تأویل: تفاوت میان نسخه‌ها

تأویل از ریشه «اَوْل» به معنای برگشتن و برگرداندن چیزی به اصل خود است<ref>جوهری، تاج اللغة، ۴/۱۶۲۷؛ راغب، مفردات الفاظ القرآن، ۹۹؛ ابن‌اثیر، النهایة، ۱/۸۰.</ref>. تأویل در [[کلام]] به معنای برگرداندن معنای ظاهری کلام به معنای غیر ظاهر<ref>طریحی، مجمع البحرین، ۵/۳۱۲.</ref> و در اصطلاح [[مفسران]] تعریف‌های مختلفی دارد. مشهور متقدمان، تأویل را به همان معنای [[تفسیر]] می‌دانند<ref>طبری، جامع البیان، ۳/۱۲۳؛ فخر رازی، مفاتیح الغیب، ۷/۱۴۵.</ref>؛ اما مشهور متأخران تأویل را معنای مخالف با ظاهرِ لفظ شمرده‌اند<ref>طباطبایی، المیزان، ۳/۴۴.</ref>.<ref>[[سید علی احمدی امیری|احمدی امیری، سید علی]]، [[تأویل - احمدی امیری (مقاله)|مقاله «تأویل»]]، [[دانشنامه امام خمینی ج۳ (کتاب)| دانشنامه امام خمینی ج۳]]، ص ۲۰۰ ـ ۲۱۰؛ [[محمد کاظم شاکر|شاکر، محمد کاظم]]، [[تأویل - شاکر (مقاله)|تأویل]]، [[دائرةالمعارف قرآن کریم ج۷ (کتاب)|دائرةالمعارف قرآن کریم ج۷]]، ص۸۹ ـ ۹۲.</ref>

بیشتر [[اندیشمندان اسلامی]] معتقدند تفسیر با تأویل تفاوت‌های فراوانی دارد، ازجمله:

# تفسیر [[کشف]] مدلول کلام<ref>طبرسی، تفسیر جوامع الجامع، ۳/۱۳۷.</ref> و مقصود اصلی [[کتاب الهی]]<ref>امام‌ خمینی، آداب الصلاة، ۱۹۲.</ref> است؛ اما تأویل بازگرداندن لفظ به معنای مخالف ظاهر آن است<ref>تلمسانی، شرح منازل السائرین، ۱/۱۷۷.</ref>.