ابوالهیثم بن تیهان: تفاوت میان نسخه‌ها

| عنوان مدخل  = ابوالهیثم بن تیهان

| مداخل مرتبط = [[ابوالهیثم بن تیهان در رجال و تراجم]] - [[ابوالهیثم بن تیهان در تاریخ اسلامی]] - [[ابوالهیثم بن تیهان در نهج البلاغه]]

==مالک بن تیهان یار [[علی]]{{ع}}==

[[ابوالهیثم بن تیهان]] از [[یاران]] برجسته [[امام علی]]{{ع}} بود. نام‌های مختلفی برای او [[ثبت]] شده که معروف‌ترین آن «مالک» است<ref>ر.ک: [[دانشنامه نهج البلاغه ج۱ (کتاب)|دانشنامه نهج البلاغه]]، ص ۷۸.</ref>؛ مالک بن تَیهان بن مالک که به کنیه‌اش (ابوهَیثم) مشهور است<ref> ر.ک: [[محمد محمدی ری‌شهری|محمدی ری‌شهری، محمد]]، [[گزیده دانشنامه امیرالمؤمنین (کتاب)|گزیده دانشنامه امیرالمؤمنین]]، ص ۸۲۸؛ [[جواد محدثی|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ غدیر (کتاب)|فرهنگ غدیر]]، ص۷۴.</ref>. از نخستین افراد گروه [[انصار]] بود که پیش از [[هجرت پیامبر]]{{صل}} در [[مکه]] [[ایمان]] آوردند<ref>ر.ک: [[دانشنامه نهج البلاغه ج۱ (کتاب)|دانشنامه نهج البلاغه]]، ص ۷۸.</ref>. وی قبل از [[اسلام]] هم [[موحد]] بود و از [[پرستش]] [[بت]]، دوری می‌‌کرد<ref>[[محمد محمدی ری‌شهری|محمدی ری‌شهری، محمد]]، [[گزیده دانشنامه امیرالمؤمنین (کتاب)|گزیده دانشنامه امیرالمؤمنین]]، ص ۸۲۸؛ [[جواد محدثی|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ غدیر (کتاب)|فرهنگ غدیر]]، ص۷۴.</ref>. او در [[بیعت عقبه]] با [[پیامبر]] شرکت داشت و از جمله [[نقبای دوازده‌گانه]] است که در [[بیعت]] عقبۀ دوم برای نشر [[اسلام]] [[برگزیده]] شدند<ref>ر.ک: [[دانشنامه نهج البلاغه ج۱ (کتاب)|دانشنامه نهج البلاغه]]، ص ۷۸.</ref>.  

[[ابوهیثم]] در تمام نبردهای [[پیامبر خدا]] شرکت داشت و از جمله کسانی است که «[[حدیث غدیر]]» را [[روایت]] کرده‌اند. او از [[پیش‌گامان]] [[شناخت حق]]، پس از [[پیامبر]] خداست که در [[شناخت]] [[خلافت]] [[حق]]، پیشتاز شد و به [[خلافت ابوبکر]] تن نداد و در زمره [[دوازده]] نفری بود که در [[مسجد النبی]]، به [[دفاع از امام علی]]{{ع}} در برابر دگرگونی مسیر [[خلافت]]، فریاد [[اعتراض]] برآوردند<ref>ر.ک: [[محمد محمدی ری‌شهری|محمدی ری‌شهری، محمد]]، [[گزیده دانشنامه امیرالمؤمنین (کتاب)|گزیده دانشنامه امیرالمؤمنین]]، ص ۸۲۸؛ [[جواد محدثی|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ غدیر (کتاب)|فرهنگ غدیر]]، ص۷۴.</ref>.

[[ابوالهیثم]] پس از کشته شدن [[عثمان بن عفان]] [[تمایل]] به [[خلافت امام علی]]{{ع}} داشت <ref>ر.ک: [[دانشنامه نهج البلاغه ج۱ (کتاب)|دانشنامه نهج البلاغه]]، ص ۷۸.</ref>. لذا از آغاز شکل‌گیری [[حکومت]] آن [[حضرت]] با ایشان همراه شد و همراه با [[عمار بن یاسر]]، مسؤول [[بیعت گرفتن]] از [[مردم]] شد. [[امام]]، [[ابو هیثم]] را به همراه [[عمار بن یاسر]]، [[مسئول]] [[بیت المال]] کرد که بیانگر [[سلامت]] نفس اوست. [[علی]]{{ع}} در اوج [[تنهایی]] و در تنگنای [[سستی]] همراهانش، زمانی که با سوز و گداز، [[یاران]] [[استوار]] گامِ از دست رفته‌اش را یاد کرده است، از مالک بن تیهان نیز نام برده و بر نبودش [[تأسف]] خورده است: «کجایند برادرانم که در خطّ [[خدا]] حرکت کردند و تا آخرین لحظۀ [[حیات]]، مسیر [[حق]] را رها نکردند. کجاست [[عمار]]، کجاست [[ابن تیهان]]، کجاست [[ذو الشّهادتین]]»<ref>{{متن حدیث|أَیْنَ إِخْوَانِیَ الَّذِینَ رَکِبُوا الطَّرِیقَ وَ مَضَوْا عَلَی الْحَقِّ أَیْنَ عَمَّارٌ وَ أَیْنَ ابْنُ التَّیِّهَانِ وَ أَیْنَ ذُو الشَّهَادَتَیْنِ}}؛ نهج البلاغه، خطبه ١٨٢.</ref>.<ref>ر.ک: [[محمد محمدی ری‌شهری|محمدی ری‌شهری، محمد]]، [[گزیده دانشنامه امیرالمؤمنین (کتاب)|گزیده دانشنامه امیرالمؤمنین]]، ص ۸۲۸؛ [[دانشنامه نهج البلاغه ج۱ (کتاب)|دانشنامه نهج البلاغه]]، ص ۷۸.</ref>

مؤرخان در زمان درگذشت [[ابو هیثم]]، [[اختلاف]] دارند؛ ولی آنچه از مجموعه اقوال [[تاریخی]]<ref>شرح نهج البلاغة، ج ۱۰، ص ۱۰۸؛ قاموس الرجال، ج ۷، ص ۴۶۲.</ref> به دست می‌آید، این است که او در [[جنگ صفین]] جزء [[یاران امام علی]]{{ع}} بود و در آن [[جنگ]] به [[شهادت]] رسید<ref>ر.ک: [[محمد محمدی ری‌شهری|محمدی ری‌شهری، محمد]]، [[گزیده دانشنامه امیرالمؤمنین (کتاب)|گزیده دانشنامه امیرالمؤمنین]]، ص ۸۲۸؛ [[جواد محدثی|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ غدیر (کتاب)|فرهنگ غدیر]]، ص۷۴؛ [[دانشنامه نهج البلاغه ج۱ (کتاب)|دانشنامه نهج البلاغه]]، ص ۷۸.</ref>.

# [[پرونده:13681048.jpg|22px]] [[دانشنامه نهج البلاغه ج۱ (کتاب)|'''دانشنامه نهج البلاغه ج۱''']]

[[رده:صحابه]]