حسن بن سعید اهوازی: تفاوت میان نسخهها
بدون خلاصۀ ویرایش
بدون خلاصۀ ویرایش |
بدون خلاصۀ ویرایش |
||
| خط ۲: | خط ۲: | ||
== آشنایی اجمالی == | == آشنایی اجمالی == | ||
[[ابو محمد حسن بن سعید بن حماد کوفی اهوازی]] از | [[ابو محمد حسن بن سعید بن حماد کوفی اهوازی]] از راویان و مؤلفان مشهور [[شیعه]] و [[برادر]] [[حسین بن سعید اهوازی]] است. [[خاندان]] وی از [[موالی]] [[امام سجاد]] {{ع}} به شمار میروند. او [[صحابی امام رضا]] و [[امام جواد]] {{ع}} بود<ref>رجال الطوسی، ص ۳۷۱ و ۳۹۹؛ حیاة الامام محمد الجواد{{ع}}، ص۳۹- ۱۴۱.</ref> و از [[امام کاظم]] تا امام جواد {{ع}} را [[درک]]، و از ایشان [[روایت]] کرده است. همچنین از [[زرعة بن محمد حضرمی]]، [[فضالة بن ایوب]] و [[حسین بن علوان]] روایت کرده و کسانی چون برادرش حسین بن سعید اهوازی، [[احمد بن محمد بن عیسی]] و [[علی بن مهزیار]] از او روایت دارند<ref>معجم رجال الحدیث، ج4، ص ۳۴۳.</ref>.<ref>[[فرهنگنامه مؤلفان اسلامی ج۱ (کتاب)|فرهنگنامه مؤلفان اسلامی ج۱]]، ص۲۴۹.</ref> | ||
[[ | هردو برادر در حرکت [[سیاسی]] و علمی امام رضا{{ع}} و امام جواد{{ع}} و نیز در عرصه تصنیف و تألیف شرکت داشتند و نقش قابل توجهی در [[هدایت]] برخی افراد ایفا کردند. | ||
[[اسحاق بن ابراهیم حضینی]] و پس از او [[علی بن الریان]] به واسطه حسن بن سعید اهوازی به حضور امام رضا{{ع}} رسیدند و همو وسیله آشنایی آنان با مدرسه [[اهل بیت]]{{عم}} بود. از وی [[حدیث]] شنیدند و هم به نام او شناخته شدند. | |||
[[اسحاق بن ابراهیم حضینی]] | |||
حسن بن سعید همچنین [[عبدالله بن محمد حضینی]] و دیگران را با مدرسه اهل بیت{{عم}} آشنا کرد که بعدها منشأ خدمات شدند و کتابهای زیادی تألیف و تصنیف کردند. گفته میشود که حسن بن سعید پنجاه کتاب تصنیف کرد<ref>رجال کشی (چاپ مشهد)، ص۵۵۲.</ref>. | حسن بن سعید همچنین [[عبدالله بن محمد حضینی]] و دیگران را با مدرسه اهل بیت{{عم}} آشنا کرد که بعدها منشأ خدمات شدند و کتابهای زیادی تألیف و تصنیف کردند. گفته میشود که حسن بن سعید پنجاه کتاب تصنیف کرد<ref>رجال کشی (چاپ مشهد)، ص۵۵۲.</ref>. | ||
[[شیخ الطائفه]]، [[محمد بن حسن طوسی]] هنگامی که به [[حسین بن سعید اهوازی]] میرسد دربارهاش میگوید: او «ثقه» است و از امام رضا، [[ابو جعفر ثانی]] و ابو الحسن ثالث{{ع}} حدیث روایت کرده است. او از [[مردم کوفه]] بود و همراه برادرش حسن به [[اهواز]] کوچ کرد، سپس به [[قم]] رفت. در آنجا بر حسن بن [[ابان]] وارد شد و در همان سامان درگذشت. | [[شیخ الطائفه]]، [[محمد بن حسن طوسی]] هنگامی که به [[حسین بن سعید اهوازی]] میرسد دربارهاش میگوید: او «ثقه» است و از امام رضا، [[ابو جعفر ثانی]] و ابو الحسن ثالث{{ع}} حدیث روایت کرده است. او از [[مردم کوفه]] بود و همراه برادرش حسن به [[اهواز]] کوچ کرد، سپس به [[قم]] رفت. در آنجا بر حسن بن [[ابان]] وارد شد و در همان سامان درگذشت<ref>[[سید منذر حکیم|حکیم، سید منذر]]، [[پیشوایان هدایت ج۱۱ (کتاب)|پیشوایان هدایت ج۱۱]]، ص ۲۶۵.</ref>. | ||
علامه حلی مینویسد: حسن بن سعید کسی بود که علی بن مهزیار و [[اسحاق بن ابراهیم حصینی]] و پس از آن [[اسحاق بن علی بن ایان]] و [[عبدالله بن محمد حصینی]] را خدمت امام رضا {{ع}} برده و واسطه آشنایی آنها با [[امام]] شد تا در خدمت امام باشند<ref>خلاصة الاقوال، ص ۹۹.</ref>. حسن بن سعید فقیهی موثق بود<ref>الفهرست (الندیم)، ص ۲۷۷؛ اختیار معرفة الرجال، ص ۵۰۸.</ref> و به همراه برادرش حسین سی کتاب تألیف کرد که عبارتاند از: الدعاء، الملاحم، المروه، الرد علی الغلات، المناقب، المثالب، الزهد، التقیه، حقوق المؤمنین و فضلهم، تفسیر القرآن و کتابهای [[فقهی]] همچون الوضوء، الصلاة، الزکاة، الصوم، الحج، النکاح، الطلاق، العتق و التدبیر و المکاتبة، الایمان و النذور، التجارات و الاجارات، الخمس، الشهادات، الصید و الذبائح، المکاسب، الاشربه، الزیارات، الوصایا [[الفرائض]] و الحدود و الدیات. این تألیفات به طُرُق مختلف روایت شدهاند.<ref>رجال النجاشی، ج1، ص ۱۷۲ ـ ۱۷۵.</ref> آثار حسن را تا پنجاه عدد هم نوشتهاند.<ref>رجال ابن داود، ص ۱۰۸.</ref>.<ref>[[فرهنگنامه مؤلفان اسلامی ج۱ (کتاب)|فرهنگنامه مؤلفان اسلامی ج۱]]، ص۲۴۹.</ref> | |||
== تالیفات == | |||
[[حسین بن سعید اهوازی]] سی کتاب به شرح زیر نوشت: | [[حسین بن سعید اهوازی]] سی کتاب به شرح زیر نوشت: | ||
#کتاب الوضوء؛ | # کتاب الوضوء؛ | ||
#کتاب الصلاة؛ | # کتاب الصلاة؛ | ||
#کتاب الصوم؛ | # کتاب الصوم؛ | ||
#کتاب الزکاة؛ | # کتاب الزکاة؛ | ||
#کتاب الحج؛ | # کتاب الحج؛ | ||
#کتاب النکاح و الطلاق؛ | # کتاب النکاح و الطلاق؛ | ||
#کتاب الوصایا؛ | # کتاب الوصایا؛ | ||
# کتاب الفرائض؛ | # کتاب الفرائض؛ | ||
#کتاب التجارات؛ | # کتاب التجارات؛ | ||
#کتاب الإجارات؛ | # کتاب الإجارات؛ | ||
#کتاب الشهادات؛ | # کتاب الشهادات؛ | ||
#کتاب المناقب؛ | # کتاب المناقب؛ | ||
#کتاب الأیمان و النذور و الکفارات؛ | # کتاب الأیمان و النذور و الکفارات؛ | ||
#کتاب البشارات؛ | # کتاب البشارات؛ | ||
#کتاب الحدود و الدیات؛ | # کتاب الحدود و الدیات؛ | ||
# کتاب الزهد؛ | # کتاب الزهد؛ | ||
#کتاب الأشربة؛ | # کتاب الأشربة؛ | ||
#کتاب المکاسب؛ | # کتاب المکاسب؛ | ||
#کتاب التقیة؛ | # کتاب التقیة؛ | ||
#کتاب الخمس؛ | # کتاب الخمس؛ | ||
#کتاب المروة و التجمل؛ | # کتاب المروة و التجمل؛ | ||
#کتاب الصید و الذباحة؛ | # کتاب الصید و الذباحة؛ | ||
#کتاب المثالب؛ | # کتاب المثالب؛ | ||
#کتاب التفسیر؛ | # کتاب التفسیر؛ | ||
#کتاب المؤمن؛ | # کتاب المؤمن؛ | ||
#کتاب الملاحم؛ | # کتاب الملاحم؛ | ||
#کتاب المزار؛ | # کتاب المزار؛ | ||
#کتاب الرد علی الغالیة؛ | # کتاب الرد علی الغالیة؛ | ||
#کتاب الدعاء؛ | # کتاب الدعاء؛ | ||
#کتاب العتق و التدبیر<ref>شیخ طوسی، الفهرست، ص۵۸.</ref>.<ref>[[سید منذر حکیم|حکیم، سید منذر]]، [[پیشوایان هدایت ج۱۱ (کتاب)|پیشوایان هدایت]]، | # کتاب العتق و التدبیر<ref>شیخ طوسی، الفهرست، ص۵۸.</ref>.<ref>[[سید منذر حکیم|حکیم، سید منذر]]، [[پیشوایان هدایت ج۱۱ (کتاب)|پیشوایان هدایت ج۱۱]]، ص ۲۶۵.</ref> | ||
== جستارهای وابسته == | == جستارهای وابسته == | ||