تقوا در قرآن: تفاوت میان نسخه‌ها

جز
جایگزینی متن - 'اهل یمن' به 'اهل یمن'
جز (جایگزینی متن - 'جست و جوی' به 'جستجوی')
جز (جایگزینی متن - 'اهل یمن' به 'اهل یمن')
خط ۱۸۳: خط ۱۸۳:
هم‌چنین فی قوله تعالی: {{متن قرآن|أَوْ أَمَرَ بِالتَّقْوَى}}، فرموده: یعنی به [[اخلاص]]، [[توحید]] و [[ترس]] از خدای تعالی. در این جا چیزی حذف شده، و تقدیر آن، چنین است: {{عربی|کیف یکون حال من ینهاه عن الصلوة و یزجره عنها}}<ref>مجمع البیان، ج۱۰، ص۵۱۵.</ref>.
هم‌چنین فی قوله تعالی: {{متن قرآن|أَوْ أَمَرَ بِالتَّقْوَى}}، فرموده: یعنی به [[اخلاص]]، [[توحید]] و [[ترس]] از خدای تعالی. در این جا چیزی حذف شده، و تقدیر آن، چنین است: {{عربی|کیف یکون حال من ینهاه عن الصلوة و یزجره عنها}}<ref>مجمع البیان، ج۱۰، ص۵۱۵.</ref>.


[[ابوالقاسم جارالله محمود بن عمر زمخشری خوارزمی]]، در [[تفسیر کشاف]]، فی قوله تعالی: {{متن قرآن|وَتَزَوَّدُوا فَإِنَّ خَيْرَ الزَّادِ التَّقْوَى وَاتَّقُونِ يَا أُولِي الْأَلْبَابِ}}، فرموده: {{متن قرآن|وَتَزَوَّدُوا فَإِنَّ خَيْرَ الزَّادِ التَّقْوَى}}؛ یعنی نسبت به [[آخرت]]، توشه‌تان را [[پرهیز]] از [[زشتی‌ها]] قرار دهید که البته، [[بهترین]] توشه، [[پرهیزگاری]] از آنهاست. گفته‌اند: [[اهل]] [[یمن]] توشه فراهم نمی‌کرده و می‌گفتند: ما [[توکل]] کنندگانیم و [[حج]] [[خانه خدا]] به جا می‌آوریم، آیا ما را [[اطعام]] نمی‌کنید؟ پس آنان سربار [[مردم]] بودند. [[آیه]] درباره آنان نازل گردید که بهترین توشه، تقواست. {{متن قرآن|وَاتَّقُونِ}}؛ یعنی از [[عذاب]] من، [[پروا]] داشته باشید. {{متن قرآن|يَا أُولِي الْأَلْبَابِ}}؛ یعنی [[عقل]] [[خالص]]، همان [[تقوای الهی]] است، و از عقلا آنکه تقوا نکند، همانند کسی است که برای او هیچ [[عقلی]] نیست<ref>کشاف، ج۱، ص۳۴۷.</ref>.
[[ابوالقاسم جارالله محمود بن عمر زمخشری خوارزمی]]، در [[تفسیر کشاف]]، فی قوله تعالی: {{متن قرآن|وَتَزَوَّدُوا فَإِنَّ خَيْرَ الزَّادِ التَّقْوَى وَاتَّقُونِ يَا أُولِي الْأَلْبَابِ}}، فرموده: {{متن قرآن|وَتَزَوَّدُوا فَإِنَّ خَيْرَ الزَّادِ التَّقْوَى}}؛ یعنی نسبت به [[آخرت]]، توشه‌تان را [[پرهیز]] از [[زشتی‌ها]] قرار دهید که البته، [[بهترین]] توشه، [[پرهیزگاری]] از آنهاست. گفته‌اند: [[اهل یمن]] توشه فراهم نمی‌کرده و می‌گفتند: ما [[توکل]] کنندگانیم و [[حج]] [[خانه خدا]] به جا می‌آوریم، آیا ما را [[اطعام]] نمی‌کنید؟ پس آنان سربار [[مردم]] بودند. [[آیه]] درباره آنان نازل گردید که بهترین توشه، تقواست. {{متن قرآن|وَاتَّقُونِ}}؛ یعنی از [[عذاب]] من، [[پروا]] داشته باشید. {{متن قرآن|يَا أُولِي الْأَلْبَابِ}}؛ یعنی [[عقل]] [[خالص]]، همان [[تقوای الهی]] است، و از عقلا آنکه تقوا نکند، همانند کسی است که برای او هیچ [[عقلی]] نیست<ref>کشاف، ج۱، ص۳۴۷.</ref>.
{{متن قرآن|وَتَعَاوَنُوا عَلَى الْبِرِّ وَالتَّقْوَى وَلَا تَعَاوَنُوا عَلَى الْإِثْمِ وَالْعُدْوَانِ}} هم فرموده: {{متن قرآن|وَتَعَاوَنُوا عَلَى الْبِرِّ وَالتَّقْوَى}}؛ یعنی بر [[عفو]] کردن و [[چشم‌پوشی]] کردن. {{متن قرآن|وَلَا تَعَاوَنُوا عَلَى الْإِثْمِ وَالْعُدْوَانِ}}: نه بر [[انتقام]] و خرده‌گیری. جایز است که عموم برای هر [[برّ]] و تقوا و هر [[اثم]] [[عدوان]] [[اراده]] شود. پس عموم خود عفو و [[پیروزی بر دشمن]] را در بر می‌گیرد<ref>کشاف، ج۱، ص۵۴۲.</ref>.
{{متن قرآن|وَتَعَاوَنُوا عَلَى الْبِرِّ وَالتَّقْوَى وَلَا تَعَاوَنُوا عَلَى الْإِثْمِ وَالْعُدْوَانِ}} هم فرموده: {{متن قرآن|وَتَعَاوَنُوا عَلَى الْبِرِّ وَالتَّقْوَى}}؛ یعنی بر [[عفو]] کردن و [[چشم‌پوشی]] کردن. {{متن قرآن|وَلَا تَعَاوَنُوا عَلَى الْإِثْمِ وَالْعُدْوَانِ}}: نه بر [[انتقام]] و خرده‌گیری. جایز است که عموم برای هر [[برّ]] و تقوا و هر [[اثم]] [[عدوان]] [[اراده]] شود. پس عموم خود عفو و [[پیروزی بر دشمن]] را در بر می‌گیرد<ref>کشاف، ج۱، ص۵۴۲.</ref>.


خط ۱۹۷: خط ۱۹۷:
هم‌چنین فی قوله تعالی: {{متن قرآن|هُوَ أَهْلُ التَّقْوَى وَأَهْلُ الْمَغْفِرَةِ}}، فرموده: او سزاوار است به این که بنده‌هایش از او [[پروا]] کنند، و از [[عذاب]] او بترسند، پس [[ایمان]] بیاورند و [[اطاعت]] کنند، و سزاوار است، هنگامی که آنان ایمان آوردند و اطاعت کردند، آنان را مورد [[مغفرت]] و [[آمرزش]] قرار دهد<ref>کشاف، ج۴، ص۱۸۸.</ref>.
هم‌چنین فی قوله تعالی: {{متن قرآن|هُوَ أَهْلُ التَّقْوَى وَأَهْلُ الْمَغْفِرَةِ}}، فرموده: او سزاوار است به این که بنده‌هایش از او [[پروا]] کنند، و از [[عذاب]] او بترسند، پس [[ایمان]] بیاورند و [[اطاعت]] کنند، و سزاوار است، هنگامی که آنان ایمان آوردند و اطاعت کردند، آنان را مورد [[مغفرت]] و [[آمرزش]] قرار دهد<ref>کشاف، ج۴، ص۱۸۸.</ref>.
نیز فی قوله تعالی: {{متن قرآن|أَرَأَيْتَ الَّذِي يَنْهَى * عَبْدًا إِذَا صَلَّى * أَرَأَيْتَ إِنْ كَانَ عَلَى الْهُدَى * أَوْ أَمَرَ بِالتَّقْوَى}}<ref>«به من بگو آن کس که * بنده‌ای را چون به نماز ایستد باز می‌دارد * اگر رهنمود یافته باشد * یا به پرهیزگاری فرمان دهد؟» سوره علق، آیه ۹-۱۲.</ref>، فرموده: به من خبر بده از کسی که برخی از [[بندگان خدا]] را از [[نماز]] [[نهی]] می‌کرد، اگر آن نهی کننده بر طریق محکمی است در آنچه نهی می‌کند از [[عبادت خدا]]؛ یا امر کننده به معروف و تقواست، در آنچه بدان امر می‌کند از [[پرستش]] [[بت‌ها]]؛ هم چنان که [[معتقد]] است<ref>کشاف، ج۴، ص۲۷۱.</ref>.
نیز فی قوله تعالی: {{متن قرآن|أَرَأَيْتَ الَّذِي يَنْهَى * عَبْدًا إِذَا صَلَّى * أَرَأَيْتَ إِنْ كَانَ عَلَى الْهُدَى * أَوْ أَمَرَ بِالتَّقْوَى}}<ref>«به من بگو آن کس که * بنده‌ای را چون به نماز ایستد باز می‌دارد * اگر رهنمود یافته باشد * یا به پرهیزگاری فرمان دهد؟» سوره علق، آیه ۹-۱۲.</ref>، فرموده: به من خبر بده از کسی که برخی از [[بندگان خدا]] را از [[نماز]] [[نهی]] می‌کرد، اگر آن نهی کننده بر طریق محکمی است در آنچه نهی می‌کند از [[عبادت خدا]]؛ یا امر کننده به معروف و تقواست، در آنچه بدان امر می‌کند از [[پرستش]] [[بت‌ها]]؛ هم چنان که [[معتقد]] است<ref>کشاف، ج۴، ص۲۷۱.</ref>.
[[مولی]] [[سید]] [[عبدالله]]، معروف به شبر، فی قوله تعالی: {{متن قرآن|وَتَزَوَّدُوا فَإِنَّ خَيْرَ الزَّادِ التَّقْوَى}}، گفته است: یعنی برای معادتان توشه تقوا را بگیرید. گفته‌اند که [[اهل]] [[یمن]] (در [[سفر]] [[حج]]) توشه‌ای را برای خود [[ذخیره]] نمی‌گرفته و می‌گفتند: ما [[توکل]] می‌کنیم، و اینان سربار و [[مصیبت]] بر [[مردم]] بودند، پس [[آیه]] نازل گردید<ref>تفسیر شبر، ص۷۸.</ref>.
[[مولی]] [[سید]] [[عبدالله]]، معروف به شبر، فی قوله تعالی: {{متن قرآن|وَتَزَوَّدُوا فَإِنَّ خَيْرَ الزَّادِ التَّقْوَى}}، گفته است: یعنی برای معادتان توشه تقوا را بگیرید. گفته‌اند که [[اهل یمن]] (در [[سفر]] [[حج]]) توشه‌ای را برای خود [[ذخیره]] نمی‌گرفته و می‌گفتند: ما [[توکل]] می‌کنیم، و اینان سربار و [[مصیبت]] بر [[مردم]] بودند، پس [[آیه]] نازل گردید<ref>تفسیر شبر، ص۷۸.</ref>.
فی قوله تعالی: {{متن قرآن|وَأَنْ تَعْفُوا أَقْرَبُ لِلتَّقْوَى}} هم فرموده: خطاب هم به زوج است، هم به زوجه<ref>تفسیر شبر، ص۹۷.</ref>.
فی قوله تعالی: {{متن قرآن|وَأَنْ تَعْفُوا أَقْرَبُ لِلتَّقْوَى}} هم فرموده: خطاب هم به زوج است، هم به زوجه<ref>تفسیر شبر، ص۹۷.</ref>.
همین‌طور فی قوله تعالی: {{متن قرآن|وَتَعَاوَنُوا عَلَى الْبِرِّ وَالتَّقْوَى وَلَا تَعَاوَنُوا عَلَى الْإِثْمِ وَالْعُدْوَانِ}}، فرموده: یعنی در انجام [[طاعت]] و [[ترک معصیت]] [[همکاری]] کنید، {{متن قرآن|وَلَا تَعَاوَنُوا عَلَى الْإِثْمِ وَالْعُدْوَانِ}}: و در انجام [[گناهان]] و [[تجاوز]] از [[حدود الهی]] همکاری نداشته باشید<ref>تفسیر شبر، ص۲۴۳.</ref>.
همین‌طور فی قوله تعالی: {{متن قرآن|وَتَعَاوَنُوا عَلَى الْبِرِّ وَالتَّقْوَى وَلَا تَعَاوَنُوا عَلَى الْإِثْمِ وَالْعُدْوَانِ}}، فرموده: یعنی در انجام [[طاعت]] و [[ترک معصیت]] [[همکاری]] کنید، {{متن قرآن|وَلَا تَعَاوَنُوا عَلَى الْإِثْمِ وَالْعُدْوَانِ}}: و در انجام [[گناهان]] و [[تجاوز]] از [[حدود الهی]] همکاری نداشته باشید<ref>تفسیر شبر، ص۲۴۳.</ref>.
۲۲۴٬۸۹۸

ویرایش