عدالت‌محوری در فرهنگ و معارف انقلاب اسلامی: تفاوت میان نسخه‌ها

نسخهٔ ‏۱۶ ژانویهٔ ۲۰۲۲، ساعت ۰۹:۲۱

اين مدخل از زیرشاخه‌های بحث عدالت است. "عدالت‌محوری" از چند منظر متفاوت، بررسی می‌شود:

عدالت‌محوری در قرآن - عدالت‌محوری در حدیث - عدالت‌محوری در معارف و سیره نبوی - عدالت‌محوری در معارف و سیره علوی - عدالت‌محوری در فقه سیاسی - عدالت‌محوری در فرهنگ و معارف انقلاب اسلامی

عدالت‌محوری و اسلام ناب

اسلام ناب محمدی(ص) در پی ترویج عدالت بوده^[۱] و در این میان امیرالمؤمنین(ع) به عنوان الگوی تام اسلام ناب در احیای عدالت، حتی نسبت به برادر خود نیز استثنا قائل نشدند^[۲]. عدالت از چنان اهمیتی برخوردار است^[۳] که مرجع تقلید بدون داشتن ملکه عدالت شایستگی تقلید ندارد^[۴]، قاضی اگر عادل نباشد نمی‌تواند قضاوت کند^[۵]؛ ولی فقیه اگر عادل نباشد از رهبری عزل شده^[۶] و در دادگاه اگر شاهد، عادل نباشد، شهادتش پذیرفته نمی‌شود^[۷]. البته در تمامی این موارد مراد از عادل، فرد دارای عصمت نیست؛ بلکه پرهیز از گناه عمدی و استغفار و مصر نبودن بر گناه از روی غفلت ملکه عدالت را ایجاد می‌کند^[۸].

جستارهای وابسته

منابع

ملکوتیان، مصطفی و ولدان، محمد باقر، مقاله «استبداد»، مقالاتی از اندیشه‌نامه انقلاب اسلامی‌

پانویس

↑ نهج البلاغه، نامه ۵۳.
↑ نهج البلاغه، خطبه ۲۲۴.
↑ ﴿لَقَدْ أَرْسَلْنَا رُسُلَنَا بِالْبَيِّنَاتِ وَأَنْزَلْنَا مَعَهُمُ الْكِتَابَ وَالْمِيزَانَ لِيَقُومَ النَّاسُ بِالْقِسْطِ...﴾ «ما پیامبرانمان را با برهان‌ها (ی روشن) فرستادیم و با آنان کتاب و ترازو فرو فرستادیم تا مردم به دادگری برخیزند.».. سوره حدید، آیه ۲۵.
↑ امام خمینی، تحریر الوسیلة، ص۹.
↑ امام خمینی، تحریر الوسیلة، ص۸۲۳؛ آیت الله خامنه‌ای، ۲۳/۱۰/۱۳۷۱.
↑ جوادی آملی، عبدالله، ولایت فقیه ولایت فقاهت و عدالت، ص۱۶۸.
↑ امام خمینی، تحریر الوسیلة، ص۸۵۱-۸۵۲.
↑ آیت الله خامنه‌ای، ۲۳/۱۰/۱۳۷۱.

[1] نهج البلاغه، نامه ۵۳.

[2] نهج البلاغه، خطبه ۲۲۴.

[3] ﴿لَقَدْ أَرْسَلْنَا رُسُلَنَا بِالْبَيِّنَاتِ وَأَنْزَلْنَا مَعَهُمُ الْكِتَابَ وَالْمِيزَانَ لِيَقُومَ النَّاسُ بِالْقِسْطِ...﴾ «ما پیامبرانمان را با برهان‌ها (ی روشن) فرستادیم و با آنان کتاب و ترازو فرو فرستادیم تا مردم به دادگری برخیزند.».. سوره حدید، آیه ۲۵.

[4] امام خمینی، تحریر الوسیلة، ص۹.

[5] امام خمینی، تحریر الوسیلة، ص۸۲۳؛ آیت الله خامنه‌ای، ۲۳/۱۰/۱۳۷۱.

[6] جوادی آملی، عبدالله، ولایت فقیه ولایت فقاهت و عدالت، ص۱۶۸.

[7] امام خمینی، تحریر الوسیلة، ص۸۵۱-۸۵۲.

[8] آیت الله خامنه‌ای، ۲۳/۱۰/۱۳۷۱.

[۱]

[۲]

[۳]

[۴]

[۵]

[۶]

[۷]

[۸]

@@ خط ۵: / خط ۵: @@
 ==عدالت‌محوری و اسلام ناب==
 {{اصلی|اسلام ناب محمدی}}
-اسلام ناب محمدی{{صل}} در پی [[ترویج]] عدالت بوده<ref>نهج البلاغه، نامه ۵۳.</ref> و در این میان [[امیرالمؤمنین]]{{ع}} به عنوان الگوی تام [[اسلام ناب]] در احیای عدالت حتی نسبت به [[برادر]] خود نیز استثنا قائل نشدند<ref>نهج البلاغه، خطبه ۲۲۴.</ref>. عدالت از چنان اهمیتی برخوردار است<ref>{{متن قرآن|لَقَدْ أَرْسَلْنَا رُسُلَنَا بِالْبَيِّنَاتِ وَأَنْزَلْنَا مَعَهُمُ الْكِتَابَ وَالْمِيزَانَ لِيَقُومَ النَّاسُ بِالْقِسْطِ...}} «ما پیامبرانمان را با برهان‌ها (ی روشن) فرستادیم و با آنان کتاب و ترازو فرو فرستادیم تا مردم به دادگری برخیزند.».. سوره حدید، آیه ۲۵.</ref> که [[مرجع تقلید]] بدون داشتن [[ملکه]] عدالت [[شایستگی]] [[تقلید]] ندارد<ref>[[امام خمینی]]، تحریر الوسیلة، ص۹.</ref>، [[قاضی]] اگر [[عادل]] نباشد نمی‌تواند [[قضاوت]] کند<ref>[[امام خمینی]]، تحریر الوسیلة، ص۸۲۳؛ [[سید علی حسینی خامنه‌ای|آیت الله خامنه‌ای]]، ۲۳/۱۰/۱۳۷۱.</ref>؛ [[ولی فقیه]] اگر عادل نباشد از [[رهبری]] [[عزل]] شده<ref>جوادی آملی، عبدالله، ولایت فقیه ولایت فقاهت و عدالت، ص۱۶۸.</ref> و در [[دادگاه]] اگر [[شاهد]]، عادل نباشد، شهادتش پذیرفته نمی‌شود<ref>[[امام خمینی]]، تحریر الوسیلة، ص۸۵۱-۸۵۲.</ref>. البته در تمامی این موارد مراد از عادل، فرد دارای [[عصمت]] نیست؛ بلکه [[پرهیز از گناه]] عمدی و [[استغفار]] و [[مصر]] نبودن بر [[گناه]] از روی [[غفلت]] [[ملکه]] [[عدالت]] را ایجاد می‌کند<ref>[[سید علی حسینی خامنه‌ای|آیت الله خامنه‌ای]]، ۲۳/۱۰/۱۳۷۱.</ref>.
+اسلام ناب محمدی{{صل}} در پی [[ترویج]] عدالت بوده<ref>نهج البلاغه، نامه ۵۳.</ref> و در این میان [[امیرالمؤمنین]]{{ع}} به عنوان الگوی تام [[اسلام ناب]] در احیای عدالت، حتی نسبت به [[برادر]] خود نیز استثنا قائل نشدند<ref>نهج البلاغه، خطبه ۲۲۴.</ref>. عدالت از چنان اهمیتی برخوردار است<ref>{{متن قرآن|لَقَدْ أَرْسَلْنَا رُسُلَنَا بِالْبَيِّنَاتِ وَأَنْزَلْنَا مَعَهُمُ الْكِتَابَ وَالْمِيزَانَ لِيَقُومَ النَّاسُ بِالْقِسْطِ...}} «ما پیامبرانمان را با برهان‌ها (ی روشن) فرستادیم و با آنان کتاب و ترازو فرو فرستادیم تا مردم به دادگری برخیزند.».. سوره حدید، آیه ۲۵.</ref> که [[مرجع تقلید]] بدون داشتن [[ملکه]] عدالت [[شایستگی]] [[تقلید]] ندارد<ref>[[امام خمینی]]، تحریر الوسیلة، ص۹.</ref>، [[قاضی]] اگر [[عادل]] نباشد نمی‌تواند [[قضاوت]] کند<ref>[[امام خمینی]]، تحریر الوسیلة، ص۸۲۳؛ [[سید علی حسینی خامنه‌ای|آیت الله خامنه‌ای]]، ۲۳/۱۰/۱۳۷۱.</ref>؛ [[ولی فقیه]] اگر عادل نباشد از [[رهبری]] [[عزل]] شده<ref>جوادی آملی، عبدالله، ولایت فقیه ولایت فقاهت و عدالت، ص۱۶۸.</ref> و در [[دادگاه]] اگر [[شاهد]]، عادل نباشد، شهادتش پذیرفته نمی‌شود<ref>[[امام خمینی]]، تحریر الوسیلة، ص۸۵۱-۸۵۲.</ref>. البته در تمامی این موارد مراد از عادل، فرد دارای [[عصمت]] نیست؛ بلکه [[پرهیز از گناه]] عمدی و [[استغفار]] و [[مصر]] نبودن بر [[گناه]] از روی [[غفلت]] [[ملکه]] [[عدالت]] را ایجاد می‌کند<ref>[[سید علی حسینی خامنه‌ای|آیت الله خامنه‌ای]]، ۲۳/۱۰/۱۳۷۱.</ref>.
 == جستارهای وابسته ==