حقیقت انتظار: تفاوت میان نسخه‌ها

۲۵ بایت اضافه‌شده ،  ‏۵ فوریهٔ ۲۰۲۰
بدون خلاصۀ ویرایش
بدون خلاصۀ ویرایش
بدون خلاصۀ ویرایش
خط ۵: خط ۵:
==معنای انتظار==
==معنای انتظار==
{{اصلی|معنای انتظار}}
{{اصلی|معنای انتظار}}
[[حضرت مهدی]] {{ع}} ، دوازدهمین و آخرین امام شیعه، در سال ۲۵۵ هجری به دنیا آمد و در سال ۲۶۰ هجری پس از [[شهادت امام حسن عسکری]] {{ع}} تا سال ۲۳۹ هجری از دیده‌ها پنهان و به صورت مخفیانه زندگی می کردند. در طول این هفتاد سال از طریق چهار نماینده خویش (که اصطلاحا[[نواب اربعه]] خوانده می‌شوند) با [[شیعیان]] ارتباط داشتند. بنابر اجماع علمای شیعه بعد از درگذشت [[علی بن محمد سمری]] چهارمین نایب خاص آن حضرت، در سال ۳۲۹ق باب نیابت خاصه و وکالت از طرف امام مهدی مسدود شد و تا روز ظهور، [[نبایت امام زمان|نایب خاص]] در میان شیعه نخواهد بود. [[وعده]] [[خدا]]، [[پیامبر]] و [[امامان]] این است که روزی [[ظهور]] خواهد کرد و جهان را از [[عدل و داد]] پُر خواهد ساخت. معتقدان به [[امامت]] او در این دوره، چشم به راه و [[منتظِر|منتظر]] ظهور اویند که به امر خدا خواهد بود. در [[روایات اسلامی]]، [[انتظار فرج]] از مهم‌ترین عبادت‌ها به شمار آمده است. انتظار در لغت به معنای چشم به راه بودن و منتظر چیزی بودن است و در اصطلاح [[مهدویت]]، به معنای [[انتظار ظهور امام زمان]]{{ع}} در [[آخر الزمان]] برای [[اقامه حق]] و [[عدل]] و تشکیل [[حکومت واحد جهانی]] است. <ref>[[جواد محدثی|محدثی، جواد]]، [[ فرهنگ‌نامه دینی (کتاب)| فرهنگ‌نامه دینی]]، ص:۳۴.</ref>.
[[حضرت مهدی]] {{ع}} ، دوازدهمین و آخرین امام شیعه، در سال ۲۵۵ هجری به دنیا آمد و در سال ۲۶۰ هجری پس از [[شهادت امام حسن عسکری]] {{ع}} تا سال ۲۳۹ هجری از دیده‌ها پنهان و به صورت مخفیانه زندگی می کردند. در طول این هفتاد سال از طریق چهار نماینده خویش (که اصطلاحا[[نواب اربعه]] خوانده می‌شوند) با [[شیعیان]] ارتباط داشتند. بنابر اجماع علمای شیعه بعد از درگذشت [[علی بن محمد سمری]] چهارمین نایب خاص آن حضرت، در سال ۳۲۹ق باب نیابت خاصه و وکالت از طرف امام مهدی مسدود شد و تا روز ظهور، [[نبایت امام زمان|نایب خاص]] در میان شیعه نخواهد بود. [[وعده]] [[خدا]]، [[پیامبر]] و [[امامان]] این است که روزی [[ظهور]] خواهد کرد و جهان را از [[عدل و داد]] پُر خواهد ساخت. معتقدان به [[امامت]] او در این دوره، چشم به راه و [[منتظِر|منتظر]] ظهور اویند که به امر خدا خواهد بود. در [[روایات اسلامی]]، [[انتظار فرج]] از مهم‌ترین عبادت‌ها به شمار آمده است. انتظار در لغت به معنای چشم به راه بودن و منتظر چیزی بودن است و در اصطلاح [[مهدویت]]، به معنای [[انتظار ظهور امام زمان]]{{ع}} در [[آخر الزمان]] برای [[اقامه حق]] و [[عدل]] و تشکیل [[حکومت واحد جهانی]] است.<ref>[[جواد محدثی|محدثی، جواد]]، [[ فرهنگ‌نامه دینی (کتاب)| فرهنگ‌نامه دینی]]، ص:۳۴.</ref>


==انواع انتظار==
==انواع انتظار==
خط ۱۳: خط ۱۳:
===انتظار مثبت و سازنده===
===انتظار مثبت و سازنده===
{{اصلی|انتظار مثبت}}
{{اصلی|انتظار مثبت}}
در این نگرش، انتظار تنها امید و چشم به راهی نیست، بلکه گرایش عملی و از سنخ حرکت و کار و تلاش است و با منش و رفتار شخص [[منتظِر|منتظِر]] پیوند دارد، زیرا برپایۀ [[آیات]]<ref>به عنوان نمونه: سوره نور، آیه: ۵۵. </ref> و [[روایات]]<ref>به عنوان نمونه: رسول خدا{{صل}} فرمود: {{متن حدیث|"لَنْ تَنْقَضِیَ الْأَیَّامُ وَ اللَّیَالِی حَتَّی یَبْعَثَ اللَّهُ رَجُلًا مِنْ أَهْلِ بَیْتِی یُوَاطِئُ اسْمُهُ اسْمِی یَمْلَؤُهَا عَدْلًا وَ قِسْطاً کَمَا مُلِئَتْ ظُلْماً وَ جَوْرا"}}؛ الارشاد، ج ۲، ص ۳۴۰.</ref>، هدف والای [[انتظار]]، حاکمیت فراگیر [[اسلام]] به دست آخرین [[حجت الهی]]، [[امام مهدی]] {{ع}} است. برپایه این نگرش، انتظار اندیشه‌ای حرکت‌آفرین و پویاست که [[منتظِر|منتظِر]]  را به رفتار و اقدامات اصلاح‌گرایانه وامی‌دارد<ref>ر.ک. [[عبدالله جوادی آملی|جوادی آملی، عبدالله]]، [[ادب فنای مقربان ج۹ (کتاب)|ادب فنای مقربان]]، ص۳۵۷، ۳۶۶.</ref> و [[ظهور حضرت مهدی]] {{ع}} حلقه‌ای است از حلقه‌های مبارزۀ [[اهل حق]] و [[اهل باطل|باطل]] که پیروزی به اهل حق منتهی می‌شود و فرد [[منتظِر|منتظِر]] در هر شرایط، در گروه اهل حق جای دارد و در هر شرایطی بر علیه اهل باطل است<ref>ر.ک. [[اصغر طهماسبی بلداجی|طهماسبی بلداجی، اصغر]] و [[فاطمه مرادی|مرادی، فاطمه]]، [[قرآن و سبک زندگی مهدوی (مقاله)|قرآن و سبک زندگی مهدوی]]،ص؟؟؟؛ [[ناصر فروهی|فروهی، ناصر]]، [[انتظار فرج ۶ (مقاله)|انتظار فرج]]، ص؟؟؟</ref>. منتظران [[ظهور امام زمان]] خود نیز مصلحانی کوچکترند که در محدودۀ خود به روشنگری و [[اصلاح]] و [[ارشاد]] می‌پردازند و از خاموش ماندن چراغ هدایت و نور جلوگیری می‌نمایند<ref>ر.ک. [[سید مهدی شمس‌الدین|شمس‌الدین، سید مهدی]]، [[در ساحل انتظار (کتاب)|در ساحل انتظار]]، ص۳۱-۳۳.</ref> و [[جامعه]] را مهیای [[تأسیس دولت]] [[مهدوی]] می‌‌نمایند<ref>ر.ک. [[شریف لک‌زایی|لک‌زایی، شریف]]، [[آزادی انتظار و آموزه مهدویت (مقاله)|آزادی انتظار و آموزه مهدویت]]، ص؟؟؟</ref>. [[انتظار مثبت]]، انتظاری فعال، پویا و تأثیرگذار است که [[منتظِر|منتظِر]] را در تکاپوی تحولات و تغییرات شدید جامعه یاری می‌‌رساند و او را در ترسیم جامعۀ مطلوب [[جامعه‌ی مهدوی|مهدوی]] قوی و توانمند می‌‌سازد. روحیۀ [[انتظار سازنده]] در فرد موجب می‌‌گردد تا او جامعه را از جامعۀ موجود به [[جامعۀ منتظر]] تبدیل کند و از آن رهگذر، به [[جامعه مطلوب]] و [[عصر ظهور]] رهنمون گردد<ref>ر.ک. [[محمد رضا ضمیری|ضمیری، محمد رضا]]، [[کارکردهای انتظار سازنده در اصلاح ناهنجاری‌­های اجتماعی (مقاله)|کارکردهای انتظار سازنده در اصلاح ناهنجاری‌­های اجتماعی]]، ص ۲۸۳ ـ ۲۸۴.</ref>.
در این نگرش، انتظار تنها امید و چشم به راهی نیست، بلکه گرایش عملی و از سنخ حرکت و کار و تلاش است و با منش و رفتار شخص [[منتظِر|منتظِر]] پیوند دارد، زیرا برپایۀ [[آیات]]<ref>به عنوان نمونه: سوره نور، آیه: ۵۵. </ref> و [[روایات]]<ref>به عنوان نمونه: رسول خدا{{صل}} فرمود: {{متن حدیث|"لَنْ تَنْقَضِیَ الْأَیَّامُ وَ اللَّیَالِی حَتَّی یَبْعَثَ اللَّهُ رَجُلًا مِنْ أَهْلِ بَیْتِی یُوَاطِئُ اسْمُهُ اسْمِی یَمْلَؤُهَا عَدْلًا وَ قِسْطاً کَمَا مُلِئَتْ ظُلْماً وَ جَوْرا"}}؛ الارشاد، ج ۲، ص ۳۴۰.</ref>، هدف والای [[انتظار]]، حاکمیت فراگیر [[اسلام]] به دست آخرین [[حجت الهی]]، [[امام مهدی]] {{ع}} است. برپایه این نگرش، انتظار اندیشه‌ای حرکت‌آفرین و پویاست که [[منتظِر|منتظِر]]  را به رفتار و اقدامات اصلاح‌گرایانه وامی‌دارد<ref>ر.ک. [[عبدالله جوادی آملی|جوادی آملی، عبدالله]]، [[ادب فنای مقربان ج۹ (کتاب)|ادب فنای مقربان]]، ص۳۵۷، ۳۶۶.</ref> و [[ظهور حضرت مهدی]] {{ع}} حلقه‌ای است از حلقه‌های مبارزۀ [[اهل حق]] و [[اهل باطل|باطل]] که پیروزی به اهل حق منتهی می‌شود و فرد [[منتظِر|منتظِر]] در هر شرایط، در گروه اهل حق جای دارد و در هر شرایطی بر علیه اهل باطل است<ref>ر.ک. [[اصغر طهماسبی بلداجی|طهماسبی بلداجی، اصغر]] و [[فاطمه مرادی|مرادی، فاطمه]]، [[قرآن و سبک زندگی مهدوی (مقاله)|قرآن و سبک زندگی مهدوی]]،ص؟؟؟؛ [[ناصر فروهی|فروهی، ناصر]]، [[انتظار فرج ۶ (مقاله)|انتظار فرج]]، ص؟؟؟</ref>. منتظران [[ظهور امام زمان]] خود نیز مصلحانی کوچکترند که در محدودۀ خود به روشنگری و [[اصلاح]] و [[ارشاد]] می‌پردازند و از خاموش ماندن چراغ هدایت و نور جلوگیری می‌نمایند<ref>ر.ک. [[سید مهدی شمس‌الدین|شمس‌الدین، سید مهدی]]، [[در ساحل انتظار (کتاب)|در ساحل انتظار]]، ص۳۱-۳۳.</ref> و [[جامعه]] را مهیای تأسیس [[حکومت مهدوی]] می‌‌نمایند<ref>ر.ک. [[شریف لک‌زایی|لک‌زایی، شریف]]، [[آزادی انتظار و آموزه مهدویت (مقاله)|آزادی انتظار و آموزه مهدویت]]، ص؟؟؟</ref>. [[انتظار مثبت]]، انتظاری فعال، پویا و تأثیرگذار است که [[منتظِر|منتظِر]] را در تکاپوی تحولات و تغییرات شدید جامعه یاری می‌‌رساند و او را در ترسیم جامعۀ مطلوب [[جامعه‌ی مهدوی|مهدوی]] قوی و توانمند می‌‌سازد. روحیۀ [[انتظار سازنده]] در فرد موجب می‌‌گردد تا او جامعه را از جامعۀ موجود به [[جامعۀ منتظر]] تبدیل کند و از آن رهگذر، به [[جامعه مطلوب]] و [[عصر ظهور]] رهنمون گردد<ref>ر.ک. [[محمد رضا ضمیری|ضمیری، محمد رضا]]، [[کارکردهای انتظار سازنده در اصلاح ناهنجاری‌­های اجتماعی (مقاله)|کارکردهای انتظار سازنده در اصلاح ناهنجاری‌­های اجتماعی]]، ص ۲۸۳ ـ ۲۸۴.</ref>.


===انتظار منفی و ویرانگر===
===انتظار منفی و ویرانگر===
{{اصلی|انتظار منفی}}
{{اصلی|انتظار منفی}}
برداشتی دیگر از انتظار برداشتی فلج کننده، بازدارنده و در واقع نوعی [[اباحی گری]] است که همواره مورد مذمت و سرزنش بزرگان دین قرار گرفته است. در این نوع [[انتظار]]، [[ظهور مهدی]] {{ع}} صرفاً ماهیت انفجاری دارد و از اشاعۀ [[ظلم‌ها]]، [[تبعیض‌ها]]، اختناق‌ها و حق‌کشی‌ها ناشی می‌‌شود. این انفجار زمانی رخ می‌دهد که [[اصلاح]] به نقطۀ صفر برسد و [[حق]] و [[حقیقت]] هیچ طرفداری نداشته باشد. بنابراین هر اصلاحی در این جریان محکوم است، چون هر اصلاحی یک نقطۀ روشن است و تا نقطۀ روشن هست دست [[غیب]] ظاهر نمی‌‌شود، پس [[بهترین]] [[کمک]] به [[تسریع در ظهور]] و [[بهترین]] شکل [[انتظار]]، [[ترویج]] و اشاعۀ [[فساد]] است. این نوع [[انتظار فرج]] به نوعی تعطیلی [[مقررات اسلامی]] و به هیچ وجه با [[موازین اسلامی]] و [[قرآنی]] وفق ندارد<ref>ر.ک. [[مرتضی مطهری|مطهری، مرتضی]]، [[قیام و انقلاب مهدی از دیدگاه فلسفه تاریخ (کتاب)|قیام و انقلاب مهدی از دیدگاه فلسفه تاریخ]]، ص ۵۴؛ [[خدامراد سلیمیان|سلیمیان، خدامراد]]، [[انتظار و منتظران (مقاله)|انتظار و منتظران]]، ص ۱۹۳-۱۹۵؛ [[اصغر طهماسبی بلداجی|طهماسبی بلداجی، اصغر]] و [[فاطمه مرادی|مرادی، فاطمه]]، [[قرآن و سبک زندگی مهدوی (مقاله)|قرآن و سبک زندگی مهدوی]]،ص؟؟؟؛ [[ناصر فروهی|فروهی، ناصر]]، [[انتظار فرج ۶ (مقاله)|انتظار فرج]]، ص؟؟؟</ref> و این‌گونه [[انتظار]]، عاملی برای توجیه [[ستم‌ها]] و [[فسادها]] و حق‌کُشی‌ها و بی‌عدالتی‌هاست<ref>ر.ک. [[شریف لک‌زایی|لک‌زایی، شریف]]، [[آزادی انتظار و آموزه مهدویت (مقاله)|آزادی انتظار و آموزه مهدویت]]،؟؟؟؛ [[علی قائمی|قائمی، علی]]، [[نگاهی به مسأله انتظار (کتاب)|نگاهی به مسأله انتظار]]، ص۳۹-۴۰.</ref>.
برداشتی دیگر از انتظار برداشتی فلج کننده، بازدارنده و در واقع نوعی [[اباحی گری]] است که همواره مورد مذمت و سرزنش بزرگان دین قرار گرفته است. در این نوع [[انتظار]]، [[ظهور مهدی]] {{ع}} صرفاً ماهیت انفجاری دارد و از اشاعۀ [[ظلم‌ها]]، [[تبعیض‌ها]]، اختناق‌ها و حق‌کشی‌ها ناشی می‌‌شود. این انفجار زمانی رخ می‌دهد که [[اصلاح]] به نقطۀ صفر برسد و [[حق]] و [[حقیقت]] هیچ طرفداری نداشته باشد. بنابراین هر اصلاحی در این جریان محکوم است، چون هر اصلاحی یک نقطۀ روشن است و تا نقطۀ روشن هست دست [[غیب]] ظاهر نمی‌‌شود، پس [[بهترین]] [[کمک]] به [[تسریع در ظهور]] و [[بهترین]] شکل [[انتظار]]، [[ترویج]] و اشاعۀ [[فساد]] است. این نوع [[انتظار فرج]] به نوعی تعطیلی [[مقررات اسلامی]] و به هیچ وجه با [[موازین اسلامی]] و [[قرآنی]] وفق ندارد<ref>ر.ک. [[مرتضی مطهری|مطهری، مرتضی]]، [[قیام و انقلاب مهدی از دیدگاه فلسفه تاریخ (کتاب)|قیام و انقلاب مهدی از دیدگاه فلسفه تاریخ]]، ص ۵۴؛ [[خدامراد سلیمیان|سلیمیان، خدامراد]]، [[انتظار و منتظران (مقاله)|انتظار و منتظران]]، ص ۱۹۳-۱۹۵؛ [[اصغر طهماسبی بلداجی|طهماسبی بلداجی، اصغر]] و [[فاطمه مرادی|مرادی، فاطمه]]، [[قرآن و سبک زندگی مهدوی (مقاله)|قرآن و سبک زندگی مهدوی]]،ص؟؟؟؛ [[ناصر فروهی|فروهی، ناصر]]، [[انتظار فرج ۶ (مقاله)|انتظار فرج]]، ص؟؟؟</ref> و این‌گونه [[انتظار]]، عاملی برای توجیه [[ستم‌ها]] و [[فسادها]] و حق‌کُشی‌ها و بی‌عدالتی‌هاست<ref>ر.ک. [[شریف لک‌زایی|لک‌زایی، شریف]]، [[آزادی انتظار و آموزه مهدویت (مقاله)|آزادی انتظار و آموزه مهدویت]]،؟؟؟؛ [[علی قائمی|قائمی، علی]]، [[نگاهی به مسأله انتظار (کتاب)|نگاهی به مسأله انتظار]]، ص۳۹-۴۰.</ref>.
==حقیقت انتظار==


==پرسش مستقیم==
==پرسش مستقیم==
۲۶٬۷۰۱

ویرایش