عبدالرزاق بن همام صنعانی: تفاوت میان نسخه‌ها

| موضوع مرتبط = اصحاب امام صادق

| مداخل مرتبط = [[عبدالرزاق بن همام صنعانی در علوم قرآنی]] - [[عبدالرزاق بن همام صنعانی در تاریخ اسلامی]]

== آشنایی اجمالی ==

[[ابوبکر عبدالرزاق بن همام بن نافع حمیری یمانی صنعانی]] معروف به [[ابن همام]] در سال ۱۲۶هـ در [[صنعا]]، از شهرهای [[یمن]] به [[دنیا]] آمد و از [[موالی]] [[حمیر]]<ref>وفیات الاعیان ۳/۲۱۶.</ref> و [[صحابی امام صادق]] {{ع}} بود.<ref>رجال الطوسی ۲۶۷.</ref> بعضی وی را [[صحابی امام جواد]] {{ع}} هم می‌‌دانند. او از [[امام محمد باقر]] و [[امام جعفر صادق]] {{ع}} [[روایت]] دارد.<ref>تنقیح المقال ۲/۱۵۰. شیخ طوسی او را روایت‌ کننده از امام باقر و امام صادق {{عم}} معرفی کرده است (ر. ک: رجال الطوسی، ص۲۶۷ اصحاب الصادق {{ع}}، باب العین رقم ۷۱۵) ولی باتوجه به اینکه تولد وی را در سال ۱۲۶ و وفات او را در سال ۲۱۱ در ۸۵ سالگی بیان کرده‌اند (ر. ک: ابن حجر، تقریب التهذیب، ج۱، ص۵۰۵ رقم ۱۱۸۳؛ ذهبی، سیر اعلام النبلاء، ج۹، ص۵۶۵ و ۵۸۰؛ آقا بزرگ تهرانی، الذریعة، ج۴، ص۲۵۰، رقم ۱۲۰۰) روایت کردن وی از امام باقر {{ع}} (۱۱۴ ه‍‌.ق) امکان ندارد، مگر تاریخی را که برای تولد و وفات وی ذکر کرده‌اند، اشتباه باشد؛ اما روایت کردن وی از امام صادق {{ع}} مانعی ندارد؛ زیرا وی طبق تاریخ یادشده در وقت شهادت امام صادق {{ع}} ۲۲ ساله بوده است. آقا بزرگ تهرانی نیز استبعاد وحید بهبهانی را از اینکه وی از اصحاب امام صادق {{ع}} باشد، به همین بیان پاسخ گفته‌اند (ر. ک: رجال الطوسی، ص۲۶۷).</ref> همچنین از [[معمر بن راشد]]، [[سفیان بن عیینه]] و [[احمد بن حنبل]] روایت کرده و [[احمد بن حنبل]] و [[یحیی بن معین]] از او روایت کرده‌اند.<ref>وفیات الاعیان ۳/۲۱۶.</ref>

رجال‌شناسان او را [[ثقه]]، از بزرگان و [[مفاخر]] [[شیعه]]،<ref>قاموس الرجال ۶/۱۵۴.</ref> [[مفسر]] و محدثی [[حافظ]] معرفی کرده‌اند.<ref>معجم المفسرین ۱/۲۸۱.</ref> [[تفسیر]] او از قدیمی‌ترین [[تفاسیر شیعه]] می‌‌باشد.<ref>الذریعه ۴/۲۵۰.</ref> وی مدت هشت سال از ایام [[حیات]] [[امام جواد]] {{ع}} را [[درک]] کرد و در آخر عمرش [[نابینا]] شد<ref>الثقات ۸/۴۱۲.</ref> و در سال ۲۱۱هـ در یمن از دنیا رفت.<ref>الطبقات الکبری ۵/۵۴۸.</ref>

[[رده:اصحاب امام صادق]]