جهاد: تفاوت میان نسخه‌ها

۸۶۸ بایت حذف‌شده ،  ‏۱۲ نوامبر ۲۰۲۲
بدون خلاصۀ ویرایش
بدون خلاصۀ ویرایش
خط ۱۴۲: خط ۱۴۲:
== [[احکام جهاد|احکام]] و [[آداب جهاد]] ==
== [[احکام جهاد|احکام]] و [[آداب جهاد]] ==
{{اصلی|جهاد در فقه اسلامی}}
{{اصلی|جهاد در فقه اسلامی}}
=== [[محرمات]] جهاد ===
=== [[آداب جهاد|آداب]] و اخلاق جهاد ===
 
=== [[آداب جهاد|آداب]] و [[اخلاق جهاد]] ===
جهاد و [[جنگ]] در [[اسلام]]، [[آیین]] و مقرراتی دارد که [[مجاهدان]] اسلام باید آنها را فرابگیرند و جزء [[خلق و خوی]] خود قرار دهند. برخی از این [[اخلاق]] و مقررات عبارت‌اند از:
جهاد و [[جنگ]] در [[اسلام]]، [[آیین]] و مقرراتی دارد که [[مجاهدان]] اسلام باید آنها را فرابگیرند و جزء [[خلق و خوی]] خود قرار دهند. برخی از این [[اخلاق]] و مقررات عبارت‌اند از:
# '''[[جهاد با نفس]]:''' شخص [[مجاهد]] قبل از پرداختن به [[جهاد با دشمن]]، باید نخست با نفس خود جهاد کند و [[خودسازی]] نماید و گرنه در معرکه جنگ، [[شکست]] می‌خورد<ref>در کتاب‌های فقهی وحدیثی، مباحث جهاد نفس بیشتر از جهاد با دشمن مطرح شده است. (ر. ک: وسائل‌الشیعه، ج۱۱).</ref>.
# '''[[جهاد با نفس]]:''' شخص [[مجاهد]] قبل از پرداختن به [[جهاد با دشمن]]، باید نخست با نفس خود جهاد کند و [[خودسازی]] نماید و گرنه در معرکه جنگ، [[شکست]] می‌خورد<ref>در کتاب‌های فقهی وحدیثی، مباحث جهاد نفس بیشتر از جهاد با دشمن مطرح شده است. (ر. ک: وسائل‌الشیعه، ج۱۱).</ref>.
# '''[[فرمانبری از امام]]:''' مجاهدان باید از [[امام]] [[معصوم]] و یا [[نایب]] او ([[فقیه جامع الشرایط]]) [[اطاعت]] کنند و رهنمود بگیرند.
# '''[[فرمانبری از امام]]:''' مجاهدان باید از [[امام]] [[معصوم]] و یا [[نایب]] او ([[فقیه جامع الشرایط]]) [[اطاعت]] کنند و رهنمود بگیرند.
# '''[[آموزش نظامی]] و [[آموزش جنگی|جنگی]]:''' مجاهدان باید [[آموزش]] دیده باشند.
# '''آموزش نظامی و جنگی:''' مجاهدان باید [[آموزش]] دیده باشند.
# '''[[قصد قربت]]:''' مجاهدان باید به قصد [[تقرب به خدا]] و جلب [[رضایت]] او [[مجاهده]] و [[قتال]] کنند. جهاد با هر قصد و [[نیت]] دیگری، [[باطل]] می‌باشد و اگر کشته شود، [[شهید]] نیست.
# '''قصد قربت:''' مجاهدان باید به قصد [[تقرب به خدا]] و جلب [[رضایت]] او [[مجاهده]] و [[قتال]] کنند. جهاد با هر قصد و [[نیت]] دیگری، [[باطل]] می‌باشد و اگر کشته شود، [[شهید]] نیست.
# '''[[دعوت]]:''' قبل از شروع [[جنگ]] بدون در نظر گرفتن ضدیت و [[دشمنی]]، باید [[خصم]] را به [[اسلام]] و [[مصالحه]] دعوت کرد، در صورت عدم پذیرش، با او جنگید<ref>نهج البلاغه، نامه ۱۲.</ref>.
# '''[[دعوت]]:''' قبل از شروع [[جنگ]] بدون در نظر گرفتن ضدیت و [[دشمنی]]، باید [[خصم]] را به [[اسلام]] و [[مصالحه]] دعوت کرد، در صورت عدم پذیرش، با او جنگید<ref>نهج البلاغه، نامه ۱۲.</ref>.
# '''[[متانت]] و [[استواری]]:''' [[مجاهد]] باید نترس، [[متین]]، و [[استوار]] باشد {{عربی|المؤمن کالجبل الراسخ لا یحرکه العواصف}}؛ [[مؤمن]] باید همچون [[کوه]] استوار باشد و طوفان‌ها او را نلرزاند. اگر کسی [[ایمان]]، متانت و استواری نداشته باشد [[شایعات]] و [[تبلیغات]] [[دشمن]]، او را شکار خواهد کرد. مانند برخی از افسران و [[سربازان]] [[امام حسن]] {{ع}} که [[خیانت]] کردند.
# '''متانت و [[استواری]]:''' [[مجاهد]] باید نترس، [[متین]]، و [[استوار]] باشد: {{متن حدیث|المؤمن کالجبل الراسخ لا یحرکه العواصف}}؛ [[مؤمن]] باید همچون [[کوه]] استوار باشد و طوفان‌ها او را نلرزاند. اگر کسی [[ایمان]]، متانت و استواری نداشته باشد [[شایعات]] و [[تبلیغات]] [[دشمن]]، او را شکار خواهد کرد. مانند برخی از افسران و [[سربازان]] [[امام حسن]] {{ع}} که [[خیانت]] کردند.
# '''[[صبر]] و [[شکیبایی]]:''' مجاهد باید در سنگرش [[صبور]] و [[امیدوار]] باشد طول [[زمان]] و پایان‌ناپذیری جنگ او را فرسوده نسازد و روحش را خسته نکند. علی {{ع}} می‌فرماید: {{متن حدیث|لَا يَعْدَمُ الصَّبُورُ الظَّفَرَ وَ إِنْ طَالَ بِهِ الزَّمَانُ}}<ref>«شخص صبور، [[پیروزی]] را از دست نمی‌دهند هر چند زمان طول بکشد» نهج البلاغه، حکمت ۱۴۵.</ref>.
# '''[[صبر]] و [[شکیبایی]]:''' مجاهد باید در سنگرش [[صبور]] و [[امیدوار]] باشد طول [[زمان]] و پایان‌ناپذیری جنگ او را فرسوده نسازد و روحش را خسته نکند. علی {{ع}} می‌فرماید: {{متن حدیث|لَا يَعْدَمُ الصَّبُورُ الظَّفَرَ وَ إِنْ طَالَ بِهِ الزَّمَانُ}}<ref>«شخص صبور، [[پیروزی]] را از دست نمی‌دهند هر چند زمان طول بکشد» نهج البلاغه، حکمت ۱۴۵.</ref>.
# '''[[خطابه]] و [[پند]] [[فرمانده]]:''' از [[آداب جنگ]] است که [[فرماندهان]]، قبل از شروع جنگ، سربازان را [[موعظه]] و به جهاد و [[مبارزه]] [[تحریض]] و [[ترغیب]] کنند، چنان‌که [[علی بن ابی طالب]] {{ع}} چنین می‌کرد<ref>وسائل الشیعه، ج۱۱، ص۷۱.</ref>.
# '''[[خطابه]] و [[پند]] فرمانده:''' از آداب جنگ است که فرماندهان، قبل از شروع جنگ، سربازان را [[موعظه]] و به جهاد و [[مبارزه]] [[تحریض]] و [[ترغیب]] کنند، چنان‌که [[علی بن ابی طالب]] {{ع}} چنین می‌کرد<ref>وسائل الشیعه، ج۱۱، ص۷۱.</ref>.
# '''[[حرمت جنگ در ماه‌های حرام]]:''' در [[ماه‌های حرام]] جنگ نکند؛ مگر آن‌گاه که از [[حمله]] دشمن در [[امان]] نباشد.
# '''حرمت جنگ در ماه‌های حرام:''' در [[ماه‌های حرام]] جنگ نکند؛ مگر آن‌گاه که از [[حمله]] دشمن در [[امان]] نباشد.
# '''[[اعطای تأمین]]:''' اگر فردی از [[کفّار]] به [[مسلمانان]] [[پناهنده]] شود، همه می‌توانند به او [[پناهندگی]] بدهند حتی یک سرباز ساده.
# '''اعطای تأمین:''' اگر فردی از [[کفّار]] به [[مسلمانان]] [[پناهنده]] شود، همه می‌توانند به او [[پناهندگی]] بدهند حتی یک سرباز ساده.
# '''[[حرمت فرار]]:''' فرار از میدان و معرکه [[نبرد]]، [[حرام]] است، مگر آنکه بخواهد در جایی که بیشتر به دشمن مشرف است، قرار گیرد<ref>[[ابوالفضل شکوری|شکوری، ابوالفضل]]، [[فقه سیاسی اسلام (کتاب)|فقه سیاسی اسلام]]، ص۳۷۹؛ [[سید عباس رضوی|رضوی، سید عباس]]، [[جهاد - رضوی (مقاله)|مقاله «جهاد»]]، [[دائرة المعارف قرآن کریم ج۱۰ (کتاب)|دائرة المعارف قرآن کریم]] ج۱۰؛ [[محمد حسین فاریاب|فاریاب، محمد حسین]]، [[بررسی انطباق شئون امامت در کلام امامیه بر قرآن و سنت (کتاب)|بررسی انطباق شئون امامت در کلام امامیه بر قرآن و سنت]]، ص۲۷۶ تا ۲۷۹؛ [[سید محمود هاشمی شاهرودی|هاشمی شاهرودی، سید محمود]]، [[فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بیت (کتاب)|فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بیت]]، ج۳، ص۱۴۱-۱۴۶؛ [[محمد حسن قدردان قراملکی|قدردان قراملکی، محمد حسن]]، [[جهاد (مقاله)| مقاله «جهاد»]]، [[دانشنامه امام علی ج۶ (کتاب)|دانشنامه امام علی ج۶]]، ص۴۳۵.</ref>.
# '''[[حرمت فرار]]:''' فرار از میدان و معرکه [[نبرد]]، [[حرام]] است، مگر آنکه بخواهد در جایی که بیشتر به دشمن مشرف است، قرار گیرد<ref>[[ابوالفضل شکوری|شکوری، ابوالفضل]]، [[فقه سیاسی اسلام (کتاب)|فقه سیاسی اسلام]]، ص۳۷۹؛ [[سید عباس رضوی|رضوی، سید عباس]]، [[جهاد - رضوی (مقاله)|مقاله «جهاد»]]، [[دائرة المعارف قرآن کریم ج۱۰ (کتاب)|دائرة المعارف قرآن کریم]] ج۱۰؛ [[محمد حسین فاریاب|فاریاب، محمد حسین]]، [[بررسی انطباق شئون امامت در کلام امامیه بر قرآن و سنت (کتاب)|بررسی انطباق شئون امامت در کلام امامیه بر قرآن و سنت]]، ص۲۷۶ تا ۲۷۹؛ [[سید محمود هاشمی شاهرودی|هاشمی شاهرودی، سید محمود]]، [[فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بیت (کتاب)|فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بیت]]، ج۳، ص۱۴۱-۱۴۶؛ [[محمد حسن قدردان قراملکی|قدردان قراملکی، محمد حسن]]، [[جهاد (مقاله)| مقاله «جهاد»]]، [[دانشنامه امام علی ج۶ (کتاب)|دانشنامه امام علی ج۶]]، ص۴۳۵.</ref>.
==== مستحبات جهاد ====
==== مکروهات جهاد ====
==== اخلاق جهاد ====
=== مباحات جهاد ===
=== جهاد در [[ماه‌های حرام]] ===
=== جهاد در [[حرم]] ===
=== [[اسارت در فقه اسلامی|احکام اسیر]] ===
=== [[شهادت فی سبیل الله در فقه اسلامی|احکام شهید]] ===
=== [[غنیمت در فقه اسلامی|احکام غنیمت جنگی]] ===
=== [[صلح در فقه اسلامی|احکام صلح]] ===
=== [[مرزبانی در فقه اسلامی|احکام مرزبانی]] ===
== [[پیروزی و شکست در جهاد]] ==
== [[حقوق مادی مجاهدان|حقوق مادی]] و [[حقوق معنوی مجاهدان|معنوی مجاهدان]] ==


== پرسش مستقیم ==
== پرسش مستقیم ==
۱۲۹٬۶۲۱

ویرایش