محبت به همسر: تفاوت میان نسخه‌ها

۲۰٬۰۶۸ بایت اضافه‌شده ،  ‏۱۶ دسامبر ۲۰۲۵
بدون خلاصۀ ویرایش
بدون خلاصۀ ویرایش
 
(۵ نسخهٔ میانیِ ایجادشده توسط همین کاربر نشان داده نشد)
خط ۳۱: خط ۳۱:
۳. [[امام باقر]]{{ع}} نیز [[محبت]] خود به همسرش را نزد [[مالک بن اعین جهنی]]<ref>او از یاران دو امام باقر و صادق{{عم}} بود که در دوره امام صادق درگذشت (محمدتقی تستری، قاموس الرجال، ج۸، ش ۶۲۰۰).</ref> ابراز کرده است. مالک روزی نزد [[امام]] رفت؛ درحالی‌که آن حضرت در [[خانه]] همسرش بود و [[لباس]] سرخ رنگی بر تن داشت. مالک شگفت‌زده شد و تبسمی کرد؛ گویی چنین پوششی را از امام [[انتظار]] نداشت. امام فرمود: «من این لباس را به درخواست همسرم که او را [[دوست]] می‌دارم، پوشیدم»<ref>محمد بن یعقوب کلینی، الکافی، ج۶، ص۴۴۷، ح۷ ({{متن حدیث|... إِنَّ الثَّقَفِيَّةَ أَكْرَهَتْنِي عَلَيْهِ وَ أَنَا أُحِبُّهَا فَأَكْرَهَتْنِي عَلَى لُبْسِهَا...}}).</ref>. نقل دیگری نیز به صورت مرسل محبت آن حضرت به همسرش را نقل کرده است<ref>محمد بن یعقوب کلینی، الکافی، ج۶، ص۵۵، ح۱ ({{متن حدیث|... عَنْ أَبِي جَعْفَرٍ{{ع}} أَنَّهُ كَانَتْ عِنْدَهُ امْرَأَةٌ تُعْجِبُهُ وَ كَانَ لَهَا مُحِبّاً...}}).</ref>.<ref>[[یدالله مقدسی|مقدسی، یدالله]]، [[سیره همسرداری امامان معصوم (کتاب)|سیره همسرداری امامان معصوم]]، ص ۲۷۲.</ref>
۳. [[امام باقر]]{{ع}} نیز [[محبت]] خود به همسرش را نزد [[مالک بن اعین جهنی]]<ref>او از یاران دو امام باقر و صادق{{عم}} بود که در دوره امام صادق درگذشت (محمدتقی تستری، قاموس الرجال، ج۸، ش ۶۲۰۰).</ref> ابراز کرده است. مالک روزی نزد [[امام]] رفت؛ درحالی‌که آن حضرت در [[خانه]] همسرش بود و [[لباس]] سرخ رنگی بر تن داشت. مالک شگفت‌زده شد و تبسمی کرد؛ گویی چنین پوششی را از امام [[انتظار]] نداشت. امام فرمود: «من این لباس را به درخواست همسرم که او را [[دوست]] می‌دارم، پوشیدم»<ref>محمد بن یعقوب کلینی، الکافی، ج۶، ص۴۴۷، ح۷ ({{متن حدیث|... إِنَّ الثَّقَفِيَّةَ أَكْرَهَتْنِي عَلَيْهِ وَ أَنَا أُحِبُّهَا فَأَكْرَهَتْنِي عَلَى لُبْسِهَا...}}).</ref>. نقل دیگری نیز به صورت مرسل محبت آن حضرت به همسرش را نقل کرده است<ref>محمد بن یعقوب کلینی، الکافی، ج۶، ص۵۵، ح۱ ({{متن حدیث|... عَنْ أَبِي جَعْفَرٍ{{ع}} أَنَّهُ كَانَتْ عِنْدَهُ امْرَأَةٌ تُعْجِبُهُ وَ كَانَ لَهَا مُحِبّاً...}}).</ref>.<ref>[[یدالله مقدسی|مقدسی، یدالله]]، [[سیره همسرداری امامان معصوم (کتاب)|سیره همسرداری امامان معصوم]]، ص ۲۷۲.</ref>


==آثار محبت به همسر==
== آثار محبت به همسر ==
{{اصلی|آثار محبت به همسر}}
[[مهرورزی]]، محبت و [[عشق]] زن و شوهر به هم، زمینه را برای [[آرامش]] در فضای [[خانه]] و میان اعضای [[خانواده]] فراهم خواهد کرد. چنین فضایی نتایج بسیار مثبتی را در پی خواهد داشت. افزون بر این، عاملی مؤثر برای پیشگیری از انواع ناراحتی‌ها، کدورت‌ها، [[اختلاف‌ها]] و کشمکش‌های خانوادگی و نیز دارویی [[شفابخش]] برای این معضلات خواهد بود. چنین فضای دلپذیری میدان را چندان برای بروز [[خشم]] و [[کینه‌ورزی]] تنگ می‌کند که فرد میلی به بروز چنین رفتارهای نادرستی در خود [[احساس]] نمی‌کند. کسانی که یکدیگر را [[دوست]] دارند و به هم عشق می‌ورزند، بسیاری از امور ناپسند موجود در طرف مقابل را نادیده می‌گیرند. حتی برخی امور ناپسند در دیده آنان پسندیده جلوه می‌کند؛ چراکه به فرموده [[پیامبر اسلام]]{{صل}}، [[دوستی]] و [[محبت]] موجب می‌شود بدی‌های محبوب دیده نشود<ref>{{متن حدیث|رَوَى أَبُو الدَّرْدَاءِ قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ{{صل}}: حُبُّكَ لِلشَّيْ‏ءِ يُعْمِي وَ يُصِمُّ}} (محمد بن علی بن بابویه (الصدوق)، من لا یحضره الفقیه، ج۴، ص۳۸۰؛ محمدباقر مجلسی، بحارالأنوار، ج٧۴، ص١۶۶؛ ابن ابی جمهور احسائی، عوالی اللئالی، ج۱، ص١٢۴).</ref>.
[[مهرورزی]]، محبت و [[عشق]] زن و شوهر به هم، زمینه را برای [[آرامش]] در فضای [[خانه]] و میان اعضای [[خانواده]] فراهم خواهد کرد. چنین فضایی نتایج بسیار مثبتی را در پی خواهد داشت. افزون بر این، عاملی مؤثر برای پیشگیری از انواع ناراحتی‌ها، کدورت‌ها، [[اختلاف‌ها]] و کشمکش‌های خانوادگی و نیز دارویی [[شفابخش]] برای این معضلات خواهد بود. چنین فضای دلپذیری میدان را چندان برای بروز [[خشم]] و [[کینه‌ورزی]] تنگ می‌کند که فرد میلی به بروز چنین رفتارهای نادرستی در خود [[احساس]] نمی‌کند. کسانی که یکدیگر را [[دوست]] دارند و به هم عشق می‌ورزند، بسیاری از امور ناپسند موجود در طرف مقابل را نادیده می‌گیرند. حتی برخی امور ناپسند در دیده آنان پسندیده جلوه می‌کند؛ چراکه به فرموده [[پیامبر اسلام]]{{صل}}، [[دوستی]] و [[محبت]] موجب می‌شود بدی‌های محبوب دیده نشود<ref>{{متن حدیث|رَوَى أَبُو الدَّرْدَاءِ قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ{{صل}}: حُبُّكَ لِلشَّيْ‏ءِ يُعْمِي وَ يُصِمُّ}} (محمد بن علی بن بابویه (الصدوق)، من لا یحضره الفقیه، ج۴، ص۳۸۰؛ محمدباقر مجلسی، بحارالأنوار، ج٧۴، ص١۶۶؛ ابن ابی جمهور احسائی، عوالی اللئالی، ج۱، ص١٢۴).</ref>.


مناسب است در این بخش از بحث، به سخنان [[پیامبر بزرگوار اسلام]]{{صل}} درباره ارتباط مناسب [[زن]] و شوهر اشاره‌ای کنیم. [[رسول خدا]]{{صل}} در [[حدیث]] معروف «حولا»<ref>بانویی زینب نام از اهالی مدینه، به حولا معروف بود و عطر می‌فروخت. به همین دلیل به زینب عطاره معروف بود. حولا گاه خدمت رسول خدا{{صل}} می‌رسید و برای همسران حضرت عطر می‌آورد. محبت، اکرام و احترام حولا به رسول خدا{{صل}} از این روایت به خوبی پیداست: امام صادق{{ع}} می‌فرمایند: {{متن حدیث|جَاءَتْ زَيْنَبُ الْعَطَّارَةُ الْحَوْلَاءُ إِلَى نِسَاءِ النَّبِيِّ{{صل}} فَجَاءَ النَّبِيُّ{{صل}} فَإِذَا هِيَ عِنْدَهُمْ فَقَالَ النَّبِيُّ{{صل}}: إِذَا أَتَيْتِنَا طَابَتْ بُيُوتُنَا. فَقَالَتْ: بُيُوتُكَ بِرِيحِكَ أَطْيَبُ يَا رَسُولَ اللَّهِ{{صل}}! فَقَالَ لَهَا رَسُولُ اللَّهِ{{صل}}: إِذَا بِعْتِ فَأَحْسِنِي وَ لَا تَغُشِّي فَإِنَّهُ أَتْقَى لِلَّهِ وَ أَبْقَى لِلْمَالِ}} (محمد بن یعقوب الکلینی الرازی، الکافی، ج۵، ص۴٩۶). حولا افزون بر جمال و زیبایی، از زنان باکمال مدینه بوده است. ایشان راوی احادیث بسیاری از رسول خدا{{صل}} بوده و از محضر شریف حضرت بسیار بهره برده است. پرسش‌هایی که حولا از حضرت{{صل}} داشتند نشان فهم و درک عمیق وی و شناخت عظمت جایگاه پیامبر اسلام است به همین دلیل وقتی حضرت این آمادگی را در وی دیدند، به بهانه‌های گوناگون مطالبی را درباره چگونگی ارتباط بین زن و شوهر و حقوقی که هر یک بر دیگری دارد، همچنین احکامی درباره معاملات و دادوستد برای ایشان بیان می‌فرمودند (محمد بن یعقوب الکلینی الرازی، الکافی، ج۸، ص١۵٣؛ ج۵، ص۴٩۶؛ محمد بن الحسن الحر العاملی، وسائل الشیعة، ج۱۷، ص۲۸۱؛ ج۲۰، ص۱۰۸؛ میرزاحسین النوری الطبرسی، مستدرک الوسائل، ج١۴، ص۲۵۰). از جمله احادیثی که حولا راوی آن است، حدیث معروفی است که مرحوم شیخ صدوق، در کتاب من لا یحضره الفقیه از رسول خدا{{صل}} روایت کرده است، و درباره عظمت آفریننده و آفرینش زمین و آسمان و تفسیر برخی آیه‌های قرآن است. آن سخنان حکیمانه و بسیار عجیب را حضرت{{صل}} در پاسخ به پرسش دقیق و عالمانه حولا فرموده‌اند (محمد بن علی بن بابویه (الصدوق)، من لا یحضره الفقیه، ج۳، ص۲۷۹).</ref> که نکته‌های ارزنده‌ای را دربردارد. درباره مراعات حال [[زنان]] و علت این مسئله فرموده‌اند: حولا از همسرش [[نافرمانی]] کرد شوهرش ناراحت شد و با او قهر کرد. کوشش‌های حولا برای [[راضی]] کردن شوهرش ثمری نداشت. حولا که در اثر تربیت‌های رسول خدا{{صل}} از پیامدهای این کار و [[رفتار]] شوهرش نگران بود، جز [[متوسل]] شدن به [[پیامبر اکرم]]{{صل}} چاره‌ای ندید پس به [[خانه]] پرمهر رسول خدا{{صل}} وارد شد. [[پیامبر]] در خانه نبود و [[ام‌سلمه]]، [[همسر]] باوفای حضرت{{صل}} او را با [[خوش‌رویی]] پذیرفت. حولا ماجرای خود و نافرمانی و قهر و [[خشم]] شویش را با او در میان گذاشت. وقتی رسول خدا{{صل}} به [[منزل]] آمدند، بوی خوش عطرهای این زن عطرفروش را استشمام کردند. از حال او و عطرهایش جویا شدند. ام‌سلمه ماجرای حولا و همسرش را به شوهر عزیزش عرض کرد حضرت{{صل}} وقتی از ماجرای او و شوهرش [[آگاه]] شدند در پاسخ به او مجموعه‌ای از [[وظایف]] زن را در قبال شوهرش و آثار و [[برکات]] خوش‌رویی و انجام وظیفه [[زن]] را برای او چنین بیان فرمودند: «ای حولا، هر زنی که نمازش را بر پای دارد و ملازم خانه‌اش باشد و کمتر از آن خارج شود و پیرو خواسته‌های شوهرش باشد [[خداوند]] همه [[گناهان]] گذشته و حالش را خواهد بخشید»<ref>{{متن حدیث|... يَا حَوْلَاءُ! مَا مِنِ امْرَأَةٍ صَلَّتْ صَلَاتَهَا وَ لَزِمَتِ بَيْتَهَا وَ أَطَاعَتْ زَوْجَهَا إِلَّا غَفَرَ اللَّهُ لَهَا ذُنُوبَهَا مَا قَدَّمَتْ وَ مَا أَخَّرَتْ...}} (میرزاحسین النوری، الطبرسی، مستدرک الوسائل، ج١۴، ص٢۵٢).</ref>.
[[عشق]]، علاقه، [[دلدادگی]] و [[محبت به همسر]]، به ویژه بیان و ابراز آن به شیوه‌های گوناگون، [[برکات]] بسیاری برای آنان و همه اعضای خانواده دارد. اشاره به نمونه‌ای از آنها در این مجال مناسب است:
# '''جلب توجه همسر''': ابراز محبت و عشق و علاقه موجب خواهد شد [[زن]] یا مرد همه توجه همسرش را به خویش جلب کند؛ [[چشم]] و [[دل]] او را از خود لبریز سازد و جایی برای چیز یا کسی دیگر باقی نگذارد. شاید کم نباشند همسرانی که به سبب بی‌توجهی به این مسئله مهم و در نتیجه، [[احساس]] بی‌اعتمادی و بی‌توجهی به یکدیگر، [[حس]] نیاز به [[محبت]] در آنان ارضا نشده باشد.
# '''ایجاد [[صفا]] و صمیمیت بیشتر میان آنان''': ارتباط [[زناشویی]] و [[خانوادگی]] اگر با صفا و صمیمیت همراه باشد، موجب گرمابخشی و شور و [[نشاط]] بین اعضای خانواده به ویژه [[همسران]] می‌شود. صفا و رونق یک خانواده مدیون ابراز عشق و علاقه بین دو رکن اساسی خانواده، یعنی زن و شوهر است. بقیه ظواهر [[زندگی]]، اعم از [[خانه]] و آنچه در آن است پوسته بی‌روحی بیش نیست.
# '''[[سکونت]] و [[آرامش]]''': [[فلسفه]] اصلی تحقق [[ازدواج]] و پیوند زناشویی، همین سکونت و آرامش است. این سکونت و آرامش خود حاصل محبت و عشق و علاقه‌ای است که هر یک از زن و شوهر به یکدیگر ابراز می‌کنند حتی اگر زن و شوهر به هم علاقه داشته باشند ولی به هر دلیل آن را به یکدیگر نشان ندهند و اظهار نکنند، باز هم آرامشی که باید گرمابخش فضای خانواده و ارتباط اعضای خانواده با هم باشد، وجود نخواهد داشت و ارتباطی خشک و بی‌روح و فضایی سرد بر آن حاکم خواهد شد.
# '''اعتماد''': ارتباط‌های [[انسانی]] و [[اجتماعی]] به شدت به اعتماد متقابل نیازمند است. نبود این اعتماد دوام و استمرار ارتباط و اصل موجودیت آن را در معرض خطر نابودی قرار خواهد داد؛ چراکه بی‌اعتمادی بدترین و خطرناک‌ترین آفت ارتباط‌های انسانی است.
# '''جلوگیری از درگیری‌ها و کشمکش‌ها یا جدایی''': اغلب درگیری‌ها و کشمکش‌های خانوادگی و زناشویی در اثر کاهش محبت و علاقه و در نتیجه از دست رفتن حس اعتماد به یکدیگر رخ می‌دهد. متأسفانه، [[درک]] نکردن این مسئله مهم و در نتیجه درمان نشدن به هنگام و کافی آن موجب درگیری‌های حاد و حتی فیزیکی و زد و خورد بین همسران می‌شود و در پایان به جدایی و ویرانی بنیان [[خانواده]] می‌انجامد.
# '''استحکام بنیان خانواده''': اظهار و ابراز عشق و علاقه و در یک [[کلام]] ارتباط عاشقانه بین [[زن]] و شوهر، آنان را به یکدیگر علاقه‌مندتر می‌کند. آنان [[دل]] هم را [[تسخیر]] می‌کنند و ارتباط زناشویی‌شان عمیق‌تر می‌شود. سرانجام به [[زندگی]] دل‌گرم‌تر می‌شوند و رفته‌رفته به پیمان‌های میان خویش وفادارتر می‌شوند<ref>[[اسدالله طوسی|طوسی، اسدالله]]، [[همسران شایسته (کتاب)|همسران شایسته]]، ص ۲۴۲-۲۵۱.</ref>.


آنگاه حضرت گوشه‌ای از [[سختی‌ها]] و مشقت‌های طاقت‌فرسایی را که [[همسر]] [[ایوب پیامبر]]{{صل}} در [[پیروی]] و [[اطاعت]] و [[یاری]] شوهرش متحمل شده بود و تنها به خاطر [[خدا]] او را در مدت هجده سال [[بیماری]] و گرفتاری‌اش یاری داده بود، یادآور شدند و خطاب به حولا ادامه دادند: ای حولا، [[سوگند]] به خداوندی که مرا به [[حق]] به [[پیامبری]] و [[رسالت]] [[مبعوث]] فرمود هر زنی که در سختی‌ها و راحتی‌های شوهرش [[صبر]] و تحمل داشته باشد و پیرو [[خواسته‌ها]] و فرمان‌های او باشد، خداوند او را در [[قیامت]] با همسر ایوب پیامبر{{صل}} [[محشور]] خواهد کرد<ref>{{متن حدیث|... يَا حَوْلَاءُ مَا مِنِ امْرَأَةٍ صَلَّتْ صَلَاتَهَا وَ لَزِمَتِ بَيْتَهَا وَ أَطَاعَتْ زَوْجَهَا إِلَّا غَفَرَ اللَّهُ لَهَا ذُنُوبَهَا مَا قَدَّمَتْ وَ مَا أَخَّرَتْ يَا حَوْلَاءُ لَا يَحِلُّ لِلْمَرْأَةِ أَنْ تُكَلِّفَ زَوْجَهَا فَوْقَ طَاقَتِهِ وَ لَا تَشْكُوَهُ إِلَى أَحَدٍ مِنْ خَلْقِ اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ لَا قَرِيبٍ وَ لَا بَعِيدٍ يَا حَوْلَاءُ يَجِبُ عَلَى المَرْأَةِ أَنْ تَصْبِرَ عَلَى زَوْجِهَا عَلَى الضَّرِّ وَ النَّفْعِ وَ تَصْبِرَ عَلَى الشِدَّةِ وَ الرَّخَاءِ كَمَا صَبَرَتْ زَوْجَةُ أَيُّوبَ الْمُبْتَلَى صَبَرَتْ عَلَى خِدْمَتِهِ ثَمَانِيَ عَشْرَةَ سَنَةً تَحْمِلُهُ عَلَى عَاتِقِهَا مَعَ الْحَامِلِينَ وَ تَطْحَنُ مَعَ الطَّاحِنِينَ وَ تَغْسِلُ مَعَ الْغَاسِلِينَ وَ تَأْتِيهِ بِكِسْرَةٍ يَأْكُلُهَا وَ يَحْمَدُ اللَّهَ عَزَّ وَ جَلَّ وَ كَانَتْ تُلْقِيهِ فِي الْكِسَاءِ وَ تَحْمِلُهُ عَلَى عَاتِقِهَا شَفَقَةً وَ إِحْسَاناً إِلَى اللَّهِ وَ تَقَرُّباً إِلَيْهِ عَزَّ وَ جَلَّ يَا حَوْلَاءُ وَ الَّذِي بَعَثَنِي بِالْحَقِّ نَبِيّاً وَ رَسُولًا كُلُّ امْرَأَةٍ صَبَرَتْ عَلَى زَوْجِهَا فِي الشِدَّةِ وَ الرَّخَاءِ وَ كَانَتْ مُطِيعَةً لَهُ وَ لِأَمْرِهِ حَشَرَهَا اللَّهُ تَعَالَى مَعَ امْرَأَةِ أَيُّوبَ{{ع}}...}} (میرزاحسین النوری، الطبرسی، مستدرک الوسائل، ج١۴، ص٢۵٢).</ref>.
== شیوه‌های ابراز محبت به همسر ==
{{اصلی|شیوه‌های محبت به همسر}}
با گذشت [[زمان]] بر یافته‌های [[علمی]] و تجارب [[بشر]] افزوده شد و [[انسان]] برای حل مسائل خویش از جمله [[مشکلات]] و معضلات [[خانوادگی]]، از آنها بهره برد. اینکه با دیگران چه [[رفتاری]] داشته باشیم به [[تجربه]] و آگاهی‌هایی نیاز دارد که همه افراد از آن بهره‌مند نیستند. ارتباط [[زناشویی]] نیز چنین است این مسئله به ویژه درباره زوج‌های [[جوان]] که هنوز در سنین آغازین جوانی‌اند و پس از [[ازدواج]] با فضایی جدید و نیازموده روبه‌رو می‌شوند بیشتر خودنمایی می‌کند. آنان از ارتباط زناشویی چندان آگاهی‌ای ندارند و هنوز هیچ تجربه‌ای را نیندوخته‌اند. چه بسیار [[زنان]] و مردانی که به همسرانشان [[عشق]] می‌ورزند و [[دوست]] دارند این علاقه را به گونه‌ای ابراز کنند، اما راه و روش آن را نمی‌دانند.


در ادامه، حولا از [[رسول خدا]]{{صل}} درباره [[حقوق زن]] بر شوهر و [[وظایف]] شوهر پرسید. حضرت{{صل}} در پاسخ فرمودند: برادرم [[جبرئیل]] پیوسته درباره رعایت حقوق [[زنان]] به من سفارش می‌کرد؛ تا جایی که من [[گمان]] بردم که مرد در برابر رفتارهای همسرش حتی حق گفتن اُف را نخواهد داشت. او (برادرم جبرئیل) به من خبر داده، «ای محمد درباره زنان از [[خدا]] بترس؛ چراکه آنان پناهندگانی نزد شمایند. شما زنان را و آنچه از ایشان بر شما [[حلال]] است، به [[حکم]] [[کلام خدا]] و [[کتاب خدا]] و به صورت امری [[واجب]] یا [[مستحب]] از [[شریعت]] [[محمد بن عبد الله]]{{صل}} به منزله امانات [[خداوند]] در [[اختیار]] دارید. به همین دلیل آنان بر [[ذمه]] شما [[حقوق]] واجبی دارند... پس با آنان مهر و [[شفقت]] داشته باشید و کدورت‌ها را از دل‌های آنان دور کنید تا در کنار شما قرار گیرند... بر آنان سخت نگیرید و از ایشان [[خشمناک]] نشوید.»..<ref>{{متن حدیث|... قَالَ رَسُولُ اللَّهِ{{صل}}: أَخْبَرَنِي أَخِي جَبْرَئِيلُ، وَ لَمْ يَزَلْ يُوصِينِي بِالنِّسَاءِ حَتَّى ظَنَنْتُ أَنْ لَا يَحِلَّ لِزَوْجِهَا أَنْ يَقُولَ لَهَا أُفٍّ، يَا مُحَمَّدُ اتَّقُوا اللَّهَ عَزَّ وَ جَلَّ فِي النِّسَاءِ فَإِنَّهُنَّ عَوَانٍ بَيْنَ أَيْدِيكُمْ أَخَذْتُمُوهُنَّ عَلَى أَمَانَاتِ اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ مَا اسْتَحْلَلْتُمْ مِنْ فُرُوجِهِنَّ بِكَلِمَةِ اللَّهِ وَ كِتَابِهِ مِنْ فَرِيضَةٍ وَ سُنَّةٍ وَ شَرِيعَةِ مُحَمَّدِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ{{صل}} فَإِنَّ لَهُنَّ عَلَيْكُمْ حَقّاً وَاجِباً لِمَا اسْتَحْلَلْتُمْ مِنْ أَجْسَامِهِنَّ وَ بِمَا وَاصَلْتُمْ مِنْ أَبْدَانِهِنَّ وَ يَحْمِلْنَ أَوْلَادَكُمْ فِي أَحْشَائِهِنَّ حَتَّى أَخَذَهُنَّ الطَّلْقُ مِنْ ذَلِكَ فَأَشْفِقُوا عَلَيْهِنَّ وَ طَيِّبُوا قُلُوبَهُنَّ حَتَّى يَقِفْنَ مَعَكُمْ وَ لَا تَكْرَهُوا النِّسَاءَ وَ لَا تَسْخَطُوا بِهِنَّ وَ لَا تَأْخُذُوا مِمَّا آتَيْتُمُوهُنَّ شَيْئاً إِلَّا بِرِضَاهُنَّ وَ إِذْنِهِنَّ...}} (میرزاحسین النوری، الطبرسی، مستدرک الوسائل، ج١۴، ص٢۵٢).</ref>.
[[ضرورت]] [[آموختن]] این مسئله زمانی بیشتر [[احساس]] می‌شود که بدانیم برخی [[همسران]] شخصیتی [[عاطفی]] و زودرنج دارند و بیشتر به ابراز علاقه و [[محبت]]، احساس نیاز می‌کنند. در چنین مواردی اگر [[همسر]] نتواند علاقه و محبت خود را به خوبی و در جای مناسب بروز دهد ارتباط زناشویی آنان به تزلزل و [[سستی]] دچار می‌شود و پیامدهای خطرناکی را در پی خواهد داشت. مسئله دیگر تشخیص راه درست ابراز محبت با توجه به تفاوت آشکار و [[نهان]] در [[شخصیت]] افراد است؛ چراکه هر یک از زنان و مردان شخصیت روحیه و ویژگی‌هایی یگانه دارند طبیعی است که با این ویژگی‌های گوناگون نمی‌توان و نباید برای همه نسخه‌ای یکسان ارائه داد؛ ممکن است برای فردی [[هدیه]] مناسب باشد و بهترین شیوه ابراز محبت به او شمرده شود، ولی برای دیگری [[احترام]] و تعریف و [[تمجید]] کارسازتر باشد؛ یکی خرید تهیه اسباب و اثاثیه [[منزل]] را می‌پسندد، مانند بسیاری از خانم‌ها؛ دیگری کتاب یا [[لباس]] شیک و مد [[روز]] را. در نظر گرفتن اموری چون رعایت مسائل و ارزش‌های مذهبی و [[فرهنگی]]، [[شئون]] خانوادگی، رسوم ملی و محلی، مسائل عرضی و حیثیتی، [[مسائل مالی]]، [[پرهیز از افراط و تفریط]] و... نیز در ابراز محبت اهمیت دارد.


به [[باور]] برخی صاحب‌نظران<ref>حسین مظاهری، اخلاق در خانواده، ج۱، ص۳۶۰.</ref>، بسیاری از [[دستورها]] و توصیه‌های [[اسلام]] درباره مسائل [[خانوادگی]] و ارتباط بین [[زن]] و شوهر برای ایجاد [[محبت]] و بستری مناسب در [[خانه]] است. به همین دلیل ثواب‌ها و پاداش‌های بسیاری که برای برخی [[رفتارها]] و خلق‌وخوی‌های [[زن‌ها]] و شوهرها در قبال هم در نظر گرفته شده، به خاطر آثار و [[برکات]] آن است، به تعبیر آنان این [[پاداش‌ها]] استحقاقی نیست؛ بلکه ثانوی است و برای آن است که از این راه، زن و شوهر به هم ابراز محبت، [[احترام]] و [[اکرام]] کنند؛ برای مثال، [[رسول خدا]]{{صل}} در [[حدیث]] یادشده (حدیث حولا) خطاب به ایشان می‌فرمایند: «ای حولا اگر زن در قبال [[سختی‌ها]] و راحتی‌های [[زندگی]] با شوهرش بسازد و [[صبر]] پیشه کند و [[مطیع]] او و خواسته‌هایش باشد، [[خداوند تبارک و تعالی]] او را با [[همسر]] [[حضرت ایوب]]{{ع}} [[محشور]] خواهد ساخت»<ref>{{متن حدیث|... يَا حَوْلَاءُ وَ الَّذِي بَعَثَنِي بِالْحَقِّ نَبِيّاً وَ رَسُولًا كُلُّ امْرَأَةٍ صَبَرَتْ عَلَى زَوْجِهَا فِي الشِدَّةِ وَ الرَّخَاءِ وَ كَانَتْ مُطِيعَةً لَهُ وَ لِأَمْرِهِ حَشَرَهَا اللَّهُ تَعَالَى مَعَ امْرَأَةِ أَيُّوبَ{{ع}}...}} (میرزاحسین النوری الطبرسی، مستدرک الوسائل، ج١۴، ص٢۴٠-۲۴۶).</ref>.
با استفاده از سخنان [[حکیمانه]] و [[سیره]] [[مبارک]] [[اهل‌بیت]]{{عم}} و نظرهای کارشناسان، شاید بتوان فهرستی از شیوه‌های پسندیده و کاربردی از راه‌های اظهار [[عشق]] و علاقه [[همسران]] را به یکدیگر ارائه داد. این شیوه‌ها به اجمال عبارت‌اند از:


این [[پاداش]] عظیم که به فرموده حضرت{{صل}} [[خداوند تعالی]] برای چنین زنانی در نظر گرفته، استحقاقی نیست؛ چراکه اگر زن و مرد در خانه با همچنین رویه پسندیده‌ای داشته باشند، زمینه‌ای برای ایجاد و تقویت محبت به یکدیگر را فراهم خواهند آورد. در چنین فضایی همه اعضای [[خانواده]] در مسیر درست گام برمی‌دارند؛ تربیت فرزندان به خوبی انجام می‌شود؛ از هرگونه [[انحراف]] و [[لغزش]] [[اخلاقی]] و [[رفتاری]] پیشگیری خواهد شد؛ از همه ظرفیت‌ها و استعدادهای خانواده به بهترین شکل بهره‌برداری خواهد شد؛ اعضای خانواده به ویژه زن و شوهر در برابر سختی‌ها، [[مشکلات]] و پیشامدهای ناگوار صبر و [[استقامت]] خواهند داشت؛ و.... همه این امور از برکات ایجاد و ابراز محبت و [[رفتار]] محبت‌آمیز بین [[همسران]] است.
=== درباره خلق‌وخوی پسندیده همسرمان سخن بگوییم ===
[[انسان]] خویشتن را بسیار [[دوست]] دارد و به [[محبت]] دیگران نیز نیازمند است. اگر به این نیاز او به [[درستی]] پاسخ داده نشود از جنبه‌های گوناگون به ویژه بُعد [[عاطفی]] به مشکل دچار خواهد شد. او همیشه در پی افرادی است که محبوب آنان باشد. در برابر با کسانی که وی را نمی‌پسندند و دوستش ندارند سخت [[دشمن]] است.


[[عشق]]، علاقه، [[دلدادگی]] و [[محبت به همسر]]، به ویژه بیان و ابراز آن به شیوه‌های گوناگون، [[برکات]] بسیاری برای آنان و همه اعضای خانواده دارد. اشاره به نمونه‌ای از آنها در این مجال مناسب است:
[[زن]] و شوهر مانند دیگر [[انسان‌ها]] خود را دوست دارند و از دیگران [[انتظار]] محبت دارند. وقتی مردی از ویژگی‌های خوب و پسندیده همسرش نزد وی سخن می‌گوید و به منزله نکته‌های مثبت [[شخصیت]] او از آنها یاد می‌کند، موجی از [[رضامندی]] و [[شوق]] درونی فضای شخصیتی او را فرامی‌گیرد. این همان واقعیتی است که در [[کلام]] حکیمانه [[پیامبر اعظم]] [[اسلام]]{{صل}} به آن اشاره شده است. ایشان فرموده‌اند: «وقتی مرد به همسرش می‌گوید: "تو را دوست دارم"، این سخن او هیچ‌گاه از [[قلب]] زن بیرون نمی‌رود»<ref>{{متن حدیث|عَنْ أَبِي عَبْدِ اللَّهِ{{ع}} قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ{{صل}}: قَوْلُ الرَّجُلِ لِلْمَرْأَةِ إِنِّي أُحِبُّكِ لَا يَذْهَبُ مِنْ قَلْبِهَا أَبَداً}} (محمد بن یعقوب الکلینی الرازی، الکافی، ج۵، ص۵۶٩؛ محمد بن الحسن الحر العاملی، وسائل الشیعة، ج۲۰، ص۲۳).</ref>.
# '''جلب توجه همسر''': ابراز محبت و عشق و علاقه موجب خواهد شد [[زن]] یا مرد همه توجه همسرش را به خویش جلب کند؛ [[چشم]] و [[دل]] او را از خود لبریز سازد، و جایی برای چیز یا کسی دیگر باقی نگذارد. شاید کم نباشند همسرانی که به سبب بی‌توجهی به این مسئله مهم و در نتیجه، [[احساس]] بی‌اعتمادی و بی‌توجهی به یکدیگر، [[حس]] نیاز به [[محبت]] در آنان ارضا نشده باشد. در نتیجه بر اثر عواملی دیگر چشم و دل یکی از آنان یا هر دویشان با محبت‌های کاذب دیگران پر شده و جای همسر را کس دیگری پر کرده باشد. سرانجام نیز پس از درگیری‌ها و کشمکش‌های خانوادگی و... رابطه ایشان به جدایی و [[طلاق]] انجامیده باشد.
 
# '''ایجاد [[صفا]] و صمیمیت بیشتر میان آنان''': ارتباط [[زناشویی]] و [[خانوادگی]] اگر با صفا و صمیمیت همراه باشد، موجب گرمابخشی و شور و [[نشاط]] بین اعضای خانواده به ویژه [[همسران]] می‌شود. صفا و رونق یک خانواده مدیون ابراز عشق و علاقه بین دو رکن اساسی خانواده، یعنی زن و شوهر است. بقیه ظواهر [[زندگی]]، اعم از [[خانه]] و آنچه در آن است پوسته بی‌روحی بیش نیست. آنچه به این‌همه، [[روح]] می‌بخشد و آن را زنده می‌سازد، همین عشق و علاقه‌ای است که بین اعضای خانواده به ویژه زن و [[مرد]] [[حاکم]] است.
همچنین اگر [[زن]] خوبی‌ها و زیبایی‌های [[شخصیت]] شوهرش را نزد وی بر زبان آورد، به او خواهد فهماند که من تو را دوست دارم بدین ترتیب، [[دل]] او را [[تسخیر]] می‌کند و او دیگر دل در گرو دیگران نخواهد سپرد. این عمل زن و شوهر در واقع پرده‌ای حفاظتی برای هر دو شخصیت و غذایی مقوی برای [[روح]] و روان اوست و عاملی مهم برای [[ثبات]] و ماندگاری بیشتر بنیان [[خانواده]] است<ref>[[اسدالله طوسی|طوسی، اسدالله]]، [[همسران شایسته (کتاب)|همسران شایسته]]، ص ۲۵۲.</ref>.
# '''[[سکونت]] و [[آرامش]]''': [[فلسفه]] اصلی تحقق [[ازدواج]] و پیوند زناشویی، همین سکونت و آرامش است. این سکونت و آرامش خود حاصل محبت و عشق و علاقه‌ای است که هر یک از زن و شوهر به یکدیگر ابراز می‌کنند حتی اگر زن و شوهر به هم علاقه داشته باشند ولی به هر دلیل آن را به یکدیگر نشان ندهند و اظهار نکنند، باز هم آرامشی که باید گرمابخش فضای خانواده و ارتباط اعضای خانواده با هم باشد، وجود نخواهد داشت و ارتباطی خشک و بی‌روح و فضایی سرد بر آن حاکم خواهد شد.
 
# '''اعتماد''': ارتباط‌های [[انسانی]] و [[اجتماعی]] به شدت به اعتماد متقابل نیازمند است. نبود این اعتماد دوام و استمرار ارتباط و اصل موجودیت آن را در معرض خطر نابودی قرار خواهد داد؛ چراکه بی‌اعتمادی بدترین و خطرناک‌ترین آفت ارتباط‌های انسانی است. شدت این [[نیازمندی]] در ارتباط خانوادگی به ویژه رابطه زناشویی بسیار بیشتر است. هرچه این اعتماد وثیق‌تر و پایدارتر باشد عمق ارتباط و دوام آن بیشتر تضمین خواهد شد. در برابر، هرگونه [[سستی]] و تزلزل در آن اصل موجودیت ارتباط زناشویی و اساس و بنیان [[خانواده]] را [[تهدید]] می‌کند و موجب متلاشی شدن و نابودی آن خواهد شد. متأسفانه کم نیستند همسرانی که به سبب رفتارهای نادرست همسرانشان، در [[محبت]] و علاقه آنان به خود تردید می‌کنند به ویژه وقتی در [[رفتار]] و گفتار [[همسر]]، نشانه‌هایی از بی‌مهری را می‌بینند این [[تردیدها]] دوچندان می‌شود. این مشکل میان [[همسران]] [[جوان]] و کم‌تجربه بیشتر نمایان است. در این موارد گاه حقیقتاً مرد یا [[زن]] به شوهرش علاقه‌مند است، ولی چون نمی‌داند باید آن را ابراز کند یا گونه درست ابراز علاقه به همسرش را نمی‌داند، سخن یا [[رفتاری]] از وی سر می‌زند که به تردید و بی‌اعتمادی به دیگری می‌انجامد. اگر زن و شوهر به هم [[عشق]] بورزند و این عشق و علاقه را به گونه‌های مختلف و متنوع و به‌طور شفاف و روشن به هم ابراز کنند، آرام‌آرام تردیدها برطرف می‌شود و [[حس]] اعتماد به هم در آنان زنده می‌شود و با گذشت [[زمان]] بر عمق و کیفیت آن افزوده خواهد شد. به همین سبب، زن و شوهر باید با تمام توان و به گونه‌های مختلف محبت و عشق و علاقه خود را به هم ابراز کنند و در جلب اعتماد دوسویه بکوشند. اگر هم به هر دلیل کدورت و [[ناراحتی]] مختصری میان آنان بروز کرد، با [[عشق‌ورزی]] و مهر و محبت هرچه بیشتر و بهتر، در رفع آن بکوشند و به گونه‌ای، آسیب وارد شده به ارتباط سالم زناشویی و حس اعتماد دوسویه را ترمیم کنند.
=== از همسرمان تعریف و تمجید کنیم ===
# '''جلوگیری از درگیری‌ها و کشمکش‌ها یا جدایی''': اغلب درگیری‌ها و کشمکش‌های خانوادگی و زناشویی در اثر کاهش محبت و علاقه و در نتیجه از دست رفتن حس اعتماد به یکدیگر رخ می‌دهد. متأسفانه، [[درک]] نکردن این مسئله مهم و در نتیجه درمان نشدن به هنگام و کافی آن موجب درگیری‌های حاد و حتی فیزیکی و زدوخورد بین همسران می‌شود و در پایان به جدایی و ویرانی بنیان [[خانواده]] می‌انجامد. [[آرامش]] و اعتمادی که بر اثر ابراز محبت بین زن و شوهر در خانواده به شکل‌های گوناگون و به فراخور حال دو طرف [[حاکم]] می‌شود، زمینه‌ای برای این مسائل باقی نمی‌گذارد و از بروز آنها جلوگیری می‌کند.
یکی دیگر از شیوه‌های اظهار علاقه به [[همسر]] و در ادامه همان شیوه پیشین، تعریف و تمجید از همسر است. بی‌شک هر یک از ما در [[زندگی]] و [[روابط اجتماعی]] کم و بیش [[ضعف‌ها]] و قوت‌هایی داریم بیان این قوت‌ها و برخی ویژگی‌های برجسته و خوب با زبان تعریف و تمجید از همسر، خود نوعی ابراز علاقه است. به ویژه اگر این تعریف‌ها در حضور دیگران و برای نشان دادن برجستگی‌های [[اخلاقی]] و [[رفتاری]] باشد. تأثیر مثبت این اقدام چندان زیاد است که حتی اگر از بستگان [[نزدیکان]] و [[دوستان]] همسر نیز تعریف شود او این اقدام را نوعی ابراز علاقه و [[محبت]] به خود می‌شمارد.
# '''فرونشاندن التهاب‌ها و نگرانی‌های احتمالی''': گاه بر اثر [[غفلت]] و بی‌توجهی خانواده و ارتباط [[زناشویی]] به التهاب و مشکلاتی دچار می‌شود. اگر این مشکل هرچه زودتر و به هنگام حل گردد و از پیچیده‌تر شدن آن جلوگیری شود بسیاری از [[اختلافات]] [[خانوادگی]] پیش نخواهد آمد. ابراز [[عشق]] و علاقه و [[مهرورزی]] در روابط زناشویی می‌تواند چنین تأثیری داشته باشد؛ یعنی خشم‌ها را فرونشاند؛ آنچه پیش آمده را برطرف کند؛ و ریشه بروز هرگونه مشکلی را بخشکاند.
 
# '''استحکام بنیان خانواده''': اظهار و ابراز عشق و علاقه و در یک [[کلام]] ارتباط عاشقانه بین [[زن]] و شوهر، آنان را به یکدیگر علاقه‌مندتر می‌کند. آنان [[دل]] هم را [[تسخیر]] می‌کنند و ارتباط زناشویی‌شان عمیق‌تر می‌شود. سرانجام به [[زندگی]] دل‌گرم‌تر میشوند و رفته‌رفته به پیمان‌های میان خویش وفادارتر می‌شوند. به این ترتیب دیوار [[امنیتی]] محکم و بادوامی، از ابعاد گوناگون، بر گرد خانواده و ارتباط‌های درونی آن کشیده خواهد شد و بنیان خانواده استحکام خواهد یافت. [[حس]] اعتماد، بین اعضای چنین خانواده‌هایی بیشتر است و [[آرامش]] و [[شادابی]] افزون‌تری را [[تجربه]] خواهند کرد. اما، اگر فضای خانواده و روابط زناشویی از این عشق و محبت‌ها و ابراز علاقه‌ها خالی باشد، نه‌تنها از برکت‌های یاد شده [[محروم]] خواهد بود، بلکه گرفتار پیامدهای بسیار ناگواری نیز خواهد شد؛ پیامدهایی چون: بی‌مهری؛ نامهربانی و بی‌توجهی به هم؛ [[بدخلقی]]؛ دلتنگی؛ بهانه‌گیری؛ رسیدگی نکردن به امور یکدیگر و اوضاع [[منزل]] و [[فرزندان]]؛ زندگی سخت و عیش ناگوار؛ شکست‌های فردی و [[اجتماعی]]؛ بی‌میلی به هم؛ اظهار علاقه به غیر؛ برقراری ارتباط با دیگران و [[طلاق]] و جدایی.
[[سیره]] [[مبارک]] [[اهل‌بیت]]{{عم}} نیز چنین بوده است. در منابع تاریخی و [[روایی]] این رخداد درس‌آموز از [[حضرت علی]]{{ع}}، نقل شده است: در روزهای نخست زندگی باسعادت و [[پربرکت]] حضرت علی و [[فاطمه زهرا]]{{عم}}، [[رسول خدا]]{{صل}} و به دیدن ایشان رفتند و از احوال ایشان پرس‌وجو فرمودند. ایشان از دخترشان فاطمه [[زهرا]] پرسیدند: «دخترم، چگونه‌ای و همسرت را چگونه یافتی؟» فاطمه زهرا{{س}} چنین پاسخ دادند: «پدرجان، او بهترین همسر است»<ref>{{متن حدیث|قَالَ{{صل}}: كَيْفَ أَنْتِ يَا بُنَيَّةِ! وَ كَيْفَ رَأَيْتِ زَوْجَكِ؟ قَالَتْ لَهُ: يَا أَبَتِ خَيْرَ زَوْجٍ}} (محمدباقر مجلسی، بحارالأنوار، ج۴٣، ص١٣۴).</ref>.<ref>[[اسدالله طوسی|طوسی، اسدالله]]، [[همسران شایسته (کتاب)|همسران شایسته]]، ص ۲۵۷.</ref>
افزون بر آنچه گفتیم، ابراز علاقه [[همسران]] به یکدیگر آثار فراوان دیگری نیز در پی دارد که برای پرهیز از اطاله کلام تنها به فهرستی از عناوین آنها اشاره می‌کنیم:
 
# بهره‌مندی فرزندان از چتر حمایتی [[خانوادگی]] و [[نشاط]] و شادابی [[حاکم]] بر آن؛
=== با او هم‌نشین باشیم ===
# دل‌گرمی همه اعضا به [[خانه]] و [[خانواده]] و [[حاکمیت]] [[عشق]] و [[دلدادگی]] به هم و دل در گرو غیر نسپردن؛
یکی دیگر از شیوه‌های ابراز محبت [[همسران]]، هم‌نشینی آنان با یکدیگر است؛ به ویژه اگر مرد یا [[زن]] متوجه شود که همسرش وی را بر دیگران ترجیح داده و ساعتی را برای [[همنشینی]] با وی اختصاص داده است. عمق تأثیر مثبت این اقدام آمیخته با [[محبت]] بر [[شخصیت]] و روحیه [[همسر]] را زمانی درمی‌یابیم که به این سخن [[حکیمانه]] [[پیامبر بزرگوار اسلام]]{{صل}} توجه کنیم. آن [[بزرگوار]] در این باره چنین فرموده‌اند: «در پیشگاه [[خداوند]] نشستن مرد در کنار همسرش از [[اعتکاف]] در [[مسجد]] من، دوست‌داشتنی‌تر است»<ref>{{متن حدیث|عَنِ النَّبِيِّ{{صل}} قَالَ: جُلُوسُ الْمَرْءِ عِنْدَ عِيَالِهِ أَحَبُّ إِلَى اللَّهِ تَعَالَى مِنِ اعْتِكَافٍ فِي مَسْجِدِي هَذَا}} (ابوالحسین مسعود بن عیسی ورام بن ابی فراس نیشابوری، تنبیه الخواطر (مجموعة ورام)، ج۲، ص۱۲۱).</ref>.
# دل‌گرمی به [[کسب و کار]] و فعالیت‌های مربوط به معاش؛
 
# [[شکوفایی استعدادها]] و توانمندی‌های خدادادی اعضای خانواده به‌طور درست و کامل؛
حتی گفته‌اند سالی که [[جنگ بدر]] رخ داد، حضرت{{صل}} به سبب حضور در [[جنگ با مشرکان]]، به انجام [[اعتکاف]] موفق نشدند به همین سبب برای جبران آن سال بعد دو دهه از [[ماه مبارک رمضان]] را معتکف بودند<ref>{{متن حدیث|عَنْ أَبِي عَبْدِ اللَّهِ{{ع}} قَالَ: كَانَتْ بَدْرٌ فِي شَهْرِ رَمَضَانَ فَلَمْ يَعْتَكِفْ رَسُولُ اللَّهِ{{صل}} فَلَمَّا أَنْ كَانَ مِنْ قَابِلٍ اعْتَكَفَ عَشْرَيْنِ عَشْراً لِعَامِهِ وَ عَشْراً قَضَاءً لِمَا فَاتَهُ}} (محمد بن یعقوب الکلینی الرازی، الکافی، ج۴، ص١٧۵).</ref>. همه این رخدادها از [[ارزش]] والای این [[عبادت]] حکایت دارد و نشان می‌دهد که اعتکاف آن هم در [[مسجدالنبی]]{{صل}} عملی بسیار باارزش و دارای [[ثواب]] فراوان است. [[رسول خدا]]{{صل}} ابراز [[عشق]] و علاقه مرد به همسرش را چندان بااهمیت و ارزشمند دانسته‌اند که آن را با چنین عبادتی مقایسه فرموده و آن را از چنین عبادتی با ارزش‌تر و نزد [[خداوند]] محبوب‌تر دانسته‌اند. این برخورد دقیق و ظریف حضرت از توجه ایشان به نیازهای عاطفی [[زن]] و مرد، به ویژه [[زنان]] نشان دارد؛ نیازی که باید به گونه‌ای درست و کامل ارضا شود. شکی نیست که اگر مرد یا زن بخشی از اوقات شبانه [[روز]] خویش را به این کار اختصاص دهد و در کنار همسرش بنشیند؛ با او هم‌صحبت شود؛ به سخنانش گوش فرادهد؛ از وی دلجویی کند؛ و از [[همنشینی]] با او [[لذت]] ببرد، به خوبی به این نیاز طبیعی و فطری‌اش پاسخ می‌دهد و او را نیز [[عاشق]] و دلداده خویش می‌کند<ref>[[اسدالله طوسی|طوسی، اسدالله]]، [[همسران شایسته (کتاب)|همسران شایسته]]، ص ۲۵۹.</ref>.
# [[لذت]] بردن از زندگی و ارتباط با دیگران؛
 
# [[نجات]] اعضای خانواده از انواع آلودگی‌ها، [[انحراف‌های اخلاقی]] و [[رفتاری]]؛ مانند [[عیاشی]]، اعتیاد، [[فساد]]، [[فحشا]] و...؛
=== هم‌صحبت خوبی برای همسرمان باشیم ===
# نجات خود و دیگر افراد [[جامعه]] از مهلکه‌های فردی و اجتماعی؛
عشق، محبت و علاقه آغازین یک زوج به ویژه زوج‌های [[جوان]] که خداوند پس از [[ازدواج]] در [[دل]] ایشان می‌نهد<ref>{{متن قرآن|وَمِنْ آيَاتِهِ أَنْ خَلَقَ لَكُمْ مِنْ أَنْفُسِكُمْ أَزْوَاجًا لِتَسْكُنُوا إِلَيْهَا وَجَعَلَ بَيْنَكُمْ مَوَدَّةً وَرَحْمَةً إِنَّ فِي ذَلِكَ لَآيَاتٍ لِقَوْمٍ يَتَفَكَّرُونَ}} «و از نشانه‌های او این است که از خودتان همسرانی برایتان آفرید تا کنار آنان آرامش یابید و میان شما دلبستگی پایدار و مهر پدید آورد؛ بی‌گمان در این، نشانه‌هایی است برای گروهی که می‌اندیشند» سوره روم، آیه ۲۱.</ref>، با دیدن خوبی‌ها و زیبایی‌های ظاهری و [[باطنی]] در ایشان تقویت می‌شود. هم‌صحبتی، به ویژه خوب صحبت کردن با [[همسر]]، یکی از بهترین راه‌های ابراز عشق و علاقه به همسر و تقویت محبت دوسویه در آنهاست.
# نجات فرزندان از جدایی پدر و مادر و بی‌سرپرستی و تنهایی و... .
 
همسر [[دوست]] دارد [[شریک]] زندگی‌اش با او هم‌صحبت باشد. وقتی لب می‌گشاید، از دهانش درّ سخن ببارد. افراد خوش‌صحبت و خوش‌سخن کسانی‌اند که دیگران آرزوی شنیدن سخنان ایشان را دارند آنان برای [[سخن گفتن]] واژه‌هایی [[زیبا]] برمی‌گزینند؛ به مقتضای حال سخن می‌گویند؛ معانی و مفاهیمی درست و سنجیده را در نظر می‌گیرند؛ و با [[خوش‌رویی]] عباراتی را به زبان جاری می‌کنند. چنین اشخاصی [[سلاطین]] سخن‌اند؛ مخاطب را در قبضه خود دارند و به فرموده [[امیرمؤمنان]]{{ع}}، همیشه آنان را [[تشنه]] سخنان خود دارند و با این شیوه سخنوری، سیرابشان می‌کنند<ref>{{متن حدیث|قَالَ أَمِيرُ الْمُؤْمِنِينَ{{ع}}: كَانَ لِي فِيمَا مَضَى أَخٌ فِي اللَّهِ... وَ كَانَ أَكْثَرَ دَهْرِهِ صَامِتاً فَإِنْ قَالَ بَذَّ الْقَائِلِينَ وَ نَقَعَ غَلِيلَ السَّائِلِينَ...}} (سید رضی، نهج‌البلاغه، حکمت ۲۸۹).</ref>.
 
چه خوب است [[همسران]] با هم خوش‌صحبت باشند؛ به ویژه هنگامی که در برابر هم سخن می‌گویند، واژه‌هایی بسیار دقیق و زیبا برگزینند و به خوبی و خوش‌رویی بر زبان جاری سازند. این شیوه سخن گفتن با همسر، به ویژه درباره زنان نه‌تنها محبت و عشق درونی به همسر را به گونه‌ای زیبا بروز می‌دهد و همسر را از آن [[آگاه]] می‌سازد، بلکه تأثیری فوق‌العاده نیز بر تقویت [[محبت]] و علاقه همسر خواهد داشت. سخن [[حکیمانه]] و زیبای [[رسول خدا]]{{صل}} در همین زمینه<ref>«وقتی مرد به همسرش می‌گوید: "من تو را دوست دارم" این سخن او هیچ‌گاه از قلب زن بیرون نمی‌رود» (محمد بن یعقوب الکلینی الرازی، الکافی، ج۵، ص۵۶٩؛ محمد بن الحسن الحر العاملی، وسائل الشیعة، ج۲۰، ص۲۳).</ref>، از تأثیر فوق‌العاده هم‌صحبتی و خوش‌صحبتی [[همسران]] در افزایش مهر و [[محبت]] میان آنها نشان دارد<ref>[[اسدالله طوسی|طوسی، اسدالله]]، [[همسران شایسته (کتاب)|همسران شایسته]]، ص ۲۶۲.</ref>.
 
=== گاه با همسرمان درد و دل کنیم ===
[[انسان]] همواره در حال تحول و [[دگرگونی]] است. عوامل بیرونی و درونی بسیاری بر انسان تأثیر می‌گذارند یا از وی تأثیر می‌پذیرند. به همین دلیل، انسان همیشه در وضعیت مساوی و یکسانی به سر نخواهد برد. گاه خوشحال است و گاه [[غمگین]].
 
گاه [[دنیا]] را چون بهشتی برین باصفا و دل‌انگیز می‌بیند اما گاه دچار چنان [[مشکلات]] و معضلاتی پیچیده می‌شود که چون به هر سوی نظر می‌افکند، جز [[جهنمی]] سوزان و [[زندانی]] کشنده نمی‌بیند. در چنین اوضاع فوق‌العاده‌ای، به شدت نیازمند همدل و [[همراهی]] است تا وی را [[یاری]] دهد.
 
از سوی دیگر، [[زن]] و شوهر با تشکیل [[زندگی]] مشترک، آرام‌آرام به هم عادت می‌کنند و انس و الفتی بین آنان برقرار می‌شود. طبیعی است، وقتی مشکلات و [[نگرانی‌ها]] به انسان روی می‌آورد [[همسران]] بیش از دیگران می‌توانند همراه و همدل یکدیگر باشند و با درددل کردن با هم در چنین وضعیتی دیگری را یاری دهند. آنان می‌توانند سنگ صبور هم باشند و برای یکدیگر عقده‌گشایی کنند تا به بیانی [[عرفی]]، سبک شوند و از [[غم]] و [[اندوه]] و [[بحران]] [[روحی]] و روانی تا اندازه‌ای [[رهایی]] یابند.
 
هر یک از زن یا شوهر در کنار برخی مشکلات مشترک، مشکلاتی ویژه نیز دارند؛ برای مثال اغلب مردان بیرون از [[خانه]] و در محل کار و ارتباط‌های [[اجتماعی]] به [[گرفتاری‌ها]] و مشکلاتی دچار می‌شوند در چنین وضعیتی مرد به همراهی و همدلی [[همسر]] در خانه نیاز دارد تا قدری از مشکلاتش کاسته شود و آرامشی نسبی برای [[تدبیر]] بیشتر درباره مشکلاتش بیابد. این خود نوعی [[وابستگی]] به همسر است، و این‌گونه وابستگی به همسر در اغلب [[زنان]] و مردان دیده می‌شود. اما این [[وابستگی‌ها]] در زنان شدیدتر است. تنهایی در خانه، دوری از [[خانواده]]، برخی کاستی‌ها در خانواده، برخی بی‌مهری‌ها، برخی بیماری‌ها و حالات ویژه و... می‌تواند برای زنان مشکل ساز شود. در چنین حالاتی، شوهر باید با درایت کافی او را دریابد و با شنیدن سخنان و درددل‌های وی از مشکلاتش بکاهد<ref>[[اسدالله طوسی|طوسی، اسدالله]]، [[همسران شایسته (کتاب)|همسران شایسته]]، ص ۲۶۵.</ref>.
 
=== از همسرمان دلجویی کنیم ===
[[زندگی]] [[انسان]] در [[دنیا]] با بسیاری از [[بلایا]] و [[مشکلات]] آمیخته است. [[بیماری]]، شکست‌های [[مالی]]، شغلی و حیثیتی، دوری زن و شوهر از هم به دلیل [[مسافرت]]، [[شغل]]، [[زندان]]، از [[دست دادن]] عزیزان و...، نمونه‌ای از این مشکلات است. هر یک از این مشکلات، خود موجب نگرانی و [[رنج]] [[روحی]] و روانی انسان می‌شود. زندگی و روابط زناشویی نیز مشمول این [[قانون]] است. زن و مرد در چنین وضعیتی، به انواع ناراحتی‌ها گرفتار می‌شوند و نیاز به دلجویی و ابراز محبت و علاقه را بیشتر در خود [[احساس]] می‌کنند. به این دلیل لازم است زن و مرد برای رفع این نگرانی‌ها و ناراحتی‌های روحی و روانی از هم دلجویی کنند و از این راه [[عشق]] و [[محبت]] درونیشان را نیز به یکدیگر ابراز نمایند.
 
این مسئله به ویژه برای زوج‌هایی که دارای روحیاتی عاطفی‌تر و احساسی‌ترند و عشق و علاقه بیشتری میانشان وجود دارد، لازم‌تر است. در چنین وضعیتی، بهترین [[شیوه]] ابراز محبت، دلجویی است. بیان نمونه‌ای از این‌گونه ابراز علاقه‌ها در [[سیره]] [[اهل‌بیت]]{{عم}} بسیار مناسب است<ref>[[اسدالله طوسی|طوسی، اسدالله]]، [[همسران شایسته (کتاب)|همسران شایسته]]، ص ۲۶۷.</ref>.
 
=== خود را برای همسر بیاراییم ===
[[وظیفه]] هر یک از [[همسران]] [[آراستن]] خود برای دیگری است. خودآرایی و [[زیبا]] جلوه دادن [[زن]] برای شوهر و شوهر برای زن، شیوه‌ای مطلوب برای ابراز [[عشق]] و علاقه به یکدیگر است. اگر مردی ببیند که همسرش خود را تنها برای او [[آرایش]] می‌کند و همیشه آراسته و [[پاکیزه]] است این اقدام او در اعماق [[جان]] همسرش تأثیری بسیار مثبت خواهد داشت. او چون می‌بیند که این اقدام همسرش تنها به سبب علاقه به اوست، [[محبت]] و علاقه‌اش به وی دو چندان می‌شود. اگر مرد نیز چنین کند، نه‌تنها همان تأثیر را داراست، بلکه به جهت احساسی و عاطفی‌تر بودن زن، تأثیر مثبت آن چندبرابر خواهد بود.
 
البته این اقدام به ظاهر کم‌اهمیت، آثار مثبت و [[برکات]] بسیاری برای زن و شوهر و [[زندگی]] [[زناشویی]] دارد. اشاره به گوشه‌ای از جنبه‌های اهمیت این مسئله در [[حفظ]] بنیاد [[خانواده]] و استمرار آن و نیز اشاره به جایگاه این مسئله در دیدگاه [[اهل‌بیت]]{{عم}} مناسب است. برخی از این موارد عبارت است از: [[نجات]] از [[انحراف‌ها]] و [[تحکیم خانواده]]؛ پاسخ به نیاز [[فطری]] [[همسر]]؛ نشان‌دهنده ایمان؛ ادای حق همسر؛ افزایش [[عفت]] و [[پاکدامنی]]؛ افزایش انس و [[الفت]]<ref>[[اسدالله طوسی|طوسی، اسدالله]]، [[همسران شایسته (کتاب)|همسران شایسته]]، ص ۲۷۳.</ref>.
 
=== در مواقع لازم از همسرمان دفاع کنیم ===
وقتی به [[انسان]] [[ستم]] شود یا از او بدگویی و [[عیب‌جویی]] گردد، از نظر روانی او به [[یاوری]] شفیق نیاز دارد تا از وی دفاع کند. هر یک از [[زن]] و شوهر خود را [[یاور]] دیگری می‌داند به همین دلیل اگر به هر کدام ستم شود از [[همسر]] خویش [[انتظار]] [[یاری]] دارد. اینجاست که اگر مرد یا زن بتواند به این درخواست درونی دیگری به خوبی پاسخ دهد موجب [[رضامندی]] وی می‌شود و از این راه، [[محبت]] و علاقه خود را به وی ابراز داشته است نشان دادن چنین رفتارهایی [[همسران]] را به هم علاقه‌مندتر می‌کند و از این راه [[زندگی]] استحکام بیشتری می‌یابد. اما اگر خدای ناکرده مرد یا زن در [[پاسخگویی]] به این نیاز دیگری به هر دلیل، بی‌توجهی کند، زندگی به شکل جدی در خطر می‌افتد. اگر در پی کنکاش بیشتر باشیم که این پاسخگویی چه [[زمان]] بهتر و بیشتر خود را نشان می‌دهد در پاسخ باید گفت که هر اندازه محبت درونی در همسر انسان بیشتر شکوفا شده باشد، پاسخگویی بارزتر و رساتر خواهد بود<ref>[[اسدالله طوسی|طوسی، اسدالله]]، [[همسران شایسته (کتاب)|همسران شایسته]]، ص ۲۸۱.</ref>.
 
=== رفاه و آسایش همسر را تأمین کنیم ===
[[انسان]] در [[زندگی]] به وسایل ابزار و اثاثیه‌ای نیازمند است تا با کمک آنها به مقصود خویش برسد. وقتی با استفاده و بهره‌گیری از این وسایل و ابزار در [[منزل]]، محیط کار یا هر موقعیت دیگری به هدفش رسید و مشکلی از وی مرتفع شد، به آسایش و راحتی دست یافته و این خود موجب آرامش روحی و روانی وی می‌شود.
 
این مسئله در زندگی [[زناشویی]] و امور [[خانواده]] بیشتر خودنمایی می‌کند. [[زن]] و مرد نیز مانند دیگر [[انسان‌ها]] به رفاه آسایش و [[آرامش]] با تهیه و [[تدارک]] برخی وسایل و ابزار زندگی نیازمندند البته خانم‌ها بیش از مردان در این امور حساسیت نشان می‌دهد و این مسئله برای آنان حیاتی‌تر می‌نماید. اسباب و اثاثیه منزل و آشپزخانه، [[لباس]] و اجناس ویژه [[زنان]]، از جمله وسایلی‌اند که تهیه و تدارک آنها برای زنان اهمیت دارد و موجب آسایش جسمی و آرامش روحی و روانی آنان می‌شود. به همین دلیل تهیه و تدارک این وسایل به دست مرد برای زن بسیار اهمیت دارد؛ چراکه نشان [[عشق]] و علاقه او به همسرش خواهد بود. در نتیجه، آسایش و آرامش وی را نیز در پی خواهد داشت<ref>[[اسدالله طوسی|طوسی، اسدالله]]، [[همسران شایسته (کتاب)|همسران شایسته]]، ص ۲۸۶.</ref>.
 
=== نیازهای همسر را به خوبی برآوریم ===
[[خداوند]] انسان را همراه با برخی نیازمندی‌ها [[آفریده]] است. البته راه‌های درست پاسخگویی به این نیازها را نیز به شکل‌های گوناگون به انسان [[ابلاغ]] کرده و نشان داده است. ارضای درست و کامل این نیازها موجب شکوفایی استعدادها، ایجاد [[توانمندی]] و قدرت‌های جدید و به کمال رسیدن انسان در ابعاد گوناگون می‌شود و شاید به همین دلیل نیز خوشایند انسان است.
 
ازدواج و زندگی [[زناشویی]] یکی از راه‌های درست ارضای برخی از این نیازهاست. مرد یا [[زن]] وقتی با کمک همسرش به ارضای غریزه یا نیازی موفق می‌شود، حالتی از [[رضامندی]] درونی در وی پیدا می‌شود به همین سبب، [[احساس]] خوشایندی به همسرش که او را در این اقدام کمک کرده است پیدا می‌کند. بنابراین هرگاه زن یا مرد به همسرش در ارضای این نیازها کمک به گونه‌ای علاقه و [[محبت]] خود را به وی ابراز کرده است<ref>[[اسدالله طوسی|طوسی، اسدالله]]، [[همسران شایسته (کتاب)|همسران شایسته]]، ص ۲۸۸.</ref>.
 
=== صداقتمان را به همسر نشان دهیم ===
[[صداقت]] و راستی از ویژگی‌های برجسته [[اخلاقی]] است و نشان دادن این [[حسن خلق]] در [[رفتار]]، از [[کمالات انسانی]] است. در متون دینی از رسول خدا{{صل}} و [[امامان معصوم]]{{عم}} امتیازهای برجسته‌ای درباره این ویژگی پسندیده و کسانی که وجود خود را به این ویژگی خوب آراسته‌اند، بیان شده است.
 
در بیانی [[زیبا]] مولای سخن و امیر بیان{{ع}}، صداقت و [[راستی]] را [[حقیقت ایمان]] معرفی کرده‌اند<ref>{{متن حدیث|قَالَ عَلِيٌّ{{ع}}: إِنَّ مِنْ حَقِيقَةِ الْإِيمَانِ أَنْ يُؤْثِرَ الْعَبْدُ الصِّدْقَ حَيْثُ يَضُرُّ عَلَى الْكَذِبِ حَيْثُ يَنْفَعُ وَ لَا يَعْدُو الْمَرْءُ بِمَقَالِهِ عَمَلَهُ}} (احمد بن علی الطبرسی، مشکاة الأنوار، ص۱۸۲؛ میرزاحسین النوری الطبرسی، مستدرک الوسائل، ج٨ ص۴۵۶).</ref>. در روایتی دیگر [[صدق]] را نشان کمال [[ایمان]] دانسته‌اند<ref>{{متن حدیث|عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ‏ سِنَانٍ عَنْ رَجُلٍ مِنْ بَنِي هَاشِمٍ قَالَ: أَرْبَعٌ مَنْ كُنَّ فِيهِ كَمَلَ إِسْلَامُهُ وَ لَوْ كَانَ مِنْ قَرْنِهِ إِلَى قَدَمِهِ خَطَايَا لَمْ تَنْقُصْهُ الصِّدْقُ وَ الْحَيَاءُ وَ حُسْنُ الْخُلُقِ وَ الشُّكْرُ}} (محمد بن یعقوب الکلینی الرازی، الکافی، ج۲، ص۵۶).</ref>. [[امام صادق]]{{ع}} صداقت را در کنار ویژگی‌های نیکوی دیگر چون [[برّ]]، [[یقین]]، [[رضا]]، [[وفا]]، [[علم]] و [[حلم]] سهمی از سهام هفت‌گانه [[ایمان]] برشمرده‌اند<ref>{{متن حدیث|عَنْ أَبِي عَبْدِ اللَّهِ{{ع}} قَالَ: إِنَّ اللَّهَ عَزَّ وَ جَلَّ وَضَعَ الْإِيمَانَ عَلَى سَبْعَةِ أَسْهُمٍ، عَلَى الْبِرِّ وَ الصِّدْقِ وَ الْيَقِينِ وَ الرِّضَا وَ الْوَفَاءِ وَ الْعِلْمِ وَ الْحِلْمِ ثُمَّ قَسَمَ ذَلِكَ بَيْنَ النَّاسِ...}} (محمد بن یعقوب الکلینی الرازی، الکافی، ج۲، ص۴٢).</ref>.<ref>[[اسدالله طوسی|طوسی، اسدالله]]، [[همسران شایسته (کتاب)|همسران شایسته]]، ص ۲۸۹.</ref>
 
=== امین و حافظ اسرار همسرمان باشیم ===
{{اصلی|رازداری در خانواده}}
زندگی [[انسان]] زوایای آشکار و پنهان بسیاری دارد، هر شخص می‌کوشد نقاط مثبت و افتخارآفرین زندگی‌اش برای دیگران آشکار شود. اما بخشی از رخدادهای زندگی خود را که قابل افشا و بازگویی برای دیگران نیست از اسرار زندگی شخصی خود می‌داند و به هر دلیل از نگاه دیگران پوشیده نگه می‌دارد. البته ممکن است تنها به افراد یا گروهی خاص [[اجازه]] دهد از آن [[آگاه]] شوند و به [[امانت]] نگاهش دارند بنابراین [[حفظ اسرار]] زندگی افراد که نتیجه [[امانتداری]] است برای آنان بسیار بااهمیت است. هر شخص که در حفظ اسرار انسان به وی کمک کند و حافظ اسرارش باشد، از دیدگاه او فردی امین است که برای وی [[ارزش]] قایل شده و وی را [[اکرام]] کرده است این اقدام‌ها خود نشان علاقه و محبت بین طرفین است در برابر به کسی که به هر دلیل و بهانه‌ای به وی [[خیانت]] کند و اسرار وی را آشکار سازد، بدگمان است و رفتار او را بی‌احترامی و بی‌محبتی به خود خواهد پنداشت.
 
مسئله امانتداری و حفظ اسرار میان اعضای [[خانواده]] به ویژه [[زن]] و شوهر نیز مطرح است و البته حساسیت بیشتری دارد. هر یک از زن و یا شوهر که به [[زندگی]] و همسرش علاقه‌مند باشد، خواهد کوشید [[اسرار]] [[خانوادگی]] خود و همسرش را [[حفظ]] کند. زمانی که زن یا شوهر ببیند همسرش در حفظ اسرارش می‌کوشد این برایش خوشایند است و نشان علاقه و محبتش به وی خواهد بود، به همین دلیل امانتداری و حفظ اسرار از بهترین ویژگی‌های [[زنان]] و مردان و از شاخص‌های معتبر برای [[انتخاب همسر]] است<ref>امام باقر{{ع}} فرمودند: {{متن حدیث|عَنِ الْحُسَيْنِ بْنِ بَشَّارٍ الْوَاسِطِيِّ قَالَ: كَتَبْتُ إِلَى أَبِي جَعْفَرٍ{{ع}} أَسْأَلُهُ عَنِ النِّكَاحِ، فَكَتَبَ إِلَيَّ مَنْ خَطَبَ إِلَيْكُمْ فَرَضِيتُمْ دِينَهُ وَ أَمَانَتَهُ فَزَوِّجُوهُ إِلَّا تَفْعَلُوهُ تَكُنْ فِتْنَةٌ فِي الْأَرْضِ وَ فَسادٌ كَبِيرٌ}} (محمد بن یعقوب الکلینی الرازی، الکافی، ج۵، ص٣۴٧).</ref>.<ref>[[اسدالله طوسی|طوسی، اسدالله]]، [[همسران شایسته (کتاب)|همسران شایسته]]، ص ۲۹۱.</ref>
 
=== خاطرات و مناسبت‌های خوشایند همسرمان را به یاد آوریم ===
برخی خاطرات و مناسبت‌ها خوشایند [[انسان]] است و یادآوری آن نیز موجب [[خوشحالی]] و [[سرور]] [[قلبی]] اوست. بی‌شک روزی یافتن [[بندگان]] [[خداوند]] از نعمت‌های الهی برای آنان شادی‌آور و فرح‌بخش است و یادآوری [[نعمت]] و هر آنچه از [[زمان]] مکان و امور دیگر که به آن مربوط است نیز برایشان خوشایند خواهد بود.
 
[[زن]] و مرد نیز پس از گذران سال‌های عمر، هر یک خاطراتی خوش و گاه تلخ در [[زندگی]] خویش خواهند داشت. یادآوری خاطرات شیرین و خوش زندگی برایشان خوشایند و فرح‌بخش خواهد بود. از شیوه‌های مطلوب برای اظهار [[عشق]] و علاقه به [[همسر]]، یادآوری این مناسبت‌هاست؛ برای نمونه یادآوری سالروز تولد همسر، سالروز [[ازدواج]]، سالروز تولد [[فرزندان]]، یادآوری موفقیت‌ها، برخی [[اعیاد]]، و... با خرید [[هدایا]]، شیرینی و.... شیوه‌ای خوب و پسندیده است. [[همسران]] خوش‌سلیقه با استفاده از چنین راهکارهای [[زیبا]] و پسندیده‌ای عشق و علاقه خود را به همسرشان ابراز می‌کنند<ref>[[اسدالله طوسی|طوسی، اسدالله]]، [[همسران شایسته (کتاب)|همسران شایسته]]، ص ۲۹۵.</ref>.
 
=== به بهانه‌های گوناگون به همسرمان هدیه بدهیم ===
{{اصلی|هدیه به همسر}}
از جمله کارهایی که مصداق بارز ابراز عشق و علاقه به همسر است اهدای هدیه به اوست. هدیه، پیک [[خوشبختی]]، [[خوش‌بینی]] و استحکام روابط بین انسان‌هاست. هدیه بهترین ابزار جلب و جذب [[محبت]] دیگران است. [[امام صادق]]{{ع}}، شیعیانی را که در پی جلب محبت دیگران به سوی خود با [[هدف]] احیای امر [[اهل‌بیت]]{{عم}} باشند، [[دعا]] فرموده و مشمول رحمت واسعه الهی دانسته‌اند حضرت درباره بیان [[وظایف]] شیعیانشان فرموده‌اند: «خدای [[رحمت]] کند بنده‌ای را که [[دوستی]] و محبت [[مردم]] را به سوی خویش جلب کند»<ref>{{متن حدیث|عَنْ عَبْدِ الْأَعْلَى قَالَ سَمِعْتُ أَبَا عَبْدِ اللَّهِ{{ع}} يَقُولُ: إِنَّهُ لَيْسَ مِنِ احْتِمَالِ أَمْرِنَا التَّصْدِيقُ لَهُ وَ الْقَبُولُ فَقَطْ مِنِ احْتِمَالِ‏ أَمْرِنَا سَتْرُهُ وَ صِيَانَتُهُ مِنْ غَيْرِ أَهْلِهِ. فَأَقْرِئْهُمُ السَّلَامَ وَ قُلْ لَهُمْ: رَحِمَ اللَّهُ عَبْداً اجْتَرَّ مَوَدَّةَ النَّاسِ إِلَى نَفْسِهِ. حَدِّثُوهُمْ بِمَا يَعْرِفُونَ وَ اسْتُرُوا عَنْهُمْ مَا يُنْكِرُونَ}} (محمد بن یعقوب الکلینی الرازی، الکافی، ج۲، ص۲۲۲). این مضمون روایی به گونه‌های دیگر در منابع روایی نیز نقل شده است؛ ر.ک: محمد بن الحسن الحر العاملی، وسائل الشیعة، ج١۶، ص۲۲۰؛ محمدباقر مجلسی، بحارالأنوار، ج۲، ص۶۵؛ ج۴٧؛ ج۷۲؛ محمد بن علی بن بابویه (الصدوق)، الأمالی، ص۶٩؛ همو، الخصال، ج۱، ص۲۵؛ نعمان بن محمد تمیمی، مغربی دعائم الإسلام، ج۱، ص۶١؛ و....</ref>.
 
[[هدیه دادن]] به افراد و [[خویشان]] و آثار و [[برکات]] آن چندان اهمیت دارد که در [[روایت‌ها]] و [[سیره]] [[اهل‌بیت]]{{عم}} درباره آن به‌طور ویژه سفارش شده است. اهمیت اهدای هدیه در [[خانواده]] بیش از موارد دیگر است؛ چراکه [[هدیه دادن]] خود گونه‌ای ابراز [[عشق]] و علاقه اعضای خانواده به یکدیگر است و بر شدت آن می‌افزاید. از این راه، روابط بین آنها بیشتر می‌شود و در نتیجه پایه‌ها و بنیاد خانواده مستحکم‌تر می‌شود. به همین سبب سفارش شده است تا به بهانه‌های گوناگون، از جمله هنگام ورود به [[خانه]] از کار و تلاش روزانه یا پس از بازگشت از [[مسافرت]]، حتما سوغاتی را تهیه کنید و به [[اهل]] خانه به ویژه [[همسر]] بدهید اگر چیز مناسبی نیافتید باز هم مطلوب نیست دست خالی به [[منزل]] بروید. حتی اگر شده سنگی را با خود بردارید و به خانه ببرید.


بنابراین اکسیر عشق و [[محبت]] همسران و ابزار علاقه ایشان به یکدیگر چنین آثار و برکاتی دارد؛ [[برکات]] بسیاری که هم خود [[زن]] و مرد و هم فرزندان و دیگر اعضای خانواده و افراد مرتبط با آنان از آن بهره‌مند خواهند شد. البته با نگاهی کلان به کل [[جامعه انسانی]]، به خوبی به این نتیجه روشن پی خواهیم برد که عشق همسران به هم بر همه جامعه نیز تأثیرگذار است؛ زیرا همچنان که [[حاکمیت]] قهر و غلبه و [[نزاع]] و درگیری و در نتیجه فساد و بی‌بندوباری در [[خانواده‌ها]] بی‌درنگ و مستقیم بر [[جوامع]] تأثیر می‌گذارد، حاکمیت عشق و محبت و ابراز علاقه به یکدیگر و در نتیجه، وجود خانواده‌های سالم و [[صالح]] نیز برای جوامع مفید خواهد بود. پس [[جوامع انسانی]] نیز از برکات چنین خانواده‌هایی به‌طور مستقیم بهره‌مند می‌شوند<ref>[[اسدالله طوسی|طوسی، اسدالله]]، [[همسران شایسته (کتاب)|همسران شایسته]]، ص ۲۴۲-۲۵۱.</ref>.
[[رسول خدا]]{{صل}} نیز بر خرید [[هدیه]] هنگام بازگشت به [[خانه]] بسیار سفارش و تأکید کرده‌اند. [[ابن عباس]] در این زمینه چنین گزارش کرده است: «رسول خدا{{صل}} فرمودند: هر کس به [[بازار]] برود و هدیه‌ای بخرد و برای [[اهل]] خانه‌اش ببرد، مانند کسی است که صدقه‌ای را برای [[مستمندان]] و [[نیازمندان]] برده است»<ref>{{متن حدیث|عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ{{صل}}: مَنْ دَخَلَ السُّوقَ فَاشْتَرَى تُحْفَةً فَحَمَلَهَا إِلَى عِيَالِهِ كَانَ كَحَامِلِ صَدَقَةٍ إِلَى قَوْمٍ مَحَاوِيجَ وَ لْيَبْدَأْ بِالْإِنَاثِ قَبْلَ الذُّكُورِ فَإِنَّ مَنْ فَرَّحَ ابْنَتَهُ فَكَأَنَّمَا أَعْتَقَ رَقَبَةً مِنْ وُلْدِ إِسْمَاعِيلَ وَ مَنْ أَقَرَّ بِعَيْنِ ابْنٍ فَكَأَنَّمَا بَكَى مِنْ خَشْيَةِ اللَّهِ وَ مَنْ بَكَى مِنْ خَشْيَةِ اللَّهِ أَدْخَلَهُ اللَّهُ جَنَّاتِ النَّعِيمِ}} (محمد بن علی بن بابویه (الصدوق)، الأمالی، ص۵۵۴؛ محمدباقر مجلسی، بحارالأنوار، ج۶١، ص۵٩؛ محمد بن الحسن الحر العاملی، وسائل الشیعه، ج۲۱، ص۵۴). همچنین سفارش شده است که از مسلمانان و مؤمنانی که با ما قرابتی ندارند نیز هدیه بپذیریم؛ چراکه همان قرابت دینی و ایمانی بسنده است: {{متن حدیث|عَنْ إِبْرَاهِيمَ الْكَرْخِيِّ قَالَ: سَأَلْتُ أَبَا عَبْدِ اللَّهِ{{ع}} عَنِ الرَّجُلِ تَكُونُ لَهُ الضَّيْعَةُ الْكَبِيرَةُ. فَإِذَا كَانَ يَوْمُ الْمِهْرَجَانِ أَوِ النَّيْرُوزِ أَهْدَوْا إِلَيْهِ الشَّيْ‏ءَ لَيْسَ هُوَ عَلَيْهِمْ يَتَقَرَّبُونَ بِذَلِكَ إِلَيْهِ. فَقَالَ: أَ لَيْسَ هُمْ مُصَلِّينَ؟ قُلْتُ: بَلَى. قَالَ: فَلْيَقْبَلْ هَدِيَّتَهُمْ وَ لْيُكَافِهِمْ فَإِنَّ رَسُولَ اللَّهِ{{صل}} قَالَ: لَوْ أُهْدِيَ إِلَيَّ كُرَاعٌ لَقَبِلْتُ وَ كَانَ ذَلِكَ مِنَ الدِّينِ وَ لَوْ أَنَّ كَافِراً أَوْ مُنَافِقاً أَهْدَى إِلَيَّ وَسْقاً مَا قَبِلْتُ وَ كَانَ ذَلِكَ مِنَ الدِّينِ أَبَى اللَّهُ لِي زَبْدَ الْمُشْرِكِينَ وَ الْمُنَافِقِينَ وَ طَعَامَهُمْ}} (محمد بن یعقوب الکلینی الرازی، الکافی، ج۵، ص١۴٣).</ref>.<ref>[[اسدالله طوسی|طوسی، اسدالله]]، [[همسران شایسته (کتاب)|همسران شایسته]]، ص ۲۹۷.</ref>


== منابع ==
== منابع ==
۱۳۰٬۳۱۴

ویرایش