ملی‌گرایی: تفاوت میان نسخه‌ها

۴٬۵۴۵ بایت اضافه‌شده ،  ‏۳۱ مارس ۲۰۲۳
برچسب: پیوندهای ابهام‌زدایی
برچسب: پیوندهای ابهام‌زدایی
خط ۴۳: خط ۴۳:
در کنار این دو برداشت از [[ناسیونالیزم ایرانی]] باید از یک [[جنبش]] [[واقعی]] ناسیونالیستی در آغاز [[مشروطیت]] [[ایران]] یاد کرد که تحت تأثیر عملکرد [[ترکیه]]، ریشه در [[غرب‌گرایی]] و [[اندیشه]] [[تجددطلبی]] با معیارهای [[غربی]] داشت.
در کنار این دو برداشت از [[ناسیونالیزم ایرانی]] باید از یک [[جنبش]] [[واقعی]] ناسیونالیستی در آغاز [[مشروطیت]] [[ایران]] یاد کرد که تحت تأثیر عملکرد [[ترکیه]]، ریشه در [[غرب‌گرایی]] و [[اندیشه]] [[تجددطلبی]] با معیارهای [[غربی]] داشت.
اندیشه ناسیونالیستی [[ایرانی]] مانند [[ناسیونالیزم ترک]] برخلاف اندیشه [[ناسیونالیزم عرب]]، همواره با [[فکر]] اسلام‌زدایی و [[سکولاریزم]] همراه بوده و راهگشای انفصال [[دیانت]] از [[سیاست]] بوده است<ref>فقه سیاسی، ج۱۰، ص۱۰۲ – ۱۰۰.</ref>.<ref>[[عباس علی عمید زنجانی|عمید زنجانی، عباس علی]]، [[دانشنامه فقه سیاسی ج۲ (کتاب)|دانشنامه فقه سیاسی ج۲]]، ص ۶۷۵.</ref>
اندیشه ناسیونالیستی [[ایرانی]] مانند [[ناسیونالیزم ترک]] برخلاف اندیشه [[ناسیونالیزم عرب]]، همواره با [[فکر]] اسلام‌زدایی و [[سکولاریزم]] همراه بوده و راهگشای انفصال [[دیانت]] از [[سیاست]] بوده است<ref>فقه سیاسی، ج۱۰، ص۱۰۲ – ۱۰۰.</ref>.<ref>[[عباس علی عمید زنجانی|عمید زنجانی، عباس علی]]، [[دانشنامه فقه سیاسی ج۲ (کتاب)|دانشنامه فقه سیاسی ج۲]]، ص ۶۷۵.</ref>
==[[ناسیونالیزم ایرانی]] و بقای [[زبان فارسی]]==
بقا و دوام زبان فارسی در طول [[تاریخ]] [[ایران]] پس از [[اسلام]]، از جمله نکاتی است که در [[اثبات]] تأثیر ناسیونالیزم ایرانی در تحولات [[تاریخ اسلام]] از آن یاد شده است و برخی چنان پنداشته‌اند که دوام زبان فارسی نوعی [[مقاومت]] [[ایرانی]] در برابر اسلام [[عربی]] بوده و یا نشانه‌ای بر عدم [[تمایل]] [[ایرانیان]] به اسلام است.
اینگونه تحلیل در علت بقای زبان فارسی نه‌تنها فاقد مستندات [[تاریخی]] است، بلکه شواهد تاریخی بطلان آن را به اثبات می‌رساند<ref>فقه سیاسی، ج۱۰، ص۱۱۰.</ref>.<ref>[[عباس علی عمید زنجانی|عمید زنجانی، عباس علی]]، [[دانشنامه فقه سیاسی ج۲ (کتاب)|دانشنامه فقه سیاسی ج۲]]، ص ۶۷۵.</ref>
==ناسیونالیزم ایرانی و [[جنبش]] [[صفویه]]==
جنبش نظامی [[خاندان]] صفویه که به [[اقتدار]] [[دولت صفویه]] انجامید و نیز [[مقاومت سیاسی]] [[نظام]] صفوی در برابر [[عثمانی‌ها]]، یکی دیگر از مواردی است که به عنوان [[شاهد]] تاریخی برای ناسیونالیزم ایرانی مطرح شده است؛ درحالی‌که نه حرکت نظامی ایل صفویه و نه [[مبارزات]] طولانی سلسله [[سلاطین]] صفوی در برابر امپراطوران [[عثمانی]]، ریشه در [[هویت]] ایرانی نداشته و نشانی از ناسیونالیزم ایرانی ندارد.
پس از تحولات [[ایدئولوژیک]] در مرام و مسلک صفویه و اتخاذ روش [[فقهی]] به جای [[راه و رسم]] صوفیانه که توسط فقهای [[عراق]] و [[جبل]] عامل انجام شد، [[اندیشه]] غالب بر اقتدار صفویه در [[حقیقت]] [[تشیع]] با دو عنصر [[تولی و تبری]] بود که در [[رقابت]] و [[نبرد]] بین صفویه و عثمانی‌ها عامل تعیین کننده محسوب می‌شد<ref>فقه سیاسی، ج۱۰، ص۱۱۱.</ref>.<ref>[[عباس علی عمید زنجانی|عمید زنجانی، عباس علی]]، [[دانشنامه فقه سیاسی ج۲ (کتاب)|دانشنامه فقه سیاسی ج۲]]، ص ۶۷۵.</ref>
==ناسیونالیزم ایرانی و حرکت [[جبهه]] ملی==
این [[واقعیت]] را نمی‌توان [[انکار]] کرد که زیربنای [[اندیشه سیاسی]] جبهه ملی که در قالب یک [[تشکل]] و [[حزب]] [[سیاسی]] در تاریخ سیاسی معاصر ایران رخ نمود، برخی از اصول پذیرفته شده در اندیشه [[ناسیونالیزم]] به مفهوم جدید [[غربی]] است.
بسیاری از اعضای جبهه ملی ایران [[مسلمان]] و علاقه‌مند به اسلام بودند، اما با دید [[لاییک]] به مسائل ایران می‌نگریستند و معضلات و راه‌حل‌ها را در چارچوب ملی و هویت ایرانی تجزیه و تحلیل می‌کردند و از [[هویت اسلامی]] و انگیزه‌های مسئولیت‌آور آن به عنوان عناصر اصلی حرکت و مردمی کردن [[نهضت]] استفاده نمی‌کردند.
[[جبهه]] ملی [[ایران]] مانند همه جنبش‌های ملی‌گرایانه‌ای که از [[اعتقادات]] عمیق [[دینی]] و [[احساسات]] و [[عواطف]] پیچیده مذهبی [[جامه]] خود [[غفلت]] می‌ورزند، دچار این [[اشتباه]] [[تاریخی]] شد و با نادیده گرفتن [[حقایق]] عینی [[جامعه]] مذهبی خود در اندک مدتی دچار [[شکست]] و ناکامی شد و حداقل از خود، [[احساس]] مثبت و مردمی در سطح [[توده]] جامعه به‌جای نگذاشت<ref>فقه سیاسی، ج۱۰، ص۱۱۵ – ۱۱۴.</ref>.<ref>[[عباس علی عمید زنجانی|عمید زنجانی، عباس علی]]، [[دانشنامه فقه سیاسی ج۲ (کتاب)|دانشنامه فقه سیاسی ج۲]]، ص ۶۷۶.</ref>


== منابع ==
== منابع ==
۸۰٬۱۲۹

ویرایش