فیض: تفاوت میان نسخه‌ها

فیض، در لغت، به جریان [[سهل]] و فراوان چیزی گفته می‌شود<ref>مقاییس اللغة (ط. مکتب الاعلام الاسلامی، ۱۴۰۴ﻫ.ق)، ج۴، ص۴۶۵.</ref>. مقابل فیض واژه «غیض» قرار دارد که به معنای اندک است<ref>خلیل بن احمد فراهیدی، کتاب العین، ص۶۵.</ref>. چنین جریانی گاه در امور مادی است؛ مثل جریان آب یا [[اشک]] چشم و یا [[خون]] در مجرای خاص خود؛ چنان که به [[طغیان]] آب و بالا آمدن آن از سطح عادی خود در مسیل رودخانه «فیضان الماء» گفته می‌شود و یا به رودخانه‌های پر آب مثل نیل و [[فرات]] «نهر فیّاض» و یا «فیض» می‌گویند. گاهی نیز این جریان در [[امور معنوی]] است؛ مثلاً هنگام شیوع یک خبر، می‌گویند «فاض الخبر» و به خبری که در میان [[مردم]] و یا [[اهل]] [[علم]] شایع و منتشر است «حدیث مستفیض» می‌گویند<ref>الصحاح: تاج اللغة و صحاح العربیة (ط. دارالعلم للملایین)، ج۳، ص۱۰۹۹.</ref>. بدین ترتیب می‌توان گفت که معنای محوری در مشتقات این لغت، سیلان امری همراه با [[پری]] و امتلاء (سرازیر شدن و سررفتن) است<ref>[[محمد تقی فیاض‌بخش|فیاض‌بخش]] و [[فرید محسنی|محسنی]]، [[ولایت و امامت از منظر عقل و نقل ج۳ (کتاب)|ولایت و امامت از منظر عقل و نقل ج۳]]، ص ۱۳۰.</ref>.