علم قرآن: تفاوت میان نسخه‌ها

{{مدخل مرتبط| موضوع مرتبط = قرآن| عنوان مدخل  = | مداخل مرتبط = | پرسش مرتبط  = }}

'''علم قرآن''' به معنای: دانشی است که عهده‌دار معرفی هرگونه از ابعاد [[دین الهی]] باشد؛ از جمله: در زمینه‌های [[اعتقادی]] یا [[رفتاری]] [[انسان]].

از برخی [[آیات]] ممکن است، [[جامعیت]] [[معارف قرآن]] [[استنباط]] شود: {{متن قرآن|وَنَزَّلْنَا عَلَيْكَ الْكِتَابَ تِبْيَانًا لِّكُلِّ شَيْءٍ وَهُدًى وَرَحْمَةً وَبُشْرَى لِلْمُسْلِمِينَ}}<ref> و بر تو این کتاب را فرو فرستادیم که بیانگر هر چیز و رهنمود و بخشایش و نویدبخشی برای مسلمانان است؛ سوره نحل، آیه ۸۹.</ref> ‏در این [[آیه شریفه]] [[قرآن]] با عبارت: {{متن قرآن|تِبْيَانًا لِّكُلِّ شَيْءٍ}} توصیف شده است که بیانگر آن است که قرآن بیان کننده هر چیزی است. این [[پرسش]] جدی در [[تفسیر]] این [[آیه]] مطرح است که آیا تمام [[علوم]] و معارف هستی در قرآن وجود دارد یا علومی خاص در آن آمده است؟

برخی عبارت «بیان کننده هر چیز» را چنین تفسیر کرده‌اند که قرآن [[کتاب هدایت]] برای عموم [[مردم]] است و [[رسالت]] آن نیز همین است؛ بنابراین مراد از «هر چیز» در آیه یاد شده، هر چیزی است که به مسأله [[هدایت مردم]] مرتبط باشد. مانند معارف مرتبط به [[شناخت خداوند]]، [[معاد]]، [[اخلاق]]، [[احکام]] و موعظه‌ها. بنابراین دیدگاه، قرآن کتاب بیان کننده علوم و حرفه‌های بشری، [[تاریخ]]، حوادث آینده و... نیست، بلکه چون کتاب هدایت است، فقط علومی را در بر دارد که با [[هدایت]] [[انسان‌ها]] مرتبط است. خبرهای قرآن از برخی [[حقایق]] [[علمی]]، [[تاریخی]] و حوادث آینده، محدود و تنها با [[هدف]] هدایت‌گری بوده است.  

تفسیر دیگر آن است که قرآن در بردارنده تمام علوم هستی است و معارف مربوط به [[دین]] و دنیای مردم در آن جای دارد. این [[مفسران]] معترف‌اند که بسیاری از رخدادهای [[جهان]]، علوم بشری و حتی [[معارف دینی]] به تفصیل و به [[طور]] مشخص در ظاهر قرآن نیامده است. مثلا بسیاری از جزئیات مربوط به [[عقاید]]، احکام، مباحث تاریخی و علوم بشری در قرآن مشاهده نمی‌شود. اما این اشکال را این گونه پاسخ می‌دهند که [[قرآن]] ظاهر و [[باطنی]] دارد که باطن قرآن قلمرو وسیعی را در بر می‌گیرد.

بنابراین این [[علوم]] اگر چه در ظاهر قرآن نیامده است، اما دلیلی نیز وجود ندارد که از باطن قرآن نیز [[نفی]] شوند. محال نیست که [[برگزیدگان خداوند]] به شیوه‌های خاص، بتواند از باطن قرآن، حوادث آینده یا [[سرنوشت]] افراد و... را [[استنباط]] کند. بنابراین [[تفسیر]] بخشی از این علوم اگر چه به [[طور]] مستقیم به [[هدایت]] [[انسان‌ها]] مربوط نیست؛ ولی [[امام]]{{ع}} در صورت نیاز از این علوم در مسیر هدایت افراد استفاده می‌کند. روایاتی نیز بیان می‌کنند که [[ائمه]]{{عم}} از طریق قرآن به علوم [[آسمان‌ها]] و [[زمین]] و [[اخبار]] گذشته و [[آینده]] [[آگاه]] شده‌اند. ممکن است این [[روایات]] همین برداشت را تقویت کنند. پس بنابراین تفسیر از [[آیه شریفه]]، صاحبان [[علم کامل]] به معارف ظاهری و باطنی قرآن، به تمام علوم هستی [[آگاهی]] دارند<ref>[[سید علی هاشمی|هاشمی، سید علی]]، [[قلمرو علم امام از دیدگاه آیات روایات و اصحاب ائمه (پایان‌نامه)|پایان‌نامه «قلمرو علم امام از دیدگاه آیات روایات و اصحاب ائمه»]]</ref>.

== منابع ==

# [[پرونده:5433913604.jpg|22px]] [[سید علی هاشمی|هاشمی، سید علی]]، [[قلمرو علم امام از دیدگاه آیات روایات و اصحاب ائمه (پایان‌نامه)|'''قلمرو علم امام از دیدگاه آیات روایات و اصحاب ائمه''']]

== پانویس ==

[[رده:قرآن]]

[[رده:علم معصوم به قرآن]]