سوره ممتحنه در علوم قرآنی: تفاوت میان نسخه‌ها

 
(۴ نسخهٔ میانیِ ایجادشده توسط همین کاربر نشان داده نشد)
خط ۱: خط ۱:
{{مدخل مرتبط
{{مدخل مرتبط
| موضوع مرتبط = سوره ممتحنه
| موضوع مرتبط = سوره ممتحنه
| عنوان مدخل  = [[سوره ممتحنه]]
| عنوان مدخل  = سوره ممتحنه
| مداخل مرتبط = [[سوره ممتحنه در علوم قرآنی]]
| مداخل مرتبط = [[سوره ممتحنه در علوم قرآنی]]
| پرسش مرتبط  =  
| پرسش مرتبط  =  
خط ۹: خط ۹:
«ممتحنه» به‌معنای [[زن]] [[امتحان]] شده است. در [[آیه]] {{متن قرآن|يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا إِذَا جَاءَكُمُ الْمُؤْمِنَاتُ مُهَاجِرَاتٍ فَامْتَحِنُوهُنَّ اللَّهُ أَعْلَمُ بِإِيمَانِهِنَّ فَإِنْ عَلِمْتُمُوهُنَّ مُؤْمِنَاتٍ فَلَا تَرْجِعُوهُنَّ إِلَى الْكُفَّارِ لَا هُنَّ حِلٌّ لَهُمْ وَلَا هُمْ يَحِلُّونَ لَهُنَّ وَآتُوهُمْ مَا أَنْفَقُوا وَلَا جُنَاحَ عَلَيْكُمْ أَنْ تَنْكِحُوهُنَّ إِذَا آتَيْتُمُوهُنَّ أُجُورَهُنَّ وَلَا تُمْسِكُوا بِعِصَمِ الْكَوَافِرِ وَاسْأَلُوا مَا أَنْفَقْتُمْ وَلْيَسْأَلُوا مَا أَنْفَقُوا ذَلِكُمْ حُكْمُ اللَّهِ يَحْكُمُ بَيْنَكُمْ وَاللَّهُ عَلِيمٌ حَكِيمٌ}}<ref>«ای مؤمنان! چون زنان مؤمن هجرت‌کنان نزد شما بیایند، (ایمان) آنان را بیازمایید، خداوند به ایمان آنان داناتر است پس اگر آنان را مؤمن دانستید به سوی کافران بازنگردانید که ایشان برای آنان و آنان برای ایشان حلال نیستند و آنچه (آن کافران) هزینه کرده‌اند به آنها بپردازید و هر گاه مهر آنان را بدهید گناهی بر شما نیست که آنان را به همسری درآورید و به پیوند (پیشین خود با) زنان کافر پایبند نباشید و (اگر زنان شما نزد آنها بروند) کابین آنان را بخواهید و آنها نیز می‌توانند کابینی که (به زنانشان) داده‌اند (از شما) بخواهند؛ این حکم خداوند است که در میان شما داوری می‌کند و خداوند دانایی فرزانه است» سوره ممتحنه، آیه ۱۰.</ref>. نام [[سوره]] نیز از همین آیه گرفته شده است.
«ممتحنه» به‌معنای [[زن]] [[امتحان]] شده است. در [[آیه]] {{متن قرآن|يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا إِذَا جَاءَكُمُ الْمُؤْمِنَاتُ مُهَاجِرَاتٍ فَامْتَحِنُوهُنَّ اللَّهُ أَعْلَمُ بِإِيمَانِهِنَّ فَإِنْ عَلِمْتُمُوهُنَّ مُؤْمِنَاتٍ فَلَا تَرْجِعُوهُنَّ إِلَى الْكُفَّارِ لَا هُنَّ حِلٌّ لَهُمْ وَلَا هُمْ يَحِلُّونَ لَهُنَّ وَآتُوهُمْ مَا أَنْفَقُوا وَلَا جُنَاحَ عَلَيْكُمْ أَنْ تَنْكِحُوهُنَّ إِذَا آتَيْتُمُوهُنَّ أُجُورَهُنَّ وَلَا تُمْسِكُوا بِعِصَمِ الْكَوَافِرِ وَاسْأَلُوا مَا أَنْفَقْتُمْ وَلْيَسْأَلُوا مَا أَنْفَقُوا ذَلِكُمْ حُكْمُ اللَّهِ يَحْكُمُ بَيْنَكُمْ وَاللَّهُ عَلِيمٌ حَكِيمٌ}}<ref>«ای مؤمنان! چون زنان مؤمن هجرت‌کنان نزد شما بیایند، (ایمان) آنان را بیازمایید، خداوند به ایمان آنان داناتر است پس اگر آنان را مؤمن دانستید به سوی کافران بازنگردانید که ایشان برای آنان و آنان برای ایشان حلال نیستند و آنچه (آن کافران) هزینه کرده‌اند به آنها بپردازید و هر گاه مهر آنان را بدهید گناهی بر شما نیست که آنان را به همسری درآورید و به پیوند (پیشین خود با) زنان کافر پایبند نباشید و (اگر زنان شما نزد آنها بروند) کابین آنان را بخواهید و آنها نیز می‌توانند کابینی که (به زنانشان) داده‌اند (از شما) بخواهند؛ این حکم خداوند است که در میان شما داوری می‌کند و خداوند دانایی فرزانه است» سوره ممتحنه، آیه ۱۰.</ref>. نام [[سوره]] نیز از همین آیه گرفته شده است.


این سوره متعرض مسأله [[دوستی]] [[مؤمنین]] با [[کفار]] است، و از آن به [[سختی]] [[نهی]] می‌کند، هم در ابتدای سوره متعرض آنست، و هم در آخرش، و در خلال آیاتش متعرض احکامی در باره [[هجرت]]، [[بیعت]] و [[ایمان]] [[زنان]] [[مسلمان]]، مرز [[دوستی‌ها]] و [[دشمنی‌ها]] و [[سیاست خارجی]] [[مؤمنان]] درباره [[دشمن]] و برخی مسائل [[تربیتی]] بیان شده است. این سوره در [[سال دهم هجرت]] در [[مدینه]] نازل شد.
این سوره متعرض مسأله [[دوستی]] [[مؤمنین]] با [[کفار]] است، و از آن به [[سختی]] [[نهی]] می‌کند، هم در ابتدای سوره متعرض آنست، و هم در آخرش، و در خلال آیاتش متعرض احکامی در باره [[هجرت]]، [[بیعت]] و [[ایمان]] [[زنان]] [[مسلمان]]، مرز دوستی‌ها و [[دشمنی‌ها]] و [[سیاست خارجی]] [[مؤمنان]] درباره [[دشمن]] و برخی مسائل [[تربیتی]] بیان شده است. این سوره در [[سال دهم هجرت]] در [[مدینه]] نازل شد.


== ویژگی‌های [[سوره ممتحنه]] ==
== ویژگی‌های [[سوره ممتحنه]] ==
# سیزده آیه، ۳۴۰ یا ۳۴۸ کلمه و ۱۵۱۰ یا ۱۵۶۰ حرف دارد.
# سیزده آیه، ۳۴۰ یا ۳۴۸ کلمه و ۱۵۱۰ یا ۱۵۶۰ حرف دارد.
# در [[ترتیب نزول]]، نود و یکمین و در [[قرآن]] شصتمین سوره آن است.
# در ترتیب نزول، نود و یکمین و در [[قرآن]] شصتمین سوره آن است.
# پس از [[سوره احزاب]] و پیش از [[سوره نساء]] در [[مکه]] نازل شد و هیچ آیه مکی ندارد.
# پس از [[سوره احزاب]] و پیش از [[سوره نساء]] در [[مکه]] نازل شد و هیچ آیه مکی ندارد.
# از نظر کمّیّت از سوره‌های مفصّل و از نوع طوال آن و شامل حدود یک‌ چهارم یک [[حزب]] است.
# از نظر کمّیّت از سوره‌های مفصّل و از نوع طوال آن و شامل حدود یک‌ چهارم یک [[حزب]] است.
خط ۱۹: خط ۱۹:


== [[احکام فقهی]] [[سوره]] ==
== [[احکام فقهی]] [[سوره]] ==
# منع [[دوستی]] با [[دشمنان اسلام]]؛
# منع [[دوستی]] با دشمنان اسلام؛
# جواز [[ارتباط]] با کافرانی که سر [[جنگ]] و [[توطئه]] با [[مسلمانان]] را ندارند؛
# جواز ارتباط با کافرانی که سر [[جنگ]] و [[توطئه]] با [[مسلمانان]] را ندارند؛
# [[حرمت]] [[ازدواج]] [[زنان]] [[مسلمان]] با [[کافران]]؛
# [[حرمت]] [[ازدواج]] [[زنان]] [[مسلمان]] با [[کافران]]؛
# حرمت ازدواج مردان مسلمان با زنان [[کافر]].
# حرمت ازدواج مردان مسلمان با زنان [[کافر]].


== سایر مطالب [[سوره ممتحنه]] ==
== سایر مطالب [[سوره ممتحنه]] ==
# [[استقلال فکری]] و [[سیاسی]] [[اسلام]] بر مبنای [[حبّ]] و [[بغض فی الله]]؛
# [[استقلال فکری]] و [[سیاسی]] [[اسلام]] بر مبنای [[حبّ]] و بغض فی الله؛
# [[حضرت ابراهیم]] {{ع}} و [[حضرت محمد]] {{صل}} دو [[اسوه]] برای [[بشر]]؛
# [[حضرت ابراهیم]] {{ع}} و [[حضرت محمد]] {{صل}} دو [[اسوه]] برای [[بشر]]؛
# [[بیعت]] زنان با [[پیامبر]] {{صل}} پس از [[فتح مکه]]؛
# [[بیعت]] زنان با [[پیامبر]] {{صل}} پس از [[فتح مکه]]؛
۱۳۳٬۶۷۸

ویرایش