صفحهٔ اصلی

از امامت‌پدیا، دانشنامهٔ امامت و ولایت
به امامت‌پدیا خوش‌ آمدید

به نسخهٔ آزمایشی دانشنامهٔ امامت و ولایت (امامت‌پدیا) خوش‌ آمدید

با ۴۶٬۹۸۵ نوشتار به زبان فارسی

مدخل برگزیده

امام باقر اول ماه رجب سال ۵۷ﻫ. در مدینه به دنیا آمد و نام مبارکشان محمد است. جد والامقام ایشان حسین بن علی (ع) و پدرش امام زین‌العابدین (ع) و مادر ارجمندش "ام عبدالله" فاطمه ـ دختر امام حسن مجتبی (ع) ـ است. پیامبر اسلام (ص) به ایشان لقب "باقرالعلوم" را ارزانی فرمود، به معنای شکافنده علوم و کنیه گرامی ایشان، ابوجعفر است. حضرت هفت فرزند داشت که امام جعفر صادق (ع) یکی از آنان است.

امام باقر (ع) در روزگار طفولیت بود که همراه کاروان جد گرامی‌اش، حضرت حسین بن علی (ع)، به کربلا رفت. آن امام ارجمند (ع) چهار سال با امام حسین (ع) و سی و چهار سال با پدر گرامی‌اش زیست و در سال ۹۵ﻫ. به امامت رسید و حدود بیست سال امامت کرد. حاکمان معاصر امامت او عبارت‌اند از: ولید بن عبدالملک، سلیمان بن عبدالملک، عمر بن عبدالعزیز، یزید بن عبدالملک و هشام بن عبدالملک.

مهم‌ترین ویژگی روزگار امامت امام باقر (ع) آن بود که فرصتی برای راه انداختن نهضتی علمی و فکری پیش آمد. امام باقر (ع) برای بهره بردن از فرصت پیش آمده، دو شیوه برگزید: آموزش و پرورش شاگردان مستعد و تشکیل حوزه علمی؛ آشنا ساختن عموم مردم با تعالیم راستین دینی از گذر سخنرانی، جلسه‌های علمی ـ دینی، مباحثه با اهل فِرَق و اعزام مبلغ به میان مردم.

حکام اموی، سرانجام از فعالیت‌های امام (ع) به بیم افتادند و هشام بن عبدالملک، دهمین حاکم اموی فرمان داد تا ابراهیم بن ولید، با زهری کشنده امام باقر (ع) را مسموم کند. امام در هفتم ماه ذی‌الحجه ۱۱۴ﻫ. در ۵۷ سالگی به شهادت رسید و پیکر پاکش در قبرستان بقیع مدینه به خاک سپرده شد.

پرسش برگزیده

وظیفه مسلمانان درباره محبت و مودت به امام مهدی چیست؟

از وظایف مهم مسلمانان در هر عصر و زمان، محبت و دوستی با اهل بیت پیامبر(ص) در جایگاه دوستان خداوند است. انسان وقتی به کسی علاقه داشته باشد، یاد و خاطرۀ محبوب همیشه در فکر و ذهنش حضور دارد و این موجب می‌شود زندگیش رنگ و بوی معشوق بگیرد، اگر محبوب انسان موجودی متعالی و ملکوتی باشد، این الگوپذیری زمینۀ رشد و تعالی او را فراهم می‌سازد و اگر محبوب و معشوق او موجودی پست و فرومایه باشد، این الگوپذیری موجب سقوط و هلاکت وی خواهد شد. به خاطر اهمیت محبت به اهل بیت(ع) خداوند در قرآن کریم، مزد رسالت پیامبر اکرم(ص) را مودت و دوستی خاندان او قرار داده است و می‌فرماید: قُل لَّا أَسَلُكمُ عَلَيْهِ أَجْرًا إِلَّا الْمَوَدَّةَ فىِ الْقُرْبى‏. گرچه شیعیان موظف هستند تمام معصومان(ع) را دوست بدارند و به آنها عشق بورزند، اما نسبت به دوستی و محبت به آن حضرت به خصوص تأکید شده است؛ زیرا او صاحب، آقا، سرور و امام زمان ما است و شخصیتی است که همۀ ائمه(ع) دربارۀ او، به عظمت و بزرگی سخن‌ها گفته و تأکیدها کرده‌اند.

در برخی از روایات دربارۀ محبت و مودت به امام مهدی(ع) چنین آمده است:

  1. رسول اکرم(ص)، فرمودند: «پدر و مادرم فدایش باد! که او هم نام من و شبیه من و شبیه موسی بن عمران است که بر او نورهایی احاطه دارد».
  2. همچنین فرمودند: «به درستی که اگر من آن روز را درک می‌کردم، جانم را برای صاحب این امر نگه می‌داشتم».

با توجه به روایت‌های یاد شده، جای تردیدی نیست که محبت اهل بیت(ع) به آخرین حجت الهی در دوران غیبت، کاری بس مهم و ارزشمند است.

اثر برگزیده

تاریخ اسلام، بخش اول از جلد دوم از مجموعه دو جلدی تاریخ اسلام است که با زبان فارسی به بررسی تاریخ اسلام می‌پردازد. این کتاب اثر جمعی از نویسندگان است و انتشارات پژوهشگاه حوزه و دانشگاه انتشار آن را به عهده داشته است.

در معرفی این کتاب آمده است: «کتاب حاضر در خصوص تاریخ اسلام به سرگذشت نامه امام علی(ع) تا امام صادق(ع) اختصاص داشته و به رشته تحریر درآمده است. در این مجموعه ابتدا زندگانی امام علی(ع) از ولادت تا امامت را تبیین نموده و دوران امامت و فعالیت‌های و شخصیت و شهادت آن حضرت را واکاوی می‌نماید. در پایان نوشتار پیش رو نگارندگان، امام صادق(ع) را مورد نقد و بررسی قرار می‌دهند».

تصویر برگزیده
جایگزین = قبرستان بقیع، مزار ائمه بقیع
جایگزین = قبرستان بقیع، مزار ائمه بقیع
قبرستان بقیع، مزار ائمه بقیع