احقاف: تفاوت میان نسخه‌ها

۴۰ بایت اضافه‌شده ،  ‏۸ نوامبر ۲۰۲۳
 
(۲ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط یک کاربر دیگر نشان داده نشد)
خط ۴: خط ۴:


== مقدمه ==
== مقدمه ==
"احقاف" ریگزاری است در جنوب جزیرةالعرب و از قسمتهای ربع‌الخالی ([[وادی]] دهناء) که در [[روزگار]] گذشته [[مسکن]] [[قوم عاد]] ـ [[قوم حضرت هود]]{{ع}} ـ بود.
"احقاف" ریگزاری است در جنوب جزیرةالعرب و از قسمت‌های ربع‌الخالی ([[وادی]] دهناء) که در [[روزگار]] گذشته [[مسکن]] [[قوم عاد]] ـ [[قوم حضرت هود]]{{ع}} ـ بود.


== معناشناسی ==
== معناشناسی ==
احقاف جمع حِقف در اصل معنایی خود به معنای برآمدگی و انحنا است<ref>ترتیب‌العین، ص‌۱۹۰، "حقف"؛ غریب القرآن، ص‌۳۸۸. گر چه "حقف" در لغت به معنای برآمدگی و انحنا است اما به هر نوع برآمدگی زمین، حقف گفته نمی‌شود؛ جامع‌البیان، مج‌۱۳، ج‌۲۶، ص‌۳۲ و مج‌۱۵، ج‌۳۰، ص‌۲۲۳. هر چند برخی مفسّران نخستین، این واژه را بر کوه‌ها نیز اطلاق کرده‌اند. تفسیر قرطبی، ج‌۱۶، ص‌۱۳۵؛ تفسیرابن کثیر، ج‌۴، ص‌۱۷۳.</ref> و در اصطلاح [[عرب]]، به رمل معوّج گفته می‌‌شود<ref>ر.ک: جوهری، الصحاح، ج۴، ص۱۳۴۶-۱۳۴۷؛ ابن فارس، معجم مقاییس اللغه، ج۲، ص۹۰.</ref>. این واژه همچنین به معنای خط طولانی از ریگ روان بر چپ و راست، آمده است<ref>راغب اصفهانی، مفردات الفاظ قرآن، مترجم: سید غلامرضا خسروی حسینی، ج۱، ص۵۲۵.</ref>. و بیشتر به شن‌هایی گفته می‌شود که بر اثر وزش باد در بیابان به صورت منحنی و تپه به صورت انبوه بر روی هم انباشته می‌شوند و به خمیدگی پشت شتر و دیگر حیوانات و خمیدگی [[هلال]] ماه نیز اطلاق شده است. آنچه مسلم است اینکه احقاف اسم مکان و نام وادیی است میان عمّان و حضرموت یا ریگزاری است مشرف بر دریا از سمت [[یمن]] که [[قوم عاد]] در آن سکونت داشته و [[حضرت هود]] به سوی آنان [[مبعوث]] گردیده است<ref>[[محمد علی کوشا |کوشا، محمد علی]]، [[احقاف - کوشا (مقاله)|مقاله «احقاف»]]، [[دانشنامه معاصر قرآن کریم (کتاب)|دانشنامه معاصر قرآن کریم]].</ref>.
احقاف جمع حِقف در اصل معنایی خود به معنای برآمدگی و انحنا است<ref>ترتیب‌العین، ص‌۱۹۰، "حقف"؛ غریب القرآن، ص‌۳۸۸. گر چه "حقف" در لغت به معنای برآمدگی و انحنا است اما به هر نوع برآمدگی زمین، حقف گفته نمی‌شود؛ جامع‌البیان، مج‌۱۳، ج‌۲۶، ص‌۳۲ و مج‌۱۵، ج‌۳۰، ص‌۲۲۳. هر چند برخی مفسّران نخستین، این واژه را بر کوه‌ها نیز اطلاق کرده‌اند. تفسیر قرطبی، ج‌۱۶، ص‌۱۳۵؛ تفسیرابن کثیر، ج‌۴، ص‌۱۷۳.</ref> و در اصطلاح [[عرب]]، به رمل معوّج گفته می‌‌شود<ref>ر.ک: جوهری، الصحاح، ج۴، ص۱۳۴۶-۱۳۴۷؛ ابن فارس، معجم مقاییس اللغه، ج۲، ص۹۰.</ref>. این واژه همچنین به معنای خط طولانی از ریگ روان بر چپ و راست، آمده است<ref>راغب اصفهانی، مفردات الفاظ قرآن، مترجم: سید غلامرضا خسروی حسینی، ج۱، ص۵۲۵.</ref> و بیشتر به شن‌هایی گفته می‌شود که بر اثر وزش باد در بیابان به صورت منحنی و تپه به صورت انبوه بر روی هم انباشته می‌شوند و به خمیدگی پشت شتر و دیگر حیوانات و خمیدگی [[هلال]] ماه نیز اطلاق شده است. آنچه مسلم است اینکه احقاف اسم مکان و نام وادیی است میان عمّان و حضرموت یا ریگزاری است مشرف بر دریا از سمت [[یمن]] که [[قوم عاد]] در آن سکونت داشته و [[حضرت هود]] به سوی آنان [[مبعوث]] گردیده است<ref>[[محمد علی کوشا |کوشا، محمد علی]]، [[احقاف - کوشا (مقاله)|مقاله «احقاف»]]، [[دانشنامه معاصر قرآن کریم (کتاب)|دانشنامه معاصر قرآن کریم]].</ref>.


== احقاف در قرآن ==
== احقاف در قرآن ==
{{اصلی|احقاف در قرآن}}
واژه "احقاف" یک بار در [[آیه]] ۲۱ [[سوره احقاف]]: {{متن قرآن|وَاذْكُرْ أَخَا عَادٍ إِذْ أَنْذَرَ قَوْمَهُ بِالْأَحْقَافِ وَقَدْ خَلَتِ النُّذُرُ مِنْ بَيْنِ يَدَيْهِ وَمِنْ خَلْفِهِ أَلَّا تَعْبُدُوا إِلَّا اللَّهَ إِنِّي أَخَافُ عَلَيْكُمْ عَذَابَ يَوْمٍ عَظِيمٍ}}<ref>«و از برادر (قوم) عاد (هود) یاد کن آنگاه که قومش را در آن ریگزار بیم داد و البته پیش از وی بیم‌دهندگانی بر گذشته بودند و پس از او نیز پیامبرانی آمدند که (هر یک می‌گفتند) جز خداوند را نپرستید که من بر شما از عذاب روزی سترگ می‌هراسم» سوره احقاف، آیه ۲۱.</ref> آمده و به مناسبت وجود این کلمه، [[سوره]]، احقاف نام گرفته است. احقاف را موطن [[قوم عاد]] گفته‌اند. قومی که به [[دعوت الهی]] [[پیامبر]] خود ـ [[حضرت هود]]{{ع}} ـ وقعی ننهادند و بدین جهت دچار [[عذاب الهی]] شدند.
واژه "احقاف" یک بار در [[آیه]] ۲۱ [[سوره احقاف]]: {{متن قرآن|وَاذْكُرْ أَخَا عَادٍ إِذْ أَنْذَرَ قَوْمَهُ بِالْأَحْقَافِ وَقَدْ خَلَتِ النُّذُرُ مِنْ بَيْنِ يَدَيْهِ وَمِنْ خَلْفِهِ أَلَّا تَعْبُدُوا إِلَّا اللَّهَ إِنِّي أَخَافُ عَلَيْكُمْ عَذَابَ يَوْمٍ عَظِيمٍ}}<ref>«و از برادر (قوم) عاد (هود) یاد کن آنگاه که قومش را در آن ریگزار بیم داد و البته پیش از وی بیم‌دهندگانی بر گذشته بودند و پس از او نیز پیامبرانی آمدند که (هر یک می‌گفتند) جز خداوند را نپرستید که من بر شما از عذاب روزی سترگ می‌هراسم» سوره احقاف، آیه ۲۱.</ref> آمده و به مناسبت وجود این کلمه، [[سوره]]، احقاف نام گرفته است. احقاف را موطن [[قوم عاد]] گفته‌اند. قومی که به [[دعوت الهی]] [[پیامبر]] خود ـ [[حضرت هود]]{{ع}} ـ وقعی ننهادند و بدین جهت دچار [[عذاب الهی]] شدند.


۱۱۵٬۲۵۷

ویرایش