|
|
| خط ۱: |
خط ۱: |
| {{مدخل مرتبط | موضوع مرتبط = وحی| عنوان مدخل = حقیقت وحی| مداخل مرتبط = [[حقیقت وحی در قرآن]] - [[حقیقت وحی در حدیث]] - [[حقیقت وحی در کلام اسلامی]] - [[حقیقت وحی در فلسفه اسلامی]] - [[حقیقت وحی در عرفان اسلامی]] - [[حقیقت وحی از دیدگاه بروندینی]]| پرسش مرتبط = حقیقت وحی (پرسش)}}
| | #تغییر_مسیر [[وحی]] |
| | |
| '''وحی''' در لغت به معنای [[آگاهانیدن]] یا [[سخن پنهانی]] و در اصطلاح علوم اسلامی به معنای ارسال [[پیام]] از سوی خداوند به [[پیامبران]] است.
| |
| | |
| == چیستی وحی ==
| |
| * تمام پیامبرانی که از سوی خداوند مبعوث شده اند برایشان وحی نازل می شد و در اصل، نبوّت و رسالت با وحى آغاز مىگشت. وحى در قرآن، نوعی تكلم و سخن گفتن خداى تعالى با انسان شمرده شده است: {{متن قرآن|وَمَا كَانَ لِبَشَرٍ أَن يُكَلِّمَهُ اللَّهُ إِلاَّ وَحْيًا أَوْ مِن وَرَاء حِجَابٍ أَوْ يُرْسِلَ رَسُولا فَيُوحِيَ بِإِذْنِهِ مَا يَشَاء إِنَّهُ عَلِيٌّ حَكِيمٌ}}<ref> و هیچ بشری نسزد که خداوند با او سخن گوید مگر با وحی یا از فراسوی پردهای یا فرستادهای فرستد که به اذن او آنچه میخواهد وحی کند؛ بیگمان او فرازمندی فرزانه است؛ سوره شوری، آیه:۵۱.</ref><ref>[[محمد بیابانی اسکوئی|بیابانی اسکوئی، محمد]]، [[نبوت (کتاب)|نبوت]]، ص۲۲۳. </ref>.
| |
| * باید دانست، شناخت ماهیت و حقیقت [[وحی]] برای غیر [[پیامبران]] مقدور و ممکن نیست <ref>[[رحمتالله احمدی|احمدی، رحمتالله]]، [[پدیده وحی از دیدگاه علامه طباطبائی (کتاب)|پدیده وحی از دیدگاه علامه طباطبائی]] ص ۱۴۵.</ref>. [[وحی]] رابطهای میان پیامبران با مبدأ آفرینش است تا از این راه قوانین و نیازمندیهای لازم بشری عرضه شود<ref>[[حسین علوی مهر|علوی مهر، حسین]]، [[مسئله وحی و پاسخ به شبهات آن (کتاب)|مسئله وحی و پاسخ به شبهات آن]] ص ۱۰۱.</ref>.
| |
| == ویژگی های وحی ==
| |
| * برخی از ویژگیهای [[وحی]] عبارتند از: <ref>[[رحمتالله احمدی|احمدی، رحمتالله]]، [[پدیده وحی از دیدگاه علامه طباطبائی (کتاب)|پدیده وحی از دیدگاه علامه طباطبائی]] ص ۱۴۵.</ref>
| |
| # '''اسرارآمیز بودن''': [[وحی]] جریانی از عالم فرامادی است و عالم غیرمادی، ناشناخته و از ادراکات حسی و عقلی بشر برتر است و علم امروزی تنها میتواند با تجربه حسی و عقل به ابعاد چیزی پیببرد.
| |
| # '''رابطۀ دوسویه''': وحی رابطه میان دو نفر است: '''الف.''' پیام دهنده که خداوند متعال است. '''ب.''' مأمور و گیرنده پیام، که پیامبران هستند.
| |
| # '''صیانت از خطا''': [[وحی]] حضور حقایق هستی در محضر عالم است و قابلیت صدق و کذب را ندارد، ادراکات حضوری از قبیل مفاهیم نیستند و از خطا محفوظند.
| |
| # '''غیر قابل تعلیم''': [[پیامبران]] به وسیله وحی چیزی را مییابند که هیچ ربطی به استنباط شخصی آنان ندارند و قابل تعلیم به دیگران نیست. تفسیر [[پیامبر]] از محتوای وحی شاید به صورت جملههایی به دیگران انتقال داده شود؛ ولی خود محتوا قابل انتقال نیست <ref>[[حسین علوی مهر|علوی مهر، حسین]]، [[مسئله وحی و پاسخ به شبهات آن (کتاب)|مسئله وحی و پاسخ به شبهات آن]] ص ۱۰۲ و ۱۰۳.</ref>.
| |
| # '''دریافت قلبی''': {{متن قرآن|نَزَلَ بِهِ الرُّوحُ الأَمِينُ عَلَى قَلْبِكَ لِتَكُونَ مِنَ الْمُنذِرِينَ}}<ref>که روح الامین آن را فرود آورده است بر دلت، تا از بیمدهندگان باشی؛ سورۀ شعرا، آیۀ ۱۹۳ و ۱۹۴.</ref> اگر منظور از قلب درون سینه باشد، باید دیگر افراد نیز آن را دریابند و حال آنکه چنین نیست، [[پیامبر]] بدون مشارکت حواس ظاهری وحی را دریافت میکند. در بیشتر اوقات که وحی نازل میشد [[پیامبر]] {{صل}} در میان مردم بود. ولی کسانی که اطراف او بودند چیزی از وحی را درک نمیکردند<ref>[[علامه طباطبایی]]، المیزان، ج۱۸، ص۳۱۷. </ref><ref>[[حسین علوی مهر|علوی مهر، حسین]]، [[مسئله وحی و پاسخ به شبهات آن (کتاب)|مسئله وحی و پاسخ به شبهات آن]] ص ۱۰۲ و ۱۰۳.</ref>.
| |
| # '''خارج از اختیار بودن''': [[پیامبران|پیامبران الهی]] و [[فرشتگان]] نزول وحی هیچ اختیاری، نه در زمان فرود آمدن وحی و نه در محتوای آن ندارند. حتی پس از نزول وحی برای آنان امکان هیچگونه تغییری وجود ندارد. شاهد آن {{متن قرآن|وَ إِذا تُتْلى عَلَيْهِمْ آياتُنا بَيِّناتٍ قالَ الَّذينَ لا يَرْجُونَ لِقاءَنَا ائْتِ بِقُرْآنٍ غَيْرِ هذا أَوْ بَدِّلْهُ قُلْ ما يَكُونُ لي أَنْ أُبَدِّلَهُ مِنْ تِلْقاءِ نَفْسي إِنْ أَتَّبِعُ إِلاَّ ما يُوحى إِلَيَّ إِنِّي أَخافُ إِنْ عَصَيْتُ رَبِّي عَذابَ يَوْمٍ عَظيمٍ}} <ref> سوره یونس؛ آیه: ۱۵.</ref> است. گواه دیگر این است که از [[پیامبر]] سؤالی میشد. اما پاسخ آن مدتها طول میکشید <ref> [[حسین علوی مهر|علوی مهر، حسین]]، [[مسئله وحی و پاسخ به شبهات آن (کتاب)|مسئله وحی و پاسخ به شبهات آن]] ص ۱۰۴ و ۱۰۵.</ref>. | |
| | |
| == رابطه وحی با کهانت ==
| |
| {{اصلی|کهانت}}
| |
| == تحلیلهای گوناگون از حقیقت [[وحی]] ==
| |
| | |
| === نخست: تحلیلهای منجر به [[انکار وحی]] ===
| |
| | |
| === دوم: تحلیلهای منجر به [[اثبات وحی]] ===
| |
| | |
| == مهمترین نظریات در تبیین وحی ==
| |
| | |
| === نظریه [[فعل گفتاری]] یا [[املای لفظ]] ===
| |
| | |
| === نظریه [[القای معنا]] (گزاره) ===
| |
| | |
| === نظریه [[تجربه دینی]] ===
| |
| | |
| == [[الهی بودن وحی]] ==
| |
| {{اصلی|الهی بودن وحی}}
| |
| == منابع ==
| |
| {{منابع}}
| |
| * [[پرونده:11450.JPG|22px]] [[حسین علوی مهر|علوی مهر، حسین]]، [[مسئله وحی و پاسخ به شبهات آن (کتاب)|'''مسئله وحی و پاسخ به شبهات آن''']]
| |
| * [[پرونده:11446.jpg|22px]] [[رحمتالله احمدی|احمدی، رحمتالله]]، [[پدیده وحی از دیدگاه علامه طباطبایی (کتاب)|'''پدیده وحی از دیدگاه علامه طباطبایی''']]
| |
| {{پایان منابع}}
| |
| | |
| == جستارهای وابسته ==
| |
| {{مدخل وابسته}}
| |
| * [[وحی در قرآن]]
| |
| * [[وحی در حدیث]]
| |
| * [[وحی در کلام اسلامی]]
| |
| * [[وحی در حکمت اسلامی]]
| |
| * [[وحی در عرفان اسلامی]]
| |
| * [[وحی از دیدگاه بروندینی]]
| |
| * [[ارتباط رسول با پروردگار]]
| |
| * [[اشراق]]
| |
| * [[الهام]]
| |
| * [[انکشاف]]
| |
| * [[پدیدارگری]]
| |
| * تجلی
| |
| * [[تجلیگری]]
| |
| * [[تنزیل]]
| |
| * [[سمع]]
| |
| * [[کشف]]
| |
| * [[شهود]]
| |
| * [[مکاشفه]]
| |
| * [[نص]]
| |
| * [[نقل]]
| |
| * [[القای الهی]]
| |
| * [[وحی الهی]]
| |
| * [[وحی به اسباط]]
| |
| * [[وحی تشریعی]]
| |
| * [[وحی تکوینی]]
| |
| * [[وحی تبلیغی]]
| |
| * [[احادیث قدسی]]
| |
| * [[اساس شرایع]]
| |
| * [[القای وحی]]
| |
| * [[القائات شیطانی]]
| |
| * [[اولیای وحی الهی]]
| |
| * [[تجربه روحی خواب مصنوعی]]
| |
| * [[جبرئیل]]
| |
| * [[ضرورت وحی]]
| |
| * [[عصر وحی]]
| |
| * [[عصمت وحی]]
| |
| * [[قوام رسالت]]
| |
| * [[کاتبان وحی]]
| |
| * [[کلام خفی]]
| |
| * [[محتوای وحی]]
| |
| * [[مرحله اخذ وحی]]
| |
| * [[مرحله تبلیغ وحی]]
| |
| * [[مرحله حفظ وحی]]
| |
| * [[نزول جبرئیل]]
| |
| * [[وحی غیرمباشری]]
| |
| * [[وحی مباشری]]
| |
| * [[احادیث وحی]]
| |
| * [[امکان وحی]]
| |
| * [[انقطاع وحی]]
| |
| * [[کاتبان وحی]]
| |
| * [[انكار وحی]]
| |
| * [[دوره فترت وحی]]
| |
| * [[زبان وحی]]
| |
| * [[صوت وحی]]
| |
| * [[فرشته وحی]]
| |
| * [[مواقع وحی]]
| |
| * [[نزول وحی]]
| |
| * [[حدیث ورقة بن نوفل]]
| |
| * [[حقیقت وحی]]
| |
| * [[خواب مصنوعی]]
| |
| * [[کتابت قرآن]]
| |
| * [[نزول قرآن]]
| |
| * [[تجربه دینی]]
| |
| {{پایان مدخل وابسته}}
| |
| | |
| == [[:رده:آثار وحی و الهام|منبعشناسی جامع وحی و الهام]] ==
| |
| {{منبع جامع}}
| |
| * [[:رده:کتابشناسی کتابهای وحی و الهام|کتابشناسی وحی و الهام]]؛
| |
| * [[:رده:مقالهشناسی مقالههای وحی و الهام|مقالهشناسی وحی و الهام]]؛
| |
| * [[:رده:پایاننامهشناسی پایاننامههای وحی و الهام|پایاننامهشناسی وحی و الهام]].
| |
| {{پایان منبع جامع}}
| |
| | |
| == پانویس ==
| |
| {{پانویس}}
| |
| | |
| [[رده:مجاری علم لدنی امام]]
| |
| [[رده:وحی و الهام]]
| |
| [[رده:وحی]]
| |
| [[رده:حقیقت وحی]] | |
