بدون خلاصۀ ویرایش
بدون خلاصۀ ویرایش |
بدون خلاصۀ ویرایش |
||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
{{مدخل مرتبط| موضوع مرتبط = عرش | عنوان مدخل = عرش| مداخل مرتبط = [[عرش در قرآن]] - [[عرش در حدیث]] - [[عرش در کلام اسلامی]] - [[عرش در معارف دعا و زیارات]] - [[عرش در معارف و سیره سجادی]]| پرسش مرتبط = }} | {{مدخل مرتبط| موضوع مرتبط = عرش | عنوان مدخل = عرش| مداخل مرتبط = [[عرش در قرآن]] - [[عرش در حدیث]] - [[عرش در کلام اسلامی]] - [[عرش در معارف دعا و زیارات]] - [[عرش در معارف و سیره سجادی]] - [[عرش در فرهنگ و معارف انقلاب اسلامی]] | پرسش مرتبط = }} | ||
== مقدمه == | == مقدمه == | ||
یکی از مفاهیم پرکاربرد [[قرآن]] که از معنای مادی آن یعنی تخت گرفته شده و گوهر دیگری پیدا کرده، کلمه [[عرش]] است. بیان عرش با نوع [[غیبی]] آن یکی از [[معارف]] [[تعلیم]] داده شده [[پیامبر]] و [[اخبار]] [[ملکوتی]] است. مثلاً، در قرآن [[عرش خدا]] مرکز [[فرماندهی]] و استیلای بر [[عالم هستی]] است. عرش از کلماتی است که در زبان [[مردم]] به [[کار]] میرفته و شناخته شده بوده و حتی در سورههای نخست [[نزول]] این کلمه آمده: {{متن قرآن|ذِي قُوَّةٍ عِنْدَ ذِي الْعَرْشِ مَكِينٍ}}<ref>«توانمندی که نزد آن دارنده اورنگ (فرمانفرمایی جهان)، جایگاهی بلند دارد،» سوره تکویر، آیه ۲۰.</ref>. درباره [[خدا]] میگوید چنین وصفی دارد که عرش او بلند مرتبه است. اما مراتب و درجاتی از معنا را دارد که جای بررسی است، چنانکه سخنان بسیار دیگری مطرح است، اما آنچه به پیامبر و جایگاه او مرتبط است و بیان [[معارف غیبی]] [[خداوند]] برای پیامبر است، در این مدخل آورده میشود. | یکی از مفاهیم پرکاربرد [[قرآن]] که از معنای مادی آن یعنی تخت گرفته شده و گوهر دیگری پیدا کرده، کلمه [[عرش]] است. بیان عرش با نوع [[غیبی]] آن یکی از [[معارف]] [[تعلیم]] داده شده [[پیامبر]] و [[اخبار]] [[ملکوتی]] است. مثلاً، در قرآن [[عرش خدا]] مرکز [[فرماندهی]] و استیلای بر [[عالم هستی]] است. عرش از کلماتی است که در زبان [[مردم]] به [[کار]] میرفته و شناخته شده بوده و حتی در سورههای نخست [[نزول]] این کلمه آمده: {{متن قرآن|ذِي قُوَّةٍ عِنْدَ ذِي الْعَرْشِ مَكِينٍ}}<ref>«توانمندی که نزد آن دارنده اورنگ (فرمانفرمایی جهان)، جایگاهی بلند دارد،» سوره تکویر، آیه ۲۰.</ref>. درباره [[خدا]] میگوید چنین وصفی دارد که عرش او بلند مرتبه است. اما مراتب و درجاتی از معنا را دارد که جای بررسی است، چنانکه سخنان بسیار دیگری مطرح است، اما آنچه به پیامبر و جایگاه او مرتبط است و بیان [[معارف غیبی]] [[خداوند]] برای پیامبر است، در این مدخل آورده میشود. | ||
#{{متن قرآن|فَإِنْ تَوَلَّوْا فَقُلْ حَسْبِيَ اللَّهُ لَا إِلَهَ إِلَّا هُوَ عَلَيْهِ تَوَكَّلْتُ وَهُوَ رَبُّ الْعَرْشِ الْعَظِيمِ}}<ref>«پس اگر رو بگردانند بگو: خداوندی که خدایی جز او نیست مرا بس؛ بر او توکّل دارم و او پروردگار اورنگ سترگ (فرمانفرمایی جهان) است» سوره توبه، آیه ۱۲۹.</ref>. | #{{متن قرآن|فَإِنْ تَوَلَّوْا فَقُلْ حَسْبِيَ اللَّهُ لَا إِلَهَ إِلَّا هُوَ عَلَيْهِ تَوَكَّلْتُ وَهُوَ رَبُّ الْعَرْشِ الْعَظِيمِ}}<ref>«پس اگر رو بگردانند بگو: خداوندی که خدایی جز او نیست مرا بس؛ بر او توکّل دارم و او پروردگار اورنگ سترگ (فرمانفرمایی جهان) است» سوره توبه، آیه ۱۲۹.</ref>. | ||
#{{متن قرآن|قُلْ لَوْ كَانَ مَعَهُ آلِهَةٌ كَمَا يَقُولُونَ إِذًا لَابْتَغَوْا إِلَى ذِي الْعَرْشِ سَبِيلًا}}<ref>«بگو اگر با او خدایانی میبودند چنان که میگویند، در آن صورت (آن خدایان) به سوی دارنده اورنگ (فرمانفرمایی جهان) راهی میجستند» سوره اسراء، آیه ۴۲.</ref>. | #{{متن قرآن|قُلْ لَوْ كَانَ مَعَهُ آلِهَةٌ كَمَا يَقُولُونَ إِذًا لَابْتَغَوْا إِلَى ذِي الْعَرْشِ سَبِيلًا}}<ref>«بگو اگر با او خدایانی میبودند چنان که میگویند، در آن صورت (آن خدایان) به سوی دارنده اورنگ (فرمانفرمایی جهان) راهی میجستند» سوره اسراء، آیه ۴۲.</ref>. | ||
| خط ۱۵: | خط ۱۵: | ||
# پیامبر [[مأمور]] [[احتجاج]] با [[مشرکان]]، برای [[نفی]] [[خدایان]] متعدد، [[دلیل]] راه نیافتن آنان بر صاحب عرش {{متن قرآن|قُلْ لَوْ كَانَ مَعَهُ آلِهَةٌ كَمَا يَقُولُونَ إِذًا لَابْتَغَوْا إِلَى ذِي الْعَرْشِ سَبِيلًا}}، {{متن قرآن|قُلْ مَنْ رَبُّ السَّمَاوَاتِ السَّبْعِ وَرَبُّ الْعَرْشِ الْعَظِيمِ}}؛ | # پیامبر [[مأمور]] [[احتجاج]] با [[مشرکان]]، برای [[نفی]] [[خدایان]] متعدد، [[دلیل]] راه نیافتن آنان بر صاحب عرش {{متن قرآن|قُلْ لَوْ كَانَ مَعَهُ آلِهَةٌ كَمَا يَقُولُونَ إِذًا لَابْتَغَوْا إِلَى ذِي الْعَرْشِ سَبِيلًا}}، {{متن قرآن|قُلْ مَنْ رَبُّ السَّمَاوَاتِ السَّبْعِ وَرَبُّ الْعَرْشِ الْعَظِيمِ}}؛ | ||
# نزدیک شدن [[پیامبر]] به [[عرش الهی]]، در [[قیامت]]. {{متن قرآن|وَتَرَى الْمَلَائِكَةَ حَافِّينَ مِنْ حَوْلِ الْعَرْشِ يُسَبِّحُونَ بِحَمْدِ رَبِّهِمْ وَقُضِيَ بَيْنَهُمْ بِالْحَقِّ وَقِيلَ الْحَمْدُ لِلَّهِ رَبِّ الْعَالَمِينَ}}<ref>«و فرشتگان را میبینی که پیرامون اورنگ (فرمانفرمایی خداوند) حلقه بستهاند؛ با سپاس پروردگارشان را به پاکی میستایند و میان آنان به راستی (و درستی) داوری خواهد شد و گفته میشود: سپاس خداوند پروردگار جهانیان را» سوره زمر، آیه ۷۵.</ref>؛ | # نزدیک شدن [[پیامبر]] به [[عرش الهی]]، در [[قیامت]]. {{متن قرآن|وَتَرَى الْمَلَائِكَةَ حَافِّينَ مِنْ حَوْلِ الْعَرْشِ يُسَبِّحُونَ بِحَمْدِ رَبِّهِمْ وَقُضِيَ بَيْنَهُمْ بِالْحَقِّ وَقِيلَ الْحَمْدُ لِلَّهِ رَبِّ الْعَالَمِينَ}}<ref>«و فرشتگان را میبینی که پیرامون اورنگ (فرمانفرمایی خداوند) حلقه بستهاند؛ با سپاس پروردگارشان را به پاکی میستایند و میان آنان به راستی (و درستی) داوری خواهد شد و گفته میشود: سپاس خداوند پروردگار جهانیان را» سوره زمر، آیه ۷۵.</ref>؛ | ||
# در [[آیه]] ششم میگوید: اوست آن کس که [[آسمانها]] و [[زمین]] را در شش هنگام آفرید {{متن قرآن|هُوَ الَّذِي خَلَقَ السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضَ فِي سِتَّةِ أَيَّامٍ}} «و اوست که آسمانها و زمین را در شش [[روز]] آفرید” آن گاه بر [[عرش]] [[استیلا]] یافت» {{متن قرآن|ثُمَّ اسْتَوَى عَلَى الْعَرْشِ}} آنچه در زمین درآید و آنچه از آن برآید {{متن قرآن|يَعْلَمُ مَا يَلِجُ فِي الْأَرْضِ وَمَا يَخْرُجُ مِنْهَا}} و آنچه از [[آسمان]] فرود آید و آنچه در آن بالا [[رود]] همه را میداند {{متن قرآن|وَمَا يَنْزِلُ مِنَ السَّمَاءِ وَمَا يَعْرُجُ فِيهَا}} و هر کجا باشید او با شماست {{متن قرآن|وَهُوَ مَعَكُمْ أَيْنَ مَا كُنْتُمْ}} و [[خدا]] به هر چه میکنید بیناست. {{متن قرآن|وَاللَّهُ بِمَا تَعْمَلُونَ}}<ref>[[محمد جعفر سعیدیانفر|سعیدیانفر]] و [[سید محمد علی ایازی|ایازی]]، [[فرهنگنامه پیامبر در قرآن کریم | # در [[آیه]] ششم میگوید: اوست آن کس که [[آسمانها]] و [[زمین]] را در شش هنگام آفرید {{متن قرآن|هُوَ الَّذِي خَلَقَ السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضَ فِي سِتَّةِ أَيَّامٍ}} «و اوست که آسمانها و زمین را در شش [[روز]] آفرید” آن گاه بر [[عرش]] [[استیلا]] یافت» {{متن قرآن|ثُمَّ اسْتَوَى عَلَى الْعَرْشِ}} آنچه در زمین درآید و آنچه از آن برآید {{متن قرآن|يَعْلَمُ مَا يَلِجُ فِي الْأَرْضِ وَمَا يَخْرُجُ مِنْهَا}} و آنچه از [[آسمان]] فرود آید و آنچه در آن بالا [[رود]] همه را میداند {{متن قرآن|وَمَا يَنْزِلُ مِنَ السَّمَاءِ وَمَا يَعْرُجُ فِيهَا}} و هر کجا باشید او با شماست {{متن قرآن|وَهُوَ مَعَكُمْ أَيْنَ مَا كُنْتُمْ}} و [[خدا]] به هر چه میکنید بیناست. {{متن قرآن|وَاللَّهُ بِمَا تَعْمَلُونَ}}<ref>[[محمد جعفر سعیدیانفر|سعیدیانفر]] و [[سید محمد علی ایازی|ایازی]]، [[فرهنگنامه پیامبر در قرآن کریم ج۲ (کتاب)|فرهنگنامه پیامبر در قرآن کریم ج۲]]، ص۵۱.</ref>. | ||
== منابع == | == منابع == | ||
{{منابع}} | {{منابع}} | ||
# [[پرونده:55210091.jpg|22px]] [[محمد جعفر سعیدیانفر|سعیدیانفر]] و [[سید محمد علی ایازی|ایازی]]، [[فرهنگنامه پیامبر در قرآن کریم ج۲ (کتاب)|'''فرهنگنامه پیامبر در قرآن کریم''']] | # [[پرونده:55210091.jpg|22px]] [[محمد جعفر سعیدیانفر|سعیدیانفر]] و [[سید محمد علی ایازی|ایازی]]، [[فرهنگنامه پیامبر در قرآن کریم ج۲ (کتاب)|'''فرهنگنامه پیامبر در قرآن کریم ج۲''']] | ||
{{پایان منابع}} | {{پایان منابع}} | ||
| خط ۲۵: | خط ۲۵: | ||
{{پانویس}} | {{پانویس}} | ||
[[رده:عرش | [[رده:عرش]] | ||