خطأ: تفاوت میان نسخه‌ها

۴۶۲ بایت حذف‌شده ،  ‏۲۴ اوت ۲۰۲۲
جز
جز (ربات: جایگزینی خودکار متن (-==پانویس== {{یادآوری پانویس}} {{پانویس}} +== پانویس == {{پانویس}}))
 
(۷ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۳ کاربر نشان داده نشد)
خط ۱: خط ۱:
{{مدخل مرتبط | موضوع مرتبط = | عنوان مدخل  = | مداخل مرتبط = [[خطأ در قرآن]] - [[خطأ در حدیث]] - [[خطأ در فقه سیاسی]] | پرسش مرتبط  = خطأ (پرسش)}}


{{امامت}}
== مقدمه ==
<div style="background-color: rgb(252, 252, 233); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">اين مدخل از چند منظر متفاوت، بررسی می‌شود:</div>
<div style="background-color: rgb(255, 245, 227); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">[[ خطأ در قرآن]] - [[خطأ در حدیث]] - [[خطأ در فقه سیاسی]] </div>
<div style="background-color: rgb(206,242, 299); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">در این باره، تعداد بسیاری از پرسش‌های عمومی و مصداقی مرتبط، وجود دارند که در مدخل '''[[خطأ (پرسش)]]''' قابل دسترسی خواهند بود.</div>
 
==مقدمه==
* [[گناهکار]]، خطاپیشه، [[طغیانگر]]<ref>بهاءالدین خرمشاهی، قرآن کریم، ترجمه، توضیحات و واژه‌نامه، ص۷۴۹.</ref>، در مقابل صواب<ref>ابن‌منظور، لسان العرب، ج۱، ص۶۵.</ref>.
* [[گناهکار]]، خطاپیشه، [[طغیانگر]]<ref>بهاءالدین خرمشاهی، قرآن کریم، ترجمه، توضیحات و واژه‌نامه، ص۷۴۹.</ref>، در مقابل صواب<ref>ابن‌منظور، لسان العرب، ج۱، ص۶۵.</ref>.
*{{متن قرآن|فِرْعَوْنَ وَهَامَانَ وَجُنُودَهُمَا كَانُوا خَاطِئِينَ}}<ref>«بی‌گمان فرعون و هامان و سپاه آن دو لغزشکار بودند» سوره قصص، آیه ۸.</ref>‌.
*{{متن قرآن|فِرْعَوْنَ وَهَامَانَ وَجُنُودَهُمَا كَانُوا خَاطِئِينَ}}<ref>«بی‌گمان فرعون و هامان و سپاه آن دو لغزشکار بودند» سوره قصص، آیه ۸.</ref>‌.
*[[خطا]] یا در [[حکم]] است یا در عمل یا در [[تعیین]] مصداق و موضوع:
* [[خطا]] یا در [[حکم]] است یا در عمل یا در [[تعیین]] مصداق و موضوع:
#'''[[خطا]] در [[حکم]]:''' نفهمیدن یا بد فهمیدن [[حکم]] که این [[خطا]] تأثیر شدید و [[قبح]] موکّدی دارد. این [[خطا]] قابل اغماض و [[چشم‌پوشی]] نیست.
# '''[[خطا]] در [[حکم]]:''' نفهمیدن یا بد فهمیدن [[حکم]] که این [[خطا]] تأثیر شدید و [[قبح]] موکّدی دارد. این [[خطا]] قابل اغماض و [[چشم‌پوشی]] نیست.
#[[خطا]] در عمل: به مفهوم غیر عمدی است؛ مثل [[قتل]] خطایی: {{متن قرآن|وَلَيْسَ عَلَيْكُمْ جُنَاحٌ فِيمَا أَخْطَأْتُمْ بِهِ}}<ref>« شما را در آنچه اشتباه کرده‌اید گناهی نیست » سوره احزاب، آیه ۵.</ref>.
# [[خطا]] در عمل: به مفهوم غیر عمدی است؛ مثل [[قتل]] خطایی: {{متن قرآن|وَلَيْسَ عَلَيْكُمْ جُنَاحٌ فِيمَا أَخْطَأْتُمْ بِهِ}}<ref>«شما را در آنچه اشتباه کرده‌اید گناهی نیست» سوره احزاب، آیه ۵.</ref>.
#'''[[خطا]] در [[تعیین]] موضوع:''' این [[خطا]] اگر بدون [[قصور]] و [[تقصیر]] باشد، کمتر مورد ملامت و [[مؤاخذه]] قرار می‌گیرد<ref>حسن مصطفوی، التحقیق فی کلمات القرآن الکریم، ج۳، ص۷۶.</ref>.
# '''[[خطا]] در [[تعیین]] موضوع:''' این [[خطا]] اگر بدون [[قصور]] و [[تقصیر]] باشد، کمتر مورد ملامت و [[مؤاخذه]] قرار می‌گیرد<ref>حسن مصطفوی، التحقیق فی کلمات القرآن الکریم، ج۳، ص۷۶.</ref>.
*غالب خطاها در عمل رخ می‌دهد: {{متن قرآن|تَاللَّهِ لَقَدْ آثَرَكَ اللَّهُ عَلَيْنَا وَإِنْ كُنَّا لَخَاطِئِينَ}}<ref>«گفتند: سوگند به خداوند که خداوند تو را بر ما برتری داده است و بی‌گمان ما گنهکار بودیم» سوره یوسف، آیه ۹۱.</ref>.
* غالب خطاها در عمل رخ می‌دهد: {{متن قرآن|تَاللَّهِ لَقَدْ آثَرَكَ اللَّهُ عَلَيْنَا وَإِنْ كُنَّا لَخَاطِئِينَ}}<ref>«گفتند: سوگند به خداوند که خداوند تو را بر ما برتری داده است و بی‌گمان ما گنهکار بودیم» سوره یوسف، آیه ۹۱.</ref>.
*خطیئه به معنای [[اثم]] نیست، به [[دلیل]] [[تقابل]] آن دو در این [[آیه]]: {{متن قرآن|وَمَنْ يَكْسِبْ خَطِيئَةً أَوْ إِثْمًا ثُمَّ يَرْمِ بِهِ بَرِيئًا فَقَدِ احْتَمَلَ بُهْتَانًا وَإِثْمًا مُبِينًا}}<ref>«و هر کس خطایی یا گناهی کند سپس آن را به گردن بی‌گناهی اندازد بار بهتان و گناهی آشکار را بر دوش کشیده است» سوره نساء، آیه ۱۱۲.</ref>. در [[خطا]] قید غیرعمدی‌ بودن ملحوظ است، ولی در [[اثم]] تعمّد و [[تسامح]] وجود دارد؛ ولی تجلّی عملی هر دو در عالم واقع [[پلیدی]] و [[بدی]] است.
* خطیئه به معنای [[اثم]] نیست، به [[دلیل]] [[تقابل]] آن دو در این [[آیه]]: {{متن قرآن|وَمَنْ يَكْسِبْ خَطِيئَةً أَوْ إِثْمًا ثُمَّ يَرْمِ بِهِ بَرِيئًا فَقَدِ احْتَمَلَ بُهْتَانًا وَإِثْمًا مُبِينًا}}<ref>«و هر کس خطایی یا گناهی کند سپس آن را به گردن بی‌گناهی اندازد بار بهتان و گناهی آشکار را بر دوش کشیده است» سوره نساء، آیه ۱۱۲.</ref>. در [[خطا]] قید غیرعمدی‌ بودن ملحوظ است، ولی در [[اثم]] تعمّد و [[تسامح]] وجود دارد؛ ولی تجلّی عملی هر دو در عالم واقع [[پلیدی]] و [[بدی]] است.
*در حوزه [[فرهنگ عمومی]] [[خطا]] به عنوان غیرعمد (مثل [[قتل]] غیرعمد) قابل گذشت و [[چشم پوشی]] است و [[خداوند]] به [[چشم‌پوشی]] و اغماض سفارش کرده است: {{متن قرآن|وَأَنْ تَعْفُوا أَقْرَبُ لِلتَّقْوَى}}<ref>« گذشت کردنتان به پرهیزگاری نزدیک‌تر است» سوره بقره، آیه ۲۳۷.</ref>‌.<ref>[[عبدالله نظرزاده|نظرزاده، عبدالله]]، [[فرهنگ اصطلاحات و مفاهیم سیاسی قرآن کریم (کتاب)|فرهنگ اصطلاحات و مفاهیم سیاسی قرآن کریم]]، ص: ۲۵۸-۲۵۹.</ref>.
* در حوزه [[فرهنگ عمومی]] [[خطا]] به عنوان غیرعمد (مثل [[قتل]] غیرعمد) قابل گذشت و [[چشم پوشی]] است و [[خداوند]] به [[چشم‌پوشی]] و اغماض سفارش کرده است: {{متن قرآن|وَأَنْ تَعْفُوا أَقْرَبُ لِلتَّقْوَى}}<ref>«گذشت کردنتان به پرهیزگاری نزدیک‌تر است» سوره بقره، آیه ۲۳۷.</ref>‌.<ref>[[عبدالله نظرزاده|نظرزاده، عبدالله]]، [[فرهنگ اصطلاحات و مفاهیم سیاسی قرآن کریم (کتاب)|فرهنگ اصطلاحات و مفاهیم سیاسی قرآن کریم]]، ص: ۲۵۸-۲۵۹.</ref>.


==منابع==
== منابع ==
{{منابع}}
* [[پرونده:1379779.jpg|22px]] [[عبدالله نظرزاده|نظرزاده، عبدالله]]، [[فرهنگ اصطلاحات و مفاهیم سیاسی قرآن کریم (کتاب)|'''فرهنگ اصطلاحات و مفاهیم سیاسی قرآن کریم''']]
* [[پرونده:1379779.jpg|22px]] [[عبدالله نظرزاده|نظرزاده، عبدالله]]، [[فرهنگ اصطلاحات و مفاهیم سیاسی قرآن کریم (کتاب)|'''فرهنگ اصطلاحات و مفاهیم سیاسی قرآن کریم''']]
{{پایان منابع}}


== پانویس ==
== پانویس ==
{{پانویس}}
{{پانویس}}


[[رده: مدخل]]
[[رده: مدخل]]
[[رده: خطأ]]
[[رده: خطأ]]
۱۱۸٬۲۸۱

ویرایش