تکتم خاتون: تفاوت میان نسخه‌ها

۴٬۶۶۰ بایت اضافه‌شده ،  ‏۱۲ سپتامبر ۲۰۲۱
(صفحه‌ای تازه حاوی «{{امامت}} <div style="padding: 0.0em 0em 0.0em;"> : <div style="background-color: rgb(252, 252, 233); text-align:center; font-size: 85...» ایجاد کرد)
 
خط ۲۲: خط ۲۲:
نجمه خاتون{{س}} می‌گوید: «چون [[امام کاظم]]{{ع}} وارد [[منزل]] شدند، چنین شادباش گفتند: {{متن حدیث|هَنِيئاً لَكِ يَا نَجْمَةُ كَرَامَةُ رَبِّكِ‌}} (ای نجمه! کرامت و عطای پروردگارت بر تو گوارا و مبارک‌باد!). در این موقع، من نوزادم را که در پارچه‌ای سفید پیچیده شده بود، به پدرش دادم؛ آن [[حضرت]] نخست در گوش راست او [[اذان]] و در گوش چپش اقامه گفت؛ سپس آب [[فرات]] (زلال و گوارا)‌طلبید و کام او را با آن برداشت و چون نوزاد را به من برگرداند، چنین فرمود: {{متن حدیث|خُذِيهِ فَإِنَّهُ بَقِيَّةُ اللَّهِ تَعَالَى فِي أَرْضِهِ}} (نوزاد را بگیر، به [[درستی]] که او بقیة‌الله و [[ذخیره]] و [[حجت]] [[خداوند متعال]] در روی زمینش است.)<ref>بحارالانوار، ج۲۴، ص۲۱۲؛ عیون الاخبار الرضا{{ع}}، ج۱، ص۱۷-۱۸.</ref>.
نجمه خاتون{{س}} می‌گوید: «چون [[امام کاظم]]{{ع}} وارد [[منزل]] شدند، چنین شادباش گفتند: {{متن حدیث|هَنِيئاً لَكِ يَا نَجْمَةُ كَرَامَةُ رَبِّكِ‌}} (ای نجمه! کرامت و عطای پروردگارت بر تو گوارا و مبارک‌باد!). در این موقع، من نوزادم را که در پارچه‌ای سفید پیچیده شده بود، به پدرش دادم؛ آن [[حضرت]] نخست در گوش راست او [[اذان]] و در گوش چپش اقامه گفت؛ سپس آب [[فرات]] (زلال و گوارا)‌طلبید و کام او را با آن برداشت و چون نوزاد را به من برگرداند، چنین فرمود: {{متن حدیث|خُذِيهِ فَإِنَّهُ بَقِيَّةُ اللَّهِ تَعَالَى فِي أَرْضِهِ}} (نوزاد را بگیر، به [[درستی]] که او بقیة‌الله و [[ذخیره]] و [[حجت]] [[خداوند متعال]] در روی زمینش است.)<ref>بحارالانوار، ج۲۴، ص۲۱۲؛ عیون الاخبار الرضا{{ع}}، ج۱، ص۱۷-۱۸.</ref>.
آرامگاه تکتم خاتون{{س}}، [[مادر امام رضا]]{{ع}} در [[شهر مدینه]] و در مشربه امّ‌ابراهیم می‌باشد<ref>شجره طیبه (زندگینامه چهارده معصوم و پیامبران)، ص۱۹۴.</ref>. از [[القاب]] این بانوی [[پاک‌سرشت]]، می‌توان به امّ‌البنین، امّ‌ولد، نجمه، [[طاهره]]، سکن نوبیه اشاره کرد.<ref>[[حسین محمدی|محمدی، حسین]]، [[رضانامه (کتاب)|رضانامه]] ص ۳۸۴.</ref>
آرامگاه تکتم خاتون{{س}}، [[مادر امام رضا]]{{ع}} در [[شهر مدینه]] و در مشربه امّ‌ابراهیم می‌باشد<ref>شجره طیبه (زندگینامه چهارده معصوم و پیامبران)، ص۱۹۴.</ref>. از [[القاب]] این بانوی [[پاک‌سرشت]]، می‌توان به امّ‌البنین، امّ‌ولد، نجمه، [[طاهره]]، سکن نوبیه اشاره کرد.<ref>[[حسین محمدی|محمدی، حسین]]، [[رضانامه (کتاب)|رضانامه]] ص ۳۸۴.</ref>
==[[سرزمین]] نوبه==
آنچه در [[تاریخ]] به ثبت رسیده است، این است که تکتم خاتون{{س}} [[مادر امام رضا]]{{ع}} از اهالی «سرزمین نوبه» می‌باشد. یاقوت [[حموی]] چند محل را به نام سرزمین نوبه معرفی می‌کند:
#شهرکی در تونس.
#موضعی در [[حجاز]] با فاصله سه [[روز]] راه از [[مدینه]].
#ناحیه‌ای در نزدیکی دریای تهامه یا دریای سرخ.
#سرزمینی در جنوب [[مصر]]<ref>معجم البلدان.</ref>.
بی‌شک، مادر امام رضا{{ع}} از چهارمین محل، یعنی سرزمین نوبه در جنوب مصر بوده است؛ زیرا وی در نیمه [[قرن دوم هجری]]، وقتی که [[امام کاظم]]{{ع}} حدود بیست سال داشتند، به عنوان برده به مدینه آورده شده و به [[بیت]] [[امام صادق]]{{ع}} انتقال یافته است. می‌دانیم که در این دوران، [[مردم]] [[تونس]](که در کتاب‌های [[تاریخی]] و [[فتوحات اسلامی]]، به نام افریقیه خوانده شده است) [[مسلمان]] بوده‌اند. سرزمین حجاز و همچنین کناره دریای سرخ (که مراد ساحل [[عربستان]] است) نیز در [[زمان ابوبکر]] تماماً جزو قلمرو [[اسلامی]] بوده است و نمی‌توان از این سرزمین‌های مردمی را به عنوان [[اسیر]] به مدینه آورد و در معرض فروش قرار داد، پس این بانو از سرزمین وسیع نوبه، در جنوب مصر بوده است که تا آن [[زمان]] هنوز به [[تصرف]] [[مسلمین]] در نیامده بود. منطقه نوبه، نام جایی است در [[آفریقا]]، در کنار [[رود نیل]] که بین اسوان (استانی در جنوب مصر) و سودان، واقع شده است و دو بخش را شامل می‌شود:
#'''نوبه سفلی''': که جزو [[خاک]] مصر و بین اسوان (استانی در جنوب مصر و درّه حلفا قرار دارد که پس از بستن سدّ اسوان، قسمتی از آثار باستانی آن به موزه‌های مصر منتقل شد و [[معبد]] بزرگی که در داخل سد قرار گرفته با تعبیه دیوار بتونی، هم‌اکنون مورد بازدید مسافران قرار می‌گیرد.
#'''نوبه عُلیا''': که در شمال شرقی [[کشور]] سودان واقع شده است و [[سلسله]] شانزدهم فراعنه مصر در آن جامعابدی ساخته‌اند که هم اکنون باقی است. نوبه در گذشته‌های دور دارای [[تمدن]] و [[حاکمان]] مقتدری بوده است که از آن جمله، [[کشور]] کوشی را در سایه هشتم قبل از میلاد در آن دیار می‌توان نام برد. پس از درگذشت [[اسکندر]] و به سر آمدن دوران [[جانشینان]] وی که به بطالسه معروف بوده‌اند، [[مردم]] آن دیار [[مسیحیت]] را پذیرفتند و تا سده ۱۴ میلادی که به [[دین اسلام]] مشرف شدند، جزو [[پیروان]] [[دین]] [[مسیح]] به شمار می‌رفتند. هم اکنون هفتاد درصد نژاد مردم شمال و [[غرب]] کشور سودان، نوبه‌ای، و حدود سی در صد که در غرب سودان سکونت دارند و سودانی و سیاه‌پوست هستند. با توجّه به این مسأله که نژاد [[اهل]] نوبه از سیاه‌پوستان متمایز است، نباید نجمه خاتون{{س}} را سیاه‌پوست دانست، بلکه چون سایر مردم شمال سودان و جنوب [[مصر]]، گندم‌گون و به اصطلاح [[عرب‌ها]]، سمراء بوده است. به هر حال، مردم این ناحیه هم‌اکنون [[مسلمان]] هستند و به [[عربی]] تکلم می‌کنند و اتفاقاً ناحیه آباد کشور سودان همین بخش است که به واسطه برخورداری از سواحل نیل، از لحاظ [[دامداری]] و [[کشاورزی]] جزو مناطق خوب آفریقاست<ref>برگرفته از کتاب چهل حدیث از امام رضا{{ع}}.</ref>.<ref>[[حسین محمدی|محمدی، حسین]]، [[رضانامه (کتاب)|رضانامه]] ص ۳۸۵.</ref>


== جستارهای وابسته ==
== جستارهای وابسته ==
۸۰٬۴۱۹

ویرایش