جبرئیل: تفاوت میان نسخه‌ها

# نازل کردن [[وحی]]: یکی از راه‌های [[سخن گفتن]] [[خداوند]] با افرادی از جنس [[بشر]] آن است که فرشته‌ای مانند جبرئیل<ref>جامع البیان، ج ۲۵، ص۵۹؛ مجمع البیان، ج ۹، ص۵۷؛ تفسیر قرطبی، ج ۱۶، ص۳۶.</ref> را می‌فرستد تا آنچه را که خدا می‌خواهد، به [[اذن]] او به آنان وحی کند<ref>سوره شوری، آیه ۵۱.</ref> مهم‌ترین مأموریت جبرئیل، رساندن [[وحی الهی]] به [[پیامبر اکرم]]{{صل}} بود<ref>اعلام القرآن، ص۲۴۱.</ref>.

# [[آموزش]]: جبرئیل [[فرشته]] [[علم]] است که علم [[خداوند متعال]] در او تجلی می‌کند<ref>فرشتگان، ص۱۰۱.</ref> و از او [[فیض]] [[علوم]] و معارف [[حقیقی]] به دیگران می‌رسد<ref>تفسیر صدرالمتالهین، ج ۶، ص۲۲۴؛ شرح توحید الصدوق، ص۳۱۸.</ref> و سبب [[حیات]] قلوبشان می‌گردد<ref>التفسیر الکبیر، ج ۲، ص۲۲۶.</ref> و فراوان بودن بال‌های جبرئیل که در [[روایات]] به آن اشاره شده<ref>علم الیقین، ج ۱، ص۴۳۱.</ref> بیانگر فراوان بودن قوای جبرئیل است که سبب آن [[اختلاف]] جویندگان [[دانش]] و تفاوت [[استعداد]] آنان است<ref>شرح توحید الصدوق، ص۳۱۸.</ref>.

# رساندن بشارت‌های خداوند به [[اولیای الهی]]: جبرئیل به [[زکریا]]{{ع}} در [[محراب]] در حال [[نماز]]، [[بشارت]] داد که خداوند به وی [[فرزندی]] به نام یحیی خواهد داد<ref>سوره آل عمران، آیه ۳۹.</ref>؛ همچنین جبرئیل به [[مریم]]{{س}} بشارت داد که خداوند او را برگزیده، [[پاکیزه]] گردانیده و بر [[زنان]] عالم [[برتری]] داده است<ref>سوره آل عمران، آیه ۴۲.</ref> سپس این [[بشارت]] [[الهی]] را به وی رساند که خداوند فرزندی به نام [[عیسی بن مریم]]{{س}} به او عطا خواهد کرد که در [[دنیا]] و [[آخرت]] [[آبرومند]] بوده، از [[مقربان]] خواهد بود<ref>سوره آل عمران، آیه ۴۵.</ref> و....

# [[یاری رساندن]] به [[پیامبران]] و پیروانشان: [[خداوند]] [[عیسی]]{{ع}} را با جبرئیل [[تأیید]] کرد<ref>سوره بقره، آیه ۸۷.</ref>. تأیید [[روح القدس]] سبب شد که عیسی{{ع}} بتواند در گهواره با [[مردم]] [[سخن]] بگوید<ref>سوره مائده، آیه ۱۰.</ref>.<ref>المیزان، ج ۶، ص۲۲۰.</ref> از مهم‌ترین کمک‌های جبرئیل، یاری رساندن به [[رسول اکرم]]{{صل}} و [[مسلمانان]] صدر اسلام در مواقع متعدد و حساس بود. نقش جبرئیل در جنگ‌های صدر اسلام بسیار مؤثر بود. برخی مقصود از تأیید [[مؤمنان]] به [[روحی]] از جانب [[خدا]] را یاری رساندنجبرئیل به مؤمنان و [[دفاع]] از آنان دانسته‌اند<ref>سوره مجادله، آیه ۲۲.</ref>.<ref>مجمع البیان، ج ۹، ص۳۸۳.</ref>

# [[تهدید]] [[کافران]] و [[عذاب]] کردن آنان: طبق [[نقلی]] در [[شب قدر]] هر سال تقدیرهای مربوط به [[خسف]] و [[مسخ]] و [[سیاسات]] و بلیات و انواع عذاب را در نسخه‌ای به جبرئیل داده، به او می‌گویند: این کار توست تا سال دیگر<ref>سوره دخان، آیه ۴.</ref>.<ref>کشف الاسرار، ج ۹، ص۱۰۲.</ref>. از جمله عذاب‌هایی که به وسیله جبرئیل صورت گرفته، عبارت است از: عذاب [[قوم لوط]]<ref>سوره قمر، آیه ۳۷.</ref>؛ عذاب [[قوم صالح]] ([[ثمود]])<ref>سوره هود، آیه ۶۷.</ref>؛ عذاب [[فرعون]]<ref>سوره یونس، آیه ۹۰.</ref>.<ref>[[احمد جمالی|جمالی، احمد]]، [[دائرةالمعارف قرآن کریم ج۹ (کتاب)|دائرةالمعارف قرآن کریم ج۹]]، ص۴۹۶ - ۵۱۶.</ref>

# دارا بودن مقام [[سدره المنتهی]]: جبرئیل به پیامبر اکرم{{صل}} گفت: هریک از ما [[فرشتگان]] دارای مقامی‌ معلوم است<ref>سوره صافات، آیه ۱۶۴.</ref>.<ref>مجمع البیان، ج ۸، ص۷۲۰.</ref> مقام جبرئیل [[سدرة المنتهی]] است<ref>روض الجنان، ج ۱۵، ص۳۱۲؛ تفسیر قرطبی، ج ۱۴، ص۶۰؛ شرح فصوص الحکم، قیصری، ص۸۵۳.</ref> و آن درختی است در [[آسمان]] ششم یا هفتم<ref>تفسیر قمی، ج ۲، ص۳۴۴؛ المنیر، ج ۲۷، ص۱۰۲، ۱۰۶.</ref> یا بالای آسمان هفتم<ref>مجمع البیان، ج ۹، ص۲۶۵.</ref> که عظمت آن وصف ناپذیر است<ref>المنیر، ج ۲۷، ص۱۰۶.</ref>.

# حیات‌بخشی: از آنجا که مقام جبرئیل، [[سدره المنتهی]] و وی [[روحانیت]] [[آسمان‌ها]]، عناصر و مرکبات و متصرف در آنهاست، هرگاه با صورتی مثالی یا جسمی‌ ظاهر شود و بر زمینی گام نهد، آنجا حیاتی می‌یابد که پیش از گام نهادن جبرئیل آن را نداشت<ref>شرح فصوص الحکم، قیصری، ص۸۵۳.</ref>.

# [[ایمنی]] از [[مرگ]] عمومی: در [[قیامت]] [[اسرافیل]] در صور می‌دمد و همه زندگان می‌میرند<ref>جامع البیان، ج ۲۴، ص۳۷؛ کشف الاسرار، ج ۸، ص۴۳۶؛ مجمع البیان، ج ۸، ص۷۹۲.</ref>، مگر کسانی که [[خداوند]] آنان را از این مرگ عمومی‌استثنا کرده است<ref>سوره زمر، آیه ۶۸.</ref>. جبرئیل از کسانی دانسته شده که از این مرگ مستثنا هستند<ref>جامع البیان، ج ۲۴، ص۳۷ - ۳۹؛ مجمع البیان، ج ۸، ص۷۹۲؛ روض الجنان، ج ۱۶، ص۳۴۸.</ref> و این بدان معنا نیست که جبرئیل هیچ گاه نمی‌میرد؛ ولی بر اساس روایاتی، جبرئیل آخرین کسی است که پس از اسرافیل و [[میکائیل]] و حتی پس از [[ملک الموت]]، خداوند مستقیما [[جان]] وی را می‌گیرد<ref>کشف الاسرار، ج ۸، ص۴۳۶؛ روض الجنان، ج ۱۶، ص۳۴۸.</ref>.

# [[برگزیدگی]]: خداوند برخی از [[فرشتگان]] از جمله جبرئیل<ref>جامع البیان، ج ۱۷، ص۲۶۶؛ مجمع البیان، ج ۷، ص۱۵۲.</ref> را برای [[رسالت]] بر‌می‌گزیند: {{متن قرآن|اللَّهُ يَصْطَفِي مِنَ الْمَلائِكَةِ رُسُلا وَمِنَ النَّاسِ إِنَّ اللَّهَ سَمِيعٌ بَصِيرٌ}}<ref>خداوند از فرشتگان و از مردم فرستادگانی برمی‌گزیند؛ به راستی خداوند شنوایی بیناست؛ سوره حج، آیه ۷۵.</ref>.

# منسوب شدن به [[خدا]]: در آیاتی خداوند، جبرئیل را برای تشریف<ref>مجمع البیان، ج ۶، ص۷۸۳.</ref> و [[کرامت]]<ref>تفسیر قرطبی، ج ۱۱، ص۶۲.</ref> وی به خود اضافه کرده است؛ مانند {{متن قرآن|فَاتَّخَذَتْ مِن دُونِهِمْ حِجَابًا فَأَرْسَلْنَا إِلَيْهَا رُوحَنَا فَتَمَثَّلَ لَهَا بَشَرًا سَوِيًّا}}<ref>و از چشم آنان پنهان شد و ما روح خود را به سوی او فرو فرستادیم که چون انسانی باندام، بر او پدیدار گشت؛ سوره مریم، آیه ۱۷.</ref>.