بحث:زمین در قرآن: تفاوت میان نسخه‌ها

۶٬۵۴۰ بایت اضافه‌شده ،  ‏۲۸ سپتامبر ۲۰۲۲
برچسب: پیوندهای ابهام‌زدایی
خط ۶۱: خط ۶۱:
مقصود از «[[ارض]]» در این [[آیه]] یا کل [[جهان]] و [[حکومت جهانی]] است و یا بخشی از [[زمین]]؛ البته با توجه به این که [[حکومت]] پیشینیان که در این آیه به آنها اشاره شده، شامل بخشی از زمین می‌شد، مانعی ندارد که مقصود از «ارض» بخشی از زمین باشد»<ref>تفسیر قرآن مهر، ج۶، ص۳۶۹.</ref>.
مقصود از «[[ارض]]» در این [[آیه]] یا کل [[جهان]] و [[حکومت جهانی]] است و یا بخشی از [[زمین]]؛ البته با توجه به این که [[حکومت]] پیشینیان که در این آیه به آنها اشاره شده، شامل بخشی از زمین می‌شد، مانعی ندارد که مقصود از «ارض» بخشی از زمین باشد»<ref>تفسیر قرآن مهر، ج۶، ص۳۶۹.</ref>.
در این باره که به [[ایمان]] آوردگان [[وعده]] داده شده است که [[جانشین]] باشند نظر [[پژوهشگران]] و خبرنگاران [[قرآن]] در سه محور قابل دسته‌بندی هستند. به نظر ما از آنجا که روی صحبت با [[مهاجرین]] است و به آنان وعده داده می‌شود که نگران تهدیدهای [[قبایل]] [[مکه]] و [[جزیرة العرب]] نباشند چون آنها را به زیر خواهند کشید پس ارض؛ همان «مکه» خواهد بود.<ref>[[محرم فرزانه|فرزانه، محرم]]، [[اماکن جغرافیایی در قرآن (کتاب)|اماکن جغرافیایی در قرآن]]، ص ۲۲۹.</ref>
در این باره که به [[ایمان]] آوردگان [[وعده]] داده شده است که [[جانشین]] باشند نظر [[پژوهشگران]] و خبرنگاران [[قرآن]] در سه محور قابل دسته‌بندی هستند. به نظر ما از آنجا که روی صحبت با [[مهاجرین]] است و به آنان وعده داده می‌شود که نگران تهدیدهای [[قبایل]] [[مکه]] و [[جزیرة العرب]] نباشند چون آنها را به زیر خواهند کشید پس ارض؛ همان «مکه» خواهد بود.<ref>[[محرم فرزانه|فرزانه، محرم]]، [[اماکن جغرافیایی در قرآن (کتاب)|اماکن جغرافیایی در قرآن]]، ص ۲۲۹.</ref>
==[[ارض]]==
{{متن قرآن|إِنَّ فِرْعَوْنَ عَلَا فِي الْأَرْضِ}}<ref>«بی‌گمان فرعون در زمین (مصر) گردنکشی ورزید و مردم آنجا را دسته‌دسته کرد. دسته‌ای از آنان را به ناتوانی می‌کشاند، پسرانشان را سر می‌برید و زنانشان را زنده وا می‌نهاد، به یقین او از تبهکاران بود» سوره قصص، آیه ۴.</ref>.
[[فرعون]] کار را به جایی رساند که دعوی خدایی کرد. «تعبیر به الارض ([[زمین]]) اشاره به [[سرزمین مصر]] و اطراف آن است و از آنجا که یک قسمت مهم آباد روی زمین در آن [[روز]]، آن منطقه بوده این واژه به صورت مطلق آمده است. این احتمال نیز وجود دارد که الف و [[لام]] برای [[عهد]] و اشاره به سرزمین مصر باشد»<ref>آیت الله مکارم شیرازی، تفسیر نمونه، ج۱، ص۲۳.</ref>.
نظر [[تفسیر قرآن]] مهر را نیز ملاحظه فرمایید:
«در واقع فرعون در زمین ([[مصر]]) [[برتری]] جویی کرد... در این [[آیات]] بخشی از سرگذشت [[موسی]] بیان شده است... مقصود از «الارض» در این آیات همان سرزمین مصر است که آبادترین منطقه زمین و تحت [[تسلط]] سلسله فرعون‌ها بود و [[بنی اسرائیل]] به آن [[سرزمین]] کوچ کردند و کم کم تحت [[سلطه]] [[فرعونیان]] در آمدند. روش [[حکومت‌داری]] فرعون، همان روش [[مستکبران]] در طول [[تاریخ]] و بر اصل «[[تفرقه]] بیفکن و [[حکومت]] کن» [[استوار]] بود. او [[مردم مصر]] را به دو گروه قبطیان (یعنی [[مردم]] بومی مصر) و سبطیان (یعنی [[مهاجران]] بنی اسرائیل) تقسیم کرده بود و به گروه اول همه امکانات مادی و رفاهی را داده بود و گروه دوم را به صورت بردگان و [[کنیزان]] [[فقیر]] نگه می‌داشت و از آنان در ساختن [[اهرام]] بزرگ مصر استفاده می‌کرد، به طوری که برای ساختن [[هرم]] معروف «خوفو» یکصد هزار برده در طول بیست سال کار کردند و هزاران نفر از آنان در این راه کشته شدند»<ref>تفسیر قرآن مهر،ج ۷، ص۱۱۶ و ۱۱۷.</ref>.<ref>[[محرم فرزانه|فرزانه، محرم]]، [[اماکن جغرافیایی در قرآن (کتاب)|اماکن جغرافیایی در قرآن]]، ص ۲۳۱.</ref>
==ارض==
#{{متن قرآن|وَنُمَكِّنَ لَهُمْ فِي الْأَرْضِ وَنُرِيَ فِرْعَوْنَ وَهَامَانَ وَجُنُودَهُمَا مِنْهُمْ مَا كَانُوا يَحْذَرُونَ}}<ref>«و به آنان در این (سر) زمین توانایی بخشیم و با آنان به فرعون و هامان و سپاه آن دو، چیزی را که از آن می‌هراسیدند نشان دهیم» سوره قصص، آیه ۶.</ref>.
#{{متن قرآن|إِنْ تُرِيدُ إِلَّا أَنْ تَكُونَ جَبَّارًا فِي الْأَرْضِ...}}<ref>«آنگاه چون خواست به کسی که دشمن هر دوی آنها بود تاخت آورد گفت: ای موسی! آیا می‌خواهی که مرا همچون کسی که دیروز کشتی بکشی؟ تو جز این نمی‌خواهی که در این (سر) زمین گردنکش باشی و نمی‌خواهی که از مصلحان باشی» سوره قصص، آیه ۱۹.</ref>.
#{{متن قرآن|وَاسْتَكْبَرَ هُوَ وَجُنُودُهُ فِي الْأَرْضِ بِغَيْرِ الْحَقِّ وَظَنُّوا أَنَّهُمْ إِلَيْنَا لَا يُرْجَعُونَ}}<ref>«و او و سپاهیانش در آن سرزمین به ناراستی گردنکشی ورزیدند و پنداشتند که به سوی ما بازگردانده نمی‌شوند» سوره قصص، آیه ۳۹.</ref>.
برخی از [[علما]] بر این باوراند که «[[تمکین]] ضعفاء در [[زمین]] به این معنی است که مکان و جائی به ایشان دهد که مالک آنجا شوند و در آن استقرار یابند»<ref>علامه طباطبایی، تفسیر المیزان، ج۱۹، ص۱۱.</ref>. [[هامان]] [[وزیر]] [[فرعون]] بوده و از [[اختیار]] و [[قدرت]] برخوردار بوده است.
[[آیه]] ۱۹ فرعون و [[فرعونیان]] را می‌گوید که فرعونیان «بر قبطی‌ها و [[بنی اسرائیل]] [[حکومت]] ظالمانه‌ای داشتند و از روی [[ستمگری]] و [[خودخواهی]] به [[فساد]] می‌پرداختند تا جایی که خود را [[خدا]] قرار داده بودند»<ref>جادالمولی، قصه‌های قرآن، ص۱۸۱.</ref>.
آیه ۳۹ هم همین معنا را می‌رساند.
«[[قارون]] تکیه بر [[ثروت]] و [[زینت]] و گنج‌ها و [[علم]] و دانشش کرد و فرعون و هامان تکیه بر [[لشکر]] و قدرت نظامی و نیروی [[تبلیغاتی]] [[عظیم]] در میان توده‌های نا [[آگاه]]... [[خداوند]]، [[فرمان]] نابودی «قارون» را به زمینی داد که مهد [[آسایش]] او بوده و فرمان نابودی «فرعون و هامان» را به آبی که مایه [[حیات]] است»<ref>آیت الله مکارم شیرازی، تفسیر نمونه، ج۱۶، ص۲۸۹.</ref>.
ما در این کتاب در جای خود آورده‌ایم که فرعون چگونه به سزای عملش رسید و یا قارون چگونه هلاک گردید. با این حساب از شرح بیشتر خودداری می‌کنیم و تنها به این گفته بسنده می‌کنیم که [[ارض]] در این [[آیه]] [[کشور]] باستانی «[[مصر]]» را شامل می‌شود.<ref>[[محرم فرزانه|فرزانه، محرم]]، [[اماکن جغرافیایی در قرآن (کتاب)|اماکن جغرافیایی در قرآن]]، ص ۲۳۳.</ref>


== منابع ==
== منابع ==
۸۰٬۱۹۰

ویرایش