سهو معصوم: تفاوت میان نسخه‌ها

۹ بایت اضافه‌شده ،  ‏۲۵ اوت ۲۰۲۲
جز
خط ۶: خط ۶:
}}
}}


==جایز دانستن [[سهو]] [[نبی]]==
== جایز دانستن [[سهو]] [[نبی]] ==
[[شیخ صدوق]] که سهو نبی را جایز می‌داند، در توجیه آن، در بخش پایانی باب سهو [[کتاب]] [[من لا یحضره الفقیه]] می‌نویسد: سهو [[پیامبر]]{{صل}} مانند سهو ما [[انسان‌ها]] نیست سهو ما از [[شیطان]] است؛ اما سهو نبی از سوی [[خدای رحمان]] است. [[خداوند]] پیامبر را به سهو می‌اندازد و این، یا به خاطر رحم به [[امت]] است که اگر [[مسلمانی]] سهو کرد و یا [[خواب]] ماندو نمازش [[قضا]] شد [[سرزنش]] نشود و یا بخاطر این است که کسی در مورد پیامبر، توهم [[ربوبیت]] نداشته باشد و یا به این جهت است که [[مردم]] از این طریق بتوانند [[حکم]] سهو را یاد بگیرند.
[[شیخ صدوق]] که سهو نبی را جایز می‌داند، در توجیه آن، در بخش پایانی باب سهو [[کتاب]] [[من لا یحضره الفقیه]] می‌نویسد: سهو [[پیامبر]] {{صل}} مانند سهو ما [[انسان‌ها]] نیست سهو ما از [[شیطان]] است؛ اما سهو نبی از سوی [[خدای رحمان]] است. [[خداوند]] پیامبر را به سهو می‌اندازد و این، یا به خاطر رحم به [[امت]] است که اگر [[مسلمانی]] سهو کرد و یا [[خواب]] ماندو نمازش [[قضا]] شد [[سرزنش]] نشود و یا بخاطر این است که کسی در مورد پیامبر، توهم [[ربوبیت]] نداشته باشد و یا به این جهت است که [[مردم]] از این طریق بتوانند [[حکم]] سهو را یاد بگیرند.


==پاسخ [[شبهه]]==
== پاسخ [[شبهه]] ==
اینکه اگر چنین مصلحت‌هائی موجب تجویز سهو در پیامبر{{صل}} شود، باید موجب تجویز بسیاری از نواقص مانند لنگ بودن، چپ چشمی ‌وکوری نیز باشد؛ چون اینها هم مستند به [[رحمان]] هستند و خداوند باید آنان را [[کور]] و لنگ و چپ چشم قرار دهد تا بدین وسیله بر مردم رحم کند و کسی که دارای این [[عیب]] و نقص‌ها باشد [[احساس]] [[ناراحتی]] و [[خجالت]] نکند.
اینکه اگر چنین مصلحت‌هائی موجب تجویز سهو در پیامبر {{صل}} شود، باید موجب تجویز بسیاری از نواقص مانند لنگ بودن، چپ چشمی ‌وکوری نیز باشد؛ چون اینها هم مستند به [[رحمان]] هستند و خداوند باید آنان را [[کور]] و لنگ و چپ چشم قرار دهد تا بدین وسیله بر مردم رحم کند و کسی که دارای این [[عیب]] و نقص‌ها باشد [[احساس]] [[ناراحتی]] و [[خجالت]] نکند.


'''پاسخ حلی:''' سهو از چیزهایی مانند [[دروغ]] نیست که اقتضای [[قبح]] و [[نقص]] را داشته باشد و در مواقعی و به خاطر مصلحتی مانند [[ضرورت]] یا دفع ضرر یا به خاطر [[تقیه]] جایز باشد و آن [[مصلحت]]، قبح و نقص آن را جبران کند؛ بلکه سهو مانند [[ظلم]]، از نقص‌های ذاتی است و جزء علت‌های تامه قبح بوده و نقص در [[مرتبت]] [[امامت]] محسوب می‌شود به‌طوری که هیچ چیزی نمی‌تواند قبح آن را رفع کند و هیچ مصلحتی نمی‌تواند نقص بودن آن را [[تدارک]] کند و مقایسه آن با سایر مصیبت‌هایی که در آنان [[پیامبران]] وامامان{{عم}} تجویز شده است قیاسی مع‌الفارق خواهد بود.
'''پاسخ حلی:''' سهو از چیزهایی مانند [[دروغ]] نیست که اقتضای [[قبح]] و [[نقص]] را داشته باشد و در مواقعی و به خاطر مصلحتی مانند [[ضرورت]] یا دفع ضرر یا به خاطر [[تقیه]] جایز باشد و آن [[مصلحت]]، قبح و نقص آن را جبران کند؛ بلکه سهو مانند [[ظلم]]، از نقص‌های ذاتی است و جزء علت‌های تامه قبح بوده و نقص در [[مرتبت]] [[امامت]] محسوب می‌شود به‌طوری که هیچ چیزی نمی‌تواند قبح آن را رفع کند و هیچ مصلحتی نمی‌تواند نقص بودن آن را [[تدارک]] کند و مقایسه آن با سایر مصیبت‌هایی که در آنان [[پیامبران]] وامامان {{عم}} تجویز شده است قیاسی مع‌الفارق خواهد بود.


[[شیخ مفید]] ضمن رد شبهه شیخ صدوق، تقسیم دیگری را به این صورت بیان کرده که: سهو از [[عبادت]] ناشی از [[غلبه]] خواب تا این که وقت سپری شده و [[نماز]] [[قضاء]] شود با [[سهوی]] که ناشی از غیر [[خواب]] است، فرق دارد. اولی جایز و بدون اشکال است بر خلاف دومی‌ که جایز نیست و نوعی اشکال و [[عیب]] برای [[انسان]] تلقی می‌شود که می‌توان از آن دوری کرد به خلاف خواب، که عیب و [[نقص]] محسوب نمی‌شود و هیچ بشری از آن جدا نیست.
[[شیخ مفید]] ضمن رد شبهه شیخ صدوق، تقسیم دیگری را به این صورت بیان کرده که: سهو از [[عبادت]] ناشی از [[غلبه]] خواب تا این که وقت سپری شده و [[نماز]] [[قضاء]] شود با [[سهوی]] که ناشی از غیر [[خواب]] است، فرق دارد. اولی جایز و بدون اشکال است بر خلاف دومی‌ که جایز نیست و نوعی اشکال و [[عیب]] برای [[انسان]] تلقی می‌شود که می‌توان از آن دوری کرد به خلاف خواب، که عیب و [[نقص]] محسوب نمی‌شود و هیچ بشری از آن جدا نیست.
خط ۳۵: خط ۳۵:
* [[سهو ولی]]؛
* [[سهو ولی]]؛
* [[سهو وصی]]؛
* [[سهو وصی]]؛
* [[سهو اهل بیت]]{{عم}}؛
* [[سهو اهل بیت]] {{عم}}؛
* [[سهو فاطمه زهرا]]{{س}}.
* [[سهو فاطمه زهرا]] {{س}}.
{{پایان مدخل وابسته}}
{{پایان مدخل وابسته}}


۱۱۸٬۲۸۱

ویرایش