بدون خلاصۀ ویرایش
بدون خلاصۀ ویرایش |
بدون خلاصۀ ویرایش |
||
| خط ۱۳: | خط ۱۳: | ||
*[[امام جواد]] {{ع}} در جواب این پرسش که چرا او را [[قائم]] مینامند، فرمودند: زیرا بعد از آنکه نامش از خاطرهها فراموش میشود و بیشتر معتقدان به امامتش، از [[دین خدا]] بر میگردند، [[قیام]] میکند<ref>کمال الدین، ص ۳۷۸.</ref>. یکی از اعمالی که در عصر [[امام صادق]] {{ع}} و در میان [[شیعیان]] مرسوم بوده و هست، این است که هنگام شنیدن نام "[[قائم]]" بلند میشوند. اگرچه دلیلی مسلم بر [[وجوب]] [[قیام]] به هنگام ذکر این [[لقب حضرت]] نیست، اما این عمل در [[حقیقت]]، اظهار [[ادب]] و [[احترام]] به آن [[امام]] عزیز است. [[نقل]] شده که در حضور [[امام رضا]] {{ع}} کلمه "[[قائم]]" ذکر شد، حضرت برخاست و دستش را بر سر نهاد و فرمود: خداوندا! بر فرجش شتاب کن و راه [[ظهور]] و نهضتش را آسان گردان<ref>بحار الانوار، ج ۵۱، ص ۳۰.</ref>. | *[[امام جواد]] {{ع}} در جواب این پرسش که چرا او را [[قائم]] مینامند، فرمودند: زیرا بعد از آنکه نامش از خاطرهها فراموش میشود و بیشتر معتقدان به امامتش، از [[دین خدا]] بر میگردند، [[قیام]] میکند<ref>کمال الدین، ص ۳۷۸.</ref>. یکی از اعمالی که در عصر [[امام صادق]] {{ع}} و در میان [[شیعیان]] مرسوم بوده و هست، این است که هنگام شنیدن نام "[[قائم]]" بلند میشوند. اگرچه دلیلی مسلم بر [[وجوب]] [[قیام]] به هنگام ذکر این [[لقب حضرت]] نیست، اما این عمل در [[حقیقت]]، اظهار [[ادب]] و [[احترام]] به آن [[امام]] عزیز است. [[نقل]] شده که در حضور [[امام رضا]] {{ع}} کلمه "[[قائم]]" ذکر شد، حضرت برخاست و دستش را بر سر نهاد و فرمود: خداوندا! بر فرجش شتاب کن و راه [[ظهور]] و نهضتش را آسان گردان<ref>بحار الانوار، ج ۵۱، ص ۳۰.</ref>. | ||
*گفتنی است که منظور از "[[قائم]]" در بخشی از [[روایات]]، ظاهرا [[حضرت مهدی]] {{ع}} نیست، بلکه مراد قیامکننده به [[حق]] است. [[ثقة الاسلام کلینی]] در کافی، بابی را گشوده با این عنوان {{عربی|"بَابُ أَنَّ الْأَئِمَّةَ {{عم}} كُلَّهُمْ قَائِمُونَ بِأَمْرِ اللَّهِ"}}<ref>اصول کافی، ج ۱، ص ۵۳۶.</ref> که بیانگر آن است که لفظ "[[قائم]]" مخصوص و منحصر به [[امام زمان]] {{ع}} نیست. از تعبیرهای {{عربی|"هُوَ قَائِمُ أَهْلِ زَمَانِهِ"}}<ref>اصول کافی، ج ۱، ص ۵۳۷.</ref> و {{عربی|"كُلُّنَا قَائِمٌ بِأَمْرِ اللَّهِ"}}<ref>اصول کافی، ج ۱، ص ۵۳۷.</ref> و... در [[روایات]] هم استفاده میشود که لفظ "[[قائم]]" لزوماً ویژه [[حضرت مهدی]] {{ع}} نیست و شامل هر قیامکنندهای میشود؛ هرکس که [[انقلاب]] کند و [[مردم]] را به [[قیام]] علیه [[ظلم]] و بیداد فرا خواند، "[[قائم]]" است<ref>[[مجتبی تونهای|تونهای، مجتبی]]، [[موعودنامه (کتاب)|موعودنامه]]، ص۵۴۷.</ref>. | *گفتنی است که منظور از "[[قائم]]" در بخشی از [[روایات]]، ظاهرا [[حضرت مهدی]] {{ع}} نیست، بلکه مراد قیامکننده به [[حق]] است. [[ثقة الاسلام کلینی]] در کافی، بابی را گشوده با این عنوان {{عربی|"بَابُ أَنَّ الْأَئِمَّةَ {{عم}} كُلَّهُمْ قَائِمُونَ بِأَمْرِ اللَّهِ"}}<ref>اصول کافی، ج ۱، ص ۵۳۶.</ref> که بیانگر آن است که لفظ "[[قائم]]" مخصوص و منحصر به [[امام زمان]] {{ع}} نیست. از تعبیرهای {{عربی|"هُوَ قَائِمُ أَهْلِ زَمَانِهِ"}}<ref>اصول کافی، ج ۱، ص ۵۳۷.</ref> و {{عربی|"كُلُّنَا قَائِمٌ بِأَمْرِ اللَّهِ"}}<ref>اصول کافی، ج ۱، ص ۵۳۷.</ref> و... در [[روایات]] هم استفاده میشود که لفظ "[[قائم]]" لزوماً ویژه [[حضرت مهدی]] {{ع}} نیست و شامل هر قیامکنندهای میشود؛ هرکس که [[انقلاب]] کند و [[مردم]] را به [[قیام]] علیه [[ظلم]] و بیداد فرا خواند، "[[قائم]]" است<ref>[[مجتبی تونهای|تونهای، مجتبی]]، [[موعودنامه (کتاب)|موعودنامه]]، ص۵۴۷.</ref>. | ||
==قائم در درسنامه== | |||
*با مراجعه به [[روایات]] مربوط به [[حضرت مهدی]]{{ع}}، میتوان گفت: هیچ لقبی به اندازه "[[قائم]]"، برای آن [[حضرت]] استعمال نشده است. گویا از آنجایی که [[قیام حضرت مهدی]]{{ع}}، درخشانترین فصل [[زندگی]] ایشان است؛ اتصاف به این صفت و [[لقب]]، همواره در [[کلام]] [[معصومان]]{{عم}} مورد تصریح قرار گرفته است. بنابراین مهمترین [[علت]] اتصاف به این [[لقب]]، آن است که وی در برابر اوضاع [[سیاسی]] و [[انحرافات]] [[دینی]] و [[اجتماعی]]، بزرگترین [[قیام]] [[تاریخ]] را [[رهبری]] خواهد کرد<ref>الارشاد، ص ۷۰۴، ح ۲.</ref>. البته میتوان تمامی [[ائمه]]{{عم}} را [[قائم]] دانست؛ اما ویژگیهای [[قیام امام مهدی]]{{ع}}، آن [[حضرت]] را از دیگر [[امامان]] ممتاز ساخته است. | |||
*درباره وجه نامیده شدن [[حضرت]] به "[[قائم]]"، میتوان به [[روایات]] زیر اشاره کرد: [[ابو حمزه ثمالی]] میگوید: از [[امام باقر]]{{ع}} پرسیدم: ای [[فرزند]] [[رسول خدا]]! آیا همه شما [[قائم]] و به پا دارنده [[حق]] نیستید؟ فرمود: بلی؛ عرض کردم: چرا [[حضرت مهدی]]{{ع}} را [[قائم]] نامیدهاند؟ فرمود: هنگامی که جد من [[حضرت]] [[سید الشهدا]] [[حسین بن علی]]{{عم}} [[شهید]] شد، [[ملائکه]] به درگاه [[خداوند]] [[ضجه]] و ناله نموده، نزد او شکایت کردند... پس خدای عز و جل [[امامان]] از [[فرزندان]] [[حسین]]{{ع}} را به آنان نشان داد و [[ملائکه]] از دیدن آنان خوشحال شدند. در آن هنگام دیدند که یکی از ایشان در حال [[قیام]] است و [[نماز]] میخواند. پس [[خداوند]] عز و جل فرمود: به وسیله این [[قائم]] ([[ایستاده]]) از آنان ([[قاتلان حسین]]) [[انتقام]] خواهم گرفت"<ref>دلائل الامامة، ص ۲۳۹.</ref>. از [[امام جواد]]{{ع}} پرسیده شد: چرا او را [[قائم]] مینامند؟ فرمود: {{متن حدیث|"لِأَنَّهُ يَقُومُ بَعْدَ مَوْتِ ذِكْرِهِ وَ اِرْتِدَادِ أَكْثَرِ اَلْقَائِلِينَ بِإِمَامَتِهِ"}}<ref>کمال الدین و تمام النعمة، ج ۲، ص ۳۷۸، ح ۳.</ref>؛ "چون پس از آن [[قیام]] میکند که از یادها رفته است و بیشتر معتقدان به امامتش برگشتهاند". [[لقب]] "[[قائم]]" اگرچه در پارهای از موارد به تنهایی به کار رفته است؛ ولی در بعضی از موارد، به کلماتی دیگر اضافه شده که هرکدام گویای معنایی خاص است؛ مانند: | |||
#{{عربی|"القائم من ولدی"}} (قیامکننده از فرزندانم): برخی از [[معصومان]]{{عم}} [[اصرار]] داشتهاند که آن [[قیام]] کننده را از [[فرزندان]] خود معرفی کنند تا کسانی که از غیر آنان خود را [[قائم]] معرفی میکنند، رسوا شوند. [[پیامبر اکرم]]{{صل}} فرمود: {{متن حدیث|"مَنْ أَنْكَرَ اَلْقَائِمَ مِنْ وُلْدِي فِي زَمَانِ غَيْبَتِهِ فَمَاتَ فَقَدْ مَاتَ مِيتَةً جَاهِلِيَّةً "}}<ref>کمال الدین و تمام النعمة، ج ۲، باب ۳۹، ح ۱۲.</ref>؛ "کسی که [[قائم]] از [[فرزندان]] مرا در زمان غیبتش [[انکار]] کند، به [[مرگ جاهلی]] مرده است". [[امام صادق]]{{ع}} فرمود: "القائم من ولدی یعمر [[عمر]] [[خلیل]] الرحمن..."<ref>دلائل الامامة، ص ۲۵۸؛ الغیبة، ص ۱۸۹، ح ۴۴.</ref>؛ "[[قائم]] از [[فرزندان]] من [[عمر]] میکند، [[عمر]] او به اندازه [[عمر]] [[خلیل]] [[الرحمان]] است...". | |||
#{{عربی|"قائمهم"}} ([[قائم]] آنان): [[رسول گرامی اسلام]]{{صل}}- زمانی که [[ائمه]]{{عم}} را معرفی میکند و سخن از [[حضرت مهدی]]{{ع}} به میان میآورد- بیشتر از آن [[حضرت]] با عنوان [[قیام]] کننده آنان ([[اهل بیت]]) یاد میفرماید؛ چنانکه خطاب به [[حسین بن علی]]{{عم}} فرمود: "تو آقا و [[فرزند]] آقا هستی. تو [[امام]] و [[فرزند]] [[امام]] هستی. تو [[حجت]]، [[فرزند]] [[حجت]] و [[پدر]] حجتهای نهگانه هستی که نهمین آنان [[قائم]] ایشان است"<ref>عیون اخبار الرضا{{ع}}، ج ۲، ص ۵۲، ح ۱۷.</ref>. گویا [[پیامبر]]{{صل}} تنها [[قیام]] کننده (موفق) از [[فرزندان امام حسین]]{{ع}} را، آخرین ایشان معرفی کرده و او را از [[فرزندان]] آن [[حضرت]] دانسته است. | |||
#{{عربی|"قائم للحق منا"}} ([[قیام]] کننده برای [[حق]] از ما): [[رسول گرامی اسلام]]{{صل}} در روایتی فرمود: "[[قیامت]] بر پا نمیشود؛ مگر اینکه [[قیام]] کنندهای برای [[حق]] از ما ([[اهل بیت]]) به پاخیزد"<ref>عیون اخبار الرضا{{ع}}، ج ۲، ص ۵۹، ح ۲۳۰.</ref>. از این [[حدیث]] به دست میآید که تنها [[قیام]] برای [[اقامه حق]]، مطلوب است. همچنین قیامی که به تمامی [[صالحان]] [[وعده]] داده شده، تنها به وسیله فردی از [[اهل بیت پیامبر]]{{صل}} تحقق خواهد یافت. | |||
#{{عربی|"قائمنا اهل البیت"}} ([[قائم]] ما [[اهل بیت]]): [[امام باقر]]{{ع}} فرمود: "[[بهترین]] [[لباس]] هر زمان، [[لباس]] اهل آن زمان است؛ اما آنگاه که [[قائم]] ما [[اهل بیت]] [[قیام]] میکند، [[لباس علی]]{{ع}} را بر تن کرده و بر روش او [[حکومت]] خواهد نمود"<ref>کافی، ج ۱، ص ۴۱۱.</ref>. | |||
#{{عربی|"قائم آل محمد"}} ([[قیام]] کننده از [[آل محمد]]{{صل}}): [[امام رضا]]{{ع}} فرمود: {{متن حدیث|"تَمَامُ اَلْأَمْرِ بِقَائِمِ آلِ مُحَمَّدٍ"}}<ref>شیخ صدوق، التوحید، ص ۲۳۲، ح ۱.</ref>؛ "تمام امر به دست [[قائم آل محمد]] است"<ref>[[خدامراد سلیمیان|سلیمیان، خدامراد]]، [[درسنامه مهدویت (کتاب)|درسنامه مهدویت]]، ص۲۳۰-۲۳۲.</ref>. | |||
== پرسشهای وابسته == | == پرسشهای وابسته == | ||
| خط ۲۳: | خط ۳۲: | ||
* [[پرونده:134491.jpg|22px]] [[خدامراد سلیمیان|سلیمیان، خدامراد]]، [[فرهنگنامه مهدویت (کتاب)|'''فرهنگنامه مهدویت''']]. | * [[پرونده:134491.jpg|22px]] [[خدامراد سلیمیان|سلیمیان، خدامراد]]، [[فرهنگنامه مهدویت (کتاب)|'''فرهنگنامه مهدویت''']]. | ||
* [[پرونده:29873800.jpg|22px]] [[مجتبی تونهای|مجتبی تونهای]]، [[موعودنامه (کتاب)|'''موعودنامه''']]. | * [[پرونده:29873800.jpg|22px]] [[مجتبی تونهای|مجتبی تونهای]]، [[موعودنامه (کتاب)|'''موعودنامه''']]. | ||
* [[پرونده:136861.jpg|22px]] [[خدامراد سلیمیان|سلیمیان، خدامراد]]، [[درسنامه مهدویت (کتاب)|'''درسنامه مهدویت''']]. | |||
==پانویس== | ==پانویس== | ||
| خط ۳۵: | خط ۴۵: | ||
[[رده:اتمام لینک داخلی]] | [[رده:اتمام لینک داخلی]] | ||
[[en:Al-Qa'im]] | [[en:Al-Qa'im]] | ||
[[رده:مدخل]] | |||