جامعیت علم امام: تفاوت میان نسخه‌ها

۳٬۹۳۹ بایت اضافه‌شده ،  ‏۱۴ نوامبر ۲۰۲۳
برچسب: پیوندهای ابهام‌زدایی
خط ۸: خط ۸:
== احاطه امام بر علوم و معارف تفسیر قرآن ==
== احاطه امام بر علوم و معارف تفسیر قرآن ==
{{اصلی|احاطه امام بر علوم و معارف تفسیر قرآن}}
{{اصلی|احاطه امام بر علوم و معارف تفسیر قرآن}}
بررسی [[روایات]] نشان می‌دهد [[تفسیر قرآن کریم]] از مهم‌ترین [[وظایف]] [[ائمه]] {{عم}} است. در برخی سخنان [[اصحاب ائمه]] {{عم}}، [[ضرورت امامت]]، با توجه به نیاز [[قرآن]] به مفسری که [[کلام]] او [[تفسیر]] [[قطعی]] و [[خطاناپذیر]] باشد، تبیین شده است<ref>قابلیت تفسیرهای مختلف از قرآن و برطرف نشدن اختلاف‌ها در نتیجه آن، ضرورت مفسر معصوم و تعیین شده از جانب خداوند را نشان می‌دهد. ر.ک: الکافی (ط - دارالحدیث)، ج‏۱، ص۴۱۲ و ۴۱۹.</ref>. ائمه {{عم}} در روایات مختلف بر جایگاه خود به عنوان مفسران واقعی [[قرآن کریم]] تأکید کرده‌اند. در روایات متعددی از [[امام باقر]] و [[امام صادق]] {{ع}} نقل شده است که [[علم]] تمام قرآن نزد هیچ کس جز ائمه {{عم}} نیست<ref>ر.ک: الکافی (ط - دارالحدیث)، ج‏۱، ص۵۶۶ـ۵۷۰. روایات اول و ششم این باب، دارای سند صحیح می‌باشد. بصائر الدرجات، ص۱۹۳ـ۱۹۶.</ref>. در روایتی از [[امیرالمؤمنین]] {{ع}} نقل شده است که «[[خداوند]] ما را [[پاکیزه]] گردانده و ما را (از [[لغزش]] و [[گناه]]) دور نگه داشته است. ما را [[گواهان بر مردم]] و [[حجت]] خود در [[زمین]] قرار داده است. ما را با قرآن و قرآن را با ما قرار داده است که ما از آن جدا نمی‌شویم و او از ما جدا نمی‌شود»<ref>الکافی (ط - دارالحدیث)، ج‏۱، ص۴۶۹ـ۴۷۰؛ بصائر الدرجات، ص۸۳؛ کمال الدین و تمام النعمة، ج۱، ص۲۴۰. سند این روایت صحیح است.</ref>.
نکته دیگری که در [[روایات]] قابل توجه و [[تأمل]] است، تأکید بر این نکته است که [[ائمه]] {{عم}} افزون بر ظاهر قرآن به باطن قرآن نیز [[علم]] دارند و از طریق باطن قرآن به [[علوم]] مختلفی دسترسی دارند. علوم مربوط به ظاهر قرآن، برای همه افرادی که زمینه‌های بهره‌مندی [[علمی]] از [[قرآن کریم]] را برای خود فراهم کرده باشند، قابل استفاده است. [[مفسران]] با [[تدبر]] در ظاهر قرآن به [[تفسیر]] آن می‌پردازند. اما باطن قرآن، در دسترس عموم [[مردم]] نیست. گویا این [[حدیث]] {{متن حدیث|إِنَّمَا یعْرِفُ الْقُرْآنَ مَنْ‏ خُوطِبَ‏ بِه}}<ref>الکافی (ط - دارالحدیث)، ج‏۱۵، ص۶۹۹: قرآن را تنها کسی می‌فهمد که به او خطاب شده است. سند این روایت صحیح است. برای مطالعه روایات با محتوای مشابه ر.ک: وسائل الشیعة، ج‏۲۷، ص۱۷۶.</ref> به همین [[باطن]] اشاره دارد.
از مجموع روایات یاد شده می‌توان نتیجه گرفت که [[ائمه]] {{عم}} به عنوان [[حجت‌های خداوند]] و جانشنیان [[پیامبر اکرم]] {{صل}}، [[مفسران]] اصلی [[قرآن کریم]] بوده‌اند که تفسیرشان بر [[علم الهی]] آنان مبتنی بوده است<ref>[[سید علی هاشمی|هاشمی، سید علی]]، [[قلمرو علم امام از دیدگاه آیات روایات و اصحاب ائمه (پایان‌نامه)|قلمرو علم امام از دیدگاه آیات روایات و اصحاب ائمه]].</ref>.


== [[احاطه امام بر علوم و معارف غیر دینی]] ==
== [[احاطه امام بر علوم و معارف غیر دینی]] ==
۱۳۰٬۱۳۵

ویرایش