بدون خلاصۀ ویرایش
بدون خلاصۀ ویرایش |
|||
| خط ۶: | خط ۶: | ||
وفای به عهد و [[پیمان]] در [[فرهنگ دینی]]، جایگاهی والا دارد و از مصادیق [[مسئولیتپذیری]] [[انسان]] بهشمار میرود. وفای به عهد از دو بُعد فردی و [[اجتماعی]] مورد توجه قرار گرفته است. [[همبستگی]] این صفت با [[کمال روحی]] و [[انسانیَت]] انسان در [[ارتباط مستقیم]] است. انسان هرقدر از [[کمال انسانی]] برخوردار باشد، نسبت به عهده و پیمان خویش پایبندی بیشتری دارد. از دیگر سو، پایبند نبودن به [[عهد]] و پیمان، پایههای [[ایمان]] را [[متزلزل]] میکند. از دیگر سو، وفای به عهد بهدلیل [[ارزش]] اجتماعی آن در [[روابط اجتماعی]] و تثبیت بنیاد [[جامعه]] تأثیر میگذارد. | وفای به عهد و [[پیمان]] در [[فرهنگ دینی]]، جایگاهی والا دارد و از مصادیق [[مسئولیتپذیری]] [[انسان]] بهشمار میرود. وفای به عهد از دو بُعد فردی و [[اجتماعی]] مورد توجه قرار گرفته است. [[همبستگی]] این صفت با [[کمال روحی]] و [[انسانیَت]] انسان در [[ارتباط مستقیم]] است. انسان هرقدر از [[کمال انسانی]] برخوردار باشد، نسبت به عهده و پیمان خویش پایبندی بیشتری دارد. از دیگر سو، پایبند نبودن به [[عهد]] و پیمان، پایههای [[ایمان]] را [[متزلزل]] میکند. از دیگر سو، وفای به عهد بهدلیل [[ارزش]] اجتماعی آن در [[روابط اجتماعی]] و تثبیت بنیاد [[جامعه]] تأثیر میگذارد. | ||
[[امام علی]] {{ع}} میفرماید: "اگر با [[دشمن]] پیمانی بستی یا او را [[امان]] دادی، پیمان را [[وفا]] کن و امان را ادا، و از [[دل]] و [[جان]] بر سر آن باش؛ زیرا [[مردم]] (با وجود گوناگونیِ خواستها و اختلافنظرهاشان) اتفاق نظری که در اهمیت وفای به عهد دارند، در هیچ یک از [[فرایض]] دیگر [[الهی]] ندارند. حتی [[مشرکان]] هم آن را رعایت میکنند؛ زیرا عواقب [[پیمانشکنی]] را میدانند"<ref>{{متن حدیث|وَإِنْ عَقَدْتَ بَيْنَکَ وَبَيْنَ عَدُوِّکَ عُقْدَةً، أَوْ أَلْبَسْتَهُ مِنْکَ ذِمَّةً، فَحُطْ عَهْدَکَ بِالْوَفَاءِ، وَارْعَ ذِمَّتَکَ بِالاَمَانَةِ، وَاجْعَلْ نَفْسَکَ جُنَّةً دُونَ مَا أَعْطَيْتَ، فَإِنَّهُ لَيْسَ مِنْ فَرَائِضِ اللهِ شَيْءٌ النَّاسُ أَشَدُّ عَلَيْهِ اجْتِمَاعاً، مَعَ تَفَرُّقِ أَهْوَائِهِمْ، وَتَشَتُّتِ آرَائِهِمْ، مِنْ تَعْظِيمِ الْوَفَاءِ بِالْعُهُودِ. وَقَدْ لَزِمَ ذَلِکَ الْمُشْرِکُونَ فِيمَا بَيْنَهُمْ دُونَ الْمُسْلِمِينَ لِمَا اسْتَوْبَلُوا مِنْ عَوَاقِبِ الْغَدْرِ}}؛ نهج البلاغه، نامه ۵۳.</ref>.<ref>[[سید حسین دینپرور|دینپرور، سید حسین]]، [[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)|دانشنامه نهج البلاغه]]، | [[امام علی]] {{ع}} میفرماید: "اگر با [[دشمن]] پیمانی بستی یا او را [[امان]] دادی، پیمان را [[وفا]] کن و امان را ادا، و از [[دل]] و [[جان]] بر سر آن باش؛ زیرا [[مردم]] (با وجود گوناگونیِ خواستها و اختلافنظرهاشان) اتفاق نظری که در اهمیت وفای به عهد دارند، در هیچ یک از [[فرایض]] دیگر [[الهی]] ندارند. حتی [[مشرکان]] هم آن را رعایت میکنند؛ زیرا عواقب [[پیمانشکنی]] را میدانند"<ref>{{متن حدیث|وَإِنْ عَقَدْتَ بَيْنَکَ وَبَيْنَ عَدُوِّکَ عُقْدَةً، أَوْ أَلْبَسْتَهُ مِنْکَ ذِمَّةً، فَحُطْ عَهْدَکَ بِالْوَفَاءِ، وَارْعَ ذِمَّتَکَ بِالاَمَانَةِ، وَاجْعَلْ نَفْسَکَ جُنَّةً دُونَ مَا أَعْطَيْتَ، فَإِنَّهُ لَيْسَ مِنْ فَرَائِضِ اللهِ شَيْءٌ النَّاسُ أَشَدُّ عَلَيْهِ اجْتِمَاعاً، مَعَ تَفَرُّقِ أَهْوَائِهِمْ، وَتَشَتُّتِ آرَائِهِمْ، مِنْ تَعْظِيمِ الْوَفَاءِ بِالْعُهُودِ. وَقَدْ لَزِمَ ذَلِکَ الْمُشْرِکُونَ فِيمَا بَيْنَهُمْ دُونَ الْمُسْلِمِينَ لِمَا اسْتَوْبَلُوا مِنْ عَوَاقِبِ الْغَدْرِ}}؛ نهج البلاغه، نامه ۵۳.</ref>.<ref>[[سید حسین دینپرور|دینپرور، سید حسین]]، [[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)|[دانشنامه نهج البلاغه ج۲]]، ص۸۹۰ ـ ۸۹۱.</ref> | ||
== معناشناسی == | == معناشناسی == | ||
| خط ۴۳: | خط ۴۳: | ||
=== همسویی سخن و عمل === | === همسویی سخن و عمل === | ||
از لوازم اصلی [[مدیریت]] بر [[قلوب]]، همسویی سخن و عمل و پرهیز از دوگانگی | از لوازم اصلی [[مدیریت]] بر [[قلوب]]، همسویی سخن و عمل و پرهیز از دوگانگی قول و فعل است. [[رسول خدا]] {{صل}} که نیکوترین نمونه برای تأسی است چنان بود که هرگز [[مردم]] را به چیزی [[دعوت]] نکرد؛ مگر آنکه خود بدان عمل کرده بود و آنها را از چیزی [[نهی]] نکرد، جز آنکه خود از آن دوری کرده بود. [[تربیت]] یافتگان [[سیره]] آن حضرت نیز چنین بودهاند<ref>مصطفی دلشاد تهرانی، سیرة نبوی "منطق عملی"، ج ۳، ص۴۵۷.</ref>. رسول خدا {{صل}} فرموده است: {{متن حدیث|مَنْ كانَ يُؤْمِنُ بِاللَّهِ وَ الْيَوْمِ الْآخِرِ فَلْيَفِ إِذَا وَعَد}}<ref>الکافی، ج ۲، ص۲۶۴ و تحف العقول، ص۴۵.</ref>؛ هر که به [[خدا]] و [[روز قیامت]] [[ایمان]] دارد، باید به وعدهاش [[وفا]] کند. [[خداوند متعال]] در [[نکوهش]] و [[تهدید]] کسانی که سخن و کردارشان یکی نیست و [[وعده]] میدهند و عمل نمیکنند، میفرماید: {{متن قرآن|يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لِمَ تَقُولُونَ مَا لَا تَفْعَلُونَ كَبُرَ مَقْتًا عِنْدَ اللَّهِ أَنْ تَقُولُوا مَا لَا تَفْعَلُونَ}}<ref>«ای مؤمنان! چرا چیزی میگویید که (خود) انجام نمیدهید؟ نزد خداوند، بسیار ناپسند است که چیزی را بگویید که (خود) انجام نمیدهید» سوره صف، آیه ۲-۳.</ref>.<ref>[[زهرا بختیاری|بختیاری، زهرا]]، [[فرهنگنامه سیره پیامبر اعظم (کتاب)|فرهنگنامه سیره پیامبر اعظم]]، ص۶۸۰.</ref> | ||
=== [[بیوفایی]] و [[عهدشکنی]] === | === [[بیوفایی]] و [[عهدشکنی]] === | ||