|
|
| (۱۳ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۴ کاربر نشان داده نشد) |
| خط ۱: |
خط ۱: |
| {{ویرایش غیرنهایی}}
| | #تغییر_مسیر [[توسل در حقوق اسلامی]] |
| {{امامت}}
| |
| <div style="padding: 0.0em 0em 0.0em;">
| |
| : <div style="background-color: rgb(252, 252, 233); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">این مدخل از زیرشاخههای بحث '''[[حق اهل بیت]]''' است. "'''حق زیارت'''" از چند منظر متفاوت، بررسی میشود:</div>
| |
| <div style="padding: 0.0em 0em 0.0em;">
| |
| : <div style="background-color: rgb(255, 245, 227); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">[[حق توسل در قرآن]] |[[حق توسل در حدیث]] | [[حق توسل در معارف دعا و زیارات]]</div>
| |
| <div style="padding: 0.0em 0em 0.0em;">
| |
| : <div style="background-color: rgb(206,242, 299); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">در این باره، تعداد بسیاری از پرسشهای عمومی و مصداقی مرتبط، وجود دارند که در مدخل '''[[حق توسل (پرسش)]]''' قابل دسترسی خواهند بود.</div>
| |
| <div style="padding: 0.4em 0em 0.0em;">
| |
| | |
| ==مقدمه==
| |
| *[[هدف]] از [[خلقت]]، [[رسیدن به کمال]] و [[مقام قرب الهی]] است؛ اما از آنجا که برای برقراری [[ارتباط]] با هر کسی نیاز به واسطه و [[وسیله]] هست، لذا برای پیوند و اتصال به آستان [[قدس]] [[ربوبی]] نیز محتاج به واسطه و [[وسیله]] هستیم.
| |
| *[[خداوند]] در [[قرآن کریم]] میفرماید: {{متن قرآن|يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا اتَّقُوا اللَّهَ وَابْتَغُوا إِلَيْهِ الْوَسِيلَةَ وَجَاهِدُوا فِي سَبِيلِهِ لَعَلَّكُمْ تُفْلِحُونَ}}<ref>«ای مؤمنان! از خداوند پروا کنید و به سوی او راه جویید و در راه او جهاد کنید باشد که رستگار گردید» سوره مائده، آیه ۳۵.</ref>.
| |
| *[[خداوند]] در این [[آیه]] سه [[دستور]] مهم برای [[رستگار]] شدن به [[مؤمنین]] میدهد:
| |
| #[[تقوا]] و [[پرهیزگاری]] که مهمترین عامل برای [[دوری از گناهان]] است.
| |
| #وسیلهای برای [[تقرب به خدا]] بجوئیم.
| |
| #[[جهاد]] کردن در [[راه خدا]].
| |
| *بحث ما در این [[آیه]] "[[وسیله]]" است، "[[وسیله]]" در اصل به معنی [[تقرب]] جستن و یا چیزی که باعث [[تقرب]] به دیگری از روی علاقه و رغبت باشد میشود.
| |
| *"[[توسل]]" از نظر لغت یعنی اتخاذ "[[وسیله]]" برای نزدیک شدن به چیزی، و به معانی نزدیک، [[مقام]] و [[منزلت]] در پیشگاه [[سلطان]]، [[درجه]] و چارهجویی برای رسیدن به چیزی با میل و رغبت و هر چیزی که به سبب آن نزدیک شدن به دیگری ممکن باشد<ref>حبیب اله صمیمی، فضائل و شناخت معصومین با لسان اهل بیت{{عم}}، ص۶۹۱-۶۹۲.</ref>.
| |
| *[[رسول اکرم]]{{صل}} فرمودند: "[[امامان]] از [[فرزندان]] [[حسین]] هستند... هم ایشان رشته محکم و وسیلهای به سوی [[خداوند]] هستند"<ref>عیون أخبارالرضا{{ع}}، ج۲، ص۵۸.</ref>. [[ابن شهر آشوب]] از [[حضرت علی]]{{ع}} ذیل [[آیه]] [[نقل]] میکند که "من [[وسیله]] [[خدا]] هستم (چرا که) من و فرزندانم [[ذریه]] [[خدا]] هستیم"<ref>ابن شهر آشوب، مناقب، ج۳، ص۷۵. در کتاب إرشاد القلوب، ج۲، ص۳۰۶ عبارت {{متن حدیث|وَ أَنَا وَ وُلْدِي وَرَثَتُهُ }} وارد شده است.</ref>.
| |
| *[[قرآن کریم]] در جای دیگر میفرماید: {{متن قرآن|وَلِلَّهِ الْأَسْمَاءُ الْحُسْنَى فَادْعُوهُ بِهَا}}<ref>«و خداوند را نامهای نیکوتر است، او را بدانها بخوانید!» سوره اعراف، آیه ۱۸۰.</ref>.
| |
| *در کتاب [[شریف]] کافی در ذیل [[آیه]]، [[امام صادق]]{{ع}} فرمودند: "بخدا [[سوگند]] که ما اسمای حسنای [[الهی]] هستیم که عمل هیچ بندهای قبول نمیشود الا با شناختن ما"<ref>الکافی، ج۱، ص۱۴۳.</ref>. هنگام [[دعا]]، [[خدا]] را به [[اسامی]] ما بخوانید تا دعای شما [[مستجاب]] شود.
| |
| *[[حضرت زهرا]]{{س}} ضمن [[خطبه]] شریفش میفرماید: "[[حمد]] کنید خدایی را که [[عظمت]] و نورش ایجاب میکند که [[اهل]] [[آسمانها]] و [[زمین]] (برای نزدیک گشتن به او) [[وسیله]] بجوید و ما [[وسیله]] او در میان خلقش هستیم..."<ref>{{متن حدیث| وَ احْمَدُوا اللَّهَ الَّذِي لِعَظَمَتِهِ وَ نُورِهِ يَبْتَغِي مَنْ فِي السَّمَوَاتِ وَ الْأَرْضِ إِلَيْهِ الْوَسِيلَةَ وَ نَحْنُ وَسِيلَتَهُ فِي خَلْقِهِ...}}؛ ابن ابی الحدید معتزلی، شرح نهج البلاغة، ج۱۶، ص۲۱۱.</ref>؛ پس هر کس که به [[فیض]] و مقامی میرسد به واسطه آن ذوات [[مقدس]] میرسد.
| |
| *از [[سلمان فارسی]] [[نقل]] شده است که از [[رسول اکرم]] شنیدم: "[[خدای عزوجل]] میفرماید: ای [[بندگان]] من، آیا چنین نیست که چه بسا کسی [[حاجات]] بزرگی از شما میخواهد و شما حوائج او را برنمیآورید مگر اینکه شفیع قرار دهد در نزد شما کسی را که محبوبترین [[مردم]] به نزد شما است؟ آنگاه [[حاجات]] او را به [[احترام]] آن شفیع برمیآورید؟! حال [[آگاه]] باشید و بدانید که گرامیترین [[خلق]] و [[افضل]] آنان نزد من [[محمد]]{{صل}} است و [[برادر]] وی [[علی]]{{ع}} و [[امامان]] پس از وی همانان که "وسیلههایی" به سوی من هستند هر کس حاجتی دارد و نفعی را طالب است و یا آنکه دچار حادثهای بس سخت و زیانبار گشته و رفع آن را میخواهد باید مرا به [[محمد]]{{صل}} وآل طاهرینش بخواند تا به [[نیکوترین]] وجه [[حاجات]] او را برآورم"<ref>ابن فهد حلی، عدة الداعی، ص۱۶۳.</ref>.
| |
| *اگر کسی [[مقرب]] [[درگاه الهی]] شد طبیعی است که او وسیلۀ [[توسل]] و [[تقرب]] دیگران به [[خدا]] میشود مثل [[اهل بیت]] و رسیدن به این [[مقام]] دلالت بر [[عظمت]] فوق العاده والای [[اهل بیت]]{{عم}} نزد [[خداوند]] است، در ادامه احادیثی را میآوریم که [[پیامبران اولوالعزم]] به [[خمسه طیبه]] [[توسل]] جستهاند و این نشاندهنده [[ولایت مطلقه]] آنان حتی بر [[پیامبران]] است.
| |
| *[[تمسک به اهل بیت]]{{عم}} از لوازم [[سیر]] الی [[الله]] و دریافت [[فیض الهی]] است، حال این [[فیض]] [[معنوی]] باشد مثل [[علم]] و [[بصیرت]] یا هر [[رزق و روزی]] مادی دیگر.
| |
| *پس [[انکار]] "[[توسل]]" و [[تقرب]] جستن به وسیلهای در نزد [[خداوند]] [[انکار]] یکی از اصول است و نادیده گرفتن یکی از [[قوانین]] [[فطرت]] است.
| |
| *[[سنت]] "[[توسل]]" به وسائط در [[نظام آفرینش]]، یک [[سنت]] اساسی [[تکوینی]] است که یگانه راه به دست آوردن [[فیض]] "وجود" و اکتسابِ [[برکات]] از مبدأ [[واحد]] هستی، برای موجودات "متفاوت الرتبه" [[جهان]] [[خلقت]] مقرر شده است و این [[سنت]] نه تنها منافات با [[خالقیت]] کلیه و [[قدرت]] مطلقه و [[عامه]] [[حضرت]] [[باری تعالی]] شأنه العزیز ندارد بلکه در [[حقیقت]] مؤکد [[خالقیت]] کلیه است و واقعیت آن گسترش دادن به شوون فاعلیت [[خدا]] و افزودن بر مظاهر [[قدرت]] لایتناهی آن ذات یگانه و بیهمتاست<ref>حبیب الله صمیمی، فضائل و شناخت معصومان با لسان اهل بیت{{ع}}، ص۷۰۳.</ref><ref>[[آرزو شکری|شکری، آرزو]]، [[حقوق اهل بیت (کتاب)|حقوق اهل بیت]]، ص۱۰۴- ۱۰۷.</ref>.
| |
| | |
| ==[[توسل انبیاء به اهل بیت]]{{عم}}==
| |
| #'''[[توسل]] [[حضرت آدم]]{{ع}}:''' از [[حضرت]] [[امام عسکری]]{{ع}} [[روایت]] میکنند که [[آدم]] وقتی از مقامش [[هبوط]] کرد و از [[همنشینی]] با [[فرشتگان]] [[محروم]] شد و جایگاهش را در [[بهشت]] از دست داد به [[خداوند]] با [[تعلیم]] خود عرضه داشت: "خدایا! به [[شخصیت]] و آبروی [[محمد]] و [[علی]] و [[فاطمه]] و [[حسن]] و [[حسین]] و [[پاکان]] از [[اهل]] بیتشان به [[پذیرش]] توبهام و [[گذشت]] از لغزشم و بازگشتم از کراماتت به مرتبه و مقامم [[تفضل]] و [[احسان]] کن. پس [[خدا]] به او پاسخ داد: بیتردید توبهات را پذیرفتم و با [[خشنودی]] و رضایتم به سویت روی آوردم و نعمتهای مادی و معنویام را به جانبت گرداندم و از باب کراماتم تو را به [[مقام]] و منزلتت برگشت دادم و سهمت را از رحمتهایم کامل برنهادم و این است معنای گفته [[خدای بزرگ]] که پس [[آدم]] کلماتی را مانند کلمه [[استغفار]] و [[توسل به اهل بیت]] که مایه [[توبه]] و بازگشت بود از سوی پروردگارش دریافت کرد و [[پروردگار]] توبهاش را پذیرفت؛ زیرا او بسیار توبهپذیر و [[مهربان]] است"<ref>تفسیر الامام العسکری، ص۲۲۶.</ref>.
| |
| #'''[[توسل]] [[حضرت نوح]]{{ع}}:''' [[امام رضا]]{{ع}} نیز فرمودند: "زمانی که [[حضرت نوح]]، خود را در آستانه [[غرق]] شدن دید [[خدا]] را به [[حق]] ما [[اهل بیت]] خواند پس [[خدا]] بلای [[غرق]] شدن را از وی دفع نمود"<ref>راوندی، قصص الأنبیاء، ص۱۰۶.</ref>.
| |
| #'''[[توسل]] [[حضرت ابراهیم]]{{ع}}:''' هنگامی که نمرودیان [[حضرت ابراهیم]]{{ع}} را به [[آتش]] افکندند ایشان به [[اهل بیت]] [[متوسل]] شدند و [[خداوند]] [[آتش]] را برایشان سرد کرد و [[حضرت امام رضا]]{{ع}} فرمودند: "هنگامی که [[ابراهیم]] میان [[آتش]] پرتاب شد [[خدا]] را به [[حق]] ما [[اهل بیت]] خواند از این رو [[خدا]] [[آتش]] را برایش سرد و سالم قرار داد"<ref>راوندی، قصص الأنبیاء، ص۱۰۶.</ref>.
| |
| #'''[[توسل]] [[حضرت موسی]] و [[عیسی]]{{ع}}:''' این [[پیامبران]] نیز مانند سایر [[پیامبران]] و [[انبیای الهی]] در هنگام [[سختیها]] [[خدا]] را به [[حق اهل بیت]] قسم میدادند و به آنها [[متوسل]] میشدند [[حضرت رضا]]{{ع}} میفرماید: "هنگامی که [[موسی]] به دریا رسید [[خدا]] را به [[حق]] ما خواند، پس [[پروردگار]] راهش را گشود و دریا را برایش خشک گردانید، و وقتی [[یهودیان]] خواستند [[عیسی بن مریم]] را بکشند [[خدا]] را به [[حق]] ما [[اهل بیت]] خواند پس [[خدا]] او را [[نجات]] داد و به آسمانش بالا برد"<ref>راوندی، قصص الأنبیاء، ص۱۰۶.</ref><ref>[[آرزو شکری|شکری، آرزو]]، [[حقوق اهل بیت (کتاب)|حقوق اهل بیت]]، ص۱۰۷- ۱۰۹.</ref>. | |
| | |
| ==[[غرض از توسل]]==
| |
| *[[شیعه]] در [[توسل به اهل بیت]]{{عم}} منظوری جز "ابتغاء [[وسیله]]" و "اعتصمام بحبل [[الله]] و العروة الوثقی" ندارد که این امر صریحاً در [[قرآن کریم]] مورد [[ترغیب]] بلکه [[واجب]] شده است (امر شده)، [[شیعه]] نه کسی را جز [[خدا]] میپرستد و نه کسی را شریک [[خدا]] میداند بلکه [[اهل بیت]] را با [[اذن الهی]] اسباب و [[وسیله]] [[تقرب]] میداند پس همه به جز [[خداوند]] "ممکن الوجودند" و فقط اوست که [[واجب]] الوجود بالذات است<ref>[[آرزو شکری|شکری، آرزو]]، [[حقوق اهل بیت (کتاب)|حقوق اهل بیت]]، ص۱۰۹.</ref>.
| |
| | |
| ==منابع==
| |
| * [[پرونده:1379781.jpg|22px]] [[آرزو شکری|شکری، آرزو]]، [[حقوق اهل بیت (کتاب)|'''حقوق اهل بیت''']]
| |
| | |
| ==جستارهای وابسته==
| |
| {{پرسشهای وابسته}}
| |
| {{ستون-شروع|3}}
| |
| * [[اصحاب کساء]]
| |
| * [[هدایتگر]]
| |
| * [[ولی]]
| |
| * [[خلیفه]]
| |
| * [[شاهد]] ([[شهید]])
| |
| * [[وارث]]
| |
| * [[حجت]]
| |
| * [[امت وسط]]
| |
| * [[اصطفا]]
| |
| * [[اجتبا]]
| |
| * [[امامان از اهل بیت پیامبر خاتم]]
| |
| * [[امامان دوازدهگانه]]
| |
| * [[امامت امام على]]
| |
| * [[امام حسن مجتبى]]
| |
| * [[امام حسین]]
| |
| * [[امام سجاد]]
| |
| * [[امام باقر]]
| |
| * [[امام صادق]]
| |
| * [[امام کاظم]]
| |
| * [[امام رضا]]
| |
| * [[امام جواد]]
| |
| * [[امام هادى]]
| |
| * [[امام حسن عسکری]]
| |
| * [[امام مهدى]]
| |
| {{پایان}}
| |
| {{پایان}}
| |
| | |
| ==[[:رده:آثار اهل بیت|منبعشناسی جامع اهل بیت]]==
| |
| {{فهرست اثر}}
| |
| {{ستون-شروع|3}}
| |
| * [[:رده:کتابشناسی کتابهای اهل بیت|کتابشناسی اهل بیت]]
| |
| * [[:رده:مقالهشناسی مقالههای اهل بیت|مقالهشناسی اهل بیت]]
| |
| * [[:رده:پایاننامهشناسی پایاننامههای اهل بیت|پایاننامهشناسی اهل بیت]]
| |
| {{پایان}}
| |
| {{پایان}}
| |
| | |
| ==پانویس==
| |
| {{یادآوری پانویس}}
| |
| {{پانویس2}}
| |
| | |
| [[رده:مدخل]]
| |
| [[رده:حق اهل بیت]]
| |
| [[رده:اهل بیت]]
| |
| [[رده:حق توسل]]
| |