تفسیر تستری (کتاب): تفاوت میان نسخه‌ها

[[تفسیری]] با این نام به‌عنوان تألیف [[ابومحمد سهل بن عبدالله تستری]] متوفای ۲۸۳ ه‍‌. ق با تعلیقه و حواشی [[محمد باسل عیون السعود]] در سال ۱۳۲۳ ه‍‌. ق - ۲۰۰۲ م در دار الکتب العلمیة بیروت چاپ و منتشر شده و اکنون موجود است.

این تفسیر را از تألیفات تستری به شمار آورده‌اند<ref>مدرس تبریزی، ریحانة الادب، ج۱، ص۳۳۴؛ سرکیس، معجم المطبوعات العربیة و المعرّبة، ج۱، ص۶۳۵؛ نویهض، معجم المفسرین، ج۱، ص۲۱۸؛ عمر رضا کحاله این تفسیر را با عنوان تفسیر القرآن الکریم از تألیفات وی به شمار آورده است. کحاله، معجم المؤلفین، ج۴، ص۲۸۴؛ عقیقی بخشایشی، طبقات مفسران شیعه، ج۱، ص۵۲۸؛ علوی مهر، آشنایی با تاریخ تفسیر و مفسران، ص۱۶۵.</ref> و همان‌گونه که گذشت، با همین عنوان چاپ شده است، ولی از مطالب آن به دست می‌آید که تستری این تفسیر را ننوشته است و شخص یا اشخاص دیگری اقوال او را در این تفسیر گرد آورده‌اند؛ زیرا در آغاز خطبۀ کتاب، سندی ذکر شده که واسطۀ پنجم آن می‌گوید: در سال ۲۷۵ ه‍‌. ق از ابا محمد بن عبد الله تستری شنیدم که می‌گفت<ref>تفسیر التستری، ص۱۵.</ref> تفسیر {{متن قرآن|بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِيمِ}} با عبارت {{عربی|"قال ابوبکر: سئل سهل عن معنی {{متن قرآن|بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِيمِ}} فقال}} شروع شده است<ref>تفسیر التستری، ص۲۲.</ref> و عبارت‌های {{عربی|"قال سهل"}}، {{عربی|"سئل سهل"}}، {{عربی|"قال ابو بكر: قيل لسهل"}}، {{عربی|"قال ابو بكر: قلت لسهل"}} و {{عربی|"سمعت سهلا يحكي"}} در این [[تفسیر]] فراوان به چشم می‌خورد<ref>ر.ک: تفسیر التستری، ص۱۶، سطر ۷ و ۱۱، و ص۱۷-۱۸، ۱۹ و سطر ۳، ۱۱ و ۱۶، و ص۲۰، ۲۲، ۲۳، ۲۴ و ۲۵، سطر ۲، ۴ و ۱۲، و ص۲۶، سطر ۱۷ و ۲، و ص۲۷، ۳۳ و ۳۵.</ref>؛ همچنین اخباری درباره تستری<ref>ر.ک: تفسیر التستری، ص۸۸، ۱۶۲، ۱۷۰ و ۲۱۲.</ref> و شرح سخنان وی<ref>ر.ک: تفسیر التستری، ص۱۶.</ref> و حتی خبر احتضارش<ref>ر.ک: تفسیر التستری، ص۷۶.</ref> و برخی حوادث بعد از گذشتش<ref>ر.ک: تفسیر التستری، ص۵۹.</ref> نیز در این تفسیر آمده است که اینها همه شواهدی روشن است بر اینکه نگارندۀ این تفسیر سهل تستری نبوده <ref>محقق این تفسیر نیز این نکته را در مقدمه تفسیر بیان کرده است (ر.ک: تفسیر التستری، ص۱۲).</ref>، و در نتیجه مؤلف آن نامعلوم است.