة و أم أبيها}}؛ مناقب آل ابی طالب، ج۳، ص۳۵۷، عنه بحارالانوار، ج۴۳، ص۱۶، ح۱۵.</ref> (مادر پدرش) است که مشهور به «ام ابیها» است<ref>ر. ک: مقاتل الطالبیین، ص۴۶؛ الاستیعاب، ج۴، ص۳۸۰؛ اسد الغابة، ج۷، ص۲۲۰؛ بحارالانوار، ج۴۳، ص۱۹، ح۱۹ عن أبی الفرج.</ref>.<ref>[[محمد هادی یوسفی غروی\|یوسفی غروی، محمد هادی]]، [[فرهنگ شهادت معصومین ج۱ (کتاب)\|فرهنگ شهادت معصومین ج۱]]، ص۲۷۷.</ref>

	کنیه‌های حضرت هم: ام الحسن، ام الحسین، ام المحسن، ام الائمه، ام ابیها، ام الخیره، [[ام المؤمنین]]، ام الأخیار، [[ام ~~الفضائل]]،~~ ام الأزهار، ام العلوم، [[ام الکتاب]] و ام الاسماء است. بهترین کنیه ایشان «ام ابیها» است<ref>فاطمة الزهراء بهجة قلب المصطفی، احمد رحمانی همدانی، ج۱، ص۲۰۳.</ref>.<ref>[[سید حسین اسحاقی\|اسحاقی، سید حسین]]، [[فرهنگنامه فاطمی ج۱ (کتاب)\|فرهنگنامه فاطمی ج۱]]، ص۱۷۷.</ref>		کنیه‌های حضرت هم: ام الحسن، ام الحسین، ام المحسن، ام الائمه، ام ابیها، ام الخیره، [[ام المؤمنین]]، ام الأخیار، ام الفضائل، ام الأزهار، ام العلوم، [[ام الکتاب]] و ام الاسماء است. بهترین کنیه ایشان «ام ابیها» است<ref>فاطمة الزهراء بهجة قلب المصطفی، احمد رحمانی همدانی، ج۱، ص۲۰۳.</ref>.<ref>[[سید حسین اسحاقی\|اسحاقی، سید حسین]]، [[فرهنگنامه فاطمی ج۱ (کتاب)\|فرهنگنامه فاطمی ج۱]]، ص۱۷۷.</ref>

	== [[کنیه‌های فاطمه]]{{س}} ==		== کنیه‌های فاطمه{{س}} ==
	[[علامه]] [[ابن شهرآشوب]] می‌گوید: کنیه‌های حضرت «ام الحسن»، «ام الحسین»، «ام المحسن»، «ام الائمه» و «ام ابیها» است<ref>مناقب آل ابی طالب، ابن‌شهرآشوب مازندرانی، ج۳، ص۳۵۷.</ref>.		علامه [[ابن شهرآشوب]] می‌گوید: کنیه‌های حضرت «ام الحسن»، «ام الحسین»، «ام المحسن»، «ام الائمه» و «ام ابیها» است<ref>مناقب آل ابی طالب، ابن‌شهرآشوب مازندرانی، ج۳، ص۳۵۷.</ref>.

	[[علامه اربلی]] هم می‌گوید: [[پیامبر اکرم]]{{صل}} [[مقام]] او را گرامی می‌داشت و [[بزرگواری]] او را در نظر می‌گرفت. او را به «[[ام ابیها]]» مکنا نمود و برای او از [[محبت]] و علاقه جایگاهی قرار داده بود که کسی توان نزدیک شدن به آن را نداشت. روزی علی{{ع}} از حضرت [[پرسش]] نمود که ای [[رسول خدا]]! من در نزد شما محبوب‌ترم یا [[فاطمه]]؟ حضرت فرمود: تو در نزد من عزیزتر و فاطمه{{س}} محبوب‌تر است<ref>کشف الغمة، علی بن عیسی بن أبی الفتح الإربلی، ج۱، ص۴۶۲.</ref>.		علامه اربلی هم می‌گوید: [[پیامبر اکرم]]{{صل}} مقام او را گرامی می‌داشت و [[بزرگواری]] او را در نظر می‌گرفت. او را به «[[ام ابیها]]» مکنا نمود و برای او از [[محبت]] و علاقه جایگاهی قرار داده بود که کسی توان نزدیک شدن به آن را نداشت. روزی علی{{ع}} از حضرت [[پرسش]] نمود که ای [[رسول خدا]]! من در نزد شما محبوب‌ترم یا [[فاطمه]]؟ حضرت فرمود: تو در نزد من عزیزتر و فاطمه{{س}} محبوب‌تر است<ref>کشف الغمة، علی بن عیسی بن أبی الفتح الإربلی، ج۱، ص۴۶۲.</ref>.

	مؤلف «اللمعة [[البیضاء]]» هم می‌گوید: برخی از [[دانشمندان]] کنیه‌های دیگری چون: ام الخیره، «[[ام المؤمنین]]»، «ام الأخیار»، ~~«[[ام الفضائل]]»،~~ «ام العلوم» و «[[ام الکتاب]]» را نیز ذکر نموده‌اند<ref>اللمعة البیضاء فی شرح خطبة الزهراء، محمد علی بن احمد قراچه داغی تبریزی انصاری، ص۵۰.</ref>.		مؤلف «اللمعة [[البیضاء]]» هم می‌گوید: برخی از دانشمندان کنیه‌های دیگری چون: ام الخیره، «[[ام المؤمنین]]»، «ام الأخیار»، «ام الفضائل»، «ام العلوم» و «[[ام الکتاب]]» را نیز ذکر نموده‌اند<ref>اللمعة البیضاء فی شرح خطبة الزهراء، محمد علی بن احمد قراچه داغی تبریزی انصاری، ص۵۰.</ref>.

	منابع دیگر [[کنیه]] «ام ~~[[اسماء]]»~~ را هم آورده‌اند. البته هر کدام از این [[کنیه‌ها]] دارای معنای خاصی است؛ برای مثال می‌توان گفت مراد [[پیامبر]] از مکنا نمودن فاطمه{{س}} به «ام ابیها» آن است که دخترش اساس و پایه و ریشه درخت [[رسالت]] و عنصر [[نبوت]] است. در [[تأیید]] این نظر روایتی از [[امام باقر]]{{ع}} نقل شده است که [[امام]] می‌فرمایند: [[پیامبر خدا]]{{صل}} درختی [[طیبه]] و فرع آن علی{{ع}} و عنصرش فاطمه{{س}} و میوه‌اش [[فرزندان زهرا]]{{س}} و گل‌ها و برگ‌هایش [[شیعیان]] حضرتش هستند<ref>نام‌ها و القاب حضرت زهرا{{س}}، شیخ احمد رحمانی همدانی، ص۱۱۴.</ref>. اگر، عنصر نباشد درخت به خشکی می‌گراید و و سرسبزی‌اش از بین می‌رود؛ زیرا [[رشد]] و نمو درخت به [[تغذیه]] از اصل است و درخت [[شریعت]] [[حنیف]]، به [[مجاهدت]] و [[دفاع]] فاطمه{{س}} [[رشد]] و بالندگی یافت. [[امام حسن]]{{ع}} با [[صلح]] خود درخت [[اسلام]] را از خطر ریشه‌کن شدن رهانید و [[امام حسین]]{{ع}} با [[خودداری از بیعت]] و بذل [[خون]] خود، آن را آبیاری و [[تربیت]] نمود. همانا اگر [[صلح امام حسن]] و [[قیام امام حسین]]{{ع}} نبود از درخت اسلام نه تنه‌ای راست می‌شد و نه شاخه‌ای سبز می‌گردید.		منابع دیگر کنیه «ام اسماء» را هم آورده‌اند. البته هر کدام از این کنیه‌ها دارای معنای خاصی است؛ برای مثال می‌توان گفت مراد [[پیامبر]] از مکنا نمودن فاطمه{{س}} به «ام ابیها» آن است که دخترش اساس و پایه و ریشه درخت [[رسالت]] و عنصر [[نبوت]] است. در [[تأیید]] این نظر روایتی از [[امام باقر]]{{ع}} نقل شده است که [[امام]] می‌فرمایند: [[پیامبر خدا]]{{صل}} درختی [[طیبه]] و فرع آن علی{{ع}} و عنصرش فاطمه{{س}} و میوه‌اش [[فرزندان زهرا]]{{س}} و گل‌ها و برگ‌هایش [[شیعیان]] حضرتش هستند<ref>نام‌ها و القاب حضرت زهرا{{س}}، شیخ احمد رحمانی همدانی، ص۱۱۴.</ref>. اگر، عنصر نباشد درخت به خشکی می‌گراید و و سرسبزی‌اش از بین می‌رود؛ زیرا [[رشد]] و نمو درخت به تغذیه از اصل است و درخت [[شریعت]] [[حنیف]]، به [[مجاهدت]] و [[دفاع]] فاطمه{{س}} [[رشد]] و بالندگی یافت. [[امام حسن]]{{ع}} با [[صلح]] خود درخت [[اسلام]] را از خطر ریشه‌کن شدن رهانید و [[امام حسین]]{{ع}} با خودداری از بیعت و بذل [[خون]] خود، آن را آبیاری و [[تربیت]] نمود. همانا اگر [[صلح امام حسن]] و [[قیام امام حسین]]{{ع}} نبود از درخت اسلام نه تنه‌ای راست می‌شد و نه شاخه‌ای سبز می‌گردید.

	[[مفضل]] بن محمد [[جعفی]] می‌گوید از [[امام صادق]]{{ع}} درباره این گفتار [[خداوند]] که می‌فرماید: {{متن قرآن\|كَمَثَلِ حَبَّةٍ أَنْبَتَتْ سَبْعَ سَنَابِلَ}}<ref>«داستان (بخشش) آنان که دارایی‌های خود را در راه خداوند می‌بخشند چون دانه‌ای است که هفت خوشه بر آورده باشد، در هر خوشه صد دانه و خداوند برای هر که بخواهد (آن را) چند برابر می‌گرداند و خداوند نعمت‌گستری داناست» سوره بقره، آیه ۲۶۱.</ref> [[پرسش]] نمودم؛ حضرت پاسخ دادند: دانه [[فاطمه]]{{س}} است و هفت سنبل، هفت نفر از [[فرزندان]] اویند که هفتمین ایشان [[قائم]] آنها است<ref>تفسیر نورالثقلین، عبد علی بن جمعة العروسی الحویزی، ج۱، ص۲۸۲.</ref>.		مفضل بن محمد جعفی می‌گوید از [[امام صادق]]{{ع}} درباره این گفتار [[خداوند]] که می‌فرماید: {{متن قرآن\|كَمَثَلِ حَبَّةٍ أَنْبَتَتْ سَبْعَ سَنَابِلَ}}<ref>«داستان (بخشش) آنان که دارایی‌های خود را در راه خداوند می‌بخشند چون دانه‌ای است که هفت خوشه بر آورده باشد، در هر خوشه صد دانه و خداوند برای هر که بخواهد (آن را) چند برابر می‌گرداند و خداوند نعمت‌گستری داناست» سوره بقره، آیه ۲۶۱.</ref> [[پرسش]] نمودم؛ حضرت پاسخ دادند: دانه [[فاطمه]]{{س}} است و هفت سنبل، هفت نفر از [[فرزندان]] اویند که هفتمین ایشان [[قائم]] آنها است<ref>تفسیر نورالثقلین، عبد علی بن جمعة العروسی الحویزی، ج۱، ص۲۸۲.</ref>.

	سر و رمز اصلی از تعبیر فاطمه{{س}} به دانه، دو وجه است: اول اینکه فاطمه{{س}} مقصود اولی و بالذات است و یا اینکه حضرت مجرای این امانات [[الهی]] و [[مظهر~~]] [[~~توحید حقیقی]] است. وجه شبه اینکه اگر زارع دانه‌ای نداشته نباشد از به عمل آوردن [[زراعت]] [[مأیوس]] می‌شود. وجود حضرت نیز همچون دانه، اصل و مصدر این [[انوار الهی]] است. دوم: زراعت در اصل و حقیقتش همان دانه است؛ البته با افزودنی‌های دیگر. پس همه [[انوار]] قدسیه مشتق از این دانه الهی هستند<ref>القطرة من مناقب بحار العترة، سید احمد مستنبط، ص۱۵۸.</ref>.		سر و رمز اصلی از تعبیر فاطمه{{س}} به دانه، دو وجه است: اول اینکه فاطمه{{س}} مقصود اولی و بالذات است و یا اینکه حضرت مجرای این امانات [[الهی]] و مظهر توحید حقیقی است. وجه شبه اینکه اگر زارع دانه‌ای نداشته نباشد از به عمل آوردن [[زراعت]] [[مأیوس]] می‌شود. وجود حضرت نیز همچون دانه، اصل و مصدر این انوار الهی است. دوم: زراعت در اصل و حقیقتش همان دانه است؛ البته با افزودنی‌های دیگر. پس همه [[انوار]] قدسیه مشتق از این دانه الهی هستند<ref>القطرة من مناقب بحار العترة، سید احمد مستنبط، ص۱۵۸.</ref>.

	هر چند که وجه دیگری هم دارد و آن اینکه حضرت فاطمه{{س}} مانند [[مادری~~]] [[~~دلسوز]] نهایت توجه را به [[رسول الله]] داشت. [[مولی]] «محمد [[علی انصاری]]» می‌گوید: نکته‌ای که در مکناشدن زهرا{{س}} به «[[ام ابیها]]» وجود دارد فقط به جهت ابراز [[محبت]] و علاقه است و نه چیز دیگر؛ زیرا [[انسان]] هنگامی که به فرزند و یا چیز دیگر علاقه وافر داشته باشد و بخواهد این علاقه شدید را اظهار دارد اگر آن شخص [[زن]] باشد در خطاب به او «یا اماه» و اگر مرد باشد «یا اباه» می‌گوید. در [[حقیقت]] با این [[القاب]] آن شخص را نازل منزله مادر یا پدر می‌کند و این مطلب در عرف و [[عادت]] بشری امری شایع است<ref>اللمعة البیضاء فی شرح خطبة الزهراء، محمد علی بن احمد قراچه داغی تبریزی انصاری، ص۵۰.</ref>.<ref>[[سید حسین اسحاقی\|اسحاقی، سید حسین]]، [[فرهنگنامه فاطمی ج۱ (کتاب)\|فرهنگنامه فاطمی ج۱]]، ص۲۲۶.</ref>		هر چند که وجه دیگری هم دارد و آن اینکه حضرت فاطمه{{س}} مانند مادری دلسوز نهایت توجه را به [[رسول الله]] داشت. [[مولی]] «محمد [[علی انصاری]]» می‌گوید: نکته‌ای که در مکناشدن زهرا{{س}} به «[[ام ابیها]]» وجود دارد فقط به جهت ابراز [[محبت]] و علاقه است و نه چیز دیگر؛ زیرا [[انسان]] هنگامی که به فرزند و یا چیز دیگر علاقه وافر داشته باشد و بخواهد این علاقه شدید را اظهار دارد اگر آن شخص [[زن]] باشد در خطاب به او «یا اماه» و اگر مرد باشد «یا اباه» می‌گوید. در [[حقیقت]] با این [[القاب]] آن شخص را نازل منزله مادر یا پدر می‌کند و این مطلب در عرف و [[عادت]] بشری امری شایع است<ref>اللمعة البیضاء فی شرح خطبة الزهراء، محمد علی بن احمد قراچه داغی تبریزی انصاری، ص۵۰.</ref>.<ref>[[سید حسین اسحاقی\|اسحاقی، سید حسین]]، [[فرهنگنامه فاطمی ج۱ (کتاب)\|فرهنگنامه فاطمی ج۱]]، ص۲۲۶.</ref>

	== جستارهای وابسته ==		== جستارهای وابسته ==