سنت غیبت رهبری الهی: تفاوت میان نسخه‌ها

خط ۵۶: خط ۵۶:


== مراحل سنت غیبت رهبری الهی ==
== مراحل سنت غیبت رهبری الهی ==
سنتِ چند مرحله‌ای بودن [[غیبت]] [[رهبری الهی]] ([[مراحل غیبت]] [[رهبر الهی]]) [[غیبت]] [[رهبر الهی]] دارای مراحل متعددی است. این تعدد به حسب شرایطی است که [[رهبری الهی]] را دربر می‌گیرد و نیز به سبب تفاوت فرصت‌هایی است که برای عمل او مقدر شده است. [[مراحل غیبت]] به حسب آن‌چه از [[قرآن]] و [[سنت]] [[معصومان]] می‌یابیم عبارت‌اند از:
سنتِ چند مرحله‌ای بودن [[غیبت]] [[رهبری الهی]] (مراحل غیبت رهبر الهی) [[غیبت]] رهبر الهی دارای مراحل متعددی است. این تعدد به حسب شرایطی است که [[رهبری الهی]] را دربر می‌گیرد و نیز به سبب تفاوت فرصت‌هایی است که برای عمل او مقدر شده است. [[مراحل غیبت]] به حسب آن‌چه از [[قرآن]] و [[سنت]] [[معصومان]] می‌یابیم عبارت‌اند از:
# '''مرحله اول: [[غیبت تجمید و کناره‌گیری]]:''' در این مرحله، [[رهبر الهی]] دایره فعالیت [[رهبری]] خود را جمع می‌کند و از ساحتِ [[رهبری]] آشکار و صریح کناره می‌گیرد و در ظاهر [[عزلت]] می‌گزیند و فعالیت‌های [[رهبری]] خود را در محدوده‌ای خاص دنبال می‌کند. این امر زمانی به وقوع می‌پیوندد که [[مردم]] در برابر قوای سیاسیِ مخالف [[رهبر الهی]] سر [[تسلیم]] فرود آورند، از [[پیروی]] [[رهبر الهی]] سر باز زنند، راه [[سرپیچی]] و جدایی از [[رهبری]] را برگزینند و بر [[مخالفت]] با او [[اصرار]] ورزند. اما با چنین [[رفتاری]] از [[مردم]]، تمامی روزنه‌های فعالیت برای [[رهبر الهی]] بسته نمی‌شود، بلکه برخی از فرصت‌های محدود باقی می‌ماند و [[رهبری]] با بهره‌گیری از آن [[فرصت‌ها]] میتواند [[مؤمنان]] رنجیده و خسته را [[تربیت]] کند و آنان را برای [[قیام]] در زمان مناسب آماده نماید. این همان سنتی است که درباره [[موسی]]، بعد از آن‌که قومش دچار [[عذاب]] بیابان شدند، جاری شد.
# '''مرحله اول: غیبت تجمید و کناره‌گیری:''' در این مرحله، [[رهبر الهی]] دایره فعالیت [[رهبری]] خود را جمع می‌کند و از ساحتِ [[رهبری]] آشکار و صریح کناره می‌گیرد و در ظاهر [[عزلت]] می‌گزیند و فعالیت‌های [[رهبری]] خود را در محدوده‌ای خاص دنبال می‌کند. این امر زمانی به وقوع می‌پیوندد که [[مردم]] در برابر قوای سیاسیِ مخالف [[رهبر الهی]] سر [[تسلیم]] فرود آورند، از [[پیروی]] [[رهبر الهی]] سر باز زنند، راه [[سرپیچی]] و جدایی از [[رهبری]] را برگزینند و بر [[مخالفت]] با او [[اصرار]] ورزند. اما با چنین [[رفتاری]] از [[مردم]]، تمامی روزنه‌های فعالیت برای رهبر الهی بسته نمی‌شود، بلکه برخی از فرصت‌های محدود باقی می‌ماند و [[رهبری]] با بهره‌گیری از آن [[فرصت‌ها]] میتواند [[مؤمنان]] رنجیده و خسته را [[تربیت]] کند و آنان را برای [[قیام]] در زمان مناسب آماده نماید. این همان سنتی است که درباره [[موسی]]، بعد از آن‌که قومش دچار [[عذاب]] بیابان شدند، جاری شد.
# '''مرحله دوم: [[غیبت هجرت]]:''' در این [[سنت]]، [[رهبر الهی]] محلی که در آن فعالیت [[رهبری]] خود را آغاز نموده بود، ترک می‌کند و به محل دیگری می‌رود و این زمانی است که [[جامعه]] اول، تمامی فرصت‌های [[همراهی]] با [[رهبری الهی]] را از دست ‌دهد و نیروهای مخالف [[رهبری]] که زمام [[حکومت]] را در دست گرفته‌اند، قصد کشتن و نابودی [[رهبر الهی]] را داشته یا او را به گونه‌ای در محاصره قرار دهند که به طور کامل از پایگاه مردمی خود جدا شود. چنین غیبتی برای [[پیامبر اکرم]] اتفاق افتاد، چنان‌که این [[آیه کریمه]] از آن حکایت می‌کند: {{متن قرآن|وَإِذْ يَمْكُرُ بِكَ الَّذِينَ كَفَرُوا لِيُثْبِتُوكَ أَوْ يَقْتُلُوكَ أَوْ يُخْرِجُوكَ وَيَمْكُرُونَ وَيَمْكُرُ اللَّهُ وَاللَّهُ خَيْرُ الْمَاكِرِينَ}}<ref>«و (یاد کن) آنگاه را که کافران با تو نیرنگ می‌باختند تا تو را بازداشت کنند یا بکشند یا بیرون رانند، آنان نیرنگ می‌باختند و خداوند تدبیر می‌کرد و خداوند بهترین تدبیر کنندگان است» سوره انفال، آیه ۳۰.</ref>. چنان‌که گذشت، این [[سنت]] پیش از این نیز درباره [[حضرت ابراهیم]] جاری شد، همان‌طور که درباره [[حضرت موسی]] در ابتدای پیامبری‌اش اتفاق افتاد؛ آن‌جا که [[خداوند]] می‌فرماید: {{متن قرآن|وَجَاءَ رَجُلٌ مِنْ أَقْصَى الْمَدِينَةِ يَسْعَى قَالَ يَا مُوسَى إِنَّ الْمَلَأَ يَأْتَمِرُونَ بِكَ لِيَقْتُلُوكَ فَاخْرُجْ إِنِّي لَكَ مِنَ النَّاصِحِينَ * فَخَرَجَ مِنْهَا خَائِفًا يَتَرَقَّبُ قَالَ رَبِّ نَجِّنِي مِنَ الْقَوْمِ الظَّالِمِينَ}}<ref>«و مردی از دورترین جای شهر شتابان آمد؛ گفت: ای موسی! سرکردگان (شهر) در کار تو همدل شده‌اند تا تو را بکشند پس (از شهر) بیرون رو که من از خیرخواهان توام * آنگاه (موسی) از آن (شهر) هراسان در حالی که (هر سو را) پاس می‌داشت، بیرون رفت، گفت: پروردگارا! مرا از گروه ستمکاران رهایی بخش» سوره قصص، آیه ۲۰-۲۱.</ref>.
# '''مرحله دوم: غیبت هجرت:''' در این [[سنت]]، [[رهبر الهی]] محلی که در آن فعالیت [[رهبری]] خود را آغاز نموده بود، ترک می‌کند و به محل دیگری می‌رود و این زمانی است که [[جامعه]] اول، تمامی فرصت‌های [[همراهی]] با [[رهبری الهی]] را از دست ‌دهد و نیروهای مخالف [[رهبری]] که زمام [[حکومت]] را در دست گرفته‌اند، قصد کشتن و نابودی [[رهبر الهی]] را داشته یا او را به گونه‌ای در محاصره قرار دهند که به طور کامل از پایگاه مردمی خود جدا شود. چنین غیبتی برای [[پیامبر اکرم]] اتفاق افتاد، چنان‌که این [[آیه کریمه]] از آن حکایت می‌کند: {{متن قرآن|وَإِذْ يَمْكُرُ بِكَ الَّذِينَ كَفَرُوا لِيُثْبِتُوكَ أَوْ يَقْتُلُوكَ أَوْ يُخْرِجُوكَ وَيَمْكُرُونَ وَيَمْكُرُ اللَّهُ وَاللَّهُ خَيْرُ الْمَاكِرِينَ}}<ref>«و (یاد کن) آنگاه را که کافران با تو نیرنگ می‌باختند تا تو را بازداشت کنند یا بکشند یا بیرون رانند، آنان نیرنگ می‌باختند و خداوند تدبیر می‌کرد و خداوند بهترین تدبیر کنندگان است» سوره انفال، آیه ۳۰.</ref>. چنان‌که گذشت، این [[سنت]] پیش از این نیز درباره [[حضرت ابراهیم]] جاری شد، همان‌طور که درباره [[حضرت موسی]] در ابتدای پیامبری‌اش اتفاق افتاد؛ آن‌جا که [[خداوند]] می‌فرماید: {{متن قرآن|وَجَاءَ رَجُلٌ مِنْ أَقْصَى الْمَدِينَةِ يَسْعَى قَالَ يَا مُوسَى إِنَّ الْمَلَأَ يَأْتَمِرُونَ بِكَ لِيَقْتُلُوكَ فَاخْرُجْ إِنِّي لَكَ مِنَ النَّاصِحِينَ * فَخَرَجَ مِنْهَا خَائِفًا يَتَرَقَّبُ قَالَ رَبِّ نَجِّنِي مِنَ الْقَوْمِ الظَّالِمِينَ}}<ref>«و مردی از دورترین جای شهر شتابان آمد؛ گفت: ای موسی! سرکردگان (شهر) در کار تو همدل شده‌اند تا تو را بکشند پس (از شهر) بیرون رو که من از خیرخواهان توام * آنگاه (موسی) از آن (شهر) هراسان در حالی که (هر سو را) پاس می‌داشت، بیرون رفت، گفت: پروردگارا! مرا از گروه ستمکاران رهایی بخش» سوره قصص، آیه ۲۰-۲۱.</ref>.
# '''مرحله سوم: [[غیبت استتار]]:''' هرگاه در یک مرحله زمانیِ معین، تمامی مجال‌های عمل برای [[رهبری الهی]] بسته شود، به گونه‌ای که به سبب تسلط نیروهای [[دشمن]] بر همه مناطق آماده [[پذیرش رهبری]] [[الهی]]، اجرای [[سنت]] [[هجرت]] نیز بی‌فایده باشد، در این هنگام نوبت غیبتِ استتار فرا می‌رسد و [[آسمان]]، [[نعمت]] بزرگش را باز پس می‌گیرد و از آن محافظت می‌نماید تا زمانی که [[مردم]] مجال تازهای برای در آغوش کشیدن [[رهبر الهی]] و [[همکاری]] با او برای ایجاد [[جامعه]] عادلانه و اجرای [[سنت]] [[جانشینی]] [[صالحان]] در [[زمین]] فراهم آورند.
# '''مرحله سوم: غیبت استتار:''' هرگاه در یک مرحله زمانیِ معین، تمامی مجال‌های عمل برای [[رهبری الهی]] بسته شود، به گونه‌ای که به سبب تسلط نیروهای [[دشمن]] بر همه مناطق آماده [[پذیرش رهبری]] [[الهی]]، اجرای [[سنت]] [[هجرت]] نیز بی‌فایده باشد، در این هنگام نوبت غیبتِ استتار فرا می‌رسد و [[آسمان]]، [[نعمت]] بزرگش را باز پس می‌گیرد و از آن محافظت می‌نماید تا زمانی که [[مردم]] مجال تازهای برای در آغوش کشیدن [[رهبر الهی]] و [[همکاری]] با او برای ایجاد [[جامعه]] عادلانه و اجرای [[سنت]] [[جانشینی]] [[صالحان]] در [[زمین]] فراهم آورند.


روشن شد که اجرای [[سنت]] استتار [[رهبری الهی]]، با اجرای [[سنت]] دیگری در میان [[مردم]] ملازم است؛ سنتی که موجب [[برانگیخته شدن]] [[رهبری]] می‌شود و نام آن "[[سنت]] استبدال" است. [[سنت]] استبدال بر اساس یک‌سری قواعدی که بر آن [[حاکم]] است جاری می‌شود. مهم‌ترین قاعده برای اجرای [[سنت]] استبدال عبارت است از این‌که [[مردم]] پیمانی را که با [[رهبری الهی]] بسته‌اند، نقض کنند. در این صورت صلاحیت [[خلافت الهی]] و [[آمادگی]] برای [[یاری]] و [[پیروی]] از [[رهبر الهی]] را از دست می‌دهند.
روشن شد که اجرای [[سنت]] استتار [[رهبری الهی]]، با اجرای [[سنت]] دیگری در میان [[مردم]] ملازم است؛ سنتی که موجب [[برانگیخته شدن]] [[رهبری]] می‌شود و نام آن "[[سنت]] استبدال" است. [[سنت]] استبدال بر اساس یک‌سری قواعدی که بر آن [[حاکم]] است جاری می‌شود. مهم‌ترین قاعده برای اجرای [[سنت]] استبدال عبارت است از این‌که [[مردم]] پیمانی را که با [[رهبری الهی]] بسته‌اند، نقض کنند. در این صورت صلاحیت [[خلافت الهی]] و [[آمادگی]] برای [[یاری]] و [[پیروی]] از [[رهبر الهی]] را از دست می‌دهند.
۱۳۰٬۰۵۳

ویرایش