←منابع
(←پانویس) |
(←منابع) برچسب: پیوندهای ابهامزدایی |
||
| خط ۶۹: | خط ۶۹: | ||
[[علامه مجلسی]] میگوید: [[حضرت صادق]] {{ع}} میدانست که [[منصور]] قصد کشتن وصیّ او را خواهد کرد؛ از اینرو خلیفه و والی مدینه را به ظاهر، وصیّ خود ساخت. حمیده، [[شریک]] در [[وصایت]] [[الهی]] و [[سیاسی]] شوهرش شد تا [[جان]] فرزند عزیزش، [[امام]] موسای کاظم {{ع}} [[حفظ]] شود<ref>[[حیدر مظفری ورسی|مظفری ورسی، حیدر]]، [[مادران چهارده معصوم (کتاب)|مادران چهارده معصوم]]، ص ۱۵۸.</ref>. | [[علامه مجلسی]] میگوید: [[حضرت صادق]] {{ع}} میدانست که [[منصور]] قصد کشتن وصیّ او را خواهد کرد؛ از اینرو خلیفه و والی مدینه را به ظاهر، وصیّ خود ساخت. حمیده، [[شریک]] در [[وصایت]] [[الهی]] و [[سیاسی]] شوهرش شد تا [[جان]] فرزند عزیزش، [[امام]] موسای کاظم {{ع}} [[حفظ]] شود<ref>[[حیدر مظفری ورسی|مظفری ورسی، حیدر]]، [[مادران چهارده معصوم (کتاب)|مادران چهارده معصوم]]، ص ۱۵۸.</ref>. | ||
==حمیده بربریه== | |||
در میان [[همسران]] [[امام]] [[حمیده]] ملقب به «حُمیدَة مُصَفّاة»<ref>عیون اخبار الرضا، ج۱، ص۲۴، ۴۸؛ المحاسن، ج۲، ص۳۱۴؛ الکافی، ج۱، ص۳۹۷؛ الارشاد، ج۲، ص۲۱۵؛ تاج الموالید، ص۱۲۱؛ مناقب آل ابیطالب، ج۴، ص۳۲۳؛ الهدایة الکبری، ص۲۶۳؛ تاریخ بغداد، ج۱۳، ص۲۷؛ دلائل الامامه، ص۳۰۷؛ تذکرة الخواص، ص۳۱۲؛ کفایة الطالب، ص۴۵۷؛ الفصول المهمه، ص۲۳۲.</ref> حمیده پاکنهاد، دختر صاعد اندلسی از اشراف و بزرگان [[مغرب]] یا [[آندلس]] بانویی [[جلیلالقدر]] بود. [[تاریخ]] تولد و زادگاه او مشخص نیست. بنا به نقلی [[اهل مغرب]]<ref>الارشاد، ج۲، ص۲۱۵-۲۱۶؛ عمدة الطالب، ص۱۹۶؛ مطالب السؤول، ص۲۸۹.</ref> و یا [[اهل]] آندلس<ref>تاریخ الائمه، ص۲۵؛ تاریخ موالید الائمه، ص۳۳-۳۴؛ مطالب السؤول، ص۲۸۹.</ref>، و از نژاد [[بربر]] بوده است<ref>الکافی، ج۲، ص۳۸۷؛ الارشاد، ج۲، ص۲۱۵؛ اعلام الوری باعلام الهدی، ج۲، ص۶؛ مناقب آل ابی طالب، ج۳، ص۳۲۳؛ بحارالانوار، ج۴۸، ص۶؛ دلائل الامامه، ص۳۰۷؛ تذکرة الخواص، ص۳۱۲؛ منتخب الأنوار فی تاریخ الائمه الأطهار{{عم}}، ص۷۴.</ref>. | |||
حمیده بانویی جلیلالقدر و [[پاکدامن]] بود که به دست [[سپاهیان]] [[مسلمان]] [[اسیر]] شد و به دستور [[امام محمد باقر]]{{ع}} خریداری و به [[عقد]] امام [[جعفر صادق]]{{ع}} درآمد. هنگام خریداری، [[امام باقر]]{{ع}} او را حمیده در [[دنیا]] و محموده در [[آخرت]] نامید<ref>الکافی، ج۱، ص۴۷۶-۴۷۷؛ دلائل الامامه، ص۳۰۸.</ref>. | |||
[[امام صادق]]{{ع}} درباره ایشان فرمودهاند: {{متن حدیث|حَمِيدَةُ مُصَفَّاةٌ مِنَ الْأَدْنَاسِ كَسَبِيكَةِ الذَّهَبِ مَا زَالَتِ الْأَمْلَاكُ تَحْرُسُهَا حَتَّى أُدِّيَتْ إِلَيَّ كَرَامَةً مِنَ اللَّهِ لِي وَ الْحُجَّةِ مِنْ بَعْدِي}}<ref>الکافی، ج۱، ص۴۷۷؛ دلائل الامامه، ص۳۰۸؛ مناقب آل ابیطالب، ج۱، ص۲۶۶.</ref> حمیده، [[پاک]] از هر [[پلیدی]] است. وی بزرگ و [[سرور]] کنیزان است که به سبب [[کرامت الهی]]، [[ملائکه]] از او [[محافظت]] کردهاند تا خود نیز به کرامت الهی رسید و تا به من (امام صادق{{ع}}) برسد و [[حجت]] برای بعد از من باشد؛ از اینرو به «[[حمیده مصفاة]]» ملقب شد. [[لقب]] دیگر او لؤلؤة بود<ref>مناقب آل ابیطالب، ج۴، ص۳۲۳؛ اعیان الشیعه، ج۲، ص۵؛ اعلام النساء المؤمنات، ص۳۱۱.</ref>. | |||
او محضر سه امام را [[درک]] نمود و در [[خاندان عصمت و طهارت]] نشأت یافت و به [[زهد]] و [[تقوا]] و [[پرهیزگاری]] [[شهرت]] یافت و چنان [[فقیه]] و [[عالم به احکام]] و مسائل بود که [[امام صادق]]{{ع}} [[زنان]] را امر میفرمود که در اخذ مسائل و [[احکام دین]] به او [[رجوع]] نمایند<ref>منتهی الامال، ج۲، ص۳۳۵.</ref>. وی احکام دین را به خوبی میدانست. [[روایت]] شده که امام صادق{{ع}} در هنگام [[حج]]، پاسخ حکمی را به [[همسر]] خود [[حمیده]] ارجاع نمود. گفته شده زنی از ایشان در مورد چگونگی [[محرم]] شدن طفل سؤال کرد و [[امام]] پاسخ را به همسرش واگذار کرد<ref>الکافی، ج۴، ص۳۰۱؛ تهذیب الاحکام، ج۵، ص۴۱۰.</ref>. | |||
حمیده از کسانی بود که امام صادق{{ع}} هنگام [[وفات]] او را [[وصی]] خود قرار داد<ref>الفصول العشره فی الغیبة، ص۷۱؛ الغیبة، ص۱۰۸.</ref>. امام [[جعفر صادق]]{{ع}} چون بر [[جان]] فرزندش [[امام کاظم]]{{ع}} میترسید [[پنج تن]] را به عنوان وصی خود معین کرد. دو پسرش امام [[موسی کاظم]]{{ع}} و عبدالله، همسرش حمیده، [[منصور دوانیقی]] و [[محمد بن جعفر]] یا [[محمد بن سلیمان]]؛ به همین جهت منصور که قصد کشتن وصی امام را داشت گفت اینان را نمیتوان کشت<ref>الکافی، ج۱، ص۴۷۲.</ref>. | |||
حمیده در شمار [[راویان مورد وثوق]] [[حدیث]] است<ref>اصل ضمن الأصول الستة عشر، ص۳۱۰؛ المحاسن، ج۱، ص۸۰؛ ثواب الاعمال و عقاب الاعمال، ص۲۲۸.</ref>. [[ابوبصیر]] از حمیده روایتی درباره اهمیت [[نماز]] از امام جعفر صادق{{ع}} نقل کرده است: حمیده خاتون گوید: امام جعفر صادق{{ع}} در بستر [[مرگ]] و هنگام [[احتضار]] چشمان خود را گشود و فرمود هر کسی که با من [[خویشاوند]] است، گرد آورید. همه آمدند. امام به آنان نگریست و فرمود: [[شفاعت]] ما به کسی که نمازش را سبک و کوچک بشمارد، نخواهد | |||
رسید<ref>الاصول الستة عشر، ص۳۱۰؛ المحاسن، ج۱، ص۸۰؛ ثواب الاعمال و عقاب الاعمال، ص۲۲۸؛ بحارالانوار، ج۴۷، ص۲.</ref>. | |||
همچنین گفته شده است که امام، مادرش [[امفروه]] و همسرش حمیده را برای [[حقوق مالی]] [[مردم مدینه]] میفرستاد<ref>الکافی، ج۳، ص۲۱۷؛ من لا یحضره الفقیه، ج۱، ص۱۷۸.</ref>.<ref>[[مرضیه محمدزاده|محمدزاده، مرضیه]]، [[زنان ائمه معصومین و زنان با ائمه معصومین (کتاب)|زنان ائمه معصومین و زنان با ائمه معصومین]]، ص ۷۲.</ref> | |||
== منابع == | == منابع == | ||
{{منابع}} | {{منابع}} | ||
# [[پرونده:IM009705.jpg|22px]] [[حیدر مظفری ورسی|مظفری ورسی، حیدر]]، [[مادران چهارده معصوم (کتاب)|'''مادران چهارده معصوم''']] | # [[پرونده:IM009705.jpg|22px]] [[حیدر مظفری ورسی|مظفری ورسی، حیدر]]، [[مادران چهارده معصوم (کتاب)|'''مادران چهارده معصوم''']] | ||
# [[پرونده:9030760879.jpg|22px]] [[مرضیه محمدزاده|محمدزاده، مرضیه]]، [[زنان ائمه معصومین و زنان با ائمه معصومین (کتاب)|'''زنان ائمه معصومین و زنان با ائمه معصومین''']] | |||
{{پایان منابع}} | {{پایان منابع}} | ||