انگیزش: تفاوت میان نسخه‌ها

آن‌چه در مورد نیازهای دوگانه مادی و [[معنوی]] [[انسان]] گفته شد نظر به دیدگاه [[اسلامی]] در زمینه نیازها داشت. اما در دیدگاه دانشمندان غربی، در [[دانش مدیریت]] نیازها به گونه دیگری طبقه‌بندی می‌شوند. به طور کلی نیازهای انسان را به نیازهای اولیه و ثانویه تقسیم کرده‌اند. نیازهای فیزیولوژیکی را «نیازهای اولیه» و نیازهای روانی، [[اجتماعی]]، هنری و [[عقیدتی]] را «نیازهای ثانویه» دانسته‌اند<ref>قلی‌پور، آرین، مدیریت رفتار سازمانی (رفتار فردی)، سمت، تهران، ۱۳۸۶، ص۴۰.</ref>.<ref>[[محسن عباس‌نژاد|عباس‌نژاد، محسن]]، [[سیره مدیریتی امام علی (کتاب)|سیره مدیریتی امام علی]]، ص ۲۳۱.</ref>

ثمره بسیار مهم آمیختگی دین و حکومت این است که همان انگیزه‌هایی که باعث روی‌آوردن داوطلبانه افراد به دین می‌شود در کارایی [[سازمان]] نیز به کار گرفته می‌شود و از آنجا که انگیزه‌های دینی بسیار [[قوی]] است، بهترین موقعیت برای ایجاد انگیزه‌های بالا در [[کارگزاران]] و کارمندان [[نظام]] در [[اختیار]] [[مدیران]] قرار می‌گیرد و به این ترتیب دست مدیران در [[حکومت اسلامی]] برای ایجاد انگیزه افراد، باز می‌شود.

پس بر آن‌چه در اختیار توست ([[حکومت مکه]] و [[حفظ نظام]] و [[آرامش]] آن) [[پایداری]] و [[ایستادگی]] کن؛ ایستادگی شخصی [[دوراندیش]] [[استوار]] و [[پند]] دهنده [[خردمند]] که پیرو [[سلطان]] و [[فرمان‌بردار]] امام و پیشوایش می‌باشد. مبادا کاری کنی که به عذرخواهی بکشد و در هنگام خوشی‌های فراوان، زیاد شادمان و در هنگام سختی‌ها، هراسان و دل‌باخته مباش والسلام»<ref>نهج‌البلاغه، نامه ۳۳.</ref>.

در اینجا در [[حقیقت]] علی{{ع}} با خطاب کردن اهل شام و مخالفین خود به عنوان «[[اهل باطل]]» در کارگزار خود برای پایداری در برابر آنها ایجاد انگیزش [[معنوی]] می‌کند؛ چراکه [[گرایش]] هر [[انسانی]] به حق است و هر انسانی فطرتاً بر آن‌چه آن را حق می‌داند، پایداری می‌کند و از آن‌چه باطل است دوری می‌جوید<ref>[[محسن عباس‌نژاد|عباس‌نژاد، محسن]]، [[سیره مدیریتی امام علی (کتاب)|سیره مدیریتی امام علی]]، ص ۲۳۵.</ref>.

[[امام]] پس از پیروزی در جنگ [[جمل]] طی نامه‌ای [[مردم کوفه]] را از این [[پیروزی]] مطلع ساخت. [[محمد بن بشیر]] می‌گوید: با شنیدن ارسال نامه، [[شهر]] یکپارچه غرق در [[شادی]] شد و همه برای شنیدن آن به [[مسجد]] آمدند. و اما متن نامه: «اما بعد: ما برخوردیم به آن گروهی از امتمان که [[بیعت]] ما را شکسته بودند و جماعت ما را گرفتار [[تفرقه]] نموده، بر ما [[طغیان]] کردند ما به خاطر خدا با آنها [[محاجه]] و [[جنگ]] کردیم و [[خداوند]] ما را بر آنها [[پیروز]] گرداند و [[طلحه]] و [[زبیر]] کشته شدند. اما قبل از کشته شدن آنها را [[انذار]] کردم و [[صالحان]] [[امت]] را به [[گواهی]] گرفتم و امکان بیعت مجدد را برای آنها فراهم کردم؛ اما آنها از [[ارشاد]] کنندگان اطاعت نکردند و [[جواب]] ناصحین و [[خیرخواهان]] را ندادند و بعد از اینکه به [[قتل]] رسیدند [[اهل بغی]] و طغیان به [[عایشه]] پناه بردند. گروه زیادی - که تنها خداوند عدد آنها را می‌داند در اطراف او کشته شدند و خداوند بقیه آنها را [[خوار]] کرده، پس فرار کردند. [[ناقه]] «[[حجر]]»<ref>مقصود از ناقه «الحجر» ناقه صالح می‌باشد که چون از دل کوه بیرون آمد، بر آن ناقه سنگی نام نهادند.</ref> نسبت به [[مردم]] آن شهر، بدشگون‌تر از این نبود. علاوه بر اینکه عایشه [[گناه]] بزرگی مرتکب شد به خاطر اینکه با این جنگ، برخلاف [[فرمان خدا]] و پیامبرش عمل کرد؛ عده‌ای را [[فریب]] داد و باعث [[تفرقه]] بین [[مؤمنین]] گردید و [[خون]] [[مسلمان]] را بدون دلیل و عذر و [[حجت]] ریخت»<ref>شیخ مفید، الجمل، مکتبه الداوری، قم، ص۲۱۶.</ref>.<ref>[[محسن عباس‌نژاد|عباس‌نژاد، محسن]]، [[سیره مدیریتی امام علی (کتاب)|سیره مدیریتی امام علی]]، ص ۲۳۸.</ref>

مهم‌ترین نیازهای انسان را می‌توان به دو دسته کلی تقسیم کرد:

از دیگر نکاتی که در مورد تأمین نیازهای کارمندان در [[زندگی]] [[حضرت امیر]]{{ع}} دیده می‌شود پرداخت به موقع [[حقوق]] و مزایاست: «بدانید که [[حق]] شما ـ [[مرزداران]] [[مسلح]] [[کشور]] ـ بر من این است که هیچ رازی را ـ جز اسرار نظامی درباره [[جنگ]] از شما پوشیده ندارم، در هیچ جریانی ـ جز در اجرای قانون [[خداوند]] ـ بی‌رایزنی با شما تصمیم نهایی را نگیرم. پرداخت حقوقتان را به تأخیر نیندازم و جز به پرداخت کاملش بسنده نکنم و در رابطه با حق تمامی شما را به یک چشم بنگرم چون من چنین باشم حق است که شما نیز [[نعمت خداوند]] را پاس دارید از من [[فرمان]] برید [[وظیفه]] خویش بدانید که دعوتم را بی‌بهانه‌ای پاسخ مثبت دهید؛ در [[خودسازی]] و سامان دادن به حوزه [[مسؤولیت]] خویش کوتاهی نکنید و در راه حق بی‌محابا خود را به امواج خطر بسپارید»<ref>نهج‌البلاغه، نامه ۵۰.</ref>. [[سیره امام]] در [[تقسیم بیت المال]] همچنین بود.

از دیدگاه [[دانش مدیریت]] اصولاً [[پاداش‌ها]] بر دو نوع تقسیم می‌شوند پاداش‌های بیرونی و درونی. پاداش‌های درونی منشأ آن خود فرد است؛ چراکه این پاداش در [[حقیقت]] احساس [[رضایتمندی]] است که براثر انجام کار به افراد دست می‌دهد در این صورت فرد بی‌آن‌که در خارج تشویقی صورت پذیرد احساس می‌کند با انجام درست فعالیت، به کمال و آرمان‌هایی دست یافته است که برای او ارزشمندند. اما پاداش‌های بیرونی پاداش‌هایی است که وسیله و ابزاری در دست مسؤولان است و با پرداخت آنها و سازوکارهایی که برای آن تعریف می‌کنند و [[رفتار]] کارکنان را در جهت مطلوب سوق می‌دهند. معمولاً پاداش درونی از آنجا که کم‌هزینه بوده و ریشه در وجود فرد دارد موثر است و لذا توصیه می‌شود تا [[مدیران]] تلاش کنند پاداش‌های درونی در [[مشاغل]] به حداکثر ممکن خود برسد. پاداش‌های درونی در [[سیره علوی]] را در بخش انگیزه‌های معنوی بررسی کردیم و نشان دادیم. چگونه علی{{ع}} تلاش می‌کرد تا با ایجاد انگیزه‌های درونی، [[کارگزاران]] خود را [[تشویق]] کند و به همین دلیل در اینجا به آن اشاره‌ای نخواهیم داشت<ref>[[محسن عباس‌نژاد|عباس‌نژاد، محسن]]، [[سیره مدیریتی امام علی (کتاب)|سیره مدیریتی امام علی]]، ص ۲۵۱ ـ ۲۶۷.</ref>.