حضرت نجمه: تفاوت میان نسخه‌ها

۹۳ بایت اضافه‌شده ،  ‏۸ نوامبر ۲۰۲۵
بدون خلاصۀ ویرایش
بدون خلاصۀ ویرایش
 
(۵ نسخهٔ میانیِ ایجادشده توسط همین کاربر نشان داده نشد)
خط ۱: خط ۱:
{{مدخل مرتبط
{{مدخل مرتبط
| موضوع مرتبط = امام رضا
| موضوع مرتبط = همسران امام کاظم
| عنوان مدخل  =  
| عنوان مدخل  =  
| مداخل مرتبط = [[حضرت نجمه در معارف و سیره نبوی]]
| مداخل مرتبط = [[حضرت نجمه در معارف و سیره نبوی]] ـ [[حضرت نجمه در معارف و سیره رضوی]]
| پرسش مرتبط  =  
| پرسش مرتبط  =  
}}
}}
خط ۱۴: خط ۱۴:


== نام، کنیه و [[لقب]] ==
== نام، کنیه و [[لقب]] ==
نام‌های بسیاری برای مادر گرامی [[حضرت رضا]] {{ع}}، نقل شده است؛ از جمله: نجمه، اروی، سکن، [[سمان]] و تُکتَم که تُکتَم آخرین نام ایشان بود. [[امام رضا]] {{ع}} مادرش را [[طاهره]] نامید<ref>اعلام الوری، ص۳۱۴؛ بحار الانوار، ج۴۹، ص۱۰۷؛ مدینة المعاجز، ج۷، ص۱۱.</ref>. [[ابن هشام]] می‌گوید: من آن [[کنیز]] را نزد [[امام کاظم]] {{ع}} بردم و چون [[امام]] {{ع}} با وی [[ازدواج]] کرد، ثمره این ازدواج، [[علی بن موسی الرضا]] {{ع}} بود که [[امام کاظم]] {{ع}} با [[تولد]] این فرزند [[پاک]]، از [[مادری]] پاک، نام «طاهره» را برای [[همسر]] خویش برگزیدند<ref>عیون اخبار الرضا {{ع}}، ج۱، ص۱۵-۱۶.</ref>.<ref>[[حسین محمدی|محمدی، حسین]]، [[رضانامه (کتاب)|رضانامه]] ص ۴۷۹.</ref>
نام‌های بسیاری برای مادر گرامی [[حضرت رضا]] {{ع}}، نقل شده است؛ از جمله: نجمه، اروی، سکن، [[سمان]] و تُکتَم که تُکتَم آخرین نام ایشان بود. [[امام رضا]] {{ع}} مادرش را طاهره نامید<ref>اعلام الوری، ص۳۱۴؛ بحار الانوار، ج۴۹، ص۱۰۷؛ مدینة المعاجز، ج۷، ص۱۱.</ref>. [[ابن هشام]] می‌گوید: من آن کنیز را نزد [[امام کاظم]] {{ع}} بردم و چون [[امام]] {{ع}} با وی [[ازدواج]] کرد، ثمره این ازدواج، [[علی بن موسی الرضا]] {{ع}} بود که [[امام کاظم]] {{ع}} با تولد این فرزند [[پاک]]، از مادری پاک، نام «طاهره» را برای [[همسر]] خویش برگزیدند<ref>عیون اخبار الرضا {{ع}}، ج۱، ص۱۵-۱۶.</ref>.<ref>[[حسین محمدی|محمدی، حسین]]، [[رضانامه (کتاب)|رضانامه]] ص ۴۷۹.</ref>


در [[ریاحین الشریعه (کتاب)|ریاحین الشریعه]] آمده است: «والده حضرت رضا {{ع}} را سکن، نوبیه، نجمه، [[سمانه]] و تکتم نام می‌بردند»<ref>ریاحین الشریعه، ج۳، ص۲۰؛ أعلام النساء المؤمنات، ص۲۷۶.</ref>. در [[مناقب]] آمده است: نام آن بانو صقر و ارواه بود و هنگامی که حضرت رضا {{ع}} از او متولد شد، او را طاهره نامیدند. او را [[خیزران]]<ref>عیون اخبار الرضا {{ع}}، ص۱۵؛ مناقب آل ابی‌طالب، ج۴، ص۳۹۷.</ref>، قلیم و صفرا نیز نامیده‌اند<ref>الدرّ النظیم، ص۶۷۷.</ref>. کنیه وی امّ‌البنین می‌باشد<ref>الارشاد، ص۵۹۱.</ref>.
در [[ریاحین الشریعه (کتاب)|ریاحین الشریعه]] آمده است: «والده حضرت رضا {{ع}} را سکن، نوبیه، نجمه، [[سمانه]] و تکتم نام می‌بردند»<ref>ریاحین الشریعه، ج۳، ص۲۰؛ أعلام النساء المؤمنات، ص۲۷۶.</ref>. در [[مناقب]] آمده است: نام آن بانو صقر و ارواه بود و هنگامی که حضرت رضا {{ع}} از او متولد شد، او را طاهره نامیدند. او را [[خیزران]]<ref>عیون اخبار الرضا {{ع}}، ص۱۵؛ مناقب آل ابی‌طالب، ج۴، ص۳۹۷.</ref>، قلیم و صفرا نیز نامیده‌اند<ref>الدرّ النظیم، ص۶۷۷.</ref>. کنیه وی امّ‌البنین می‌باشد<ref>الارشاد، ص۵۹۱.</ref>.
خط ۲۸: خط ۲۸:


== خریدن نجمه به امر [[خدا]] ==
== خریدن نجمه به امر [[خدا]] ==
هشام می‌گوید: وقتی کنیز را نزد امام کاظم {{ع}} بردم، عده‌ای از [[یاران]] آن حضرت جمع شدند. امام کاظم {{ع}} به یاران خود فرمود: به خدا قسم! من این کنیز را نخریدم مگر به امرِ خدا. از آن حضرت پرسیدند چگونه؟ فرمود: در [[خواب]] دیدم جدّم و پدرم نزد من آمدند، در حالی که همراهشان قطعه‌ای از [[ابریشم]] بود. پارچه را باز کردند، دیدم پیراهنی است که صورت این کنیز در آن نمایان بود. جدّم و پدرم به من فرمودند: فرزندم! این کنیز فرزندی برایت می‌آورد که بهترین فرد روی زمین بعد از تو خواهد بود. آن‌گاه دستور داد هر وقت آن مولود به دنیا آمد، نامش را علی بگذار. سپس فرمود: خداوند به او [[عدل]]، [[رأفت]] و [[رحمت]] می‌بخشد. پس خوشا به حال کسی که او را [[تصدیق]] کند و وای بر کسی که با او [[دشمنی]] ورزد و [[انکار]] نماید<ref>الدرّ النظیم، ص۶۷۷؛ اثبات الوصیه، ص۳۷۹؛ مدینة المعاجز، ج۷، ص۸.</ref>.<ref>[[حیدر مظفری ورسی|مظفری ورسی، حیدر]]، [[مادران چهارده معصوم (کتاب)|مادران چهارده معصوم]]، ص ۱۶۴.</ref>
هشام می‌گوید: وقتی کنیز را نزد امام کاظم {{ع}} بردم، عده‌ای از [[یاران]] آن حضرت جمع شدند. امام کاظم {{ع}} به یاران خود فرمود: به خدا قسم! من این کنیز را نخریدم مگر به امرِ خدا. از آن حضرت پرسیدند چگونه؟ فرمود: در [[خواب]] دیدم جدّم و پدرم نزد من آمدند، در حالی که همراهشان قطعه‌ای از [[ابریشم]] بود. پارچه را باز کردند، دیدم پیراهنی است که صورت این کنیز در آن نمایان بود. جدّم و پدرم به من فرمودند: فرزندم! این کنیز فرزندی برایت می‌آورد که بهترین فرد روی زمین بعد از تو خواهد بود. آن‌گاه دستور داد هر وقت آن مولود به دنیا آمد، نامش را علی بگذار. سپس فرمود: خداوند به او [[عدل]]، [[رأفت]] و [[رحمت]] می‌بخشد. پس خوشا به حال کسی که او را تصدیق کند و وای بر کسی که با او [[دشمنی]] ورزد و [[انکار]] نماید<ref>الدرّ النظیم، ص۶۷۷؛ اثبات الوصیه، ص۳۷۹؛ مدینة المعاجز، ج۷، ص۸.</ref>.<ref>[[حیدر مظفری ورسی|مظفری ورسی، حیدر]]، [[مادران چهارده معصوم (کتاب)|مادران چهارده معصوم]]، ص ۱۶۴.</ref>


== پیوند با [[برکت]] ==
== پیوند با [[برکت]] ==
خط ۴۳: خط ۴۳:
چنین کرامتی از حضرت [[آمنه]] (مادر گرامی [[رسول اکرم]] {{صل}}) و [[حضرت خدیجه]] (مادر فداکار [[حضرت زهرا]] {{س}}) نیز [[روایت]] شده است<ref>فصل اول و دوم همین نوشتار.</ref>.
چنین کرامتی از حضرت [[آمنه]] (مادر گرامی [[رسول اکرم]] {{صل}}) و [[حضرت خدیجه]] (مادر فداکار [[حضرت زهرا]] {{س}}) نیز [[روایت]] شده است<ref>فصل اول و دوم همین نوشتار.</ref>.


از سخنان ائمه {{عم}} درباره حمل [[معصومین]] و حالات مادرانشان در [[زمان]] حاملگی<ref>ر. ک: بصائر الدرجات، باب موالد الائمه؛ اصول کافی، ج۲، ص۲۹۴.</ref> استفاده می‌شود که انعقاد نطفه و چگونگی ولادت و [[رشد]] آنان با انسان‌های عادی فرق داشت؛ از این‌رو [[امام صادق]] {{ع}} به [[جمیل بن دراج]] فرمود:
از سخنان ائمه {{عم}} درباره حمل [[معصومین]] و حالات مادرانشان در [[زمان]] حاملگی<ref>ر. ک: بصائر الدرجات، باب موالد الائمه؛ اصول کافی، ج۲، ص۲۹۴.</ref> استفاده می‌شود که انعقاد نطفه و چگونگی ولادت و [[رشد]] آنان با انسان‌های عادی فرق داشت؛ از این‌رو [[امام صادق]] {{ع}} به [[جمیل بن دراج]] فرمود: درباره [[امام]] {{ع}} سخن نگویید؛ زیرا او در شکم مادر می‌شنود و زمانی که مادرش او را به [[دنیا]] می‌آورد، فرشته‌ای میان دو چشمش می‌نویسد: «کلمه پروردگارت پایان یافت به [[راستی]] و [[عدالت]]» و کلمات او را، دگرگون‌کننده‌ای نیست و او شنوا و داناست؛ و زمانی که به [[امامت]] می‌رسد، در هر شهری برای او عمودی از [[نور]] برافراشته شود که با آن، [[اعمال]] [[مردم]] را ببیند<ref>اصول کافی، ج۲، ص۲۹۴.</ref>.
 
درباره [[امام]] {{ع}} سخن نگویید؛ زیرا او در شکم مادر می‌شنود و زمانی که مادرش او را به [[دنیا]] می‌آورد، فرشته‌ای میان دو چشمش می‌نویسد: «کلمه پروردگارت پایان یافت به [[راستی]] و [[عدالت]]» و کلمات او را، دگرگون‌کننده‌ای نیست و او شنوا و داناست؛ و زمانی که به [[امامت]] می‌رسد، در هر شهری برای او عمودی از [[نور]] برافراشته شود که با آن، [[اعمال]] [[مردم]] را ببیند<ref>اصول کافی، ج۲، ص۲۹۴.</ref>.


از [[امام رضا]] {{ع}} سؤال شد: مراد از عمودی که امام با آن، اعمال دیگران را می‌بیند چیست؟ آن حضرت فرمود: مراد از آن، عمودی از آهن نیست؛ بلکه فرشته‌ای است که در هر [[شهر]] گماشته و [[خداوند]] به وسیله او [[کردار]] مردم آن شهر را به امام می‌رساند<ref>اصول کافی، ج۲، ص۳۰۰. در بصائر الدرجات، باب موالد الائمه، ۱۳ روایت به این مضمون نقل گردیده است.</ref>.
از [[امام رضا]] {{ع}} سؤال شد: مراد از عمودی که امام با آن، اعمال دیگران را می‌بیند چیست؟ آن حضرت فرمود: مراد از آن، عمودی از آهن نیست؛ بلکه فرشته‌ای است که در هر [[شهر]] گماشته و [[خداوند]] به وسیله او [[کردار]] مردم آن شهر را به امام می‌رساند<ref>اصول کافی، ج۲، ص۳۰۰. در بصائر الدرجات، باب موالد الائمه، ۱۳ روایت به این مضمون نقل گردیده است.</ref>.
خط ۵۴: خط ۵۲:
# تبریک گفتن به مادر بعد از تولد فرزند. مادری که [[مشکلات]] دوران حمل و زایمان فرزند را گذرانده، لبخند شوهر و دیگر اعضای [[خانواده]] و [[خویشان]] و تبریک گفتن آنان مایه [[آرامش روحی]] و جسمی او است.
# تبریک گفتن به مادر بعد از تولد فرزند. مادری که [[مشکلات]] دوران حمل و زایمان فرزند را گذرانده، لبخند شوهر و دیگر اعضای [[خانواده]] و [[خویشان]] و تبریک گفتن آنان مایه [[آرامش روحی]] و جسمی او است.
# قرائت [[اذان]] و اقامه در گوش نوزاد، سبب [[حفظ]] فرزند از دام [[شیطان]] می‌گردد. [[ائمه]] سفارش‌های فراوانی در این‌باره نموده‌اند.
# قرائت [[اذان]] و اقامه در گوش نوزاد، سبب [[حفظ]] فرزند از دام [[شیطان]] می‌گردد. [[ائمه]] سفارش‌های فراوانی در این‌باره نموده‌اند.
# پیچاندن [[کودک]] در پارچه سفید. [[پیامبر]] نیز به آن سفارش نموده است.
# پیچاندن کودک در پارچه سفید. [[پیامبر]] نیز به آن سفارش نموده است.
# کام برداشتن کودک با [[آب فرات]]. سایر ائمه نیز به آن سفارش نموده‌اند<ref>[[حیدر مظفری ورسی|مظفری ورسی، حیدر]]، [[مادران چهارده معصوم (کتاب)|مادران چهارده معصوم]]، ص ۱۶۶.</ref>.
# کام برداشتن کودک با [[آب فرات]]. سایر ائمه نیز به آن سفارش نموده‌اند<ref>[[حیدر مظفری ورسی|مظفری ورسی، حیدر]]، [[مادران چهارده معصوم (کتاب)|مادران چهارده معصوم]]، ص ۱۶۶.</ref>.


خط ۷۱: خط ۶۹:
{{پانویس}}
{{پانویس}}


 
[[رده:همسران امام کاظم]]
[[رده:مادر امام رضا]]
[[رده:مادر امام رضا]]
۱۳۰٬۲۶۲

ویرایش