جز
جایگزینی متن - 'رحمت الهی' به 'رحمت الهی'
جز (جایگزینی متن - 'دست' به 'دست') |
|||
| خط ۲۱: | خط ۲۱: | ||
# '''[[هدایت]] شده ویژه:''' هدایت و راهنمایی الهی از بزرگترین نعمتهایی است که اسحاق و [[پیامبران]] دیگر به دریافت آن مفتخر شدهاند: {{متن قرآن|وَوَهَبْنَا لَهُ إِسْحَاقَ وَيَعْقُوبَ كُلاًّ هَدَيْنَا وَنُوحًا هَدَيْنَا مِن قَبْلُ وَمِن ذُرِّيَّتِهِ دَاوُودَ وَسُلَيْمَانَ وَأَيُّوبَ وَيُوسُفَ وَمُوسَى وَهَارُونَ وَكَذَلِكَ نَجْزِي الْمُحْسِنِينَ وَزَكَرِيَّا وَيَحْيَى وَعِيسَى وَإِلْيَاسَ كُلٌّ مِّنَ الصَّالِحِينَ وَإِسْمَاعِيلَ وَالْيَسَعَ وَيُونُسَ وَلُوطًا وَكُلاًّ فَضَّلْنَا عَلَى الْعَالَمِينَ وَمِنْ آبَائِهِمْ وَذُرِّيَّاتِهِمْ وَإِخْوَانِهِمْ وَاجْتَبَيْنَاهُمْ وَهَدَيْنَاهُمْ إِلَى صِرَاطٍ مُّسْتَقِيمٍ ذَلِكَ هُدَى اللَّهِ يَهْدِي بِهِ مَن يَشَاء مِنْ عِبَادِهِ وَلَوْ أَشْرَكُواْ لَحَبِطَ عَنْهُم مَّا كَانُواْ يَعْمَلُونَ }}<ref>«و به او اسحاق و یعقوب را بخشیدیم و همه را راهنمایی کردیم- نوح را پیشتر راهنمایی کرده بودیم- و داوود و سلیمان و ایوب و یوسف و موسی و هارون را که از فرزندزادگان وی بودند (نیز راهنمایی کردیم)؛ و این چنین نیکوکاران را پاداش میدهیم و زکریا و یحیی و عیسی و الیاس را (نیز)؛ آنان همه از شایستگان بودند. و اسماعیل و الیسع و یونس و لوط را (نیز راهنمایی کردیم) و همه را بر جهانیان برتری دادیم. و (نیز) برخی از پدران و فرزندزادگان و برادران ایشان را؛ و آنان را برگزیدیم و به راهی راست رهنمون شدیم. این رهنمود خداوند است که هر یک از بندگان خود را بخواهد با آن رهنمون میشود و اگر شرک ورزیده بودند آنچه میکردند تباه میشد» سوره انعام، آیه ۸۴-۸۸.</ref> برخی از [[مفسران]] در ذیل این [[آیه]] گفتهاند: تقدیم {{متن قرآن|كُلاًّ}} بر {{متن قرآن|هَدَيْنَا}} نشان تعلّق [[هدایت]] به هر یک از این [[پیامبران]] به صورت استقلالی است؛ نه تبعی.<ref>المیزان، ج ۷، ص ۲۴۲.</ref> برخی نیز مراد از هدایت در این آیه را [[نبوت]] آن پیامبران دانستهاند.<ref>مجمعالبیان، ج ۴، ص ۵۱۰.</ref> | # '''[[هدایت]] شده ویژه:''' هدایت و راهنمایی الهی از بزرگترین نعمتهایی است که اسحاق و [[پیامبران]] دیگر به دریافت آن مفتخر شدهاند: {{متن قرآن|وَوَهَبْنَا لَهُ إِسْحَاقَ وَيَعْقُوبَ كُلاًّ هَدَيْنَا وَنُوحًا هَدَيْنَا مِن قَبْلُ وَمِن ذُرِّيَّتِهِ دَاوُودَ وَسُلَيْمَانَ وَأَيُّوبَ وَيُوسُفَ وَمُوسَى وَهَارُونَ وَكَذَلِكَ نَجْزِي الْمُحْسِنِينَ وَزَكَرِيَّا وَيَحْيَى وَعِيسَى وَإِلْيَاسَ كُلٌّ مِّنَ الصَّالِحِينَ وَإِسْمَاعِيلَ وَالْيَسَعَ وَيُونُسَ وَلُوطًا وَكُلاًّ فَضَّلْنَا عَلَى الْعَالَمِينَ وَمِنْ آبَائِهِمْ وَذُرِّيَّاتِهِمْ وَإِخْوَانِهِمْ وَاجْتَبَيْنَاهُمْ وَهَدَيْنَاهُمْ إِلَى صِرَاطٍ مُّسْتَقِيمٍ ذَلِكَ هُدَى اللَّهِ يَهْدِي بِهِ مَن يَشَاء مِنْ عِبَادِهِ وَلَوْ أَشْرَكُواْ لَحَبِطَ عَنْهُم مَّا كَانُواْ يَعْمَلُونَ }}<ref>«و به او اسحاق و یعقوب را بخشیدیم و همه را راهنمایی کردیم- نوح را پیشتر راهنمایی کرده بودیم- و داوود و سلیمان و ایوب و یوسف و موسی و هارون را که از فرزندزادگان وی بودند (نیز راهنمایی کردیم)؛ و این چنین نیکوکاران را پاداش میدهیم و زکریا و یحیی و عیسی و الیاس را (نیز)؛ آنان همه از شایستگان بودند. و اسماعیل و الیسع و یونس و لوط را (نیز راهنمایی کردیم) و همه را بر جهانیان برتری دادیم. و (نیز) برخی از پدران و فرزندزادگان و برادران ایشان را؛ و آنان را برگزیدیم و به راهی راست رهنمون شدیم. این رهنمود خداوند است که هر یک از بندگان خود را بخواهد با آن رهنمون میشود و اگر شرک ورزیده بودند آنچه میکردند تباه میشد» سوره انعام، آیه ۸۴-۸۸.</ref> برخی از [[مفسران]] در ذیل این [[آیه]] گفتهاند: تقدیم {{متن قرآن|كُلاًّ}} بر {{متن قرآن|هَدَيْنَا}} نشان تعلّق [[هدایت]] به هر یک از این [[پیامبران]] به صورت استقلالی است؛ نه تبعی.<ref>المیزان، ج ۷، ص ۲۴۲.</ref> برخی نیز مراد از هدایت در این آیه را [[نبوت]] آن پیامبران دانستهاند.<ref>مجمعالبیان، ج ۴، ص ۵۱۰.</ref> | ||
# '''[[بشارت]] داده شده از سوی [[خداوند]]:''' خداوند پیش از [[تولد]] [[اسحاق]] اعطای چنین [[فرزندی]] را به [[ابراهیم]]: {{متن قرآن|وَبَشَّرْنَاهُ بِإِسْحَاقَ نَبِيًّا مِنَ الصَّالِحِينَ}}<ref>«و بدو اسحاق را نوید دادیم که پیامبری از شایستگان بود» سوره صافات، آیه ۱۱۲.</ref> یا به مادرش [[ساره]]: {{متن قرآن|وَامْرَأَتُهُ قَائِمَةٌ فَضَحِكَتْ فَبَشَّرْنَاهَا بِإِسْحَاقَ وَمِنْ وَرَاءِ إِسْحَاقَ يَعْقُوبَ}}<ref>«و همسر او، ایستاده بود و خندید آنگاه ما به او مژده اسحاق و از پی اسحاق، یعقوب را دادیم» سوره هود، آیه ۷۱.</ref> [[بشارت]] داده است. | # '''[[بشارت]] داده شده از سوی [[خداوند]]:''' خداوند پیش از [[تولد]] [[اسحاق]] اعطای چنین [[فرزندی]] را به [[ابراهیم]]: {{متن قرآن|وَبَشَّرْنَاهُ بِإِسْحَاقَ نَبِيًّا مِنَ الصَّالِحِينَ}}<ref>«و بدو اسحاق را نوید دادیم که پیامبری از شایستگان بود» سوره صافات، آیه ۱۱۲.</ref> یا به مادرش [[ساره]]: {{متن قرآن|وَامْرَأَتُهُ قَائِمَةٌ فَضَحِكَتْ فَبَشَّرْنَاهَا بِإِسْحَاقَ وَمِنْ وَرَاءِ إِسْحَاقَ يَعْقُوبَ}}<ref>«و همسر او، ایستاده بود و خندید آنگاه ما به او مژده اسحاق و از پی اسحاق، یعقوب را دادیم» سوره هود، آیه ۷۱.</ref> [[بشارت]] داده است. | ||
# '''برخوردار از [[رحمت]] خداوند:''' {{متن قرآن|فَلَمَّا اعْتَزَلَهُمْ وَمَا يَعْبُدُونَ مِنْ دُونِ اللَّهِ وَهَبْنَا لَهُ إِسْحَاقَ وَيَعْقُوبَ وَكُلًّا جَعَلْنَا نَبِيًّا}}<ref>«پس چون از آنان و آنچه به جای خداوند میپرستیدند کناره گرفت، اسحاق و (نوهاش) یعقوب را بدو بخشیدیم و همه را پیامبر کردیم» سوره مریم، آیه ۴۹.</ref>، {{متن قرآن|وَوَهَبْنَا لَهُمْ مِنْ رَحْمَتِنَا وَجَعَلْنَا لَهُمْ لِسَانَ صِدْقٍ عَلِيًّا}}<ref>«و به آنان از بخشایش خویش ارزانی داشتیم و برای آنان نام و آوازه نیکوی بلندی پدید آوردیم» سوره مریم، آیه ۵۰.</ref> مفسران درباره [[تفسیر]] | # '''برخوردار از [[رحمت]] خداوند:''' {{متن قرآن|فَلَمَّا اعْتَزَلَهُمْ وَمَا يَعْبُدُونَ مِنْ دُونِ اللَّهِ وَهَبْنَا لَهُ إِسْحَاقَ وَيَعْقُوبَ وَكُلًّا جَعَلْنَا نَبِيًّا}}<ref>«پس چون از آنان و آنچه به جای خداوند میپرستیدند کناره گرفت، اسحاق و (نوهاش) یعقوب را بدو بخشیدیم و همه را پیامبر کردیم» سوره مریم، آیه ۴۹.</ref>، {{متن قرآن|وَوَهَبْنَا لَهُمْ مِنْ رَحْمَتِنَا وَجَعَلْنَا لَهُمْ لِسَانَ صِدْقٍ عَلِيًّا}}<ref>«و به آنان از بخشایش خویش ارزانی داشتیم و برای آنان نام و آوازه نیکوی بلندی پدید آوردیم» سوره مریم، آیه ۵۰.</ref> مفسران درباره [[تفسیر]] [[رحمت الهی]] بر یک نظر نیستند؛ برخی آن را وسعت روزی و [[بینیازی]] آنها بر اثر برخورداری از [[فضل الهی]]،<ref>جامعالبیان، مج ۹، ج ۱۶، ص ۱۱۷.</ref> برخی دیگر با توجّه به آیه {{متن قرآن|وَوَهَبْنَا لَهُ إِسْحَاقَ وَيَعْقُوبَ نَافِلَةً وَكُلًّا جَعَلْنَا صَالِحِينَ}}<ref>«و اسحاق را و افزون بر آن (نوهاش) یعقوب را به او بخشیدیم و همه را (مردمی) شایسته کردیم» سوره انبیاء، آیه ۷۲.</ref>، {{متن قرآن|وَجَعَلْنَاهُمْ أَئِمَّةً يَهْدُونَ بِأَمْرِنَا وَأَوْحَيْنَا إِلَيْهِمْ فِعْلَ الْخَيْرَاتِ وَإِقَامَ الصَّلَاةِ وَإِيتَاءَ الزَّكَاةِ وَكَانُوا لَنَا عَابِدِينَ}}<ref>«و آنان را پیشوایانی کردیم که به فرمان ما راهبری میکردند و به آنها انجام کارهای نیک و برپا داشتن نماز و دادن زکات را وحی کردیم و آنان پرستندگان ما بودند» سوره انبیاء، آیه ۷۳.</ref> مراد از آن را [[امامت]]، [[تأیید]] [[روحالقدس]]، یا [[ولایت الهی]] <ref>المیزان، ج ۱۴، ص ۶۲.</ref> و برخی همه نعمتهای [[دینی]] و [[دنیوی]]، دانستهاند.<ref> مجمعالبیان، ج ۶، ص ۷۹۹.</ref> | ||
# '''دارای [[نام نیک]] و [[شهرت]] ستوده:''' {{متن قرآن|وَوَهَبْنَا لَهُمْ مِنْ رَحْمَتِنَا وَجَعَلْنَا لَهُمْ لِسَانَ صِدْقٍ عَلِيًّا}}<ref>«و به آنان از بخشایش خویش ارزانی داشتیم و برای آنان نام و آوازه نیکوی بلندی پدید آوردیم» سوره مریم، آیه ۵۰.</ref> مراد از {{متن قرآن|لِسَانَ صِدْقٍ}} در نظر برخی از مفسران، برخورداری از [[حُسن]] ثنا در میان [[مردم]] است. اینان وصف این [[نعمت]] به «[[علوّ]]» را به سبب رواج این [[مدح]] و [[ستایش]] در میان همه [[ملل]] دانسته و گفتهاند: از اینرو همه [[ادیان]] پس از ابراهیم او و فرزندانش را مدح و ثنا کرده و ادعا میکنند که از [[شریعت]] آنها [[پیروی]] میکنند. <ref>مجمعالبیان، ج ۶، ص ۷۹۹.</ref> برخی دیگر آن را به بقای نام نیک آنها در [[امت]] [[محمد]] {{صل}} و [[جاودانگی]] آن تا [[قیامت]]، [[تفسیر]] کردهاند.<ref>مجمعالبیان، ج ۶، ص ۷۹۹.</ref> گروهی نیز «علیًّا» را به «رفیعًا» معنا کرده، مراد از «لِسانَ صدقٍ علیًّا» را ثنای [[جمیل]] صادق و با [[ارزش]] دانستهاند.<ref>المیزان، ج ۱۴، ص ۶۲.</ref> | # '''دارای [[نام نیک]] و [[شهرت]] ستوده:''' {{متن قرآن|وَوَهَبْنَا لَهُمْ مِنْ رَحْمَتِنَا وَجَعَلْنَا لَهُمْ لِسَانَ صِدْقٍ عَلِيًّا}}<ref>«و به آنان از بخشایش خویش ارزانی داشتیم و برای آنان نام و آوازه نیکوی بلندی پدید آوردیم» سوره مریم، آیه ۵۰.</ref> مراد از {{متن قرآن|لِسَانَ صِدْقٍ}} در نظر برخی از مفسران، برخورداری از [[حُسن]] ثنا در میان [[مردم]] است. اینان وصف این [[نعمت]] به «[[علوّ]]» را به سبب رواج این [[مدح]] و [[ستایش]] در میان همه [[ملل]] دانسته و گفتهاند: از اینرو همه [[ادیان]] پس از ابراهیم او و فرزندانش را مدح و ثنا کرده و ادعا میکنند که از [[شریعت]] آنها [[پیروی]] میکنند. <ref>مجمعالبیان، ج ۶، ص ۷۹۹.</ref> برخی دیگر آن را به بقای نام نیک آنها در [[امت]] [[محمد]] {{صل}} و [[جاودانگی]] آن تا [[قیامت]]، [[تفسیر]] کردهاند.<ref>مجمعالبیان، ج ۶، ص ۷۹۹.</ref> گروهی نیز «علیًّا» را به «رفیعًا» معنا کرده، مراد از «لِسانَ صدقٍ علیًّا» را ثنای [[جمیل]] صادق و با [[ارزش]] دانستهاند.<ref>المیزان، ج ۱۴، ص ۶۲.</ref> | ||
# '''«[[صالح]]» :''' {{متن قرآن|وَوَهَبْنَا لَهُ إِسْحَاقَ وَيَعْقُوبَ نَافِلَةً وَكُلًّا جَعَلْنَا صَالِحِينَ}}<ref>«و اسحاق را و افزون بر آن (نوهاش) یعقوب را به او بخشیدیم و همه را (مردمی) شایسته کردیم» سوره انبیاء، آیه ۷۲.</ref>، {{متن قرآن|وَبَشَّرْنَاهُ بِإِسْحَاقَ نَبِيًّا مِنَ الصَّالِحِينَ}}<ref>«و بدو اسحاق را نوید دادیم که پیامبری از شایستگان بود» سوره صافات، آیه ۱۱۲.</ref>؛ یعنی آنها را برای [[نبوت]] صالح قرار دادیم، یا اینکه به صالح بودنشان [[حکم]] کردیم.<ref>مجمعالبیان، ج ۷، ص ۸۹؛ الجوهرالثمین، ج ۵، ص ۲۶۲.</ref> به گفته برخی از [[مفسران]] این تعبیر بالاترین ثنایی است که [[خداوند]] درباره برخی از [[بندگان]] به کار برده است.<ref>مجمعالبیان، ج ۷، ص ۸۹.</ref> | # '''«[[صالح]]» :''' {{متن قرآن|وَوَهَبْنَا لَهُ إِسْحَاقَ وَيَعْقُوبَ نَافِلَةً وَكُلًّا جَعَلْنَا صَالِحِينَ}}<ref>«و اسحاق را و افزون بر آن (نوهاش) یعقوب را به او بخشیدیم و همه را (مردمی) شایسته کردیم» سوره انبیاء، آیه ۷۲.</ref>، {{متن قرآن|وَبَشَّرْنَاهُ بِإِسْحَاقَ نَبِيًّا مِنَ الصَّالِحِينَ}}<ref>«و بدو اسحاق را نوید دادیم که پیامبری از شایستگان بود» سوره صافات، آیه ۱۱۲.</ref>؛ یعنی آنها را برای [[نبوت]] صالح قرار دادیم، یا اینکه به صالح بودنشان [[حکم]] کردیم.<ref>مجمعالبیان، ج ۷، ص ۸۹؛ الجوهرالثمین، ج ۵، ص ۲۶۲.</ref> به گفته برخی از [[مفسران]] این تعبیر بالاترین ثنایی است که [[خداوند]] درباره برخی از [[بندگان]] به کار برده است.<ref>مجمعالبیان، ج ۷، ص ۸۹.</ref> | ||