|
|
| خط ۱: |
خط ۱: |
| {{مدخل مرتبط | موضوع مرتبط = امام حسین | عنوان مدخل = رباب | مداخل مرتبط = [[رباب در تاریخ اسلامی]] - [[رباب در معارف و سیره حسینی]]| پرسش مرتبط = }}
| | #تغییر_مسیر [[رباب بنت امرئالقیس بن عدی کلبی]] |
| | |
| '''رباب''' دختر [[امرؤ القیس بن عدی]] است که پس از مسلمان شدن پدرش او را به [[امام حسین]] {{ع}} تزویج کرد. این بانوی با [[فضیلت]] از نظر [[عقل]]، [[ادب]] و [[جمال]] سرآمد [[زنان]] عصر خود بود. او مادر [[سکینه]] و [[عبدالله رضیع]] است. او در [[سفر]] [[کربلا]] همواره یار و [[یاور]] و همراه امام بود. رباب در [[کربلا]] کودک شیرخوارهاش در میان دستان امام حسین {{ع}} شربت [[شهادت]] نوشید و خود نیز به [[همراهی]] کاروان کربلا تا [[شام]] رفت. پس از بازگشت به [[مدینه]]، مدّت یک سال برای [[سید الشهدا]] {{ع}} [[عزاداری]] کرد.
| |
| | |
| == مقدمه ==
| |
| رباب دختر [[امرؤ القیس بن عدی]] است. پدر و [[فرزندان]] او در [[زمان]] [[خلیفه دوم]] به [[دین اسلام]] گرویدند. امرؤ القیس، پس از [[مسلمان]] شدن، سه دختر خود را به [[امام علی]]، [[امام حسن]] و [[امام حسین]] {{ع}} تزویج کرد<ref>ابوالفرج اصفهانی، الاغانی، ج۱۶، ص۱۴۱؛ انساب الاشراف، ج۲، ص۴۱۶؛ قندوزی، ینابیع الموده، ج۲، ص۳۸۷.</ref>. | |
| | |
| این بانوی با [[فضیلت]] از نظر [[عقل]]، [[ادب]] و [[جمال]] سرآمد [[زنان]] عصر خود بود<ref>ابوالفرج اصفهانی، الاغانی، ج۱۶، ص۱۴۱.</ref>. او مادر [[سکینه]] و [[عبدالله رضیع]] است<ref>ابوالفرج اصفهانی، الاغانی، ج۱۶، ص۱۴۰.</ref>. رباب که به همسری امام حسین {{ع}} درآمد در نزد آن حضرت جایگاهی بزرگ پیدا کرد. آن بزرگوار به رباب و سکینه دختر او، بسیار علاقه داشتند.
| |
| | |
| رباب نیز جایگاه امام را به خوبی شناخته بود و [[امام]] را از [[جان]] و [[دل]] دوست داشت. او در [[سفر]] [[کربلا]] همواره یار و [[یاور]] و همراه امام بود. وی تمام [[رنجها]] و [[دشواریها]] را در مسیر [[مدینه]] تا [[مکه]] و از مکه تا کربلا عاشقانه پذیرفت و [[منزل]] به منزل در کنار امام راه پیمود. او نماد [[محبت]]، [[وفا]]، صفا و [[صداقت]] و به تمام معنا قدردان نعمت وجود امام بود و [[پیروی]] از آن حضرت را بر خود [[وظیفه]] میدانست. [[امام حسین]] در [[روز عاشورا]] او و دیگر زنان اهل بیت را به [[صبر]] و [[استقامت]] [[دعوت]] کرد<ref>الملهوف، ص۱۴۱.</ref>.<ref>[[محمد صادق مزینانی|مزینانی، محمد صادق]]، [[نقش زنان در حماسه عاشورا (کتاب)|نقش زنان در حماسه عاشورا]]، ص۲۴۸-۲۵۱.</ref>
| |
| | |
| == رباب و حضور در کربلا ==
| |
| رباب در [[سفر]] [[کربلا]] حضور داشت و همراه [[اسیران]] به [[شام]] رفت، سپس به [[مدینه]] بازگشت و مدّت یک سال برای [[سید الشهدا]] {{ع}} [[عزاداری]] کرد و مرثیههایی هم در سوگ آن حضرت سرود. خواستگارانی از اشراف و بزرگان [[قریش]] را ردّ کرد و حاضر نشد با کسی [[ازدواج]] کند. در سوگ ابا عبد الله {{ع}} پیوسته گریان بود و زیر سایه نمیرفت، از فرط [[گریه]] و [[اندوه]] بر [[شهادت]] [[حسین]] {{ع}} یک سال بعد (در سال ۶۲ هجری) [[جان]] باخت<ref>ادب الطف، شبر، ج۱، ص۶۳؛ کامل، ابن اثیر، ج۲، ص۵۷۹.</ref>. از جمله سرودههای او در [[شهادت امام حسین]] {{ع}} ابیاتی است که اینگونه شروع میشود:
| |
| {{شعر}}
| |
| {{ب|''إنَّ الَّذي كانَ نورا يُستَضاءُ بِهِ''|2=''بِكَربَلاءَ قَتيلٌ غَيرُ مَدفونِ''}}
| |
| {{ب|''سِبطَ النَّبِيِّ جَزاكَ اللّهُ صالِحَةً''|2=''عَنّا وجُنِّبتَ خُسرانَ المَوازينِ''<ref>اعیان الشیعه، ج۶، ص۴۹۹.</ref>.}}
| |
| {{پایان شعر}}
| |
| | |
| [[حسین بن علی]] {{ع}} نیز به این [[همسر]] با [[فضیلت]] و [[ادب]] و دخترش سکینه و خانهای که این دو را در بر گرفته باشد، [[محبّت]] داشت و میفرمود:
| |
| {{شعر}}
| |
| {{ب|'' لَعَمْرُكَ أَنَّنِي لَا حُبُّ دَاراً''|2=''تَحِلُّ بِهَا سَكِينَةٍ وَ الرباب''}}
| |
| {{ب|''احبهما وَ أُبَدِّلَ جَلَّ حَالِي''|2=''وَ لَيْسَ لِلاَئمي فيها عِتَابٍ''<ref>اعیان الشیعه، ج۶، ص۴۹۹.</ref>.<ref>[[جواد محدثی|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ عاشورا (کتاب)|فرهنگ عاشورا]]، ص ۱۹۷.</ref>.}}
| |
| {{پایان شعر}}
| |
| | |
| == افشاگری و خطبهخوانی رباب در قیام حسینی ==
| |
| رباب در [[کربلا]] کودک شیرخوارهاش در میان دستان امام حسین {{ع}} شربت [[شهادت]] نوشید و خود نیز به [[همراهی]] کاروان کربلا تا [[شام]] رفت. او در مجلس جشن [[یزید]] در شام چون سر [[بریده]] [[امام]] {{ع}} را دید سر را در آغوش گرفته بوسید و در ضمن اشعاری فرمود:
| |
| | |
| آه حسینم! من هرگز حسین را که در برابر تیر و نیزه [[دشمنان]] قرار گرفت، فراموش نمیکنم. حسین را در کربلا [[فریب]] دادند، [[دعوت]] کردند و سپس با [[لب تشنه]] به شهادت رسانیدند. [[خداوند]] دشمنانش را در [[قیامت]] سیراب نگرداند<ref>کامل ابن اثیر، ج۳، ص۳۰۰.</ref>.
| |
| | |
| این اشعار که در آن مجلس بیان گردید، سندی شد که شهادت امام {{ع}} را به دست دشمنان [[اثبات]] میکرد و گرنه چه بسا [[دشمن]] در صدد آن بود که شهادت امام را مخفی داشته و چنان وانمود کند که در اثر [[بیماری]] از [[دنیا]] رفته است.
| |
| | |
| این بانوی سعادتمند وقتی که در [[اربعین]]، کاروان به کربلا بازگشت، همراه آن به [[مدینه]] نرفت و مدت یک سال در کنار [[قبر امام حسین]] {{ع}} [[خیمه]] زد و به [[سوگواری]] پرداخت و گریست و [[عهد]] کرد که زیر [[آفتاب]] بنشیند و هرگز زیر سایه نرود، چون بدن امام حسین {{ع}} را زیر آفتاب [[کربلا]] دیده بود و [[سوگند]] یاد کرد که هرگز موهایش را شانه نزند<ref>خراسانی، منتخب التواریخ، ص۳۴۱.</ref>.
| |
| | |
| صاحب [[مقتل]] [[لواعج الاشجان فی مقتل الحسین (کتاب)|لواعج الاشجان فی مقتل الحسین]] گوید: او پس از [[واقعه کربلا]] یک سال بیشتر زنده نماند و در این مدت هرگز زیر سایهبان نرفت<ref>سید محسن امین، لواعج الاشجان، ص۴۲۸.</ref>.<ref>[[زهرا فخر روحانی|فخر روحانی، زهرا]]، [[نقش زنان در نهضت حسینی (مقاله)|مقاله «نقش زنان در نهضت حسینی»]]، [[فرهنگ عاشورایی ج۹ (کتاب)|فرهنگ عاشورایی ج۹]]، ص ۷۹.</ref>
| |
| | |
| == جستارهای وابسته ==
| |
| {{مدخلهای وابسته}}
| |
| * [[قبیله کلب]] (قبیله)
| |
| * [[امرءالقیس بن عدی کلبی]] (پدر)
| |
| * [[هند دختر ربیع بن مسعود کلبی]] (مادر)
| |
| * [[امام حسین علیهالسلام]] (همسر)
| |
| * [[سکینه دختر امام حسین]] (فرزند)
| |
| * [[علی اصغر]] (فرزند)
| |
| {{پایان مدخلهای وابسته}}
| |
| | |
| == منابع ==
| |
| {{منابع}}
| |
| # [[پرونده:13681024.jpg|22px]] [[جواد محدثی|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ عاشورا (کتاب)|'''فرهنگ عاشورا''']]
| |
| # [[پرونده:1100820.jpg|22px]] [[زهرا فخر روحانی|فخر روحانی، زهرا]]، [[نقش زنان در نهضت حسینی (مقاله)|مقاله «نقش زنان در نهضت حسینی»]]، [[فرهنگ عاشورایی ج۹ (کتاب)|فرهنگ عاشورایی ج۹''']]
| |
| # [[پرونده:1100854.jpg|22px]] [[محمد صادق مزینانی|مزینانی، محمد صادق]]، [[نقش زنان در حماسه عاشورا (کتاب)|'''نقش زنان در حماسه عاشورا''']]
| |
| {{پایان منابع}}
| |
| | |
| == پانویس ==
| |
| {{پانویس}}
| |
| | |
| [[رده:همسران امام حسین]]
| |
| [[رده:بانوان عاشورایی]]
| |
