|
|
| (۳ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۲ کاربر نشان داده نشد) |
| خط ۱: |
خط ۱: |
| {{مدخل مرتبط
| | #تغییر_مسیر [[حب امام علی]] |
| | موضوع مرتبط = امام علی
| |
| | عنوان مدخل =
| |
| | مداخل مرتبط = [[دوست داشتن امام علی در حدیث]]
| |
| | پرسش مرتبط = امام علی (پرسش)
| |
| }}
| |
| | |
| == مقدمه ==
| |
| [[پیامبر خدا]] {{صل}}: [[خداوند]] عز و جل درباره [[علی]] به من سفارش کرد. گفتم: پروردگارا! آن سفارش را برایم روشن ساز. فرمود: "بشنو". گفتم: میشنوم. آن گاه فرمود: "به [[درستی]] که [[علی]]، [[پرچم هدایت]]، پیشوای اولیای من، و روشنگر راه فرمانبُرداران من است و او کلمهای است که [[پرهیزگاران]] را به [[پیروی]] و [[همراهی]] آن، [[فرمان]] دادهام. هر کس او را [[دوست]] بدارد، مرا [[دوست]] داشته است و هر کس او را [[دشمن]] بدارد، مرا [[دشمن]] داشته است. [[علی]] را به این سخنان، [[بشارت]] بده"<ref>{{متن حدیث|رسول الله {{صل}}: إن اللهَ تَعالی عَهِدَ إلَی عَهداً فی عَلِی، فَقُلتُ: یا رَب بینهُ لی، فَقالَ: اسمَع، فَقُلتُ: سَمِعتُ، فَقالَ: إن عَلِیاً رایةُ الهُدی، وإمامُ أولِیائی، ونورُ مَن أطاعَنی، وهُوَ الکلِمَةُ التی ألزَمتُهَا المُتقینَ، مَن أحَبهُ أحَبنی ومَن أبغَضَهُ أبغَضَنی، فَبَشرهُ بِذلِک}} (حلیة الأولیاء، ج ۱، ص ۶۶).</ref>.
| |
| | |
| [[پیامبر خدا]] {{صل}}: هر کس [[علی]] را [[دوست]] بدارد، به [[یقین]] مرا [[دوست]] داشته است و هر کس [[علی]] را [[دشمن]] بدارد، به [[یقین]] مرا [[دشمن]] داشته است<ref>{{متن حدیث|عنه {{صل}}: مَن أحَب عَلِیاً فَقَد أحَبنی، ومَن أبغَضَ عَلِیاً فَقَد أبغَضَنی}} (المستدرک علی الصحیحین، ج ۳، ص ۱۴۱، ح ۴۶۴۸).</ref>.
| |
| | |
| [[پیامبر خدا]] {{صل}}: ای [[علی]]! کسی که [[گمان]] میکند مرا [[دوست]] دارد، و [لی] با تو دشمنی میورزد، [[دروغ]] میگوید<ref>{{متن حدیث|الإمام علی {{صل}}: یا عَلِی، کذَبَ مَن زَعَمَ أنهُ یحِبنی ویبغِضُک}} (تاریخ دمشق، ج ۴۲، ص ۲۶۸، ح ۸۷۹۶).</ref>.
| |
| | |
| [[پیامبر خدا]] {{صل}}: [[جبرئیل]] {{ع}}، نزد من آمد و گفت: "[[خداوند]] به تو [[فرمان]] میدهد که [[علی]] را [[دوست]] بداری و به [[محبت]] و [[ولایت]] او امر نمایی. به [[درستی]] که به [[دوستداران]] [[علی]]، فقط به خاطر محبتشان به او، [[بهشت]] جاودانه میبخشم و [[دشمنان]] او و رویگردانان از ولایتش را فقط به خاطر [[دشمنی]] با او و ترک [[ولایت]] او، داخل [[جهنم]] میگردانم"<ref>{{متن حدیث|عنه {{صل}}: أتانی جُبرَئیلُ فَقالَ: إن اللهَ یأمُرُک أن تُحِب عَلِیاً وأن تَأمُرَ بِحُبهِ ووَلایتِهِ، فَإِنی مُعطٍ أحِباءَ عَلِی الجَنةَ خُلداً بِحُبهِم إیاهُ، ومُدخِلٌ أعداءَهُ والتارِکینَ وَلایتَهُ النارَ جَزاءً بِعَداوَتِهِم إیاهُ وتَرکهِم وَلایتَهُ}} (الاصول الستة عشر، ص ۶۲).</ref>.
| |
| | |
| [[پیامبر خدا]] {{صل}}: [[ولایت]] [[علی بن ابی طالب]]، [[ولایت]] خداست و [[دوست]] داشتنش [[عبادت]] [[خدا]]<ref>{{متن حدیث|عنه {{صل}}: وَلایةُ عَلِی بنِ أبی طالِبٍ {{ع}} وَلایةُ اللهِ، وحُبهُ عِبادَةُ اللهِ}} (بشارة المصطفی، ص ۱۶).</ref>.
| |
| | |
| [[پیامبر خدا]] {{صل}}: کسی که [[دوست]] دارد به ریسمان محکم [[الهی]] در آویزد، به [[دوستی]] [[علی]] و [[خاندان]] من چنگ زند<ref>{{متن حدیث|عنه {{صل}}: مَن أحَب أن یتَمَسک بِالعُروَةِ الوُثقی فَلیتَمَسک بِحُب عَلِی وأهلِ بَیتی}} (عیون أخبار الرضا {{ع}}، ج ۲، ص ۵۸، ح ۲۱۶).</ref>.
| |
| | |
| [[پیامبر خدا]] {{صل}}: سرلوحه [[اعمال]] [[مؤمن]]، [[دوست]] داشتن [[علی بن ابی طالب]] است<ref>{{متن حدیث|عنه {{صل}}: عُنوانُ صَحیفَةِ المُؤمِنِ حُب عَلِی بنِ أبی طالِبٍ}} (بشارة المصطفی، ص ۱۵۴).</ref>.<ref>[[محمد محمدی ریشهری|محمدی ریشهری، محمد]]، [[گزیده دانشنامه امیرالمؤمنین (کتاب)|گزیده دانشنامه امیرالمؤمنین]]، ص ۷۶۸.</ref>
| |
| | |
| ==حب امام علی{{ع}}==
| |
| ===چرا باید علی{{ع}} را [[دوست]] داشت؟===
| |
| این [[پرسش]] ممکن است به ظاهر ساده نماید. چگونه میتوان [[ابر]] مردی را که در اوج [[فضیلتهای انسانی]] است، دوست نداشت؟ ولی با نگاهی به [[آیات]] و روایاتی که در اینباره رسیدهاند، روشن میشود که موضوع [[دوستی علی]] و [[اهلبیت]]{{ع}} بسیار فراتر از مسائل [[عاطفی]] و نکوداشت صاحبان [[فضیلتها]] و بزرگیها است. منابع موجود، [[منزلت]] و آثاری برای این موضوع بر میشمارند که [[شایسته]] درنگ بسیارند که مهمترین آنها عبارتند از آنچه در زیر میآید.<ref>[[سید محمود طباطبایی نژاد|طباطبایی نژاد، سید محمود]]، [[حب امام علی (مقاله)| مقاله «حب امام علی»]]، [[دانشنامه امام علی ج۳ (کتاب)|دانشنامه امام علی ج۳]] ص ۲۴۷.</ref>
| |
| | |
| ===مسیر [[هدایت]]===
| |
| [[محبت امام علی]] و اهلبیت{{عم}} وسیلهای برای راهیابی به [[حق]] و هدایت است. رشته [[محبت]] است که [[مردم]] را به [[امام علی]]{{ع}} پیوند میزند و از سخنان و [[تعالیم]] و [[سیره]] و روش وی بهرهمند میسازد و به [[قرب الهی]] میکشاند. [[عشق]] و محبت [[پاکان]] و اولیای حق انسانساز است و عامل بسیار ارزندهای برای [[تربیت]] و حرکت روحها و زیر و رو شدن روحیهها<ref>ر.ک: مطهری، مرتضی، ولاءها و ولایتها، ص۳۸.</ref>.<ref>[[سید محمود طباطبایی نژاد|طباطبایی نژاد، سید محمود]]، [[حب امام علی (مقاله)| مقاله «حب امام علی»]]، [[دانشنامه امام علی ج۳ (کتاب)|دانشنامه امام علی ج۳]] ص ۲۴۷.</ref>
| |
| | |
| ===[[بزرگداشت]] [[ارزشها]] و ارزشمداران===
| |
| [[عقل]] و [[فطرت انسانی]]، زیباییها را دوست میدارد و [[زشتیها]] را [[دشمن]]. علی{{ع}} [[حسی]] [[زیبا]] و [[تحسین]] برانگیز و محبت آفرین در نهادهای [[پاک]] میآفریند و این خود موجب رواج زیباییها و ارزشها است.<ref>[[سید محمود طباطبایی نژاد|طباطبایی نژاد، سید محمود]]، [[حب امام علی (مقاله)| مقاله «حب امام علی»]]، [[دانشنامه امام علی ج۳ (کتاب)|دانشنامه امام علی ج۳]] ص ۲۴۷.</ref>
| |
| | |
| ===[[اسلام]] مجسم و [[اسوه]] بودن علی{{ع}}===
| |
| علی{{ع}} [[انسانی]] است که اسلام را در خود مجسم کرده و [[حجت خدا]] بر [[مردمان]] است. او اسلام را بهدرستی شناخته و [[صادقانه]] بدان تن در داده است. مردم از کسانی که نه تنها در گفتار، بلکه در [[کردار]] به حق تن در میدهند، بسیار تأثیرپذیرند و هر چه محبت و عشق [[آدمی]] به حق و حقمداران بیشتر شود، زمینه [[حقپذیری]] و [[سرمشقگیری]] و [[همسانی]] عملیاش فزونتر میشود که [[محب]] [[راستین]] [[مطیع]] راستین نیز هست.<ref>[[سید محمود طباطبایی نژاد|طباطبایی نژاد، سید محمود]]، [[حب امام علی (مقاله)| مقاله «حب امام علی»]]، [[دانشنامه امام علی ج۳ (کتاب)|دانشنامه امام علی ج۳]] ص ۲۴۷.</ref>
| |
| | |
| ===[[امامت]] و [[رهبری علی]]{{ع}}===
| |
| [[پیامبر اسلام]]{{صل}} برای اینکه [[جنبش]] آسمانی و انسانی خویش را پس از خود تداوم بخشد، با [[اراده الهی]]، امام علی{{ع}} را از [[کودکی]] در آغوش تربیت گرفت و در سالهایی بسیار او را، از حیث [[علم]] و عمل و... برای [[رهبری جامعه اسلامی]] آماده ساخت. اینکه [[روایات]] [[فرمان]] میدهند [[مردمان]] از علی{{ع}} [[پیروی]] کنند و به هیچ روی [[کینه]] او را به [[دل]] راه ندهند، برای آن است که کوششهای [[رسول خدا]]{{صل}} بیاثر نماند و بر باد نرود. احادیثی که پس از این درباره [[حب امام علی]]{{ع}} نقل میکنیم، بر این [[حقیقت]] گواهند.<ref>[[سید محمود طباطبایی نژاد|طباطبایی نژاد، سید محمود]]، [[حب امام علی (مقاله)| مقاله «حب امام علی»]]، [[دانشنامه امام علی ج۳ (کتاب)|دانشنامه امام علی ج۳]] ص ۲۴۷.</ref>
| |
| | |
| ==آثار [[حب علی]]{{ع}}==
| |
| پیش از این به مهمترین پیامدهای [[دوستی علی]]{{ع}} اشارت کردیم. اینک میکوشیم هر یک را به [[پژوهش]] نهیم و به قدر مجال مقاله، از آنها سخن گوییم.
| |
| | |
| ===[[سعادت]]===
| |
| [[طبرانی]] از [[فاطمه زهرا]]{{س}} نقل کرده است:
| |
| [[رسول خدا]]{{صل}} [[روز عرفه]] در [[عرفات]] خطاب به [[حاجیان]] فرمود: «بیگمان [[خداوند]] به شما [[مباهات]] میکند و شما و علی{{ع}} را از [[بخشایش]] و [[آمرزش]] خویش بهرهمند میسازد. من فرستاده خدایم و در کار خویش ملاحظه خویشانم را نمیکنم. این [[جبرئیل]] است که مرا خبر میدهد: [[سعادتمند]] [[راستین]] کسی است که علی را آنگاه که زنده است و آنگاه که از [[جهان]] میرود، [[دوست]] بدارد و [[بدبخت]] راستین کسی است که علی را... [[دشمن]] میدارد»<ref>طبرانی، المعجم الکبیر، ج۲۲، ص۴۱۵، ح۱۰۲۶.</ref>.
| |
| [[احمد بن حنبل]] نیز همین [[حدیث]] را با اندکی تفاوت از [[امام حسین]]{{ع}} به نقل از فاطمه زهرا{{س}} آورده است<ref>احمد بن حنبل، فضائل الصحابه، ج۲، ص۶۵۸، ح۱۱۲۱.</ref>.<ref>[[سید محمود طباطبایی نژاد|طباطبایی نژاد، سید محمود]]، [[حب امام علی (مقاله)| مقاله «حب امام علی»]]، [[دانشنامه امام علی ج۳ (کتاب)|دانشنامه امام علی ج۳]] ص ۲۵۶.</ref>
| |
| | |
| ===نابودی [[گناهان]]===
| |
| [[پیامبر]] میفرماید: «[[محبت علی]] گناهان را میبلعد؛ چنانکه [[آتش]] هیزم را»<ref>ابن عساکر، تاریخ مدینه دمشق، ج۱۳، ص۵۲، ح۳۰۴۸.</ref>. و در این باره روایاتی دیگر نیز هست که میگذریم<ref>ر.ک: موسوعة الامام علی بن ابی طالب، ج۱۱، ص۲۰۲.</ref>. پرسشی که در این جا رخ مینماید، این است که چگونه [[محبت]] و [[دوستی]] [[امام علی]]{{ع}} موجب از میان رفتن گناهان است. آیا این محبت باعث میشود که گناهان [[انسان]] به سنجش [[میزان]] [[الهی]] در نیایند؟ آیا [[روایت]] {{متن حدیث|حُبُّ عَلِيِّ بْنِ أَبِي طَالِبٍ حَسَنَةٌ لَا تَضُرُّ مَعَهَا سَيِّئَةٌ}}<ref>موسوعة الامام علی بن ابی طالب، ج۱۱، ص۲۰۳-۲۰۲.</ref> [=[[دوستی]] [[علی بن ابی طالب]]، حسنهای است که در کنارش هیچ گناهی بر انسان اثر نمیگذارد] اماننامهای برای [[شیعیان]] و [[دوستان]] علی{{ع}} است تا به هر گناهی تن دهند و از [[عقاب الهی]] ایمن مانند؟ بهترین پاسخ برای این [[پرسش]] شعری است منسوب به [[امام]] [[جعفر صادق]]{{ع}}:
| |
| {{عربی|تَعْصِي الْإِلَهَ وَ أَنْتَ تُظْهِرُ حُبَّهُ *** هَذَا لَعَمْرُكَ فِي الْفِعَالِ بَدِيعٌ
| |
| لَوْ كَانَ حُبُّكَ صَادِقاً لَأَطَعْتَهُ *** إِنَّ الْمُحِبَّ لِمَنْ أَحَبَّ مُطِيعٌ}}<ref>مجلسی، محمدباقر، بحار الانوار، ج۴۷، ص۲۴؛ ج۷، ص۱۵؛ ج۷۸، ص۱۷۴.</ref>.<ref>[[سید محمود طباطبایی نژاد|طباطبایی نژاد، سید محمود]]، [[حب امام علی (مقاله)| مقاله «حب امام علی»]]، [[دانشنامه امام علی ج۳ (کتاب)|دانشنامه امام علی ج۳]] ص ۲۵۶.</ref>
| |
| | |
| ===[[راحتی]] [[مرگ]]===
| |
| [[پیامبر]] به علی{{ع}} میفرماید: «این تو را بس که دوستدارت، نه حسرتی دارد به هنگام مرگ و نه وحشتی در [[قبر]] و نه [[نگرانی]] در [[قیامت]]»<ref>خطیب بغدادی، تاریخ بغداد، ج۴، ص۱۰۲، ح۱۷۵۶.</ref>. در [[حدیثی]] دیگر به نقل از [[ابن عباس]] آمده است: «به پیامبر گفتم: ای [[رسول خدا]]، آیا برای [[آتش دوزخ]] جواز عبوری هست؟ فرمود: آری. پرسیدم: چیست؟ فرمود: {{متن حدیث|حُبُّ عَلِيِّ بْنِ أَبِي طَالِبٍ}}<ref>خطیب بغدادی، تاریخ بغداد، ج۳، ص۱۶۱، ح۱۲۰۳؛ تاریخ مدینه دمشق، ج۴۲، ص۲۴۴، ح۸۷۶۲.</ref>.<ref>[[سید محمود طباطبایی نژاد|طباطبایی نژاد، سید محمود]]، [[حب امام علی (مقاله)| مقاله «حب امام علی»]]، [[دانشنامه امام علی ج۳ (کتاب)|دانشنامه امام علی ج۳]] ص ۲۵۷.</ref>
| |
| | |
| ===[[همنشینی]] با پیامبر در [[بهشت]]===
| |
| [[دوست داشتن]] [[امیرمؤمنان]]{{ع}} نه تنها [[انسان]] را به بهشت میرساند، بلکه [[مقام]] [[محب]] را چونان [[مقام پیامبر]] در بهشت بالا میبرد. در این باره به حدیثی مینگریم که [[ترمذی]] و [[احمد بن حنبل]] نقل کردهاند:
| |
| رسول خدا{{صل}} دست حسن و حسین{{عم}} را گرفت و فرمود: «هر کس مرا و این دو و پدر و مادرشان را [[دوست]] بدارد، در قیامت با من و در رتبه من است»<ref>موسوعة الامام علی بن ابی طالب، ج۱۱، ص۲۱۳، به نقل از سنن الترمذی، ج۵، ص۶۴۱ و ابن حنبل، المسند، ج۱، ص۱۶۸.</ref>.<ref>[[سید محمود طباطبایی نژاد|طباطبایی نژاد، سید محمود]]، [[حب امام علی (مقاله)| مقاله «حب امام علی»]]، [[دانشنامه امام علی ج۳ (کتاب)|دانشنامه امام علی ج۳]] ص ۲۵۷.</ref>
| |
| | |
| ==[[بغض امام علی]]{{ع}}==
| |
