حسن بن احمد مالکی: تفاوت میان نسخه‌ها

{{عربی|قَالَ مُحَمَّدُ بْنُ الْعَبَّاسِ رَحِمَهُ اللَّهُ حَدَّثَنَا الْحُسَيْنُ بْنُ أَحْمَدَ الْمَالِكِيُّ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عِيسَى عَنْ يُونُسَ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ سِنَانٍ عَنِ الْحُسَيْنِ الْجَمَّالِ قَالَ: حَمَلْتُ أَبَا عَبْدِ اللَّهِ{{ع}} مِنَ الْمَدِينَةِ إِلَى مَكَّةَ فَلَمَّا بَلَغَ غَدِيرَ خُمٍّ نَظَرَ إِلَيَّ وَ قَالَ هَذَا مَوْضِعُ قَدَمِ رَسُولِ اللَّهِ{{صل}} حِينَ أَخَذَ بِيَدِ عَلِيٍّ وَ قَالَ مَنْ كُنْتُ مَوْلَاهُ فَعَلِيٌّ مَوْلَاهُ وَ كَانَ عَنْ يَمِينٍ الْفُسْطَاطِ أَرْبَعَةُ نَفَرٍ مِنْ قُرَيْشٍ سَمَّاهُمْ لِي فَلَمَّا نَظَرُوا إِلَيْهِ وَ قَدْ رَفَعَ يَدَهُ حَتَّى بَانَ بَيَاضُ إِبْطَيْهِ قَالُوا انْظُرُوا إِلَى عَيْنَيْهِ قَدِ انْقَلَبَتَا كَأَنَّهُمَا عَيْنَا مَجْنُونٍ فَأَتَاهُ جَبْرَائِيلُ فَقَالَ اقْرَأْ {{متن قرآن|وَإِنْ يَكَادُ الَّذِينَ كَفَرُوا لَيُزْلِقُونَكَ بِأَبْصَارِهِمْ لَمَّا سَمِعُوا الذِّكْرَ وَيَقُولُونَ إِنَّهُ لَمَجْنُونٌ}} وَ الذِّكْرُ عَلِيُّ بْنُ أَبِي طَالِبٍ{{ع}} فَقُلْتُ الْحَمْدُ لِلَّهِ الَّذِي أَسْمَعَنِي هَذَا مِنْكَ فَقَالَ لَوْ لَا أَنَّكَ جَمَّالٌ لَمَا حَدَّثْتُكَ بِهَذَا لِأَنَّكَ لَا تُصَدَّقُ إِذَا رَوَيْتَ عَنِّي}}. ([[تفسیر کنز الدقائق]]، ج۱۳، ص۳۹۸-۳۹۹؛ [[تأویل]] الآیات الظاهرة، ص۶۸۸).</ref>.<ref>[[عبدالله جوادی آملی|جوادی آملی، عبدالله]]، [[رجال تفسیری ج۶ (کتاب)|رجال تفسیری]]، ج۶، ص363-365.</ref>

نام [[الحسن بن احمد المالکی]] در [[کتب رجالی]] قدما، تنها در [[رجال الطوسی]] در عنوانی مستقل و در [[اصحاب امام عسکری]]{{ع}}<ref>رجال الطوسی، ص۳۹۸، ش۵۸۴۰.</ref> ذکر گردیده و در [[رجال البرقی]]، [[رجال ابن غضائری]]، [[رجال الکشی]]، [[رجال النجاشی]] و [[الفهرست]] [[شیخ طوسی]] جداگانه عنوان نشده؛ لیکن در بعضی طُرق و [[اسناد]] واقع گردیده است، چنان که عنوان [[الحسین بن احمد المالکی]] نیز در بعضی طرق و اسناد [[مشاهده]] می‌شود، از این رو در [[اتحاد]] و مغایرت این دو عنوان [[اختلاف]] شده است: بعضی به اتحاد دو عنوان و وقوع تصحیف در نام راوی [[اعتقاد]] پیدا کردند<ref>منهج المقال، ج۴، ص۱۹۶، ش۵۳۴: {{عربی|الحسین بن أحمد المالکی کذا فی بعض الروایات و لعله الحسن و حسبان التعدد و إنهما أخوان لا مستند له}}.</ref> و برخی مغایرت دو عنوان را ترجیح داده و هرکدام را یک راوی مستقل قلمداد کردند<ref>موسوعة طبقات الفقهاء، ج۴، ص۱۵۹، ش۱۳۷۳: {{عربی|و للحسین هذا أخ یسمی الحسن و هو محدث، و قد شارک أخاه فی عدد من الشیوخ، مثل: محمد بن عیسی الیقطینی، و عبدالله بن طاوس،کما روی عنه عدد من تلامذة الحسین، مثل: أبی طالب الأنباری، و والد الصدوق}}؛ معجم رجال الحدیث، ج۵، ص۲۷۲، ش۲۷۲۵: {{عربی|الحسن بن أحمد المالکی: من أصحاب الحسن العسکری{{ع}}}}؛ معجم رجال الحدیث، ج۶، ص۲۱۳، ش۳۳۱۲: {{عربی|الحسین بن أحمد المالکی: من مشایخ الصدوق روی عن أحمد بن هلال}}.</ref>. برای روشن شدن [[حقیقت]]، هر دو عنوان در طرق و [[اسناد]] بررسی می‌گردند.<ref>[[عبدالله جوادی آملی|جوادی آملی، عبدالله]]، [[رجال تفسیری ج۶ (کتاب)|رجال تفسیری]]، ج۶، ص 367-368.</ref>

چنان که گذشت، نام راوی در [[کتب رجالی]] قدمای [[شیعه]] عنوان نشده است و گزارشی از [[توثیق]] یا [[تضعیف]] وی در [[اختیار]] نیست، از این رو بعضی او را از [[راویان مجهول]] شمرده‌اند<ref>زبدة المقال، ج۱، ص۲۸۶ و ۳۳۷.</ref>؛ لیکن بزرگانی او را [[ثقه]] دانسته و به دو امر استناد کرده‌اند.