بحث:عرفان: تفاوت میان نسخه‌ها

==مقدمه==

عرفان درباره [[روابط انسان]] با خودش و با [[جهان]] و با [[خدا]] بحث می‌کند و عمده نظرش دربار روابط انسان با خداست و حال آنکه همه سیستم‌های [[اخلاقی]] ضرورتی نمی‌بینند که درباره روابط انسان با خدا بحث کنند. فقط، سیستم‌های اخلاقی مذهبی این جهت را مورد [[عنایت]] و توجه قرار می‌دهند. لذا از نظر [[عارف]]، [[روح]] [[بشر]] مانند یک گیاه و یا یک [[کودک]] است و کمالش در نمو و رشدی است که طبق [[نظام]] مخصوص باید صورت گیرد، ولی در [[اخلاق]] صرفاً سخن از یک [[سلسله]] [[فضایل]] است از قبل [[راستی]]، [[درستی]]، [[عدالت]]، [[عفت]]، [[احسان]]، [[انصاف]]، [[ایثار]] و غیره که روح باید به آنها مزین و متحلی گردد، از نظر اخلاق [[روح انسان]] مانند خانه‌ای است که باید با یک سلسله زیورها و زینت‌ها و نقاشی‌ها مزین گردد، بدون اینکه ترتیبی در کار باشد که از کجا آغاز شود و به کجا انتها یابد؟ مثلاً از سقف شروع شود یا از دیوارها و از کدام؟ از بالای دیوار یا از پایین؟ در عرفان، برعکس، عناصر اخلاقی مطرح می‌شود. اما به اصطلاح به صورت دیالکتیکی، یعنی متحرک و پویا. عناصر [[روحی]] اخلاقی محدود است به معانی و مفاهیمی که غالباً آنها را می‌شناسند، اما عناصر روحی [[عرفانی]] بسی وسیع‌تر و گسترده‌تر است. در [[سیر و سلوک]] عرفانی از یک سلسله احوال و واردات [[قلبی]] سخن می‌رود که منحصراً به یک “سالک راه” در خلال مجاهدات و طی طریق‌ها دست می‌دهد و [[مردم]] دیگر از این احوال و واردات بی‌خبرند. بخش دیگر عرفان مربوط است به [[تفسیر]] هستی، یعنی تفسیر خدا و جهان و [[انسان]]. عرفان در این بخش مانند [[فلسفه]] است و می‌خواهد هستی را تفسیر نماید، برخلاف بخش اول که مانند اخلاق است و می‌خواهد انسان را [[تغییر]] دهد. همچنان که در بخش اول، با اخلاق تفاوت‌هایی داشت، در این بخش با فلسفه تفاوت‌هایی دارد<ref>خدمات متقابل اسلام و ایران، ص۱۱۴ و ۶۳۱ و ۶۳۲.</ref>.

===[[عرفان عملی]]===

==پانویس==

{{پانویس2}}