کعبه: تفاوت میان نسخه‌ها

۴٬۹۳۷ بایت اضافه‌شده ،  ‏۱۵ نوامبر ۲۰۲۵
برچسب: پیوندهای ابهام‌زدایی
خط ۱۷۱: خط ۱۷۱:
تا چند سال پیش، [[بنی شیبه]] که از [[دوران جاهلیت]]، سدانت کعبه در دست‌شان بود، پرده تعویض شده را میان خود تقسیم می‌کردند. آنها این کار را با [[نظارت]] [[دولت]] انجام می‌دادند. اکنون گویا به [[دلایل]] خاصی، که شاید مهم‌ترین آنها جلوگیری از امر [[تبرک]] به [[پرده کعبه]] باشد، برخی از علمای وهابی پیشنهاد حفظه پرده و عدم تقطیع و تقسیم سالانه آن را داده‌اند. به دنبال آن قرار شد تا پرده [[حفظ]] شود و در برابر، [[دولت]] سالیانه پولی به [[آل]] [[شیبه]] بپردازد<ref>آثار اسلامی مکه و مدینه، رسول جعفریان، ص۹۱.</ref>. پرده کعبه تا پایین [[دیوار]] [[خانه]] می‌رسد و در آنجا با حلقه‌هایی به شاذروان بسته می‌شود، اما در [[مراسم حج]] مقداری از پیراهن کعبه را از پایین لوله می‌کنند و بالا می‌زنند تا در دسترس حجاج قرار نگیرد. در [[روایات]] منقول از [[اهل بیت]]؛ بوسیدن آن [[مستحب]] شمرده شده و به گرفتن پرده کعبه و [[تضرع]] و [[دعا]] در این [[حال]] به درگاه [[خداوند]] تصریح شده است<ref>[[مجتبی تونه‌ای|تونه‌ای، مجتبی]]، [[محمدنامه (کتاب)|محمدنامه]]، ص ۲۲۰.</ref>.
تا چند سال پیش، [[بنی شیبه]] که از [[دوران جاهلیت]]، سدانت کعبه در دست‌شان بود، پرده تعویض شده را میان خود تقسیم می‌کردند. آنها این کار را با [[نظارت]] [[دولت]] انجام می‌دادند. اکنون گویا به [[دلایل]] خاصی، که شاید مهم‌ترین آنها جلوگیری از امر [[تبرک]] به [[پرده کعبه]] باشد، برخی از علمای وهابی پیشنهاد حفظه پرده و عدم تقطیع و تقسیم سالانه آن را داده‌اند. به دنبال آن قرار شد تا پرده [[حفظ]] شود و در برابر، [[دولت]] سالیانه پولی به [[آل]] [[شیبه]] بپردازد<ref>آثار اسلامی مکه و مدینه، رسول جعفریان، ص۹۱.</ref>. پرده کعبه تا پایین [[دیوار]] [[خانه]] می‌رسد و در آنجا با حلقه‌هایی به شاذروان بسته می‌شود، اما در [[مراسم حج]] مقداری از پیراهن کعبه را از پایین لوله می‌کنند و بالا می‌زنند تا در دسترس حجاج قرار نگیرد. در [[روایات]] منقول از [[اهل بیت]]؛ بوسیدن آن [[مستحب]] شمرده شده و به گرفتن پرده کعبه و [[تضرع]] و [[دعا]] در این [[حال]] به درگاه [[خداوند]] تصریح شده است<ref>[[مجتبی تونه‌ای|تونه‌ای، مجتبی]]، [[محمدنامه (کتاب)|محمدنامه]]، ص ۲۲۰.</ref>.


== خروج از کعبه ==
==احکام شرعی مرتبط==
==[[امنیت]] در [[حرم]]==
از [[احکام]] اختصاصی کعبه و حرم «[[امن]]» بودن آن [[سرزمین مقدس]] است که هم امنیت [[تکوینی]] دارد: {{متن قرآن|آمَنَهُمْ مِنْ خَوْفٍ}}<ref>«از بیم امان بخشید» سوره قریش، آیه ۴.</ref> که اگر کسی بخواهد کعبه را محو سازد؛ به او [[امان]] داده نمی‌شود؛ مانند جریان [[ابرهه]] و هم امنیت [[تشریعی]] دارد؛ {{متن قرآن|وَمَنْ دَخَلَهُ كَانَ آمِنًا}}<ref>«و هر که در آن در آید در امان است» سوره آل عمران، آیه ۹۷.</ref> کسی که داخل حرم شود، شرعاً در امان خواهد بود.
 
[[آیه مبارکه]] اطلاق دارد و تنها یک مورد استثنا شده است و آن این که اگر کسی [[حرمت]] حرم را نگه ندارد و در داخل حرم مرتکب جنایت شود در امان نخواهد بود و حد شرعی بر او جاری خواهد شد. نه تنها [[انسان‌ها]]، بلکه حیوانات و پرندگان هم در آن منطقه در امنیت‌اند، به طوری که متخلفان مورد [[مجازات]] قرار خواهند گرفت؛ چراکه اطلاق {{متن قرآن|مَنْ دَخَلَهُ}} شامل حیوانات و پرندگان هم می‌شود. [[امام صادق]]{{ع}} در [[تفسیر]] آیه مبارکه فرمود: {{متن حدیث|... وَ مَنْ دَخَلَهُ مِنَ الْوَحْشِ وَ الطَّيْرِ كَانَ آمِناً مِنْ أَنْ يُهَاجَ أَوْ يُؤْذَى حَتَّى يَخْرُجَ مِنَ الْحَرَمِ}}<ref>فروع کافی، ج۴، ص۲۲۶؛ وسائل الشیعه ج۱۲، ص۵۵۷.</ref>.
 
{{متن حدیث|وَ سَأَلَ مُحَمَّدُ بْنُ مُسْلِمٍ أَحَدَهُمَا{{عم}} عَنِ الظَّبْيِ يَدْخُلُ الْحَرَمَ فَقَالَ لَا يُؤْخَذُ وَ لَا يُمَسُّ لِأَنَّ اللَّهَ عَزَّ وَ جَلَّ يَقُولُ: {{متن قرآن|وَمَنْ دَخَلَهُ كَانَ آمِنًا}}}}<ref>نور الثقلین، ج۱، ص۳۷۱.</ref>. در کجای [[دنیا]] چنین [[امنیتی]] وجود دارد؟ تا آنجا که شکار حیوانات، بلکه نشان دادن آن با گوشه چشم هم ممنوع باشد! آن هم در منطقه‌ای که {{متن قرآن|يُتَخَطَّفُ النَّاسُ مِنْ حَوْلِهِمْ}}<ref>«در حالی که (بیرون از شهر مکّه) مردم از پیرامونشان ربوده می‌شوند؟» سوره عنکبوت، آیه ۶۷.</ref>. حتی [[انسان]] از جهت [[قرض]] و دَین هم در امان است و طلبکار [[حق]] ندارد طلب خود را در آن منطقه از بدهکار بخواهد؛ سماعه از امام صادق{{ع}} در این باره روایتی نقل کرده که گفت: {{متن حدیث|سَأَلْتُهُ عَنْ رَجُلٍ لِي عَلَيْهِ مَالٌ فَغَابَ عَنِّي زَمَاناً فَرَأَيْتُهُ يَطُوفُ حَوْلَ الْكَعْبَةِ أَ فَأَتَقَاضَاهُ مَالِي قَالَ لَا لَا تُسَلِّمْ عَلَيْهِ وَ لَا تُرَوِّعْهُ حَتَّى يَخْرُجَ مِنَ الْحَرَمِ}}<ref>نور الثقلین، ج۱، ص۳۷۱.</ref>.
 
علاوه بر امنیت‌های ظاهری، امنیت معنوی هم در [[روایات]] برای [[حرم]] ذکر شده است؛ چنان‌که [[معاویة بن عمار]] از [[امام صادق]]{{ع}} نقل کرده که آن حضرت فرمود: {{متن حدیث|إِذَا أَرَدْتَ دُخُولَ الْكَعْبَةِ فَاغْتَسِلْ قَبْلَ أَنْ تَدْخُلَهَا وَ لَا تَدْخُلْهَا بِحِذَاءٍ وَ تَقُولُ إِذَا دَخَلْتَ- اللَّهُمَّ إِنَّكَ قُلْتَ {{متن قرآن|وَمَنْ دَخَلَهُ كَانَ آمِنًا}} فَآمِنِّي مِنْ عَذَابِ النَّارِ}}<ref>نور الثقلین، ج۱، ص۳۷۱.</ref>. از تمسک [[امام]]{{ع}} به [[آیه شریفه]]، فهمیده می‌شود که معنای [[آیه]] وسیع است و هر نوع [[امنیتی]] را شامل می‌شود، منتهی از بعضی روایات برداشت می‌شود که امنیت معنوی در حرم، مشروط به داشتن [[ولایت]] است<ref>فصلنامه میقات حج، ش۵۵، ص۲۰.</ref>.<ref>[[مجتبی تونه‌ای|تونه‌ای، مجتبی]]، [[محمدنامه (کتاب)|محمدنامه]]، ص ۱۳۸.</ref>
 
=== خروج از کعبه ===
ورود به کعبه [[مستحب]] است و آدابی برای آن ذکر شده است. اما خروج از کعبه هم آدابی دارد. [[عبدالله بن سنان]] می‌گوید: [[امام]] صادق‌{{ع}} در حالی که از کعبه بیرون می‌آمد، شنیدم که می‌گفت: [[الله اکبر]]، الله اکبر (۳بار) سپس گفت: «خدایا [[آزمایش]] ما را به [[مشقت]] نیفکن، پروردگارا دشمنان‌مان را به شمامت ما مگمار، تویی که [[زیان]] و سود می‌رسانی». سپس فرود آمد و کنار نردبان [[نماز]] خواند، در حالی که نردبان را سمت چپ خود قرار داده و رو به کعبه بود و میان او و کعبه کسی حایل نبود. سپس به سوی خانه‌اش، روانه شد.
ورود به کعبه [[مستحب]] است و آدابی برای آن ذکر شده است. اما خروج از کعبه هم آدابی دارد. [[عبدالله بن سنان]] می‌گوید: [[امام]] صادق‌{{ع}} در حالی که از کعبه بیرون می‌آمد، شنیدم که می‌گفت: [[الله اکبر]]، الله اکبر (۳بار) سپس گفت: «خدایا [[آزمایش]] ما را به [[مشقت]] نیفکن، پروردگارا دشمنان‌مان را به شمامت ما مگمار، تویی که [[زیان]] و سود می‌رسانی». سپس فرود آمد و کنار نردبان [[نماز]] خواند، در حالی که نردبان را سمت چپ خود قرار داده و رو به کعبه بود و میان او و کعبه کسی حایل نبود. سپس به سوی خانه‌اش، روانه شد.


۲۲۴٬۸۴۸

ویرایش