شورا و مشورت: تفاوت میان نسخهها
←شورا در قرآن
برچسب: پیوندهای ابهامزدایی |
|||
| خط ۱۵: | خط ۱۵: | ||
[[اهل]] لغت، مشورت و [[شورا]] را به یک معنا دانستهاند<ref>جوهری، صحاح التاج اللغه، ۲/۷۰۵.</ref>. در لغتنامههای فارسی نیز شورا به معنای مشورتکردن و رأیزدن با هم و کنکاش آمدهاست<ref>دهخدا، فرهنگلغت، ۹/۱۲۸۲۶–۱۲۸۲۷.</ref>؛ اما برخی، میان مشورت و شورا تفاوت قائل شده، گفتهاند مشورت به معنای نظرخواهی از فرد یا افراد [[آگاه]] است، ولی شورا معنای وسیعتر و گستردهتری دارد؛ زیرا هم در نظرخواهی از فرد یا افراد آگاه و هم در معنای با یکدیگر مشورت کردن و تصمیم جمعی گرفتن در امری، به کار میرود<ref>شهریاری، شورا در فتوا، ۳۲.</ref> و همین تفکیک، امروزه متداول و متبادر از این دو واژه است<ref>شهریاری، شورا در فتوا، ۲۱.</ref>.<ref>[[اسماعیل اسماعیلی|اسماعیلی، اسماعیل]]، [[مشورت (مقاله)|مقاله «مشورت»]]، [[دانشنامه امام خمینی ج۹ (کتاب)|دانشنامه امام خمینی ج۹]]، ص۳۲۲–۳۲۹.</ref> | [[اهل]] لغت، مشورت و [[شورا]] را به یک معنا دانستهاند<ref>جوهری، صحاح التاج اللغه، ۲/۷۰۵.</ref>. در لغتنامههای فارسی نیز شورا به معنای مشورتکردن و رأیزدن با هم و کنکاش آمدهاست<ref>دهخدا، فرهنگلغت، ۹/۱۲۸۲۶–۱۲۸۲۷.</ref>؛ اما برخی، میان مشورت و شورا تفاوت قائل شده، گفتهاند مشورت به معنای نظرخواهی از فرد یا افراد [[آگاه]] است، ولی شورا معنای وسیعتر و گستردهتری دارد؛ زیرا هم در نظرخواهی از فرد یا افراد آگاه و هم در معنای با یکدیگر مشورت کردن و تصمیم جمعی گرفتن در امری، به کار میرود<ref>شهریاری، شورا در فتوا، ۳۲.</ref> و همین تفکیک، امروزه متداول و متبادر از این دو واژه است<ref>شهریاری، شورا در فتوا، ۲۱.</ref>.<ref>[[اسماعیل اسماعیلی|اسماعیلی، اسماعیل]]، [[مشورت (مقاله)|مقاله «مشورت»]]، [[دانشنامه امام خمینی ج۹ (کتاب)|دانشنامه امام خمینی ج۹]]، ص۳۲۲–۳۲۹.</ref> | ||
== پیشینه == | |||
مشورت از ریشهدارترین اصول [[عرفی]] و مقررات سنتی و از بارزترین شیوههای عقلایی در [[زندگی]] جمعی است. [[انسانها]] در حل مشکلات و رسیدن به نظرهای درست، در قلمرو [[زندگی فردی]] و [[اجتماعی]] همواره از مشورت استفاده کردهاند. اشاره [[قرآن]] به نمونههایی از این مشورتها، بیانگر آن است که پیش از [[اسلام]] عمل بر اساس مشورت رایج بوده است؛ برای نمونه [[فرعون]] برای چگونگی مقابله با [[حضرت موسی]]{{ع}} با اطرافیان خود مشورت کرد<ref>سوره شعراء، آیه ۳۵.</ref> و ملکه سبا با بزرگان [[قوم]] خود هنگام دریافت نامه [[حضرت سلیمان]]{{ع}} که او را به [[اطاعت]] خود فراخوانده بود، مشورت کرد<ref>سوره نمل، آیه ۲۹-۳۲.</ref> براساس برخی [[روایات]]، کسانی که طرف مشورت وی بودند ۳۱۲ [[قبیله]] بودند و هر قبیله هزار [[جنگجو]] داشت<ref>مجلسی، بحار الانوار، ۱۴/۱۱۷.</ref> [[کفار]] [[قریش]] پیش از اسلام در [[مکه]]، در محلی به نام [[دارالندوه]] برای [[اجتماع]] و مشورت گرد هم میآمدند<ref>مجلسی، بحار الانوار، ۱۹/۵۱–۵۲.</ref>. | |||
در [[قرآن کریم]] دو [[آیه]] بهصراحت دربارۀ [[شورا]] و [[مشورت]] وجود دارد: {{متن قرآن|وَأَمْرُهُمْ شُورَى بَيْنَهُمْ}}<ref>«و کارشان رایزنی میان همدیگر است» سوره شوری، آیه ۳۸.</ref>، {{متن قرآن|وَشَاوِرْهُمْ فِي الْأَمْرِ}}<ref>«و با آنها در کار، رایزنی کن» سوره آل عمران، آیه ۱۵۹.</ref> و [[سوره شورا]] نیز به مناسبت آیه یاد شده به این نام [[شهرت]] یافته است. [[روایات]] بسیاری نیز دربارۀ مشورت آمده است<ref>مجلسی، بحار الانوار، ۷۲/۹۷–۱۰۵.</ref>. [[پیامبر اکرم]]{{صل}} و [[امیرالمؤمنین علی]]{{ع}} و دیگر [[امامان معصوم]]{{ع}} هم خود در مسائل مختلف [[اجتماعی]]، [[سیاسی]] و نظامی با [[یاران]] مشورت میکردند و [[مسلمانان]] را نیز به مشورت در [[کارها]] سفارش میکردند<ref>نهج البلاغه، ن۵۳، ۴۵۶ و ح۵۱، ۵۱۲؛ برقی، ۱/۶۰۱–۶۰۲؛ حر عاملی، وسائل الشیعه، ۱۲/۳۹–۴۰؛ مجلسی، بحار الانوار، ۷۲/۹۷–۱۰۵.</ref>.<ref>[[اسماعیل اسماعیلی|اسماعیلی، اسماعیل]]، [[مشورت (مقاله)|مقاله «مشورت»]]، [[دانشنامه امام خمینی ج۹ (کتاب)|دانشنامه امام خمینی ج۹]]، ص۳۲۲–۳۲۹.</ref> | |||
== شورا در قرآن == | == شورا در قرآن == | ||