جز
جایگزینی متن - 'مانع' به 'مانع'
بدون خلاصۀ ویرایش |
جز (جایگزینی متن - 'مانع' به 'مانع') |
||
| خط ۱۱: | خط ۱۱: | ||
'''[[جنگ]]''' به معنای [[پیکار]]، [[کارزار]]، [[ستیزه]]<ref>لغتنامه دهخدا، ج ۵، ص ۶۹۱۸ «جنگ».</ref> و در اصطلاح به معنای تبدیل شدن [[کشمکش]] دایمی بین کشورها به ستیزهای [[خشونت]] بار و خونین<ref>فرهنگ علوم سیاسی، مرکز اطّلاعات و مدارک علمی ایران، ص ۴۵۵.</ref> است. مقصود ما از [[جنگ]]، مطلق [[پیکار]] و درگیری خشونتبار بین دو گروه است و چنانچه یکی از این دو گروه، [[خداپرست]] و هدفش [[مقدّس]] باشد، پیکارش [[جهاد]] است که در [[جایگاه]] خود بحث میشود. در این مدخل از واژه «[[حرب]]»، «[[قتال]]» و مشتقّات آنها استفاده شده است<ref>[[فرهنگ قرآن (کتاب)|فرهنگ قرآن]]، واژه «جنگ».</ref>. | '''[[جنگ]]''' به معنای [[پیکار]]، [[کارزار]]، [[ستیزه]]<ref>لغتنامه دهخدا، ج ۵، ص ۶۹۱۸ «جنگ».</ref> و در اصطلاح به معنای تبدیل شدن [[کشمکش]] دایمی بین کشورها به ستیزهای [[خشونت]] بار و خونین<ref>فرهنگ علوم سیاسی، مرکز اطّلاعات و مدارک علمی ایران، ص ۴۵۵.</ref> است. مقصود ما از [[جنگ]]، مطلق [[پیکار]] و درگیری خشونتبار بین دو گروه است و چنانچه یکی از این دو گروه، [[خداپرست]] و هدفش [[مقدّس]] باشد، پیکارش [[جهاد]] است که در [[جایگاه]] خود بحث میشود. در این مدخل از واژه «[[حرب]]»، «[[قتال]]» و مشتقّات آنها استفاده شده است<ref>[[فرهنگ قرآن (کتاب)|فرهنگ قرآن]]، واژه «جنگ».</ref>. | ||
==مقدمه== | ==مقدمه== | ||
*هر چند در [[قرآن کریم]] اصل بر [[صلح]] و تعامل و همزیستی است و جنگ در شرایط خاص بر [[مؤمنان]] تحمیل میشود، و آیاتی که به موضوع قتال اشاره دارد، بسیار و بیانگر دوران سخت و شکننده تلاش [[دشمنان]] بر علیه [[مسلمانان]] و [[مخالفت]] با [[تبلیغ پیامبر]] بوده است که نمیخواستند و نمیگذاشتند تا او همانند خودشان [[عقاید]] خود را [[بیان]] کند، و | *هر چند در [[قرآن کریم]] اصل بر [[صلح]] و تعامل و همزیستی است و جنگ در شرایط خاص بر [[مؤمنان]] تحمیل میشود، و آیاتی که به موضوع قتال اشاره دارد، بسیار و بیانگر دوران سخت و شکننده تلاش [[دشمنان]] بر علیه [[مسلمانان]] و [[مخالفت]] با [[تبلیغ پیامبر]] بوده است که نمیخواستند و نمیگذاشتند تا او همانند خودشان [[عقاید]] خود را [[بیان]] کند، و مانع [[آزادی]] [[بیان]] بودهاند، قهرا مسائل و موضوعات مختلفی در باره جنگ در خطاب به مؤمنبن به عنوان نیروی مجری [[پیامبر]] مطرح میشود و حتی آنجا که از او در باره اصل موضوع، قلمرو، [[دلایل]] روی آوردن آن پرسش میکردند، باز این [[مؤمنان]] هستند، که مخاطب قرار میگیرند و این دسته از [[آیات]] که با واژه «[[قتل]]» و «قتال» آمده و با موضوع [[جهاد]] [[قرابت]] خاصی دارد، رابطه [[رهبری]] [[پیامبر]] را با این دسته از موضوعات روشن میکند. از سوی دیگر چون قتال و جنگ عملی جمعی است، هم [[پرسشها]] و هم مخاطب به صورت جمع است و اگر آثاری این جنگ برجای میگذارد، برای [[جامعه]] است. این مباحث در چند بخش تقسیم میشود. | ||
==[[فلسفه]] و [[دلایل]] قتال== | ==[[فلسفه]] و [[دلایل]] قتال== | ||
| خط ۲۶: | خط ۲۶: | ||
#درجنگ رعایت حدود ومقررات باید بشود وتجاوز وظلم [[ممنوع]] است {{متن قرآن|وَلَا تَعْتَدُوا إِنَّ اللَّهَ لَا يُحِبُّ الْمُعْتَدِينَ}}<ref>«و در راه خداوند با آنان که با شما جنگ میکنند، جنگ کنید اما تجاوز نکنید که خداوند تجاوزکاران را دوست نمیدارد» سوره بقره، آیه ۱۹۰.</ref> | #درجنگ رعایت حدود ومقررات باید بشود وتجاوز وظلم [[ممنوع]] است {{متن قرآن|وَلَا تَعْتَدُوا إِنَّ اللَّهَ لَا يُحِبُّ الْمُعْتَدِينَ}}<ref>«و در راه خداوند با آنان که با شما جنگ میکنند، جنگ کنید اما تجاوز نکنید که خداوند تجاوزکاران را دوست نمیدارد» سوره بقره، آیه ۱۹۰.</ref> | ||
#[[فلسفه]] جنگ [[آزادی]] بخشی و [[نجات]] انسانهای مورد [[ستم]] از دست [[ظالمان]] {{متن قرآن|وَمَا لَكُمْ لَا تُقَاتِلُونَ فِي سَبِيلِ اللَّهِ وَالْمُسْتَضْعَفِينَ مِنَ الرِّجَالِ وَالنِّسَاءِ وَالْوِلْدَانِ الَّذِينَ يَقُولُونَ رَبَّنَا أَخْرِجْنَا مِنْ هَذِهِ الْقَرْيَةِ الظَّالِمِ}}<ref>«و چرا شما در راه خداوند نبرد نمیکنید و (نیز) در راه (رهایی) مستضعفان از مردان و زنان و کودکانی که میگویند: پروردگارا! ما را از این شهر که مردمش ستمگرند رهایی بخش و از سوی خود برای ما سرپرستی بگذار و از سوی خود برای ما یاوری بگمار» سوره نساء، آیه ۷۵.</ref> | #[[فلسفه]] جنگ [[آزادی]] بخشی و [[نجات]] انسانهای مورد [[ستم]] از دست [[ظالمان]] {{متن قرآن|وَمَا لَكُمْ لَا تُقَاتِلُونَ فِي سَبِيلِ اللَّهِ وَالْمُسْتَضْعَفِينَ مِنَ الرِّجَالِ وَالنِّسَاءِ وَالْوِلْدَانِ الَّذِينَ يَقُولُونَ رَبَّنَا أَخْرِجْنَا مِنْ هَذِهِ الْقَرْيَةِ الظَّالِمِ}}<ref>«و چرا شما در راه خداوند نبرد نمیکنید و (نیز) در راه (رهایی) مستضعفان از مردان و زنان و کودکانی که میگویند: پروردگارا! ما را از این شهر که مردمش ستمگرند رهایی بخش و از سوی خود برای ما سرپرستی بگذار و از سوی خود برای ما یاوری بگمار» سوره نساء، آیه ۷۵.</ref> | ||
#{{متن قرآن|وَقَاتِلُوهُمْ حَتَّى لَا تَكُونَ فِتْنَةٌ وَيَكُونَ الدِّينُ لِلَّهِ}}<ref>«و با آنان نبرد کنید تا آشوبی برجا نماند و تنها دین خداوند بر جای ماند، پس اگر دست از (جنگ) بازداشتند (شما نیز دست باز دارید که) جز با ستمگران دشمنی نباید کرد» سوره بقره، آیه ۱۹۳.</ref> [[فرمان]] پیشبرد [[جهاد]] است از حدود [[دشمنان]] [[جنگجو]] تا هر جا و هر زمان که فتنهای درگیرد و | #{{متن قرآن|وَقَاتِلُوهُمْ حَتَّى لَا تَكُونَ فِتْنَةٌ وَيَكُونَ الدِّينُ لِلَّهِ}}<ref>«و با آنان نبرد کنید تا آشوبی برجا نماند و تنها دین خداوند بر جای ماند، پس اگر دست از (جنگ) بازداشتند (شما نیز دست باز دارید که) جز با ستمگران دشمنی نباید کرد» سوره بقره، آیه ۱۹۳.</ref> [[فرمان]] پیشبرد [[جهاد]] است از حدود [[دشمنان]] [[جنگجو]] تا هر جا و هر زمان که فتنهای درگیرد و مانع [[پیشرفت]] [[رسالت]] و [[دعوت]] [[اسلام]] شود و [[مردم]] را در [[شرک]] و [[حاکمیت]] غیر [[خدا]] و [[عقاید]] و عادات [[جاهلیت]] نگهدارد، اینگونه [[فتنه]] باید از میان [[خلق]] برداشته شود تا از هر [[مسئولیت]] و تعهدی جز در برابر [[خدا]] [[آزاد]] شوند و بتوانند با [[آزادی]] و [[اراده]] مستقل پذیرای آئین و [[حاکمیت]] او گردند: {{متن قرآن|وَيَكُونَ الدِّينُ لِلَّهِ}}<ref>«و با آنان نبرد کنید تا آشوبی برجا نماند و تنها دین خداوند بر جای ماند، پس اگر دست از (جنگ) بازداشتند (شما نیز دست باز دارید که) جز با ستمگران دشمنی نباید کرد» سوره بقره، آیه ۱۹۳.</ref>».. پس این [[فرمان]] قاتلوا که در دو مرحله نفی و اثبات است: {{متن قرآن|لا تَكُونَ فِتْنَةٌ وَيَكُونَ الدِّينُ لِلَّهِ}}<ref>«و با آنان نبرد کنید تا آشوبی برجا نماند و تنها دین خداوند بر جای ماند، پس اگر دست از (جنگ) بازداشتند (شما نیز دست باز دارید که) جز با ستمگران دشمنی نباید کرد» سوره بقره، آیه ۱۹۳.</ref> [[فرمان]] [[جهاد]] با [[شرک]] و کفری نیست که در مرتبه [[عقیده]] و [[فکر]] باشد و از آن [[تجاوز]] نکند. {{متن قرآن|فَإِنِ انْتَهَوْا فَلَا عُدْوَانَ إِلَّا عَلَى الظَّالِمِينَ}}<ref>«و با آنان نبرد کنید تا آشوبی برجا نماند و تنها دین خداوند بر جای ماند، پس اگر دست از (جنگ) بازداشتند (شما نیز دست باز دارید که) جز با ستمگران دشمنی نباید کرد» سوره بقره، آیه ۱۹۳.</ref>. کلمه: {{متن قرآن|فَلَا عُدْوَانَ}}<ref>«و با آنان نبرد کنید تا آشوبی برجا نماند و تنها دین خداوند بر جای ماند، پس اگر دست از (جنگ) بازداشتند (شما نیز دست باز دارید که) جز با ستمگران دشمنی نباید کرد» سوره بقره، آیه ۱۹۳.</ref>».... [[تفریع]] و تعلیل برای جواب شرط مقدر است. حصر [[عدوان]] بر ظالمین دلالت بر این دارد که تا [[مشرکین]] [[دست]] بستم باز نکرده و در حد [[عقیده]] ایستادهاند آزادند: پس اگر باز ایستادند شما هم باز ایستید چون [[عدوان]] جز بر [[ستمکاران]] روا نیست. | ||
#رابطه با کسانی که با [[مسلمانان]] نمیجنگندبراساس [[نیکی]] وقسط باید باشد «ل{{متن قرآن|ا يَنْهَاكُمُ اللَّهُ عَنِ الَّذِينَ لَمْ يُقَاتِلُوكُمْ فِي الدِّينِ وَلَمْ يُخْرِجُوكُمْ مِنْ دِيَارِكُمْ أَنْ تَبَرُّوهُمْ وَتُقْسِطُوا إِلَيْهِمْ}}<ref>«خداوند شما را از نیکی ورزیدن و دادگری با آنان که با شما در کار دین جنگ نکردهاند و شما را از خانههایتان بیرون نراندهاند باز نمیدارد؛ بیگمان خداوند دادگران را دوست میدارد» سوره ممتحنه، آیه ۸.</ref>. | #رابطه با کسانی که با [[مسلمانان]] نمیجنگندبراساس [[نیکی]] وقسط باید باشد «ل{{متن قرآن|ا يَنْهَاكُمُ اللَّهُ عَنِ الَّذِينَ لَمْ يُقَاتِلُوكُمْ فِي الدِّينِ وَلَمْ يُخْرِجُوكُمْ مِنْ دِيَارِكُمْ أَنْ تَبَرُّوهُمْ وَتُقْسِطُوا إِلَيْهِمْ}}<ref>«خداوند شما را از نیکی ورزیدن و دادگری با آنان که با شما در کار دین جنگ نکردهاند و شما را از خانههایتان بیرون نراندهاند باز نمیدارد؛ بیگمان خداوند دادگران را دوست میدارد» سوره ممتحنه، آیه ۸.</ref>. | ||
#بادشمنان [[امت اسلامی]] که با [[پیامبر]] ومسلمانان میجنگند و برای اخراج [[پیامبر]] و [[مسلمانان]] هم [[پیمان]] شدند نباید [[دوستی]] [[وهم]] پیمانی کرد: {{متن قرآن|إِنَّمَا يَنْهَاكُمُ اللَّهُ عَنِ الَّذِينَ قَاتَلُوكُمْ فِي الدِّينِ وَأَخْرَجُوكُمْ مِنْ دِيَارِكُمْ وَظَاهَرُوا عَلَى إِخْرَاجِكُمْ أَنْ تَوَلَّوْهُمْ}}<ref>«خداوند تنها شما را از دوست داشتن کسانی باز میدارد که با شما در کار دین جنگ کردند و شما را از خانههایتان بیرون راندند و (یا) از بیرون راندنتان پشتیبانی کردند و کسانی که آنان را دوست بدارند ستمگرند» سوره ممتحنه، آیه ۹.</ref> | #بادشمنان [[امت اسلامی]] که با [[پیامبر]] ومسلمانان میجنگند و برای اخراج [[پیامبر]] و [[مسلمانان]] هم [[پیمان]] شدند نباید [[دوستی]] [[وهم]] پیمانی کرد: {{متن قرآن|إِنَّمَا يَنْهَاكُمُ اللَّهُ عَنِ الَّذِينَ قَاتَلُوكُمْ فِي الدِّينِ وَأَخْرَجُوكُمْ مِنْ دِيَارِكُمْ وَظَاهَرُوا عَلَى إِخْرَاجِكُمْ أَنْ تَوَلَّوْهُمْ}}<ref>«خداوند تنها شما را از دوست داشتن کسانی باز میدارد که با شما در کار دین جنگ کردند و شما را از خانههایتان بیرون راندند و (یا) از بیرون راندنتان پشتیبانی کردند و کسانی که آنان را دوست بدارند ستمگرند» سوره ممتحنه، آیه ۹.</ref> | ||